ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಸಂಕ್ರಾನ್ತೀನಾಂ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸೂರ್ಯಪರ್ವಶತಾನಿ ಚ । ದತ್ತ್ವಾ ಯತ್ಫಲಮಾಪ್ನೋತಿ ತದ್ವೈ ನೀಲವಿಸರ್ಜನೇ ॥ ೨,೧೪.

ಸಂಕ್ರಾಂತಿಗಳ ಸಾವಿರಾರು, ಸೂರ್ಯಪರ್ವಗಳ ನೂರಾರು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ದಾನ ಮಾಡಿದ ಫಲವನ್ನು, ನೀಲ ಎತ್ತನ್ನು ಬಿಡುವುದರಿಂದಲೂ ಪಡೆಯಬಹುದು.

ವತ್ಸತರ್ಯಃ ಪ್ರದಾತವ್ಯಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇಭ್ಯಃ ಪದಾನಿ ಚ । ತಿಲಪಾತ್ರಾಣಿ ದೇಯಾನಿ ಶಿವಭಕ್ತದ್ವಿಜೇಷು ಚ ॥ ೨,೧೪.

ಹಸುವಿನ ಮರಿ ಮತ್ತು ಹಸುಗಳನ್ನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕು, ಜೊತೆಗೆ ಜೋಡಿ ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳನ್ನೂ ನೀಡಬೇಕು. ಶಿವಭಕ್ತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಎಳ್ಳಿನ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನೂ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಉಮಾಮಹೇಶ್ವರಂ ಚೈಕಂ ಪರಿಧಾಪ್ಯ ಪ್ರಿದಾಪಯೇತ್ । ಅತಸೀಪುಷ್ಪಸಙ್ಕಾಶಂ ಪೀತವಾಸಸಮಚ್ಯುತಮ್ ॥ ೨,೧೪.

ಒಬ್ಬನು ಉಮಾ ಮತ್ತು ಮಹೇಶ್ವರರ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿ, ಅತಸಿಪುಷ್ಪದ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಹೊದಿಸಿ, ಅವನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

ಯೇ ನಮಸ್ಯನ್ತಿ ಗೋವಿನ್ದಂ ನ ತೇಷಾಂ ವಿದ್ಯತೇ ಭಯಮ್ । ಪ್ರೇತತ್ವಾನ್ಮೋಕ್ಷಮಿಚ್ಛನ್ತೋ ಯೇ ಕರಿಷ್ಯನ್ತಿ ಸತ್ಕ್ರಿಯಾಮ್ ॥ ೨,೧೪.

ಯಾರು ಗೋವಿಂದನನ್ನು ಭಜಿಸುತ್ತಾರೋ ಅವರಿಗೆ ಯಾವ ಭಯವೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾರು ಪ್ರೇತಾವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಯೋಗ್ಯ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೋ ಅವರಿಗೆ ಅದು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಯಾಸ್ಯನ್ತಿ ತೇ ಪರಾಂಲ್ಲೋಕಾನಿತಿ ಸತ್ಯಂ ವಚೋ ಮಮ । ಏತತ್ತೇ ಸರ್ವಮಾಖ್ಯಾತಂ ಮಯಾ ಚೈವೋರ್ಧ್ವದೈಹಿಕಮ್ ॥ ೨,೧೪.

ಅವರು ಉನ್ನತ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ — ಇದು ನನ್ನ ನಿಜವಾದ ಮಾತು. ಮೃತ್ಯುವಿನ ನಂತರದ ವಿಧಿಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ.

ಯಚ್ಛ್ರುತ್ವಾ ಸರ್ವಪಾಪೇಭ್ಯೋ ಮುಚ್ಯತೇ ನಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ । ಶ್ರುತ್ವಾ ಮಹಾತ್ಮ್ಯಮತುಲಂ ಗರುಡೋ ಹರ್ಷಮಾಗತಃ । ಮಾನುಷಾಣಾಂ ಹಿತಾರ್ಥಾಯ ಪುನಃ ಪ್ರಪಚ್ಛಕೇಶವಮ್ ॥ ೨,೧೪.

ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದವನು ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ — ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂಶಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಈ ಅಪಾರ ಮಹಿಮೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಗರುಡನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯರ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಕೇಶವನನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು.

ಶ್ರೀಗರುಡಮಹಾಪುರಾಣಮ್ ೧೫ ಗರುಡ ಉವಾಚ । ಬಗವನ್ಬ್ರೂಹಿ ಮೇ ಸರ್ವಂ ಯಮಲೋಕಸ್ಯ ನಿರ್ಣಯಮ್ । ಜನ್ತೋಃ ಪ್ರಯಾಣಮಾರಭ್ಯ ಮಾಹಾತ್ಮ್ಯಂ ವರ್ತ್ಮವಿಸ್ತರಮ್ ॥ ೨,೧೫.

ಗರುಡನು ಕೇಳಿದನು: ಭಗವನೇ, ಯಮಲೋಕದ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು, ಜೀವಿಯ ಪ್ರಯಾಣದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಅದರ ಮಹಿಮೆ ಮತ್ತು ದಾರಿಯ ವಿವರವನ್ನು ನನಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳಿ.

ಶ್ರೀಭಗವಾನುವಾಚ । ಶೃಣು ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಯಮಮಾರ್ಗಸ್ಯ ನಿರ್ಣಯಮ್ । ಪ್ರಯಾಣಕಾನಿ ಸರ್ವಾಣಿ ನಗರಾಣಿ ಚ ಷೋಡಶ ॥ ೨,೧೫.

ಶ್ರೀಭಗವಂತನು ಹೇಳಿದನು: ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯನೇ, ನಾನು ಈಗ ಯಮನ ದಾರಿಯ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು, ಆ ಪ್ರಯಾಣದ ಎಲ್ಲ ಹಂತಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಹದಿನಾರು ನಗರಗಳನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳು.

ಷಾಡಶೀತಿಸಹಸ್ರಾಣಿ ಯೋಜನಾನಾಂ ಪ್ರಮಾಣತಃ । ಯಮಲೋಕಸ್ಯ ಚೋರ್ಧ್ವಂ ವೈ ಅನ್ತರಾ ಮಾನುಷಸ್ಯ ಚ ॥ ೨,೧೫.

ಯಮಲೋಕ ಮತ್ತು ಮಾನವರ ಲೋಕದ ನಡುವೆ ಎಣಿಸಿದರೆ ಎಂಭತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ದೂರವಿದೆ.

ಕುಕೃತಂ ದುಷ್ಕೃತಂ ವಾಪಿ ಭುಕ್ತ್ವಾ ಲೋಕೇ ಯಥಾರ್ಜಿತಮ್ । ಕರ್ಮಯೋಗಾದ್ಯದಾ ಕಶ್ಚಿದ್ವ್ಯಾಧಿರುತ್ಪದ್ಯತೇ ಖಗ ॥ ೨,೧೫.

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನು ಮಾಡಿದ ಒಳ್ಳೆಯ ಅಥವಾ ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮದ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ ನಂತರ, ಸಮಯ ಬಂದಾಗ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಕರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ರೋಗವುಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಓ ಹಕ್ಕಿಯೇ.

ನಿಮಿತ್ತಮಾತ್ರಂ ಸರ್ವೇಷಾಂ ಕೃತಕರ್ಮಾನುಸಾರತಃ । ಯಸ್ಯ ಯೋ ವಿಹಿತೋ ಮೃತ್ಯುಃ ಸ ತಂ ಧ್ರುವಮವಾಪ್ನುಯಾತ್ ॥ ೨,೧೫.

ಎಲ್ಲರೂ ಕರ್ಮದ ಫಲದ ಪ್ರಕಾರ ಕೇವಲ ಸಾಧನಗಳು ಮಾತ್ರ. ಯಾರಿಗೆ ಯಾವ ಮರಣ ನಿಗದಿಯಿತೋ, ಅವನು ಅದನ್ನು ತಪ್ಪದೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಕರ್ಮಯೋಗಾದ್ಯದಾ ದೇಹೀ ಮುಞ್ಚತ್ಯತ್ರ ನಿಜಂ ವಪುಃ । ತದಾ ಭೂಮಿಗತಂ ಕುರ್ಯಾದ್ಗೋಮಯೇನೋಪಲಿಪ್ಯ ಚ ॥ ೨,೧೫.

ಕರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಆತ್ಮನು ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟಾಗ, ಆ ದೇಹವನ್ನು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟು, ಗೋಮಯದಿಂದ ಲೇಪಿಸಬೇಕು.

ತಿಲಾನ್ದರ್ಭಾನ್ವಿಕೀರ್ಯಾಥ ಮುಖೇ ಸ್ವರ್ಣಂ ವಿನಿಃ ಕ್ಷಿಪೇತ್ । ತುಲಸೀಂಸನ್ನಿಧೌ ಕೃತ್ವಾ ಶಾಲಗ್ರಾಮಶಿಲಾಂ ತಥಾ ॥ ೨,೧೫.

ಎಳ್ಳು ಮತ್ತು ದರ್ಭೆಯನ್ನು ಚದುರಿಸಬೇಕು, ಬಾಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಇರಿಸಬೇಕು; ತುಳಸಿಯನ್ನು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿಡಬೇಕು ಮತ್ತು ಶಾಲಗ್ರಾಮ ಶಿಲೆಯನ್ನೂ ಇಡಬೇಕು.

ಸೇತು (ಏವಂ) ಸಾಮಾದಿಸೂಕ್ತೈಸ್ತು ಮರಣಂ ಮುಕ್ತಿದಾಯಕಮ್ । ಶಲಾಕಾಸ್ವರ್ಣವಿಕ್ಷಪೈಃ ಪ್ರತಪ್ರಾಣಿಗೃಹೇಷುಚ ॥ ೨,೧೫.

ಸಾಮ ಮತ್ತು ಇತರ ವೇದಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪಠಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ಮುಕ್ತಿದಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ; ಮೃತರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಕಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ಚದುರಿಸುವುದೂ ಮಾಡಬೇಕು.

ಏಕಾ ವಕ್ತ್ರೇ ತು ದಾತವ್ಯಾ ಘ್ರಾಣಯುಗ್ಮೇ ತಥಾ ಪುನಃ । ಅಕ್ಷ್ಣೋಶ್ಚ ಕರ್ಣಯೋಶ್ಚೈವ ದ್ವೇದ್ವೇ ದೇಯೇ ಯಥಾಕ್ರಮಮ್ ॥ ೨,೧೫.

ಒಂದು ವಸ್ತುವನ್ನು ಬಾಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸಬೇಕು, ಮತ್ತೆ ಎರಡು ಮೂಗಿನಲ್ಲಿ ಹಾಕಬೇಕು; ಕಣ್ಣಿಗೂ ಕಿವಿಗೂ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಎರಡು ಎರಡು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಇರಿಸಬೇಕು.

ಅಥ ಲಿಙ್ಗೇ ತಥಾ ಚೈಕಾ ತ್ವೇಕಾಂ ಬ್ರಹ್ಮಾಣ್ಡಕೇಕ್ಷಿಪೇತ್ । ಕರಯುಗ್ಮೇ ಚ ಕಣ್ಠೇ ಚ ತುಲಸೀಂ ಚ ಪ್ರದಾಪಯೇತ್ ॥ ೨,೧೫.

ನಂತರ ಲಿಂಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು, ಬ್ರಹ್ಮರಂಧ್ರದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಸ್ತುವನ್ನು ಇರಿಸಬೇಕು; ಕೈಗಳಿಗೂ ಕತ್ತಿಗೂ ತುಳಸಿಯನ್ನು ಇಡಬೇಕು.

ವಸ್ತ್ರಯುಗ್ಮಂ ಚ ದಾತವ್ಯಂ ಕಙ್ಕುಮೈಶ್ಚಾಕ್ಷತೈರ್ಯಜೇತ್ । ಪುಷ್ಪಮಾಲಾಯುತಂ ಕುರ್ಯಾದನ್ಯದ್ವಾರೇಣ ಸನ್ನಯೇತ್ ॥ ೨,೧೫.

ಜೋಡಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು, ಕುಂಕುಮ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷತದಿಂದ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು; ಹೂಮಾಲೆಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ, ಇತರ ಅರ್ಪಣಗಳನ್ನು ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕು.

ಪುತ್ರಸ್ತು ಬಾನ್ಧವೈಃ ಸಾರ್ಧಂ ವಿಪ್ರಸ್ತು ಪುರವಾಸಿಭಿಃ । ಪಿತುಃ ಪ್ರೇತಂ ಸ್ವಯಂ ಪುತ್ರಃ ಸ್ಕನ್ಧಮಾರೋಪ್ಯ ಬಾನ್ಧವೈಃ ॥ ೨,೧೫.

ಮಗನು ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಮತ್ತು ಪುರೋಹಿತನು ಊರವರೊಂದಿಗೆ ತಂದೆಯ ಮೃತದೇಹವನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯಬೇಕು; ಮಗನೇ ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಶವವನ್ನು ಬಂಧುಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ತನ್ನ ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಇಡಬೇಕು.

ಗತ್ವಾ ಶ್ಮಶಾನದೇಶೇ ತು ಪ್ರಾಡ್ಮುಖಶ್ಚೋತ್ತರಾಮುಖಮ್ । ಅದಗ್ಧಪೂರ್ವಾ ಯಾ ಭೂಮಿಶ್ಚಿತಾಂ ತತ್ರೈವ ಕಾರಯೇತ್ ॥ ೨,೧೫.

ಶ್ಮಶಾನಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ಪೂರ್ವ ಅಥವಾ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ, ಹಿಂದೆ ಸುಡದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತೆಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಬೇಕು.

ಶ್ರೀಖಣ್ಡತುಲಸೀಕಾಷ್ಠಸಮಿತ್ಪಾಲಾಶಸಂಭೃತಾಮ್ । ವಿಕಲೇನ್ದ್ರಿಯಸಙ್ಘಾತೇ ಚೈತನ್ಯೇ ಜಡತಾಂ ಗತೇ ॥ ೨,೧೫.

ಚಂದನ, ತುಳಸಿ, ಕುಶ, ಸಮಿತ್, ಪಾಲಾಶದ ಕಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಇಟ್ಟಾಗ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ದುರ್ಬಲವಾಗಿ, ಚೇತನ ಕೂಡ ಜಡವಾಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಚಲನ್ತಿ ತತಃ ಪ್ರಾಣಾ ಯಾಮ್ಯೈರ್ನಿಕಟವರ್ತಿಭಿಃ । ಏಕೀಭೂತಂ ಜಗತ್ಪಶ್ಯೇದ್ದೈವೀ ದೃಷ್ಟಿಃ ಪ್ರಜಾಯತೇ ॥ ೨,೧೫.

ಆಮೇಲೆ ಪ್ರಾಣಗಳು ಯಮನ ಸೇವಕರೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟುಹೋಗುತ್ತವೆ; ಆಗ ದೈವಿಕ ದೃಷ್ಟಿ ಉಂಟಾಗಿ, ಜಗತ್ತನ್ನೆಲ್ಲ ಒಟ್ಟಿಗೇ ಕಾಣುವ ಸ್ಥಿತಿ ಬರುತ್ತದೆ.

ಬೀಭತ್ಸಂ ದಾರುಣಂ ರೂಪಂ ಪ್ರಣೈಃ ಕಣ್ಠಂ ಸಮಾಶ್ರಿತೈಃ । ಫೇನಮುದ್ಗಿರತೇ ಕೋಪಿ ಮುಖಂ ಲಾಲಾಕುಲಂ ಭವೇತ್ ॥ ೨,೧೫.

ಭಯಾನಕವಾದ, ಭೀಕರವಾದ ರೂಪವು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ; ಪ್ರಾಣಗಳು ಗಂಟಲಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿರುವಾಗ, ಬಾಯಿಂದ ನೊಗೆಯು ಬರುತ್ತದೆ, ಬಾಯಿ ಲಾಲೆಯಿಂದ ತುಂಬಿಬಿಡುತ್ತದೆ.

ದುರಾತ್ಮಾನಶ್ಚ ತಾಡ್ಯನ್ತೇ ಕಿಙ್ಕರೈಃ ಪಾಶಬನ್ಧನೈಃ । ಸುಖೇನ ಕೃತಿನಸ್ತತ್ರ ನೀಯನ್ತೇ ನಾಕನಾಯಕೈಃ ॥ ೨,೧೫.

ದುಷ್ಟರನ್ನು ಯಮನ ದೂತರು ಕಟ್ಟುಹಾಕಿ ಹೊಡೆದು ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಾರೆ; ಪುಣ್ಯವಂತರನ್ನು ಸ್ವರ್ಗದ ನಾಯಕರು ಸುಖವಾಗಿ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.

ದುಃ ಖೇನ ಪಾಪಿನೋ ಯಾನ್ತಿ ಯಮಮಾರ್ಗೇ ಚ ದುರ್ಗಮೇ । ಯಮಶ್ಚತುರ್ಭುಜೋ ಭೂತ್ವಾ ಶಙ್ಖಚಕ್ರಗದಾದಿಭೃತ್ ॥ ೨,೧೫.

ಪಾಪಿಗಳು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಯಮನ ಕಠಿಣ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ; ಯಮನು ನಾಲ್ಕು ಕೈಗಳೊಂದಿಗೆ, ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ಗದಾದಿಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಪುಣ್ಯಕರ್ಮರತಾನ್ಸಮ್ಯಕ್ಶುಭಾನ್ಮಿತ್ರವದಾಚರೇತ್ । ಆಹೂಯ ಪಾಪಿನಃ ಸರ್ವಾನ್ಯಮೋ ದಣ್ಡೇನ ರಜ್ಜಯೇತ್ ॥ ೨,೧೫.

ಪುಣ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವರನ್ನು ಯಮನು ಸ್ನೇಹಿತರಂತೆ ಸೌಮ್ಯವಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾನೆ; ಆದರೆ ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ, ದಂಡದಿಂದ ಬಂಧಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಪ್ರಲಯಾಮ್ಬುದನಿರ್ಘೋಷಸ್ತ್ವಞ್ಜನಾದ್ರಿಸಮಪ್ರಭಃ । ಮಹಿಷಸ್ಥೋ ದುರಾರಾಧ್ಯೋ ವಿದ್ಯುತ್ತೇಜಃ ಸಮದ್ಯುತಿಃ ॥ ೨,೧೫.

ಯಮನು ಪ್ರಳಯದ ಮೋಡದ ಗುಡುಗು ಶಬ್ದದಂತೆ ಧ್ವನಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅಂಜನಗಿರಿಯಂತೆ ಕಪ್ಪಾಗಿರುತ್ತಾನೆ, ಮಹಿಷದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುತ್ತಾನೆ, ಅವನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುವುದು ಕಷ್ಟ, ಅವನ ಪ್ರಕಾಶವು ಮಿಂಚಿನಂತೆ ತೇಜಸ್ವಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಯೋಜನತ್ರಯವಿಸ್ತಾರದೇಹೋ ರೌದ್ರೋಽತಿಭೀಷಣಃ । ಲೋಹದಣ್ಡಧರೋ ಭೀಮಃ ಪಾಶಪಾಣಿರ್ದುರಾಕೃತಿಃ ॥ ೨,೧೫.

ಅವನ ದೇಹ ಮೂರು ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಿದ್ದು, ಕ್ರೂರ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಭಯಾನಕ; ಅವನು ಕಬ್ಬಿಣದ ದಂಡವನ್ನು ಹಿಡಿದಿರುತ್ತಾನೆ, ಭೀಕರ, ಪಾಶವನ್ನು ಹಿಡಿದಿರುವ, ಭಯಂಕರ ರೂಪವನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ.

ವಕ್ರನೇತ್ರೋಽತಿಭಯದೋ ದರ್ಶನಂ ಯಾತಿ ಪಾಪಿನಾಮ್ । ಅಙ್ಗುಷ್ಠಮಾತ್ರಃ ಪುರುಷೋ ಹಾಹಾ ಕುರ್ವನ್ ಕಲೇವರಾತ್ ॥ ೨,೧೫.

ಅವನ ವಕ್ರವಾದ ಕಣ್ಣುಗಳು ಪಾಪಿಗಳಿಗೆ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತವೆ; ಅಂಗುಷ್ಠದಷ್ಟು ಪುಟ್ಟ ಪುರುಷನು 'ಹಾ ಹಾ' ಎಂದು ಅಳುತ್ತಾ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೊರಡುತ್ತಾನೆ.

ತದೈವ ನೀಯತೇ ದೂತೈರ್ಯಾಮ್ಯೈರ್ವೋಕ್ಷನ್ಸ್ವಕಂ ಗೃಹಮ್ । ನಿರ್ವಿಚೇಷ್ಟಂ ಶರೀರಂ ತು ಪ್ರಾಣೈರ್ಮುಕ್ತಂ ಜುಗುಪ್ಸಿತಮ್ ॥ ೨,೧೫.

ಅಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಯಮನ ದೂತರು ಅವನನ್ನು ತನ್ನ ಮನೆ ಬಿಟ್ಟು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾರೆ; ಪ್ರಾಣಗಳು ಬಿಟ್ಟ ದೇಹವು ಚೇತನವಿಲ್ಲದೆ ಅಸಹ್ಯವಾಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ.