ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಶಿರೋಽರ್ತಿಪ್ರಮುಖಾ ರೋಗಾ ಯಾನ್ತಿ ವಿಶ್ವಾಸಘಾತಕಮ್ । ಲಿಙ್ಗಪೀಡೀ ಶಿವಸ್ವಂ ಚ ಶಿವನಿರ್ಮಾಲ್ಯಮೇವ ಚ ॥ ೨,೨.

ತಲೆನೋವು ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ರೋಗಗಳು ನಂಬಿಕೆಗೆ ದ್ರೋಹ ಮಾಡಿದವನನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತವೆ. ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಹಾನಿಪಡಿಸುವವನು, ಶಿವನ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಅವನ ಉಳಿದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡುವವನು ಕೂಡಾ ಇದನ್ನೇ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಸ್ತ್ರಿಯೋಽಪ್ಯನೇನ ಮಾರ್ಗೇಣ ಹೃತ್ವಾ ದೋಷಮವಾಪ್ನುಯುಃ । ಏತೇಷಾಮೇವ ಜನ್ತೂನಾಂ ಭಾರ್ಯಾತ್ವಮುಪಜಾಯತೇ ॥ ೨,೨.

ಹೆಂಗಸರು ಕೂಡಾ ಇದೇ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಇಂತಹ ಪಾಪಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಪಾಪವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಇದೇ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ.

ಭೋಗಾನ್ತೇ ನರಕಸ್ಯೈತತ್ಸರ್ವಮಿತ್ಯವಧಾರಯ । ಖಘ ಪ್ರದರ್ಶ್ಯಮೇತತ್ತು ಮಯೋಕ್ತಂ ತೇ ಸಮಾಸತಃ । ದ್ರವ್ಯಪ್ರಕಾರಾ ಹಿ ಯಥಾ ತಥೈವ ಪ್ರಾಣಿಜಾತಯಃ ॥ ೨,೨.

ಸಂಭೋಗದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಎಲ್ಲವು ನರಕದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಿಳಿ. ಹಕ್ಕಿಯೇ, ನಾನು ಇದನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಹೇಗೆ ವಿವಿಧ ವಸ್ತುಗಳಿವೆ, ಹಾಗೆಯೇ ವಿವಿಧ ಪ್ರಾಣಿಗಳೂ ಇವೆ.

ಏವಂ ವಿಚಿತ್ರೈರ್ನಿಜಕರ್ಮಭಿರ್ನೃಣಾಂ ಸುಖಸ್ಯ ದುಃ ಖಸ್ಯ ಚ ಜನ್ಮನಾಮಪಿ । ವೈಚಿತ್ರ್ಯಮುಕ್ತಂ ಶುಭಕರ್ಮತಃ ಶುಭಂ ತಥಾಶುಭಾಚ್ಚಾಶುಭಮೀರಯನ್ತಿ ॥ ೨,೨.

ಹೀಗೆ, ಪ್ರತಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ತನ್ನ ಕರ್ಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಸುಖ ಮತ್ತು ದುಃಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಒಳ್ಳೆಯ ಕಾರ್ಯದಿಂದ ಒಳ್ಳೆಯದು, ಕೆಟ್ಟ ಕಾರ್ಯದಿಂದ ಕೆಟ್ಟದು ಬರುತ್ತದೆ.

ಏತತ್ತೇ ಸರ್ವಂಮಾಖ್ಯಾತಂ ಯತ್ಪೃಷ್ಟೋಽಹಮಿಹ ತ್ವಯಾ ॥ ೨,೨.

ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ.

ಶ್ರೀಗರುಡಮಹಾಪುರಾಣಮ್ ೩ ಸೂತ ಉವಾಚ । ಏವಮುತ್ಸಾಹಿತಃ ಪಕ್ಷೀ ಸ್ವರೂಪಂ ನಿರಯಸ್ಯ ತು । ಪಪ್ರಚ್ಛನರಕಾಣ್ಯೇವಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಚೋತ್ಕೂಲಿತಾನ್ತರಃ ॥ ೨,೩.

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು: ಹೀಗೆ ಪ್ರೇರಿತನಾದ ಹಕ್ಕಿ, ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ಮನಸ್ಸು ಉಲ್ಲಾಸಗೊಂಡು, ನರಕಗಳ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಕೇಳಲು ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾಡಿದರು.

ಗರುಡ ಉವಾಚ । ನರಕಾಣಾಂ ಸ್ವರೂಪಂ ಮೇ ವದ ಯೇಷು ವಿಕರ್ಮಿಣಃ । ಪಾತ್ಯನ್ತೇ ದುಃ ಖಭೂಯಿಷ್ಠಾಸ್ತೇಷಾಂ ಭೇದಾಂಶ್ಚ ಕೀರ್ತಯ ॥ ೨,೩.

ಗರುಡನು ಕೇಳಿದನು: ದುಷ್ಕರ್ಮಿಗಳು ಎಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು ಬಾಧೆಪಡುವರೋ ಆ ನರಕಗಳ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು. ಅವುಗಳ ವಿಭಿನ್ನ ರೂಪಗಳನ್ನೂ ವಿವರಿಸು.

ಶ್ರೀಭಗವಾನುವಾಚ । ನರಕಾಣಾಂ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ವರ್ತನ್ತೇ ಹ್ಯರುಣಾನುಜ । ಶಕ್ಯಂ ವಿಸ್ತರತೋ ನೈವ ವಕ್ತುಂ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೋ ಬ್ರುವೇ ॥ ೨,೩.

ಶ್ರೀಭಗವಂತನು ಹೇಳಿದನು: ಅರುಣನ ತಮ್ಮನೇ, ಸಾವಿರಾರು ನರಕಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮುಖ್ಯವಾದವುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

ರೌರವಂ ನಾಮ ನರಕಂ ಮುಖ್ಯಂ ತದ್ವೈನಿಬೋಧ ಮೇ । ರೌರವೇ ಕೂಟಸಾಕ್ಷೀ ತು ಯಾತಿ ಯಶ್ಚಾನೃತೀ ನರಃ ॥ ೨,೩.

ರೌರವ ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ ನರಕ. ಅದನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ತಿಳಿ. ಅಲ್ಲಿ ಸುಳ್ಳು ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಹೇಳುವವರು ಮತ್ತು ಸುಳ್ಳು ಮಾತನಾಡುವವರು ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.

ಯೋಜನಾನಾಂ ಸಹಸ್ರೇ ದ್ವೇ ರೌರವೋ ಹಿ ಪ್ರಮಾಣತಃ । ಜಾನುಮಾತ್ರಪ್ರಮಾಣಂ ತು ತತ್ರ ಗರ್ತಂ ಸುದುಸ್ತರಮ್ ॥ ೨,೩.

ರೌರವ ನರಕದ ಉದ್ದ ಎರಡು ಸಾವಿರ ಯೋಜನೆಗಳಷ್ಟು. ಅಲ್ಲಿ ಮೊಣಕಾಲಿನಷ್ಟು ಆಳವಾದ, ದಾಟಲು ತುಂಬಾ ಕಷ್ಟವಾದ ಒಂದು ಹೊಂಡ ಇದೆ.

ತತ್ರಾಙ್ಗಾರಚಯೌಘೇನ ಕೃತಂ ತದ್ಧರಣೀಸಮಮ್ । ತತ್ರಾಗ್ನಿನಾ ಸುತೀವ್ರೇಣ ತಾಪಿತಾಙ್ಗಾರಭೂಮಿನಾ ॥ ೨,೩.

ಅಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಸಮವಾಗಿ ಕೆಂಡಗಳನ್ನು ಹಾಸಲಾಗಿದೆ. ಆ ಭೂಮಿ ಭಾರೀ ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ತುಂಬಾ ಬಿಸಿ ಆಗಿರುತ್ತದೆ.

ತನ್ಮಧ್ಯೇ ಪಾಪಕರ್ಮಾಣಂ ವಿಮುಞ್ಚನ್ತಿ ಯಮಾನುಗಾಃ । ಸ ದಹ್ಯಮಾನಸ್ತೀವ್ರೇಣ ವಹ್ನಿನಾ ಪರಿಧಾವತಿ ॥ ೨,೩.

ಆ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಮನ ಸೇವಕರು ಪಾಪ ಮಾಡಿದವರನ್ನು ಎಸೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಭಾರೀ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಸುಡುತ್ತಾ ಓಡಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಪದೇಪದೇ ಚ ಪಾದೋಽಸ್ಯ ಸ್ಫುಟ್ಯತೇ ಶೀರ್ಯತೇ ಪುನಃ । ಅಹೋರಾತ್ರೇಣೋದ್ಧರಣಂ ಪಾದನ್ಯಾಸೇನ ಗಚ್ಛತಿ ॥ ೨,೩.

ಪ್ರತಿ ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಅವರ ಕಾಲುಗಳು ಸಿಡಿದು ಮತ್ತೆ ಪುನಃ ಒಡೆಯುತ್ತವೆ. ಒಂದು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತಾ ಮುಂದೆ ಸಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಏವಂ ಸಹಸ್ರಂ ವಿಸ್ತೀರ್ಣಂ ಯೋಜನಾನಾಂ ವಿಮುಚ್ಯತೇ । ತತೋಽನ್ಯತ್ಪಾಪಶುದ್ಧ್ಯರ್ಥಂ ತಾದೃಙ್ನಿರಯಮೃಚ್ಛತಿ ॥ ೨,೩.

ಹೀಗೆ ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ದೂರವಿರುವ ನರಕದಿಂದ ಪಾಪಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಗುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಉಳಿದ ಪಾಪಗಳನ್ನು ಶುದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಅವನು ಮತ್ತೊಂದು ಇಂತಹ ನರಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.

ರೌರವಸ್ತೇ ಸಮಾಖ್ಯಾತಃ ಪ್ರಥಮೋ ನರಕೋ ಮಯಾ । ಮಹಾರೌರವಸಂಜ್ಞಂ ತು ಶೃಣುಷ್ವ ನರಕಂ ಖಗ ॥ ೨,೩.

ನಾನು ಮೊದಲ ನರಕವಾದ ರೌರವವನ್ನು ವಿವರಿಸಿದೆ. ಈಗ, ಹಕ್ಕಿಯೇ, ಮಹಾರೌರವ ಎಂಬ ಮತ್ತೊಂದು ನರಕದ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳು.

ಯೋಜನಾನಾಂ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸನ್ತಿ ಪಞ್ಚ ಸಮನ್ತತಃ । ತತ್ರ ತಾಮ್ರಮಯೀ ಭೂಮಿರಧಸ್ತಸ್ಯಾ ಹುತಾಶನಃ ॥ ೨,೩.

ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಐದು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ತಾಮ್ರದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಭೂಮಿ ಇದೆ. ಅದರ ಕೆಳಗೆ ಭಯಾನಕ ಬೆಂಕಿ ಉರಿಯುತ್ತಿದೆ.

ತಯಾ ತಪನ್ತ್ಯಾ ಸಾ ಸರ್ವಾ ಪ್ರೋದ್ಯದ್ವಿದ್ಯುತ್ಸಮಪ್ರಭಾ । ವಿಭಾವ್ಯತೇ ಮಹಾರೌದ್ರಾ ಪಾಪಿನಾಂ ದರ್ಶನಾದಿಷು ॥ ೨,೩.

ಆ ಭೂಮಿ ಹೊತ್ತಿ ಉರಿಯುತ್ತಾ, ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾ, ಪಾಪಿಗಳಿಗೆ ಎಲ್ಲ ದೃಷ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ತುಂಬಾ ಭಯಾನಕವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ತಸ್ಯಾಂ ಬದ್ಧಕರಾಭ್ಯಾಂ ಚ ಪದ್ಭ್ಯಾಂ ಚೈವ ಯಮಾನುಗೈಃ । ಮುಚ್ಯತೇ ಪಾಪಕೃನ್ಮಧ್ಯೇ ಲುಣ್ಠಮಾನಃ ಸ ಗಚ್ಛತಿ ॥ ೨,೩.

ಅಲ್ಲಿ ಯಮನ ಸೇವಕರು ಪಾಪಿಯನ್ನು ಕೈ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಎಸೆದು ಎಳೆದಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಕಾಕೈರ್ಬಕೈರ್ವೃಕೋಲೂಕೈರ್ಮಶಕೈರ್ವೃಶ್ಚಿಕೈಸ್ತಥಾ । ಭಕ್ಷ್ಯಮಾಣೈಸ್ತಥಾ ರೌದ್ರೈರ್ಗತೋ ಮಾರ್ಗೇ ವಿಕೃಷ್ಯತೇ ॥ ೨,೩.

ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಕಾಗೆಗಳು, ಕೊಕ್ಕರೆಗಳು, ತೋಳಗಳು, ಗೂಬೆಗಳು, ಸೊಂಪುಹುಳುಗಳು ಹಾಗೂ ಚಿತ್ತಿಗಳಂತಹ ಭಯಾನಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತಿನ್ನುತ್ತಾ ಎಳೆದಾಡುತ್ತವೆ.

ದಹ್ಯಮಾನೋ ಗತಮತಿರ್ಭ್ರಾನ್ತಸ್ತಾತೇತಿ ಚಾಕುಲಃ । ವದತ್ಯಸಕೃದುದ್ವಗ್ನೋ ನ ಶಾನ್ತಿಮಧಿಗಚ್ಛತಿ ॥ ೨,೩.

ಅವನ ದೇಹ ಸುಡುತ್ತಾ, ಮನಸ್ಸು ಗೊಂದಲಗೊಂಡು, ಆತಂಕದಿಂದ 'ತಂದೆ' ಎಂದು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಕೂಗಿ, ಭಯದಿಂದ ಕಾಡಲ್ಪಟ್ಟು ಎಂದಿಗೂ ಶಾಂತಿ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.

ಏವಂ ತಸ್ಮಾನ್ನರೈರ್ಮೋಕ್ಷಸ್ತ್ವತಿಕ್ರಾನ್ತೈರವಾಪ್ಯತೇ । ವರ್ಷಾಯುತಾಯುತೈಃ ಪಾಪಂ ಯೈಃ ಕೃತಂ ದುಷ್ಟಬುದ್ಧಿಭಿಃ ॥ ೨,೩.

ಹೀಗೆ ದುಷ್ಟ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪಾಪಗಳು ಲಕ್ಷ ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕ್ಷಯವಾದ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಆ ನರಕದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.

ತಥಾನ್ಯಸ್ತು ತತೋ ನಾಮ ಸೋಽತಿಶೀತಃ ಸ್ವಭಾವತಃ । ಮಹಾರೌರವವದ್ದೀರ್ಘಸ್ತಥಾನ್ಧತಮಸಾ ವೃತಃ ॥ ೨,೩.

ಅದಾದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೊಂದು ನರಕ ಇದೆ. ಅದು ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ತುಂಬಾ ಚಳಿಯಾಗಿದ್ದು, ಮಹಾರೌರವದಂತೆ ದೀರ್ಘವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ತೀವ್ರವಾದ ಕತ್ತಲಿಯಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಿದೆ.

ಶೀತಾರ್ತಾಸ್ತತ್ರ ಬಧ್ಯನ್ತೇ ನರಾಸ್ತಮಸಿ ದಾರುಣೇ । ಪರಸ್ಪರಂ ಸಮಾಸಾದ್ಯ ಪರಿರಭ್ಯಾಶ್ರಯನ್ತಿ ತೇ ॥ ೨,೩.

ಅಲ್ಲಿ ಭಯಾನಕ ಚಳಿಯಿಂದ ನರಳುತಿರುವ ಜನರು ಆ ಕತ್ತಲಿನಲ್ಲಿ ಬಂಧಿತರಾಗಿ, ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಸೇರಿಕೊಂಡು ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

ದನ್ತಾಸ್ತೇಷಾಂ ಚ ಭಜ್ಯನ್ತೇ ಶೀತಾರ್ತಿಪರಿಕಮ್ಪಿತಾಃ । ಕ್ಷುತೃಷಾತಿಬಲಾಃ ಪಕ್ಷಿನ್ನಥ ತತ್ರಾಪ್ಯುಪದವಾಃ ॥ ೨,೩.

ಅವರ ಹಲ್ಲುಗಳು ಚಳಿಯಿಂದ ನಡುಗುತ್ತಾ ಮುರಿದುಹೋಗುತ್ತವೆ. ಹಕ್ಕಿಯೇ, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಭಾರೀ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಮತ್ತು ದಾಹದಿಂದ ತುಂಬಾ ಪೀಡಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಯಾತನೆಗಳು ಎದುರಿಸುತ್ತವೆ.

ಹಿಮಖಣ್ಡವಹೋ ವಾಯುಭಿನತ್ತ್ಯಸ್ಥೀನಿ ದಾರುಣಃ । ಮಜ್ಜಾಸೃಗಸ್ಥಿಗಲಿತಮಶ್ರನ್ತ್ಯತ್ರ ಕ್ಷುಧಾನ್ವಿತಾಃ ॥ ೨,೩.

ಅಲ್ಲಿ ಹಿಮದ ತುಂಡುಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತ ಭಯಾನಕ ಗಾಳಿ ಅವರ ಎಲುಬುಗಳನ್ನು ಒಡೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ. ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಾ, ಅವರ ಮಾಂಸ, ರಕ್ತ, ಮೆದುಳು ಹೊರಬರುತ್ತದೆ.

ಆಲಿಙ್ಗ್ಯಮಾನಾ ಭ್ರಾಮ್ಯನ್ತೇ ಪರಸ್ಪರಸಮಾಗಮೇ । ಏವಂ ತತ್ರಾಪಿ ಸುಮಹಾನ್ಕ್ಲೇಶಸ್ತಮಸಿ ಮಾನವೈಃ ॥ ೨,೩.

ಅವರು ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಆ ಕತ್ತಲಿನಲ್ಲಿ ತಿರುಗಾಡುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ, ಅಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಮಾನವರಿಗೆ ಭಾರೀ ಯಾತನೆ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಾಪ್ಯತೇ ಶಕುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ಯೋ ಬಹೂಕೃತಸಞ್ಚಯಃ । ನಿಕೃನ್ತನ ಇತಿ ಖ್ಯಾತಸ್ತತೋಽನ್ಯೋ ನರಕೋತ್ತಮಃ ॥ ೨,೩.

ಹಕ್ಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅನೇಕ ಪಾಪಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದವನು ಆ ನರಕವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಈಗ ನಿಕೃಂತನ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನರಕದ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳು.

ಕುಲಾಲಚಕ್ರಾಣಿ ತತ್ರ ಭ್ರಾಮ್ಯನ್ತ್ಯವಿರತಂ ಖಗ । ತೇಷ್ವಾಪಾಷ್ಯೇ ನಿಕೃಷ್ಯನ್ತೇ ಕಾಲಸೂತ್ರೇಣ ಮಾನವಾಃ ॥ ೨,೩.

ಅಲ್ಲಿ ಕುಂಭಾರನ ಚಕ್ರಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ತಿರುಗುತ್ತಿರುತ್ತವೆ, ಹಕ್ಕಿಯೇ. ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಕಾಲಸೂತ್ರದಿಂದ ಮಾನವರನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಯಮಾನುಮಾಙ್ಗುಲಿಸ್ಥೇನ ಆಪಾದತಲಮಸ್ತಕಮ್ । ನ ಚೈಷಾಂ ಜೀವಿತಭ್ರಂಶೋ ಜಾಯತೇ ಪಕ್ಷಿಸತ್ತಮ ॥ ೨,೩.

ಯಮನ ಸೇವಕರು ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ದಾರವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಕಾಲಿನಿಂದ ತಲೆವರೆಗೆ ಅವರನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಹಕ್ಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅವರ ಜೀವ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ.