ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಅತೋಽಹಙ್ಕಾರಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ಸಾನುಬನ್ಧೇ ಕಲೇವರೇ । ಚರೇದಸಂಗೋ ಲೋಕೇಷು ಸ್ವಪ್ನಪ್ರಾಯೇಷು ನಿರ್ಮಮಃ ॥ ೨,೬.

ಆದುದರಿಂದ, ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ದೇಹ ಇದ್ದರೂ, ಈ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ, ಕನಸು ಹೋಲುವ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ಅಸಕ್ತಿಯಿಂದ, ನನ್ನದು ಎಂಬ ಭಾವವಿಲ್ಲದೆ ನಡೆಯಬೇಕು.

ಕ್ವ ಸ್ವಪ್ನೇ ನಿಯತಂ ಧೈರ್ಯಮಿನ್ದ್ರಜಾಲೇ ಕ್ವ ಸತ್ಯತಾ । ಕ್ವ ನಿತ್ಯತಾ ಶರನ್ಮೇಘೇ ಕ್ವ ವಾ ಸತ್ಯಂ ಕಲೇವರೇ ॥ ೨,೬.

ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರ ಧೈರ್ಯ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಮಾಯಾಜಾಲದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಮಳೆಮೇಘದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತತೆ ಎಲ್ಲಿದೆ? ದೇಹದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯ ಎಲ್ಲಿದೆ?

ಅವಿದ್ಯಾಕರ್ಮಜನಿತಂ ದೃಶ್ಯಮಾನಂ ಚರಾ ಚರಮ್ । ಜ್ಞಾತ್ವಾಚಾರವಶೀ ಯೋಗೀ ತತಃ ಸಿದ್ಧಿಮವಾಪ್ಸ್ಯಸಿ ॥ ೨,೬.

ಅಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಕರ್ಮದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ, ಕಾಣುವ ಚರಾಚರಗಳನ್ನು ತಿಳಿದು, ವರ್ತನೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದ ಯೋಗಿ ನಂತರ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಇತ್ಯುಕ್ತ್ವಾ ತೇ ಗತಾಃ ಸರ್ವೇ ಸಾಧವೋ ದೀನವತ್ಸಲಾಃ । ಸೋಽಹಂ ತದುಕ್ತಮಾರ್ಗೇಣ ತಥೈವಾಚರಮನ್ವಹಮ್ ॥ ೨,೬.

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಆ ಸದ್ಗುಣಿಗಳೆಲ್ಲಾ ದುಃಖಿತರಿಗೆ ದಯೆ ತೋರಿಸಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಟರು. ನಾನು ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯಂತೆ ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಆ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾ ನಡೆದೆ.

ತತೋಽಚಿರೇಣಾತ್ಮನೀದಂ ದೃಷ್ಟವಾನಹಮದ್ಭುತಮ್ । ಜ್ಯೋತಿರ್ಮಯಂ ಸದಾನನ್ದಂ ಶರಚ್ಛೀತಾಂಶುನಿರ್ಮಲಮ್ ॥ ೨,೬.

ಅದಾದ ಮೇಲೆ, ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯವಿಲ್ಲದೆ, ನಾನು ನನ್ನೊಳಗೆ ಒಂದು ಅದ್ಭುತವಾದ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಕಂಡೆ. ಅದು ಸದಾ ಆನಂದದಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಶರತ್ಕಾಲದ ಚಂದ್ರನ ಹಿಮಶೀತಲ ಕಿರಣಗಳಂತೆ ಶುದ್ಧವಾದ ಪ್ರಕಾಶವಾಗಿತ್ತು.

ನಿಷಿಚ್ಯ ಸುಖಸನ್ದೋಹೈರ್ಮಾಂ ಕೃತ್ವಾಧಿಕಸಸ್ಪೃಹಮ್ । ಅನ್ತರ್ಹಿತಂ ಮಹತೇಜೋ ಯಥಾ ಸೌದಾಮಿನೀ ದಿವಿ ॥ ೨,೬.

ಆ ಮಹಾ ಪ್ರಕಾಶವು ನನಗೆ ಆನಂದದ ಅಲೆಗಳನ್ನು ತುಂಬಿ, ಇನ್ನಷ್ಟು ಆಸೆ ಹುಟ್ಟಿಸಿ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಮಿಂಚು ಹಾರಿಹೋಗುವಂತೆ ಅದೆಂತು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿತು.

ಭಕ್ತ್ಯಾ ತದೇವ ಮನಸಿ ಭಾವಯನ್ನಹಮದ್ಭುತಮ್ । ಕಾಲೇ ಕಲೇವರಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಗತವಾನ್ ಹರಿಮವ್ಯಯಮ್ ॥ ೨,೬.

ನಾನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆ ಅದ್ಭುತವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸದಾ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇನ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ಹರಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದೆ.

ತಸ್ಯೇಚ್ಛಯಾ ಪುನರ್ಬ್ರಹ್ಮನ್ ಬ್ರಹ್ಮಣೋ ಮೇಽಭವಜ್ಜನಿಃ । ಅನುಗ್ರಹಾದ್ಭಗವತಸ್ತ್ರಿಷು ಲೋಕೇಷು ನಿಃ ಸ್ಪೃಹಃ ॥ ೨,೬.

ಅವನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ, ಬ್ರಹ್ಮನೇ, ನಾನು ಮತ್ತೆ ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದೆ. ಭಗವಂತನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನನಗೆ ಯಾವ ಆಸೆಯೂ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ.

ಆಪೀಡಯನ್ಮುಹುರ್ವೋಣಾಂ ಗಾಯಮಾನಶ್ಚರಾಮ್ಯಹಮ್ । ಇತ್ಯುಕ್ತ್ವಾ ಮೇ ಸ್ವಾನುಭವಂ ಯಯೌ ಯಾದೃಚ್ಛಿಕೋ ಮುನಿಃ ॥ ೨,೬.

ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ತುಟಿಗಳನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹಾಡುತ್ತಾ ನಾನು ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಹೀಗೆ ನನ್ನ ಅನುಭವವನ್ನು ಹೇಳಿ, ಆ ಮುನಿಯು ಬಂದಂತೆ ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಟನು.

ಮಮಾಪಿ ಪರಮಾಶ್ಚರ್ಯಂ ಸನ್ತೋಷಶ್ಚ ಮಹಾನಭೂತ್ । ಅತಸ್ತೇ ಸಾಧುಸಙ್ಗತ್ಯಾ ಭಕ್ತ್ಯಾ ಚ ಪರಮಾತ್ಮನಃ ॥ ೨,೬.

ನನಗೂ ಅಪಾರ ಆಶ್ಚರ್ಯ ಮತ್ತು ಮಹಾ ಸಂತೋಷ ಉಂಟಾಯಿತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಸದ್ಗುಣಿಗಳ ಸಂಗ ಮತ್ತು ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ—

ವಿಶುದ್ಧಂ ನಿರ್ಮಲಂ ಶಾನ್ತಂ ಮನೋ ನಿರ್ವೃತಿಮೇಷ್ಯತಿ । ಅನೇಕಜನ್ಮಜನಿತಂ ಪಾತಕಂ ಸಾಧುಸಂಗಮೇ ॥ ೨,೬.

ಮನಸ್ಸು ಶುದ್ಧ, ನಿರ್ಮಲ ಮತ್ತು ಶಾಂತವಾಗಿ ಪರಮಾನಂದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚಿತವಾದ ಪಾಪವೂ ಸದ್ಗುಣಿಗಳ ಸಂಗದಿಂದ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ.

ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ನಶ್ಯತಿ ಧರ್ಮಜ್ಞ ಜಲಾನಾಂ ಶರದೋ ಯಥಾ । ವೈಶ್ಯ ಉವಾಚ । ಪೀತ್ವಾ ತೇ ವಾಕ್ಯಪೀಯೂಷಂ ಸ್ವಾನ್ತಂ ಮೇ ಶಾನ್ತಿಮಾಗಮತ್ ॥ ೨,೬.

ಧರ್ಮವನ್ನು ಅರಿತವನೇ, ಅದು ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೀರು ಒಣಗುವಂತೆ ಬೇಗನೆ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ವೈಶ್ಯನು ಹೇಳಿದನು: 'ನಿನ್ನ ಮಾತುಗಳ ಅಮೃತವನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ನನ್ನ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಶಾಂತಿ ದೊರಕಿತು.'

ಸರ್ವತೀರ್ಥಫಲಂ ಮೇಽಧ್ಯ ಸಞ್ಜಾತಂ ತವ ದರ್ಶನಾತ್ । ಇತಿ ಶ್ರುತ್ವಾ ವಚಸ್ತಸ್ಯ ಪ್ರೋವಾಚ ಋಪಿಸತ್ತಮಃ ॥ ೨,೬.

ನಿನ್ನ ದರ್ಶನದಿಂದ ನನಗೆ ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳ ಫಲ ದೊರೆತಂತಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ಮಹರ್ಷಿಯು ಉತ್ತರಿಸಿದನು—

ಲೋಮಶ ಉವಾಚ । ಹಿತಾಯ ತವ ರಾಜೇನ್ದ್ರ ತ್ರಿವರ್ಗಫಲಮಿಚ್ಛತಃ । ಯತ್ತ್ವಯಾ ಸುಕೃತಂ ಭೂರಿವೃಷೋತ್ಸರ್ಗಂ ವಿನಾ ಕೃತಮ್ ॥ ೨,೬.

ಲೋಮಶನು ಹೇಳಿದನು: ರಾಜೇಂದ್ರ, ನೀನು ಮೂರು ಪುರುಷಾರ್ಥಗಳ ಫಲವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾ ನಿನ್ನ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಎಲ್ಲ ಪುಣ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಮಹಾ ವೃಷದಾನವನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ—

ಮನ್ಯೇಽಕಿಞ್ಚತ್ಕರಂ ಸರ್ವಂ ನೀಹಾರಸಲಿಲಂ ಯಥಾ । ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗಸಮಂ ಕಿಞ್ಚಿತ್ಸಾಧನಂ ನ ಮಹೀತಲೇ ॥ ೨,೬.

ನಾನು ಅವುಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಹಿಮ ಮತ್ತು ನೀರಿನಂತೆ ಅಲ್ಪವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ. ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವೃಷದಾನಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ಪುಣ್ಯ ಕಾರ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ.

ಅನಾಯಾಸೇನ ಗಚ್ಛನ್ತಿ ಗತಿಂ ತೇ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಣಾಮ್ । ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗಃ ಕೃತೋ ಯೇನ ಅಶ್ವಮೇಧಸ್ಯ ಯಾಜಕಃ ॥ ೨,೬.

ಪುಣ್ಯಕರ್ಮ ಮಾಡಿದವರು ಸುಲಭವಾಗಿ ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾರೆ. ಯಾರು ವೃಷದಾನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ, ಅವರು ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಾಗದ ಯಜಮಾನನಂತೆ ಮಹಾಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಉಭೌ ಸಮೌ ಮಯಾ ದೃಷ್ಟೌ ದಿವ್ಯೌ ತೌ ಶಕ್ರಸನ್ನಿಧೌ । ಅತಸ್ತ್ವಂ ಪುಷ್ಕರಂ ಗತ್ವಾ ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗಂ ವಿಧಾಯ ಚ ॥ ೨,೬.

ನಾನು ಇಬ್ಬರನ್ನು ದೇವೇಂದ್ರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಪುಷ್ಕರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ವೃಷದಾನವನ್ನು ಮಾಡು.

ತತೋ ಯಾಹಿ ಗೃಹಂ ಸಾಧೋ ಯೇನ ಸರ್ವಂ ಕೃತಂ ಭವೇತ್ । ವಿಪಶ್ಚಿದುವಾಚ । ತತಃ ಸ ಪುನರಾಗತ್ಯ ಕಾರ್ತಿಕ್ಯಾಂ ಪುಷ್ಕರೇ ವರೇ ॥ ೨,೬.

ಅನಂತರ ನೀನು ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗು, ಸದ್ಗುಣಿಯೇ, ಆಗ ಎಲ್ಲವೂ ಪೂರ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನಿಯು ಹೇಳಿದನು: ನಂತರ ಅವನು ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಪುಷ್ಕರಕ್ಕೆ ಮರಳಿದನು.

ವರಾಹರೂಪೀ ಭಗವಾನ್ ಯತ್ರಾಸ್ತೇ ಯಜ್ಞಪೂರಕಃ । ಚಕಾರ ವಿಧಿವತ್ಸರ್ವಂ ಯುದ್ಕಮೃಷಿಸತ್ತಮೈಃ ॥ ೨,೬.

ಅಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞಪೂರಕನಾದ ವರಾಹ ರೂಪದ ಭಗವಂತನು ಇರುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಅವನು ಮಹರ್ಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಿದನು.

ಗತಾನಿ ಬಹುತೀರ್ಥಾನಿ ತತೋ ಲೋಮಶಸಂಗತಿಃ । ತತೋಽಧಿಕತರಂ ಜಾತಂ ಪುಣ್ಯಂ ನೀಲವಿವಾಹಜಮ್ ॥ ೨,೬.

ಅವನಿಂದ ಅನೇಕ ತೀರ್ಥಗಳನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಲೋಮಶನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದನು. ಆಮೇಲೆ ನೀಲದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿವಾಹದಿಂದ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿದನು.

ಸಭುಕ್ತ್ವಾ ವಿಷಯಾನ್ ದಿವ್ಯಾನ್ ವಿಮಾನವರಮಾಶ್ರಿತಃ । ತೇನ ರಾಜಕುಲೇ ಜನ್ಮ ವೀರಸೇನಸ್ಯ ಧರ್ಮತಃ ॥ ೨,೬.

ದಿವ್ಯ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ಅದ್ಭುತವಾದ ವಿಮಾನವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಆ ಮೂಲಕ ಧರ್ಮಪಾಲನೆಯಿಂದ ವೀರಸೇನನ ರಾಜವಂಶದಲ್ಲಿ ಅವನು ಹುಟ್ಟಿದನು.

ವೀರಪಞ್ಚಾನನಾಖ್ಯಾತಞ್ಚತುರ್ವರ್ಗೈಕಸಾಧಕಮ್ । ಪ್ರಕುರ್ವತೋ ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗಂ ತತ್ರ ಯೇ ಪರಿಚಾರಕಾಃ ॥ ೨,೬.

ವೀರಪಂಚಾನನ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ, ನಾಲ್ಕು ಧರ್ಮಾರ್ಥ ಕಾಮ ಮೋಕ್ಷಗಳ ಸಾಧನವಾಗಿರುವ ವೃಷೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುವವರು—

ದಿವ್ಯರೂಪಾಭವನ್ ಸ್ಪೃಷ್ಟಾ ಗೋಪುಚ್ಛೋದಕಶೀಕರೈಃ । ಸುರೂಪಾಃ ಪುಷ್ಟವಪುಷಃ ಪಶ್ಯನ್ತೋ ದೂರಸಂಸ್ಥಿತಾಃ ॥ ೨,೬.

ಆಗ, ಆ ಗೋದನದ ವೇಳೆ ಹಸುವಿನ ಹಲ್ಲಿನಿಂದ ಸಿಂಚಿತವಾದ ನೀರಿನ ಹನಿಗಳು ಅವರ ದೇಹವನ್ನು ತಟ್ಟಿದಾಗ, ಅವರು ದೇವತೆಗಳಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನರಾಗಿದರು; ದೂರದಿಂದಲೇ ಕಾಣುವಷ್ಟು ಸುಂದರರೂ, ಬಲಿಷ್ಠರೂ ಆಗಿದ್ದರು.

ತತೋ ದೂರತರಾ ಯೇ ಚ ದೃಶ್ಯನ್ತೇ ಮಲಿನಾ ಜನಾಃ । ದುರ್ಭಗಾ ಮಲಿನಾ ರೂಕ್ಷಾಃ ಕೃಶಾ ವಿಗತವಾಸಸಃ ॥ ೨,೬.

ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ದೂರದಲ್ಲಿ ಕಾಣುವವರು, ಅಂದರೆ ಕೊಳಕು, ದುರ್ಬಾಗ್ಯ, ಕಠಿಣ ಸ್ವಭಾವ, ದುರ್ಬಲ ದೇಹ ಮತ್ತು ಬಟ್ಟೆಯಿಲ್ಲದೆ ಇರುವವರು—

ವೃಷಯಜ್ಞಮಪಶ್ಯನ್ತೋ ಯೇ ಚಾಸೂಯಾಂ ಪ್ರಕುರ್ವತೇ । ಸರ್ವಂ ನಿವೇದಿತಂ ರಾಜ್ಞಶ್ಚರಿತಂ ಪೂರ್ವಜನ್ಮನಃ ॥ ೨,೬.

ಅವರು ವೃಷಯಜ್ಞವನ್ನು ನೋಡದೆ, ಅಥವಾ ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ವರ್ತಿಸುವವರು; ಅವರ ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದ ರಾಜನ ಎಲ್ಲಾ ಕರ್ಮಗಳು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಬಹಿರಂಗವಾಗುತ್ತವೆ.

ಧರ್ಮ್ಯಂ ವಿಚಿತ್ರಮಾಖ್ಯಾನಂ ಶ್ರುತಂ ಮೇ ಯತ್ಪರಾಶರಾತ್ । ಅತಸ್ತ್ವಂ ಸ್ವಗೃಹಂ ಗಚ್ಛ ಕೃಪಾಂ ಕೃತ್ವಾ ಮಮೋಪರಿ ॥ ೨,೬.

ಪರಾಶರರಿಂದ ನಾನು ಕೇಳಿದ ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಅದ್ಭುತ ಕಥೆಯನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದೆನು; ಈಗ ದಯಮಾಡಿ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಕರುಣೆ ತೋರಿಸಿ, ನೀನು ನಿನ್ನ ಮನೆಗೆ ಹೋಗು.

ಶ್ರುತ್ವಾ ವಿಪಶ್ಚಿದ್ವಾಕ್ಯಂ ಸ ವಿಸ್ಮಯಂ ಪರಮಂ ಗತಃ । ಗೃಹಂ ಜಗಾಮ ವಿಪ್ರೋಽಸೌ ಪ್ರಾಪಿತೋ ರಾಜಸೇವಕೈಃ ॥ ೨,೬.

ಆ ಜ್ಞಾನಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ತುಂಬಾ ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡನು; ರಾಜನ ಸೇವಕರು ಅವನನ್ನು ಮನೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದರು.

ವಸಿಷ್ಠ ಉವಾಚ । ತಸ್ಮಾದ್ರಾಜನ್ ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗಂ ವರಿಷ್ಠಂ ಸರ್ವಕರ್ಮಣಾಮ್ । ಸಮಾಚರ ವಿಧಾನೇನ ಯದಿ ಭೀತೋ ಯಮಾದಪಿ ॥ ೨,೬.

ವಸಿಷ್ಠನು ಹೀಗೆಂದನು: ರಾಜನೇ, ಎಲ್ಲಾ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ವೃಷೋತ್ಸವವೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ. ನೀನು ಯಮಧರ್ಮರಾಜನನ್ನೂ ಭಯಪಟ್ಟರೂ, ಅದನ್ನು ಶಿಸ್ತಿನಿಂದ ನೆರವೇರಿಸು.

ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗಸಮಂ ಕಿಞ್ಚಿತ್ಸಾಧನಂ ನದಿವಃ ಪರಮ್ । ಮಯಾ ಧರ್ಮರಹಸ್ಯಂ ತೇ ಕಥಿತಂ ರಾಜಸತ್ತಮ ॥ ೨,೬.

ವೃಷೋತ್ಸವಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ಸಾಧನವೇ ಬೇರೆ ಇಲ್ಲ, ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿಯೂ ಇಲ್ಲ. ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಧರ್ಮದ ಈ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸಿದೆನು.