ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ನ ಚೋಪಘಾತಂ ಕುರ್ವನ್ತಿ ಭೂತಾದ್ಯಾ ದೇವಯೋನಯಃ । ವಿಶ್ರಾಮೇ ಭೂತಸಂಜ್ಞೋಽಯಂ ತೇನ ತತ್ರ ಪ್ರದಾಪಯೇತ್ ॥ ೨,೧೫.

ಇದರಿಂದ ಭೂತಾದಿ ದೇವತೆಗಳು ಅಥವಾ ಪ್ರೇತಾತ್ಮಗಳು ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ 'ಭೂತ' ಎಂಬ ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ನೀಡಬೇಕು.

ಪಿಶಾಚಾ ರಾಕ್ಷಸಾ ಯಕ್ಷಾ ಯೇ ಚಾನ್ಯೇ ದಿಶಿ ವಾಸಿನಃ । ತಸ್ಯ ಹೋತವ್ಯದೇಹಸ್ಯನೈವಾಯೋಗ್ಯತ್ವಕಾರಕಾಃ ॥ ೨,೧೫.

ಪಿಶಾಚ, ರಾಕ್ಷಸ, ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ಇತರ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮೃತದೇಹವನ್ನು ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ಅಯೋಗ್ಯವನ್ನಾಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಚಿತಾಪಿಣ್ಢಪ್ರಭೃತಿತಃ ಪ್ರೇತತ್ವಮುಪಜಾಯತೇ । ಚಿತಾಯಾಂ ಸಾಧಕಂ ನಾಮ ವದನ್ತ್ಯೇಕೇ ಖಗೇಶ್ವರ ॥ ೨,೧೫.

ಚಿತಾಪಿಂಡ ಮತ್ತು ಇತರ ವಿಧಿಗಳಿಂದ ಪ್ರೇತ ಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವರು ಚಿತೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವವನನ್ನು 'ಸಾಧಕ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಹಕ್ಕಿಗಳ ರಾಜನೇ.

ಕೇಚಿತ್ತಂ ಪ್ರೇತಮೇವಾಹುರ್ಯಥಾ ಕಲ್ಪವಿದೋ ಬುಧಾಃ । ತದಾದಿ ತತ್ರತತ್ರಾಪಿ ಪ್ರೇತನಾಮ್ನಾ ಪ್ರದೀಯತೇ ॥ ೨,೧೫.

ಕೆಲವರು ಅವನನ್ನು 'ಪ್ರೇತ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ವಿಧಿವಿಧಾನ ತಿಳಿದ ಪಂಡಿತರೂ ಹಾಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆ ಸಮಯದಿಂದ ಪ್ರತಿ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೂ 'ಪ್ರೇತ' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇತ್ಯೇವಂ ಪಞ್ಚಭಿಃ ಪಿಣ್ಡೈಃ ಶವಸ್ಯಾಹುತಿಯೋಗ್ಯತಾ । ಅನ್ಯಥಾ ಚೋಪಘಾತಾಯ ಪೂರ್ವೋಕ್ತಾಸ್ತೇ ಭವನ್ತಿ ಹಿ ॥ ೨,೧೫.

ಹೀಗೆ ಐದು ಪಿಂಡಗಳ ಅರ್ಪಣೆಯಿಂದ ಶವವು ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲವಾದರೆ, ಹಿಂದಿನಂತೆ ಆ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಹಾನಿ ಮಾಡಬಹುದು.

ಉತ್ಕ್ರಾಮೇ ಪ್ರಥಮಂ ಪಿಣ್ಡಂ ತಥಾ ಚಾರ್ಧಪಯೇಪಿ ಚ । ಚಿತಾಯಾಂ ತು ತೃತೀಯಂ ಸ್ಯಾತ್ತ್ರಯಃ ಪಿಣ್ಡಾಶ್ಚ ಕಲ್ಪಿತಾಃ ॥ ೨,೧೫.

ಮೊದಲ ಪಿಂಡವನ್ನು ಹೊರಡುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಎರಡನೆಯದನ್ನು ಮಧ್ಯಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ, ಮೂರನೆಯದನ್ನು ಚಿತೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಮೂರು ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ವಿಧಿಯಂತೆ ನೀಡಬೇಕು.

ವಿಧಾತಾ ಪ್ರಥಮೇ ಪಿಣ್ಡೇ ದ್ವಿತೀಯೇ ಗರುಡಧ್ವಜಃ । ತೃತೀಯೇ ಯಮದೂತಾಶ್ಚ ಪ್ರಯೋಗಃ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಃ ॥ ೨,೧೫.

ಮೊದಲ ಪಿಂಡದಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನನ್ನು, ಎರಡನೆಯ ಪಿಂಡದಲ್ಲಿ ಗರುಡಧ್ವಜನನ್ನು, ಮೂರನೆಯ ಪಿಂಡದಲ್ಲಿ ಯಮದೂತರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ದತ್ತೇ ತೃತೀಯೇ ಪಿಣ್ಡೇಽಸ್ಮಿನ್ದೇಹದೋಷೈಃ ಪ್ರಮುಚ್ಯತೇ । ಆಧಾರಭೂತಜೀವಶ್ಚಜ್ವಲನೈರ್ಜ್ವಾಲಯೇಚ್ಚಿತಾಮ್ ॥ ೨,೧೫.

ಈ ಮೂರನೆಯ ಪಿಂಡವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದಾಗ ಆತ್ಮನು ದೇಹದ ದೋಷಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಜೀವಾತ್ಮನು ನಂತರ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹಚ್ಚಿ ಚಿತೆಯನ್ನು ಬೆಳಗಬೇಕು.

ಸಂಮೃಜ್ಯ ಚೋಪಲಿಪ್ಯಾಥ ಉಲ್ಲಿಖ್ಯೋದ್ಧೃತ್ಯ ವೇದಿಕಾಮ್ । ಅಭ್ಯುಕ್ಷ್ಯೋಪಸಮಾಧಾಯ ವಹ್ನಿಂ ತತ್ರಃ ವಿಧಾನತಃ ॥ ೨,೧೫.

ಚಿತೆಯನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ, ಲೇಪಿಸಿ, ಗುರುತು ಹಾಕಿ, ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ, ನೀರು ಹಾಯಿಸಿ, ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.

ಪುಷ್ಪಾಕ್ಷತೈಶ್ಚ ಸಮ್ಪೂಜ್ಯ ದೇವಂ ಕ್ರವ್ಯಾದಸಂಜ್ಞಕಮ್ । ತ್ವಂ ಭೂತಕೃಜ್ಜಗದ್ಯೋನೇ ತ್ವಂ ಲೋಕಪರಿಪಾಲಕಃ ॥ ೨,೧೫.

ಹೂವು ಮತ್ತು ಅಕ್ಷತೆಯೊಂದಿಗೆ ಕ್ರವ್ಯಾದ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ: 'ನೀನು ಭೂತಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, ಜಗತ್ತಿನ ಮೂಲ, ಲೋಕಗಳ ರಕ್ಷಕನು' ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು.

ಉಪಸಂಹಾರಕಸ್ತಸ್ಮಾದೇನಂ ಸ್ವರ್ಗಂ ಮೃತಂ ನಯ । ಇತಿ ಕ್ರವ್ಯಾದಮಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ಶರೀರಾಹುತಿಮಾಚರೇತ್ ॥ ೨,೧೫.

'ನೀನು ಎಲ್ಲವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವವನು, ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಮೃತನನ್ನು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯು' ಎಂದು ಕ್ರವ್ಯಾದನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಶರೀರದ ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ಅರ್ಧದಗ್ಧೇ ತಥಾ ದೇಹೇ ದದ್ಯಾದಾಜ್ಯಾಹುತಿಂ ತತಃ । ಲೋಮಭ್ಯಃ ಸ್ವೋತಿವಾಕ್ಯೇನ ಕುರ್ಯಾದ್ಧೋಮಂ ಯಥಾವಿಧಿ ॥ ೨,೧೫.

ದೇಹವು ಅರ್ಧವಾಗಿ ಸುಟ್ಟಾಗ, ನಂತರ ತುಪ್ಪದ ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ಸರಿಯಾದ ಮಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಕೂದಲುಗಳಿಗೆ ಹೋಮವನ್ನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ಚಿತಾಮಾರೋಪ್ಯ ತಂ ಪ್ರೇತಂ ಹುನೇದಾಜ್ಯಾಹುತಿಂ ತತಃ । ಯಮಾಯ ಚಾನ್ತಕಾಯೇತಿ ಮೃತ್ಯವೇ ಬ್ರಹ್ಮಣೇ ತಥಾ ॥ ೨,೧೫.

ಪ್ರೇತವನ್ನು ಚಿತೆಯ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟು, ನಂತರ ತುಪ್ಪದ ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು: 'ಯಮನಿಗೆ, ಅಂತಕನಿಗೆ, ಮೃತ್ತ್ಯುವಿಗೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ' ಎಂದು.

ಜಾತವೇದೋಮುಕೇ ದೇಯಾ ಏಕಾ ಪ್ರೇತಮುಖೇ ತಥಾ । ಊರ್ಧ್ವಂ ತು ಜ್ವಾಲಯೇದ್ವಹ್ನಿಂ ಪೂರ್ವಭಾಗೇ ಚಿತಾಂ ಪುನಃ ॥ ೨,೧೫.

ಒಂದು ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಅಗ್ನಿಯ ಬಾಯಿಗೆ, ಮತ್ತೊಂದನ್ನು ಮೃತನ ಬಾಯಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು. ನಂತರ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಚ್ಚಿ, ಚಿತೆಯ ಪೂರ್ವಭಾಗವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಬೆಳಗಬೇಕು.

ಅಸ್ಮಾತ್ತ್ವಮಧಿಜಾತೋಸಿ ತ್ವದಯಂ ಜಾಯತಾಂ ಪುನಃ । ಅಸೌ ಸ್ವರ್ಗಾಯ ಲೋಕಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಜ್ವಲತಿ ಪಾವಕಃ ॥ ೨,೧೫.

'ನೀನು ಇದರಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ್ದೀಯೆ; ನೀನಿಂದ ಮತ್ತೆ ಹುಟ್ಟಲಿ. ಈ ಅಗ್ನಿ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕಕ್ಕಾಗಿ ಹೊತ್ತಿದೆ—ಸ್ವಾಹಾ!' ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು.

ಏವಮಾಜ್ಯಾಹುತಿಂ ದತ್ತ್ವಾ ತಿಲಮಿಶ್ರಾಂ ಸಮನ್ತ್ರಕಾಮ್ । ತತೋ ದಾಹಃ ಪ್ರಕರ್ತವ್ಯಃ ಪುತ್ರೇಣ ಕಿಲ ನಿಶ್ಚಿತಮ್ ॥ ೨,೧೫.

ಎಳ್ಳು ಸೇರಿಸಿದ ತುಪ್ಪವನ್ನು ಮಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ ನಂತರ, ಮಗನು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ದಹನವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ರೋದಿತವ್ಯಂ ತತೋ ಗಾಢಮೇವಂ ತಸ್ಯ ಸುಖಂ ಭವೇತ್ । ದಾಹಸ್ಯಾನನ್ತರಂ ತತ್ರ ಕೃತ್ವಾ ಸಞ್ಚಯನಕ್ರಿಯಾಮ್ ॥ ೨,೧೫.

ಆಮೇಲೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಅಳಬೇಕು; ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದರೆ ಅವನಿಗೆ ಹಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ದಹನದ ನಂತರ, ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ವಿಧಿಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ಪ್ರೇತಪಿಣ್ಡಂ ಪ್ರದದ್ಯಾಚ್ಚ ದಾಹಾರ್ತಿಶಮನಂ ಖಗ । ತಾವದ್ಭೂತಾಃ ಪ್ರತೀಕ್ಷನ್ತೇ ತಂ ಪ್ರೇತಂ ಬಾನ್ಧವಾರ್ಥಿನಮ್ ॥ ೨,೧೫.

ಮೃತನ ದುಃಖವನ್ನು ಶಮನ ಮಾಡುವ ಪಿಂಡವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು, ಓ ಹಕ್ಕಿಯ ರಾಜನೇ. ಆತನ ಬಂಧುಗಳನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾ ಆತನಿಗಾಗಿ ಭೂತಗಳು ಅಷ್ಟರವರೆಗೆ ಕಾಯುತ್ತಿರುತ್ತವೆ.

ದಾಹಸ್ಯಾನನ್ತರಂ ಕಾರ್ಯಂ ಪುತ್ರೈಃ ಸ್ನಾನಂ ಸಚೈಲಕಮ್ । ತಿಲೋದಕಂ ತತೋ ದದ್ಯಾನ್ನಾಮಗೋತ್ರೇಣ ತಿಷ್ಠತು ॥ ೨,೧೫.

ದಹನದ ನಂತರ, ಮಕ್ಕಳು ಬಟ್ಟೆಯೊಡನೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ನಂತರ, ಹೆಸರನ್ನೂ ಗೋತ್ರವನ್ನೂ ಉಚ್ಚರಿಸಿ ಎಳ್ಳಿನ ನೀರನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ತತೋ ಜನಪದೈಃ ಸರ್ವೈರ್ದಾತವ್ಯಾ ಕರತಾಲಿಕಾ । ವಿಷ್ಣುರ್ವಿಷ್ಣುರಿತಿ ಬ್ರೂಯಾದ್ಗುಣೈಃ ಪ್ರೇತಮುದೀರಯೇತ್ ॥ ೨,೧೫.

ನಂತರ, ಊರಿನ ಎಲ್ಲರೂ ಕೈ ತಟ್ಟಬೇಕು. 'ವಿಷ್ಣು, ವಿಷ್ಣು' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಮರಣಿಸಿದವನ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಗಳಬೇಕು.

ಜನಾಃ ಸರ್ವೇ ಸಮಾಸ್ತಸ್ಯ ಗೃಹಮಾಗತ್ಯ ಸರ್ವಶಃ । ದ್ವಾರಸ್ಯ ದಕ್ಷಿಣೇ ಭಾಗೇ ಗೋಮಯಂ ಗೌರಸರ್ಷಪಾನ್ ॥ ೨,೧೫.

ಎಲ್ಲರೂ ಸೇರಿ ಅವನ ಮನೆಗೆ ಬಂದು, ಬಾಗಿಲಿನ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗೋಮಯ ಮತ್ತು ಹಳದಿ ಸಾಸಿವೆ ಇಡಬೇಕು.

ನಿಧಾಯ ವರುಣಂ ದೇವಮನ್ತರ್ಧಾಯ ಸ್ವವೇಶ್ಮನಿ । ಭಕ್ಷಯೇನ್ನಿಮ್ಬಪತ್ರಾಣಿ ಘೃತಂ ಪ್ರಾಶ್ಯ ಗೃಹಂ ವ್ರಜೇತ್ ॥ ೨,೧೫.

ವರుణ ದೇವರನ್ನು ಮನೆಯೊಳಗೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, নিম್ಮ ಸೊಪ್ಪು ತಿನ್ನಿ, ತುಪ್ಪವನ್ನು ರುಚಿಸಿ, ನಂತರ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕು.

ಕೇಚಿದ್ದುಗ್ಧೇನ ಸಿಞ್ಚನ್ತಿ ಚಿತಾಸ್ಥಾನಂ ಖಗೇಶ್ವರ । ಅಶ್ರುಪಾತಂ ನ ಕುರ್ವೀತ ದದ್ಯಾದಸ್ಮೈ ಜಲಾಞ್ಜಲೀನ್ ॥ ೨,೧೫.

ಕೆಲವರು ಚಿತೆಯ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹಾಲು ಹಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ, ಓ ಹಕ್ಕಿಗಳ ರಾಜನೇ. ಅಳಬಾರದು, ಅವನಿಗೆ ನೀರಿನ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ಶ್ಲೇಷ್ಮಾಶ್ರು ಬಾನ್ಧವೈರ್ಮುಕ್ತಂ ಪ್ರೇತೋ ಭುಙ್ಕ್ತೇ ಯತೋಽವಶಃ । ಅತೋ ನ ರೋದಿತವ್ಯಂ ಹಿ ಕ್ರಿಯಾಃ ಕಾರ್ಯಾಃ ಸ್ವಶಕ್ತಿತಃ ॥ ೨,೧೫.

ಬಂಧುಗಳು ಬಿಡುವ ಶ್ಲೇಷ್ಮಾ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣೀರು ಮರಣಿಸಿದವನು ನಿರಾಶ್ರಯಿಯಾಗಿ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅಳಬಾರದು, ಶಕ್ತಿಯಂತೆ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ದುಗ್ಧಂ ಚ ಮೃನ್ಮಯೇ ಪಾತ್ರೇ ತೋಯಂ ದದ್ಯಾದ್ದಿನತ್ರಯಮ್ । ಸೂರ್ಯೇ ಚಾಸ್ತಂ ಗತೇ ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯ ವಲಭ್ಯಾಂ ಚತ್ವರೇಽಪಿ ವಾ ॥ ೨,೧೫.

ಮೂರು ದಿನ ಹಾಲು ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನು ಅಸ್ತಮಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಹಿತ್ತಲಲ್ಲಿಯೇ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು, ಓ ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯ.

ಬದ್ಧಃ ಸಂಮೂಢಹೃದಯೋ ದೇಹಮಿಚ್ಛನ್ಕೃತಾನುಗಃ । ಶ್ಮಶಾನಂ ಚತ್ವರಂ ಗೇಹಂ ವೀಕ್ಷನ್ಯಾಮ್ಯೈಃ ಸ ನೀಯತೇ ॥ ೨,೧೫.

ದೇಹದ ಆಸೆಯಿಂದ, ಮನಸ್ಸು ಗೊಂದಲಗೊಂಡು, ಕರ್ಮಗಳಿಗೆ ಬಂಧನವಾಗಿ, ಅವನು ಯಮದೂತರಿಂದ ಶ್ಮಶಾನ, ಬಾಗಿಲು ಅಥವಾ ಮನೆಗೆ ಎಳೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

ಗರ್ತೇ ಪಿಣ್ಡಾ ದಶಾಹಂ ಚ ದಾತವ್ಯಾಶ್ಚ ದಿನೇದಿನೇ । ಜಲಾಞ್ಜಲೀಃ ಪ್ರದಾತವ್ಯಾಃ ಪ್ರೇತಮುದ್ದಿಶ್ಯ ನಿತ್ಯಶಃ ॥ ೨,೧೫.

ಹತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ, ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಗುಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಮರಣಿಸಿದವನಿಗಾಗಿ ಯಾವಾಗಲೂ ನೀರಿನ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ತಾವದ್ವೃದ್ಧಿಶ್ಚ ಕರ್ತವ್ಯಾ ಯಾವತ್ಪಿಣ್ಡಂ ದಶಾಹಿಕಮ್ । ಪುತ್ತ್ರೇಣ ಹಿ ಕ್ರಿಯಾ ಕಾರ್ಯಾ ಭಾರ್ಯಯಾ ತದಭಾವತಃ ॥ ೨,೧೫.

ಹತ್ತು ದಿನಗಳ ಪಿಂಡ ಅರ್ಪಣೆ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ಮಗನು ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಅವನು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹೆಂಡತಿ ಮಾಡಬೇಕು.

ತದಭಾವೇ ಚ ಶಿಷ್ಯೇಣ ತದಭಾವೇ ಸಹೋದರಃ । ಶ್ಮಶಾನೇ ಚಾನ್ಯತೀರ್ಥೇ ವಾ ಜಲಂ ಪಿಣ್ಡಂ ಚ ದಾಪಯೇತ್ ॥ ೨,೧೫.

ಅವಳು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಶಿಷ್ಯನು, ಅವನೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಸಹೋದರನು ಮಾಡಬೇಕು. ಶ್ಮಶಾನದಲ್ಲಿಯೂ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿಯೂ ನೀರು ಮತ್ತು ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.