ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಅಧರ್ಮಿಷ್ಠಾಶ್ಚ ಶೂದ್ರಾಶ್ಚ ಭವಿಷ್ಯನ್ತಿ ನೃಪಾಸ್ತತಃ । ಸ್ವರ್ಗಾದಿಕೃದ್ಧಿ ಭಗವಾನ್ಸಾಕ್ಷಾನ್ನಾರಾಯಣೋಽವ್ಯಯಃ ॥ ೧,೧೪೧.

ಅವರ ನಂತರ ಅಧರ್ಮಿಗಳಾದ ಮತ್ತು ಶೂದ್ರ ವರ್ಣದ ರಾಜರು ಬರುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಸ್ವರ್ಗಾದಿಗಳ ಮೂಲವಾದ ಭಗವಂತನು, ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ನಾರಾಯಣನು ಸ್ವಯಂ ಅವತರಿಸುತ್ತಾನೆ.

ನೈಮಿತ್ತಿಕಃ ಪ್ರಾಕೃತಿಕಸ್ತಥೈವಾತ್ಯನ್ತಿಕೋ ಲಯಃ । ಯಾತಿ ಭೂಃ ಪ್ರಲಯಂ ಚಾಪ್ಸು ಹ್ಯಾಪಸ್ತೇಜಸಿ ಪಾವಕಃ ॥ ೧,೧೪೧.

ಇಲ್ಲಿ ಸಮಯಕಾಲಿಕ, ಪ್ರಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಪರಮ ಅಂತ್ಯ ಎಂಬ ಮೂರು ವಿಧದ ಪ್ರಳಯಗಳು ಇವೆ. ಭೂಮಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಲಯವಾಗುತ್ತದೆ, ನೀರು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ, ಅಗ್ನಿ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತದೆ.

ವಾಯೌ ವಾಯುಶ್ಚ ವಿಯತಿ ತ್ವಾಕಾಶೌ ಯಾತ್ಯಹಙ್ಕೃತೌ । ಅಹಂ ಬುದ್ಧೌ ಮತಿರ್ಜೋವೇ ಜೀವೋಽವ್ಯಕ್ತೇ ತದಾತ್ಮನಿ ॥ ೧,೧೪೧.

ಗಾಳಿ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಲಯವಾಗುತ್ತದೆ, ಆಕಾಶ ಅಹಂಕಾರದಲ್ಲಿ, ಅಹಂಕಾರ ಬುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ, ಬುದ್ಧಿ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಮನಸ್ಸು ಜೀವದಲ್ಲಿ, ಜೀವ ಅವ್ಯಕ್ತದಲ್ಲಿ, ನಂತರ ಅದು ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗುತ್ತದೆ.

ಆತ್ಮಾ ಪರೇಶ್ವರೋ ವಿಷ್ಣುರೇಕೋ ನಾರಾಯಣೋ ನರಃ । ಅವಿನಾಶ್ಯಪರಂ ಸರ್ವಂ ಜಗತ್ಸ್ವರ್ಗಾದಿ ನಾಶಿ ಹಿ ॥ ೧,೧೪೧.

ಆ ಆತ್ಮನೇ ಪರಮೇಶ್ವರ, ವಿಷ್ಣು, ಒಬ್ಬನೇ ನಾರಾಯಣ, ನರವನು. ಈ ಜಗತ್ತು, ಸ್ವರ್ಗಾದಿಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ನಾಶವಾಗುವವು, ಆದರೆ ಅವನು ಅವಿನಾಶಿ ಮತ್ತು ಪರಮ.

ನೃಪಾದಯೋ ಗತಾ ನಾಶಮತಃ ಪಾಪಂ ವಿವರ್ಜಯೇತ್ । ಧರ್ಮಂ ಕುರ್ಯಾತ್ಸ್ಥಿರಂ ಯೇನ ಪಾಪಂ ಹಿತ್ವಾ ಹರಿಂ ವ್ರಜೇತ್ ॥ ೧,೧೪೧.

ರಾಜರು ಮತ್ತು ಇತರರು ಎಲ್ಲರೂ ನಾಶವಾದ ಕಾರಣ, ಪಾಪವನ್ನು ತೊರೆದಿರಬೇಕು. ಧರ್ಮವನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಆಚರಿಸಿ, ಪಾಪವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹರಿ ತಲುಪಬೇಕು.

ಶ್ರೀಗರುಡಮಹಾಪುರಾಣಮ್ ೧೪೨ ಬ್ರಹ್ಮೋವಾಚ । ವಿಂಶಾದೀನ್ಪಾಲಯಾಮಾಸ ಹ್ಯವತೀರ್ಣೋ ಹರಿಃ ಪ್ರಭುಃ । ದೈತ್ಯಧರ್ಮಸ್ಯ ನಾಶಾರ್ಥಂ ವೇದಧರ್ಮಾದಿಗುಪ್ತಯೇ ॥ ೧,೧೪೨.

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು: ಹರಿ ಭಗವಂತನು ಸ್ವಯಂ ಅವತರಿಸಿ, ಮನುವು ಮತ್ತು ಇತರರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು; ದೈತ್ಯಧರ್ಮವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಮತ್ತು ವೇದಧರ್ಮವನ್ನು ಉಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ಬಂದನು.

ಮತ್ಸ್ಯಾದಿಕಸ್ವರೂಪೇಣ ತ್ವವತಾರಂ ಕರೋತ್ಯಜಃ । ಮತ್ಸ್ಯೋ ಭೂತ್ವಾ ಹಯಗ್ರೀವಂ ದೈತ್ಯಂ ಹತ್ವಾಜಿಕಣ್ಟಕಮ್ ॥ ೧,೧೪೨.

ಮತ್ಸ್ಯ ಮೊದಲಾದ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಅವ್ಯಯನು ಅವತರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಮತ್ಸ್ಯನಾಗಿ, ಕುದುರೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಕಂಟಕನಾದ ಹಯಗ್ರೀವನ ದೈತ್ಯನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದನು.

ವೇದಾನಾನೀಯ ಮನ್ವಾದೀನ್ಪಾಲಯಾಮಾಸ ಕೇಶವಃ । ಮನ್ದರಂ ಧಾರಯಾಮಾಸ ಕೂರ್ಮೋ ಭೂತ್ವಾ ಹಿತಾಯ ಚ ॥ ೧,೧೪೨.

ವೇದಗಳನ್ನು ಮರಳಿ ತಂದು, ಕೇಶವನು ಮನುವು ಮತ್ತು ಇತರರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು. ಅವನು ಕೂರ್ಮನಾಗಿ ಮಂದರಪರ್ವತವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಅವರ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಉಳಿಸಿದನು.

ಕ್ಷೀರೋದಮಥನೇ ವೈ ದ್ಯೋ ದೇವೋ ಧನ್ವನ್ತರಿರ್ಹ್ಯರ್ಭೂತ್ । ಬಿಭ್ರತ್ಕಮಣ್ಡಲುಂ ಪೂರ್ಣಮಮೃತೇನ ಸಮುತ್ಥಿತಃ ॥ ೧,೧೪೨.

ಪಾರಿಜಾತ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಮಥಿಸುವಾಗ, ಧನ್ವಂತರಿ ದೇವರು ಅಮೃತದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಮಂಡಲುವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು.

ಆಯುರ್ವೇದಮಥಾಷ್ಟಾಙ್ಗಂ ಸುಶ್ರುತಾಯ ಸ ಉಕ್ತವಾನ್ । ಅಮೃತಂ ಪಾಯಯಾಮಾಸ ಸ್ತ್ರೀರೂಪೀ ಚ ಸುರಾನ್ಹರಿಃ ॥ ೧,೧೪೨.

ಅವನು ಸುವೃಷ್ಟನಿಗೆ ಆಯುರ್ವೇದದ ಎಂಟು ಅಂಗಗಳನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದನು. ಹರಿ ಸ್ತ್ರೀರೂಪವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅಮೃತವನ್ನು ನೀಡಿದನು.

ಅವತೀರ್ಣೋ ವರಾಹೋಽಥ ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷಂ ಜಘಾನ ಹ । ಪೃಥಿವೀಂ ಧಾರಯಾಮಾಸ ಪಾಲಯಾಮಾಸ ದೇವತಾಃ ॥ ೧,೧೪೨.

ನಂತರ, ವರಾಹನಾಗಿ ಅವತರಿಸಿ, ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದನು. ಭೂಮಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿ, ದೇವತೆಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು.

ನರಸಿಂಹೋಽವರ್ತೋರ್ಣೋಽಥ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುಂರಿಪುಮ್ । ದೈತ್ಯಾನ್ನಿಹತವಾನ್ವೇದಧರ್ಮಾದೀನಭ್ಯಪಾಲಯತ್ ॥ ೧,೧೪೨.

ನರಸಿಂಹನು ಅವತರಿಸಿ, ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಎಂಬ ಶತ್ರುವನ್ನು ಕೊಂದನು. ದೈತ್ಯರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ, ವೇದಗಳು, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಇತರಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು.

ತತಃ ಪರಶುರಾಮೋಽಭೂಜ್ಜಮದಗ್ನೇರ್ಜಗತ್ಪ್ರಭುಃ । ತ್ರಿಃ ಸಪ್ತಕೃತ್ವಃ ಪೃಥಿವೀಂ ಚಕ್ರೇ ನಿಃ ಕ್ಷತ್ತ್ರಿಯಾಂ ಹರಿಃ ॥ ೧,೧೪೨.

ಆಮೇಲೆ ಜಮದಗ್ನಿಯ ಮಗನಾಗಿ ಪರಶುರಾಮನು ಜನಿಸಿದನು. ಹರಿ, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಬಾರಿ ಕ್ಷತ್ರಿಯರಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡಿದನು.

ಕಾರ್ತವೀರ್ಯಂ ಜಘಾನಾಜೌ ಕಶ್ಯಪಾಯ ಮಹೀಂ ದದೌ । ಯಾಗಂ ಕೃತ್ವಾ ಮಹಾಬಾಹುರ್ಮಹೇನ್ದ್ರೇ ಪರ್ವತೇ ಸ್ಥಿತಃ ॥ ೧,೧೪೨.

ಅವನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ತವೀರ್ಯನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕಶ್ಯಪನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು. ಯಾಗ ಮಾಡಿದ ಬಳಿಕ, ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ಅವನು ಮಹೇಂದ್ರ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದನು.

ತತೋ ರಾಮೋ ಭವಿಷ್ಣುಶ್ಚ ಚತುರ್ಧಾ ದುಷ್ಟರ್ಮದನಃ । ಪುತ್ರೋ ದಶರಥಾಜ್ಜಜ್ಞೇ ರಾಮಶ್ಚ ಭರತೋಽನುಜಃ ॥ ೧,೧೪೨.

ಆಮೇಲೆ ದುಷ್ಟರನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ರಾಮನು ನಾಲ್ಕು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಅವತರಿಸಲಾಯಿತು. ದಶರಥನ ಮಗನಾಗಿ ರಾಮನು ಜನಿಸಿ, ಭರತನು ಅವನ ತಮ್ಮನಾಗಿದ್ದನು.

ಲಕ್ಷ್ಮಣಶ್ಚಾಥ ಶತ್ರುಘ್ನೋ ರಾಮಭಾರ್ಯಾ ಚ ಜಾನಕೀ । ರಾಮಶ್ಚ ಪಿತೃಸತ್ಯಾರ್ಥಂ ಮಾತೃಭ್ಯೋ ಹಿತಮಾಚರನ್ ॥ ೧,೧೪೨.

ಅವನೊಂದಿಗೆ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಮತ್ತು ಶತ್ರುಘ್ನ ಕೂಡ ಜನಿಸಿದರು. ರಾಮನ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಜಾನಕಿಯೂ ಇದ್ದಳು. ರಾಮನು ತಂದೆಯ ವಚನವನ್ನು ಪಾಲಿಸಲು ತಾಯಂದಿರ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಂಡನು.

ಶೃಙ್ಗವೇರಂ ಚಿತ್ರಕೂಟಂ ದಣ್ಡಕಾರಣ್ಯಮಾಗತಃ । ನಾಸಾಂ ಶೂರ್ಪಣಖಾಯಾಶ್ಚ ಚ್ಛಿತ್ತ್ವಾಥ ಖರದೂಷಣಮ್ ॥ ೧,೧೪೨.

ಅವನು ಶೃಂಗವೇರ, ಚಿತ್ರಕೂಟ ಮತ್ತು ದಂಡಕಾರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ನಂತರ ಶೂರ್ಪಣಖೆಯ ಮೂಗು ಕತ್ತರಿಸಿ, ಖರ ಮತ್ತು ದುಷಣರನ್ನು ಕೊಂದನು.

ಹತ್ವಾ ಸ ರಾಕ್ಷಸಂ ಸೀತಾಪಹಾರಿರಜನೀಚರಮ್ । ರಾವಣಂ ಚಾನುಜಂ ತಸ್ಯ ಲಙ್ಕಾಪುರ್ಯಾಂ ವಿಭೀಷಣಮ್ ॥ ೧,೧೪೨.

ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದ ರಾಕ್ಷಸನಾದ ರಾವಣನನ್ನು ಮತ್ತು ಅವನ ತಮ್ಮನನ್ನು ಲಂಕಾಪುರದಲ್ಲಿ ಸಂಹರಿಸಿ, ವಿಭೀಷಣನನ್ನು ಅಸ್ಥಾಪಿತನು.

ರಕ್ಷೋರಾಜ್ಯೇ ಚ ಸಂಸ್ಥಾಪ್ಯ ಸುಗ್ರೀವನುಮನ್ಮುಖೈಃ । ಆರುಹ್ಯ ಪುಷ್ಪಕಂ ಸಾರ್ಧಂ ಸೀತಯಾ ಪತಿಭಕ್ತಯಾ ॥ ೧,೧೪೨.

ವಿಭೀಷಣನನ್ನು ರಾಕ್ಷಸರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ರಾಜನಾಗಿ ನೇಮಿಸಿ, ಸುಗ್ರೀವ ಮತ್ತು ಹನುಮಂತನೊಂದಿಗೆ ಪುಷ್ಪಕ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ, ಪತಿವ್ರತೆ ಸೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಏರಿದನು.

ಲಕ್ಷ್ಮಣೇನಾನುಕೂಲೇನ ಹ್ಯಯೋಧ್ಯಾಂ ಸ್ವಪುರೀಂ ಗತಃ । ರಾಜ್ಯಂ ಚಕಾರ ದೇವಾದೀನ್ಪಾಲಯಾಮಾಸ ಸ ಪ್ರಜಾಃ ॥ ೧,೧೪೨.

ಸಹೋದರನಾದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ರಾಮನು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಊರಾದ ಅಯೋಧ್ಯೆಗೆ ಹೋದನು. ಅವನು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ನಡೆಸಿ, ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು.

ಧರ್ಮಸಂರಕ್ಷಣಂ ಚಕ್ರೇ ಹ್ಯಶ್ವಮೇಧಾದಿಕಾನ್ಕ್ರತೂನ್ । ಸಾ ಮಹೀಪತಿನಾ ರೇಮೇ ರಾಮೇಣೈವ ಯಥಾಸುಖಮ್ ॥ ೧,೧೪೨.

ಅವನು ಧರ್ಮವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿ, ಅಶ್ವಮೇಧ ಮುಂತಾದ ಯಾಗಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದನು. ಆ ಭೂಮಿ ರಾಮನ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಇತ್ತು.

ರಾವಣಸ್ಯ ಗೃಹೇ ಸೀತಾ ಸ್ಥಿತಾ ಭೇಜೇ ನ ರಾವಣಮ್ । ಕರ್ಮಣಾ ಮನಸಾ ವಾಚಾ ಸಾ ಗತಾ ರಾಘವಂ ಸದಾ ॥ ೧,೧೪೨.

ರಾವಣನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ ಸೀತೆಯ ಮನಸ್ಸು ಅವನ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗಲಿಲ್ಲ. ಅವಳು ತನ್ನ ಕ್ರಿಯೆ, ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಸದಾ ರಾಘವನಿಗೆ ನಿಷ್ಠೆಯಿದ್ದಳು.

ಪತಿವ್ರತಾ ತು ಸಾ ಸೀತಾ ಹ್ಯನಸೂಯಾ ಯಥೈವ ತು । ಪತಿವ್ರತಾಯಾ ಮಾಹಾತ್ಮ್ಯಂ ಶೃಣು ತ್ವಂ ಕಥಯಾಮ್ಯಹಮ್ ॥ ೧,೧೪೨.

ಆ ಸೀತೆಯು ಅನಸೂಯೆಯಂತೆ ನಿಜವಾದ ಪತಿವ್ರತೆ ಆಗಿದ್ದಳು. ಪತಿವ್ರತೆ ಯಾರು ಎಂಬ ಮಹಿಮೆ ಬಗ್ಗೆ ಈಗ ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ನೀನು ಕೇಳು.

ಕೌಶಿಕೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಃ ಕುಷ್ಠೀ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನೇಽಭವತ್ಪುರಾ । ತಂ ತಥಾ ವ್ಯಾಧಿತಂ ಭಾರ್ಯಾ ಪತಿಂ ದೇವಮಿವಾರ್ಚಯತ್ ॥ ೧,೧೪೨.

ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ ಎಂಬ ಊರಲ್ಲಿ, ಕೌಶಿಕ ಎಂಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಕುಷ್ಠರೋಗದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದನು. ಅವನ ಪತ್ನಿ, ಆ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೂ ಅವನನ್ನು ದೇವರಂತೆ ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

ನಿರ್ಭರ್ತ್ಸಿತಾಪಿ ಭರ್ತಾರಂ ತಮಮನ್ಯತ ದೈವತಮ್ । ಭರ್ತ್ರೋಕ್ತಾ ಸಾನಯದ್ವೇಶ್ಯಾಂ ಶುಲ್ಕಮಾದಾಯ ಚಾಧಿಕಮ್ ॥ ೧,೧೪೨.

ಪತ್ನಿ ಗದರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೂ, ಅವಳು ತನ್ನ ಗಂಡನನ್ನು ದೇವರಂತೆ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಗಂಡನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ, ಅವಳು ಅಸಹ್ಯವಾದ ಹೆಂಗಸನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಣವನ್ನು ತಂದಳು.

ಪಥಿ ಸೂಲೇ ತದಾ ಪ್ರೋತಮಚೌರಂ ಚೌರಶಙ್ಕಯಾ । ಮಾಣ್ಡವ್ಯಮತಿದುಃ ಖಾರ್ತಮನ್ಧಕಾರೇಽಥ ಸ ದ್ವಿಜಃ ॥ ೧,೧೪೨.

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಕಳ್ಳತನದ ಅನುಮಾನದಿಂದ ಒಬ್ಬ ಕಳ್ಳನು ಸೂಲಿಗೆ ತೂರಲಾಗಿದ್ದನು. ಮಾಣ್ಡವ್ಯನು ತುಂಬಾ ನೋವಿನಿಂದ ಅಂಧಕಾರದಲ್ಲಿ ಇದ್ದನು, ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೂ ಅಲ್ಲಿದ್ದನು.

ಪತ್ನೀಸ್ಕನ್ಧಸಮಾರೂಢಶ್ಚಾಲಯಾಮಾಸ ಕೌಶಿಕಃ । ಪಾದಾವಮರ್ಶಣತ್ಕ್ರುದ್ಧೋ ಮಾಣ್ಡವ್ಯಸ್ತಮುವಾಚ ಹ ॥ ೧,೧೪೨.

ಕೌಶಿಕನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಕೂರಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವನು ಮಾಣ್ಡವ್ಯನ ಕಾಲಿಗೆ ತಾಗಿದನು. ಆ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಕೋಪಗೊಂಡ ಮಾಣ್ಡವ್ಯನು ಅವನಿಗೆ ಹೀಗೆಂದನು.

ಸೂರ್ಯೋದಯೇ ಮೃತಿಸ್ತಸ್ಯ ಯೇನಾಹಂ ಚಾಲಿತಃ ಪದಾ । ತಚ್ಛ್ರುತ್ವಾ ಪ್ರಾಹ ತದ್ಭಾರ್ಯಾ ಸೂರ್ಯೋ ನೋದಯಮೇಷ್ಯತಿ ॥ ೧,೧೪೨.

'ನೀನು ನನ್ನ ಕಾಲಿಗೆ ತಾಗಿದ್ದರಿಂದ, ಸೂರ್ಯೋದಯದ ವೇಳೆಗೆ ನೀನು ಸಾಯುತ್ತೀಯೆ' ಎಂದು ಮಾಣ್ಡವ್ಯನು ಹೇಳಿದನು. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ, ಅವನ ಪತ್ನಿ 'ಸೂರ್ಯನು ಉದಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ' ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸಿದಳು.

ತತಃ ಸೂರ್ಯೋದಯಾಭಾವಾದ ಭವತ್ಸತತಂ ನಿಶಾ । ಬಹೂನ್ಯಬ್ದಪ್ರಮಾಣಾನಿ ತತೋ ದೇವಾ ಭಯಂ ಯಯುಃ ॥ ೧,೧೪೨.

ಆಮೇಲೆ ಸೂರ್ಯೋದಯವಾಗದೆ, ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳು ಹಗಲು ಬರದೆ ರಾತ್ರಿ ಮುಂದುವರಿದಿತು. ಇದರಿಂದ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಭಯವಾಯಿತು.