ദേവന്മാർ ഒരു വരം ചോദിക്കുന്നതിന്റെ വ്യാജം കൊണ്ടു അവനെ യാഗബലിയായി വരുത്താൻ അപേക്ഷിച്ചു. തന്റെ തന്നെയുള്ള വാക്കിൽ പറ്റിപ്പെട്ടു, അവൻ യാഗപശുവിനെപോലെ ബന്ധിച്ചുകൊണ്ട് ദേവന്മാർ അവനെ കൊല്ലുകയുണ്ടായി. അവന്റെ ശുദ്ധമായ സ്വഭാവവും ധാർമികമായ കർമ്മങ്ങളും കാരണം, അവനിൽ നിന്നാണ് ദേവതകളുടെ രത്നങ്ങളും, യക്ഷന്മാർ, സിദ്ധന്മാർ, വായു ഭക്ഷിക്കുന്നവർ തുടങ്ങിയവയും ഉദിച്ചുവന്നത്. അവർ ആകാശത്തിൽനിന്ന് അതിവേഗം പറക്കുന്ന വിമാനങ്ങളിൽ വീണു, വലിയ സമുദ്രങ്ങളിലും നദികളിലും പർവതങ്ങളിലും കാടുകളിലുമാണ് അവർ പതിഞ്ഞത്. ഇവരിൽ ചിലർ അസുരന്മാരെയും വിഷങ്ങളെയും കാട്ടുമൃഗങ്ങളെയും രോഗങ്ങളെയും നശിപ്പിക്കുകയും പാപം നീക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. വജ്രം, മുത്ത്, മാനിക്യം, പദ്മരാഗം, പച്ചക്കല്ല് എന്നിവ ഇവയിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടവയാണെന്ന് പറയുന്നു. കാർക്കേതന, പുലക, രുധിരം എന്നറിയപ്പെടുന്നവയും സ്ഫടികവും ഇവയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആദ്യമായി, ഇവയുടെ ആകൃതിയും നിറവും, അതിന്റെ ഗുണങ്ങളും ദോഷങ്ങളും, അതിന്റെ ഫലവും പരിശോധിക്കണം. നശിച്ച കുടുംബങ്ങളിൽ നിന്നോ, അശുഭദിനങ്ങളിൽ നിന്നോ ഉദിക്കുന്ന രത്നങ്ങൾ, വിലയിരുത്തലിലൂടെ ശുദ്ധീകരിച്ചാലും, രാജാക്കന്മാർ അവയെ രത്നശാസ്ത്രത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള വിദഗ്ധരോടും പരിചയമുള്ളവരോടും പരിശോധിപ്പിക്കണം. മഹത്തായ ശക്തിയുള്ളതെന്നു ജ്ഞാനികൾ പ്രഖ്യാപിച്ച വജ്രം, ഭൂമിയിൽ ഏതെങ്കിലും ഭാഗത്ത് പോലും വീണാൽ, ആ പ്രദേശങ്ങൾ ഹേമമാടംഗ, സൗരാഷ്ട്ര, പൊണ്ട്ര, കലിംഗ, കോശല എന്നിവയാണ്. ഹിമാലയത്തിൽ നിന്നുള്ളവ ചെമ്പ് നിറമുള്ളവയാണ്; ചന്ദ്രനിൽ നിന്നുള്ളവ ചന്ദ്രപ്രഭയുള്ളവയാണ്; മുളയുടെ തീരങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവ സൗവീരകല്ലുകൾ; കറുത്ത താമരയും മേഘവും പോലെയും ചെമ്പ് നിറവുമുള്ളവ സൗരാഷ്ട്രത്തിൽ നിന്നുള്ളവ. വജ്രം അത്യന്തം വെളുപ്പും ഗുണവും ഉള്ളതും, വശങ്ങൾ നന്നായി രൂപപ്പെട്ടതും, വരകളും പാടുകളും കുത്തുകളും നന്നായി അടയാളപ്പെടുത്തിയതും, കാക്കയുടെ കാൽപാടു പോലെയുള്ള ദോഷങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതുമാകണം. വജ്രത്തിലെ വർണ്ണക്രമം അനുസരിച്ച് ദേവതകളുടെ രൂപങ്ങളും വിവരണപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. പച്ച, വെള്ള, മഞ്ഞ, കപില, കറുപ്പ്, ചെമ്പ് എന്നിവ സ്വാഭാവികമായി മനോഹരങ്ങളാണ്. ബ്രാഹ്മണർക്കു ശംഖ്, താമര, സ്ഫടികം പോലെയുള്ള ശുദ്ധമായ നിറം വേണ്ടതാണ്; ക്ഷത്രിയർക്കു മുയലിന്റെ നിറം, കാപ്പി, കണ്ണിന്റെ നിറം എന്നിവയാണു യോജിച്ചത്. ഭൂപാലന്മാർക്കു രണ്ട് വജ്രവർണ്ണങ്ങൾ ജ്ഞാനികൾ നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, അവ എല്ലാവർക്കും സാധാരണമല്ല. എല്ലാ വർണ്ണങ്ങളും അടങ്ങിയതും എല്ലാ ഗുണങ്ങളും ഉള്ളതും സർവ്വജനസാധാരണമായതാണെന്ന് കണക്കാക്കുന്നു. താഴ്വയും മുകളുമുള്ള ആകൃതിയിൽ വർണ്ണമിശ്രിതം ഉണ്ടാകാം. ജ്ഞാനി വജ്രം തിരഞ്ഞെടുക്കുമ്പോൾ വഴികളും രൂപങ്ങളും മാത്രം അടിസ്ഥാനമാക്കരുത്. അതിന്റെ ഒരു അഗ്രം പോലും പിളർന്നോ തകർന്നോ കാണുകയാണെങ്കിൽ, അതു നല്ലതല്ല. അഗ്രം തീകൊണ്ട് പിളർന്നോ തകർന്നോ, മലിനതയോ പാടുകളോ ഉള്ളതാണെങ്കിൽ, അതു മധ്യസ്ഥ ഗുണമുള്ളതായാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. രക്തം പോലെയുള്ള നിറമോ ചുവപ്പു പാടുകളോ ഉള്ള ഭാഗം ഉണ്ടായാൽ അതും ദോഷമാണു. വശങ്ങളും അഗ്രങ്ങളും മുഖങ്ങളും ആറോ, എട്ടോ, പന്ത്രണ്ടോ ആകാം. ആറുമുഖമുള്ള, ശുദ്ധവും പാടില്ലാത്തതും, ഉഗ്രവും വ്യക്തമായ അഗ്രങ്ങളുമുള്ളതും, നിറവും പ്രകാശവും നല്ല വശങ്ങളും ഉള്ളതും ദോഷരഹിതവുമായ വജ്രമാണ് ഉത്തമം. അഗ്രം ഉഗ്രവുമായും പാടില്ലാത്തതുമായും എല്ലാ ദോഷങ്ങളുമില്ലാത്തതുമായ വജ്രം ഭക്തിയോടെ ധരിക്കുന്നവൻ, പാമ്പ്, തീ, വിഷം, പുലി, കള്ളൻ, വെള്ളം, അപകടങ്ങൾ എന്നിവയിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു. എല്ലാ ദോഷങ്ങളും ഇല്ലാത്ത, ഇരുപത് അരിപ്പൊടിയുടെ ഭാരമുള്ള വജ്രം ധരിച്ചാൽ അത്യുത്തമം. അതിൽ മൂന്നിൽ ഒരു ഭാഗം, പകുതി, കാൽഭാഗം, പതിമൂന്ന്, മുപ്പത്, അർദ്ധഭാഗം എന്നിവ കുറവാണെങ്കിൽ അത്രയേ ഗുണം ഉണ്ടാകൂ. വജ്രത്തിന് നിർണയിച്ചിരിക്കുന്ന മൂല്യമാണ് പന്ത്രണ്ടു അരിപ്പൊടിയുടെ തൂക്കം. എന്നാൽ, വജ്രം ധരിക്കേണ്ട വിധി അരിപ്പൊടിയുടെ തൂക്കം കൊണ്ടു മാത്രം നിർണ്ണയിക്കരുത്. എല്ലാ ഗുണങ്ങളുമുള്ള വജ്രം വെള്ളത്തേക്കാൾ ഉത്തമമാണ്. ചെറിയ ദോഷം പോലും ദൃശ്യമായാലോ അദൃശ്യമായാലോ അതു ദോഷകരമായതായാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. ദോഷം വ്യക്തമോ, അനേകമോ, ചെറുതോ, വലുതോ ആയാലും അത് വ്യക്തമാണ്. വജ്രം അലങ്കാരത്തിൽ വ്യക്തമായ ദോഷം കാണിച്ചാൽ പോലും അതു ദോഷമായതായാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്.