ಸಕ್ತುಪಾತ್ರಾಣಿ ಚೈತ್ರಾದೌ ಶ್ರಾವಣಾದೌ ಘೃತಾನ್ವಿತಾನ್ । ವ್ರತಕೃದ್ವತಪೂರ್ಣಸ್ತು ಸ್ತ್ರೀಪುತ್ರಸ್ವರ್ಗಭಾಗ್ಭವೇತ್ ॥ ೧,೧೧೮.
ಚೈತ್ರ ಮಾಸದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಕ್ತು ಹಾಕಿದ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು, ಶ್ರಾವಣದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ತುಪ್ಪ ಹಾಕಿದ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು; ವ್ರತವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದವನು ಪತ್ನಿ, ಪುತ್ರರು ಮತ್ತು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ಶ್ರೀಗರುಡಮಹಾಪುರಾಣಮ್ ೧೧೯ ಬ್ರಹ್ಮೋವಾಚ । ಅಗಸ್ತ್ಯಾರ್ಘ್ಯವ್ರತಂ ವಕ್ಷ್ಯೇ ಭುಕ್ತಿಮುಕ್ತಿಪ್ರದಾಯಕಮ್ । ಅಪ್ರಾಪ್ತೇ ಭಾಸ್ಕರೇ ಕನ್ಯಾಂ ಸತಿ ಭಾಗೇ ತ್ರಿಭಿರ್ದಿನೈಃ ॥ ೧,೧೧೯.
ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು: ಭೋಗ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ನೀಡುವ ಅಗಸ್ತ್ಯ ಅರ್ಘ್ಯ ವ್ರತವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಸೂರ್ಯೋದಯಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ, ಯೋಗ್ಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಮೂರು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಕನ್ಯೆಯು ಇದ್ದಾಗ ಆಚರಿಸಬೇಕು.
ಅರ್ಘ್ಯಂ ದದ್ಯಾದಗಸ್ತ್ಯಾಯ ಮೂರ್ತಿಂ ಸಂಪೂಜ್ಯ ವೈ ಮುನೇ ! । ಕಾಶಪುಷ್ಪಮಯೀಂ ಕುಮ್ಭೇ ಪ್ರದೋಷೇ ಕೃತಜಾಗರಃ ॥ ೧,೧೧೯.
ಅಗಸ್ತ್ಯನ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಕಾಶಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕುಂಭದಲ್ಲಿ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಸಂಜೆ ಜಾಗರಣೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಈ ವಿಧಿಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.
ದಧ್ಯಕ್ಷತಾದ್ಯೈಃ ಸಂಪೂಜ್ಯ ಉಪೋಷ್ಯ ಫಲಪುಷ್ಪಕೈಃ । ಪಞ್ಚವರ್ಣಸಮಾಯುಕ್ತಂ ಹೇಮರೌಪ್ಯಸಮನ್ವಿತಮ್ ॥ ೧,೧೧೯.
ಮೊಸರು, ಅಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ, ಹಣ್ಣು ಹೂಗಳಿಂದ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ, ಐದು ಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ, ಬಂಗಾರ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿಯ ಬಳಕೆಯಿರುವ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
ಸಪ್ತಧಾನ್ಯಯುತಂ ಪಾತ್ರಂ ದಧಿಚನ್ದನಚರ್ಚಿತಮ್ । ಅಗಸ್ತ್ಯಃ ಖನಮಾನೇತಿ ಮನ್ತ್ರೇಣಾರ್ಘ್ಯಂ ಪ್ರದಾಪಯೇತ್ ॥ ೧,೧೧೯.
ಏಳು ವಿಧದ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಮೊಸರು ಮತ್ತು ಚಂದನದಿಂದ ಲೇಪಿಸಿ, ಅಗಸ್ತ್ಯರನ್ನು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಕರೆಯುವ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
ಖಾಸಪುಷ್ಪಪ್ರತೀಕಾಶ ಅಗ್ನಿಮಾರುತಸಮ್ಭವ ! । ಮಿತ್ರಾವಾರುಣಯೋಃ ಪುತ್ತ್ರೋ ಕುಮ್ಭಯೋನೇ ನಮೋಽಸ್ತು ತೇ ॥ ೧,೧೧೯.
ಖಾಸಾ ಹೂವಿನಂತಿರುವವನೇ, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ವಾಯುವಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನೇ, ಮಿತ್ರ ಮತ್ತು ವರుణರ ಪುತ್ರನೇ, ಕುಂಭದಿಂದ ಜನಿಸಿದವನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
ಶೂದ್ರಸ್ತ್ರ್ಯಾದಿರನೇನೈವ ತ್ಯಜೇದ್ಧಾನ್ಯಂ ಫಲಂ ರಸಮ್ । ದದ್ಯಾದ್ದ್ವಿಜಾತಯೇ ಕುಮ್ಭಂ ಸಹಿರಣ್ಯಂ ಸದಕ್ಷಿಣಮ್ । ಭೋಜಯೇಚ್ಚ ದ್ವಿಜಾನ್ಸಪ್ತ ವರ್ಷಂ ಕೃತ್ವಾ ತು ಸರ್ವಭಾಕ್ ॥ ೧,೧೧೯.
ಶೂದ್ರಸ್ತ್ರೀ ಮತ್ತು ಇತರರು ಈ ವಿಧಾನದ ಮೂಲಕ ಧಾನ್ಯ, ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ರಸವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು; ಆಕೆ ಬಂಗಾರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಕುಂಭವನ್ನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕು, ಮತ್ತು ಒಂದು ವರ್ಷ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಏಳು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಊಟ ಮಾಡಿಸಬೇಕು.
ಶ್ರೀಗರುಡಮಹಾಪುರಾಣಮ್ ೧೨೦ ಬ್ರಹ್ಮೋವಾಚ । ರಮ್ಭಾತೃತೀಯಾಂ ವಕ್ಷ್ಯೇ ಚ ಸೌಭಾಗ್ಯಶ್ರೀಸುತಾದಿದಾಮ್ । ಮಾರ್ಗಶೀರ್ಷೇಸಿತೇ ಪಕ್ಷೇ ತೃತೀಯಾಯಾಮುಪೋಷಿತಃ ॥ ೧,೧೨೦.
ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು: ಈಗ ನಾನು ಮಂಗಳವನ್ನು, ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು, ಸಂತಾನವನ್ನು ಮತ್ತು ಶುಭವನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂರನೇ ರಂಭಾ ಹಬ್ಬದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಮಾರ್ಗಶಿರ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷದ ತೃತೀಯ ದಿನ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು.
ಗೌರೀಂ ಯಜೇದ್ಬಿಲ್ವಪತ್ರೈಃ ಕುಶೋದಕಕರಸ್ತತಃ । ಕದಮ್ಬಾದೌ ಗಿರಿಸುತಾಂ ಪೌಷೇ ಮರುಬಕೈರ್ಯಜೇತ್ ॥ ೧,೧೨೦.
ಗೌರಿಯನ್ನು ಬಿಲ್ವದ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ, ನಂತರ ಕುಶದ ನೀರಿನಿಂದ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಕದಂಬ ಮಾಸದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪೌಷ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಪರ್ವತಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಮರುವಕ ಹೂಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ಕರ್ಪೂರಾದಃ ಕೃಸರದೋ ಮಲ್ಲಿಕಾದನ್ತಕಾಷ್ಠಕೃತ್ । ಮಾಘೇಸುಭದ್ರಾಂ ಕಲ್ಹಾರೈರ್ಘೃತಾಶೋ ಮಣ್ಡಕಪ್ರದಃ ॥ ೧,೧೨೦.
ಕರ್ಪೂರ, ಅನ್ನದ ಗಂಜಿ ಮತ್ತು ಮಲ್ಲಿಗೆ ಮರದ ದಂತಕಷ್ಟದಿಂದ, ಮಾಘ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಸುಭದ್ರೆಯನ್ನು ಕಲ್ಹಾರ ಹೂಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ತುಪ್ಪವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಮಂಡಕವನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು.
ಗೀತೀಮಯಂ ತನ್ತಕಾಷ್ಠಂ ಫಾಲ್ಗುನೇ ಗೋಮತೀಂ ಯಜೇತ್ । ಕುನ್ದೈಃ ಕೃತ್ವಾ ದನ್ತಕಾಷ್ಠಂ ಜೀವಾಶಃ ಶಷ್ಕುಲೀಪ್ರದಃ ॥ ೧,೧೨೦.
ಪಾಲ್ಗುಣ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಗೀತಿಯ ವಾದ್ಯಗಳಿಂದ ಗೋಮತಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಕುಂದದ ಮರದ ದಂತಕಷ್ಟವನ್ನು ಮಾಡಿ, ಜೀವವನ್ನು ನೀಡುವವನು ಶಷ್ಕುಲಿ ಅನ್ನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
ವಿಶಾಲಾಕ್ಷೀಂ ದಮನಕೈಶ್ಚೈತ್ರೇ ಚ ಕೃಸರಪ್ರದಃ । ದಧಿಪ್ರಾಶೋ ದನ್ತಕಾಷ್ಠಂ ತಗರಂ ಶ್ರೀಮುಖೀಂ ಯಜೇತ್ ॥ ೧,೧೨೦.
ಚೈತ್ರ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ದಮನಕ ಹೂಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ, ಗಂಜಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಶ್ರೀಮುಖಿಗೆ ಮೊಸರು ಅನ್ನ, ದಂತಕಷ್ಟ ಮತ್ತು ತಗರವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
ವೈಶಾಖೇ ಕರ್ಣಿಕಾರೈಶ್ಚ ಅಶೋಕಾಶೋ ವಟಪ್ರದಃ । ಜ್ಯೇಷ್ಠೇ ನಾರಾಯಣೀಮರ್ಚೇಚ್ಛತಪತ್ರೈಶ್ಚ ಖಣ್ಡದಃ । ಲವಙ್ಗಾಶೋ ಭವೇದೇವ ಆಷಾಢೇ ಮಾಧವೀಂ ಯಜೇತ್ ॥ ೧,೧೨೦.
ವೈಶಾಖ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಕರ್ಣಿಕಾರ ಹೂಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಅಶೋಕ ಹೂವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ವಟವನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು; ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ನಾರಾಯಣಿಯನ್ನು ಶತಪತ್ರ ಹೂಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ ಖಂಡವನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು; ಆಷಾಢ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಲವಂಗವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಮಾಧವಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ತಿಲಾಶೋ ಬಿಲ್ವಪತ್ರೈಶ್ಚ ಕ್ಷೀರಾನ್ನವಟಕಪ್ರದಃ । ಔದುಮ್ಬರಂ ದನ್ತಕಾಷ್ಠಂ ತಗರ್ಯಾಃ ಶ್ರಾವಣೇ ಶ್ರಿಯಮ್ ॥ ೧,೧೨೦.
ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಎಳ್ಳು, ಬಿಲ್ವ ಎಲೆ, ಹಾಲು ಅನ್ನ ಮತ್ತು ವಟವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಔದುಂಬರವನ್ನು ದಂತಕಷ್ಟ ಮತ್ತು ತಗರದಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ ಶ್ರೀಯನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು.
ದನ್ತಕಾಷ್ಠಂ ಮಲ್ಲಿಕಾಯಾ ಕ್ಷೀರದೋ ಹ್ಯುತ್ತಮಾಂ ಯಜೇತ್ । ಪದ್ಮೈರ್ಯಜೇದ್ಭಾದ್ರಪದೇ ಶೃಙ್ಗದಾಶೋ ಗೃಡಾದಿದಃ ॥ ೧,೧೨೦.
ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಮಲ್ಲಿಕೆಯನ್ನು ದಂತಕಷ್ಟದಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ ಹಾಲನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಭಾದ್ರಪದ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಪದ್ಮ ಹೂಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ ಶೃಂಗದ ಮತ್ತು ಗೃಡಾದಿಯನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು.
ರಾಜಪುತ್ರೀಂ ಚಾಶ್ವಯುಜೇ ಜಪಾಪುಷ್ಪೈಶ್ಚ ಜೀರಕಮ್ । ಪ್ರಾಶಯೇನ್ನಿಶಿ ನೈವೇದ್ಯೈಃ ಕೃಸರೈಃ ಕಾರ್ತಿಕೇ ಯಜೇತ್ ॥ ೧,೧೨೦.
ಆಶ್ವಯುಜ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ರಾಜಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಜಪಾ ಹೂ ಮತ್ತು ಜೀರಿಗೆ ಹಿಟ್ಟುಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಂಜಿಯನ್ನು ನೈವೇದ್ಯವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಗಂಜಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ಜಾತೀಪುಷ್ಪೈಃ ಪದ್ಮಜಾಂ ಚ ಪಞ್ಚಗವ್ಯಾಶನೋ ಯಜೇತ್ । ಘೃತೋದನಂ ಚ ವರ್ಷಾನ್ತೇ ಸಪತ್ನೀಕಾನ್ದ್ವಿಜಾನ್ಯಜೇತ್ ॥ ೧,೧೨೦.
ಜಾತಿ ಹೂಗಳಿಂದ ಪದ್ಮಜೆಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಪಂಚಗವ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ವರ್ಷಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ತುಪ್ಪ ಅನ್ನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿಯರೊಂದಿಗೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು.
ಉಮಾಮಹೇಶ್ವರಂ ಪೂಜ್ಯ ಪ್ರದದ್ಯಾಚ್ಚ ಗುಡಾದಿಕಮ್ । ವಸ್ತ್ರಚ್ಛತ್ರಸುವರ್ಣಾದ್ಯೈಃ ರಾತ್ರೌ ಚ ಕೃತಜಾಗರಃ । ಗೀತವಾದ್ಯೈರ್ದದತ್ಪ್ರತರ್ಗವಾದ್ಯಂ ಸರ್ವಮಾನ್ಪುಯಾತ್ ॥ ೧,೧೨೦.
ಉಮಾ ಮತ್ತು ಮಹೇಶ್ವರರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಬೆಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇತರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು, ಬಟ್ಟೆ, ಹತ್ತಿರ, ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಇತರ ದಾನಗಳನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು; ರಾತ್ರಿ ಜಾಗರಣೆ ಮಾಡಿ ಹಾಡು-ವಾದ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಶುದ್ಧರಾಗಬೇಕು.
ಶ್ರೀಗರುಡಮಹಾಪುರಾಣಮ್ ೧೨೧ ಬ್ರಹ್ಮೋವಾಚ । ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯವ್ರತಾನ್ಯೂಚೇ ಏಕಾದಶ್ಯಾಂ ಸಮಾಚರೇತ್ । ಆಷಾಢ್ಯಾಂ ಪೌರ್ಣಮಾಸ್ಯಾಂ ವಾ ಸರ್ವೇಣಹರಿಮರ್ಚ್ಯಚ ॥ ೧,೧೨೧.
ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು: ನಾನು ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯ ವ್ರತಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಏಕಾದಶಿಯಂದು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಅಥವಾ ಆಷಾಢ ಮಾಸದ ಪೌರ್ಣಮಿಯಂದು, ಅಥವಾ ಯಾವಾಗ ಬೇಕಾದರೂ, ಹರಿ ದೇವರನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ವಿಧದ ಅರ್ಪಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ಇದಂ ವ್ರತಂ ಮಯಾ ದೇವ ಗೃಹೀತಂ ಪುರತಸ್ತವ । ನಿರ್ವಿಘ್ನಂ ಸಿದ್ಧಿಮಾಪ್ನೋತು ಪ್ರಸನ್ನೇ ತ್ವಯಿ ಕೇಶವ ॥ ೧,೧೨೧.
ಪ್ರಭುವೇ, ನಾನು ಈ ವ್ರತವನ್ನು ನಿನ್ನ ಮುಂದೆ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದೇನೆ; ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಇದು ಯಾವುದೇ ವಿಘ್ನವಿಲ್ಲದೆ ಪೂರ್ಣವಾಗಲಿ, ಯಶಸ್ಸು ದೊರಕಲಿ.
ಗೃಹೀತೇಽಸ್ಮಿನ್ವ್ರತೇ ದೇವ ಯದ್ಯಪೂರ್ಣೇ ಮ್ರಿಯಾಮ್ಯಹಮ್ । ತನ್ಮೇ ಭವತು ಸಮ್ಪೂರ್ಣಂ ತ್ವತ್ಪ್ರಸಾದಾಜ್ಜನಾರ್ದನ ॥ ೧,೧೨೧.
ಪ್ರಭುವೇ, ನಾನು ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವ ಮೊದಲು ಸಾವಿಗೀಡಾದರೂ, ನಿನ್ನ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಇದು ಪೂರ್ಣವಾದಂತೆ ಆಗಲಿ ಎಂದು ಕೋರುತ್ತೇನೆ.
ಏವಮಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ಗೃಹ್ಣೀಯಾದ್ವ್ರತಾರ್ಚನಜಪಾದಿಕಮ್ । ಸರ್ವಾಘಂ ಚ ಕ್ಷಯಂ ಯಾತಿ ಚಿಕೀರ್ಷೇದ್ಯೋ ಹರೇರ್ವ್ರತಮ್ ॥ ೧,೧೨೧.
ಈ ರೀತಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ, ವ್ರತ, ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಜಪವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು; ಯಾರು ಹರಿಯ ವ್ರತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೋ, ಅವರ ಪಾಪಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.
ಸ್ನಾತ್ವಾಯೋಭ್ಯಚ್ಯ ಗೃಹ್ಣೀಯಾದ್ವ್ರತಾರ್ಚನಜಪಾದಿಕಮ್ । ಸ್ನಾತ್ವಾ ಯಚ್ಚತುರೋ ಮಾಸಾನೇಕಭಕ್ತೇನ ಪೂಜಯೇತ್ । ವಿಷ್ಣುಂ ಸ ಯಾತಿ ವಿಷ್ಣೋರ್ವ ಲೋಕಂ ಮಲವಿವರ್ಜಿತಮ್ ॥ ೧,೧೨೧.
ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ, ವ್ರತಾಚರಣೆ, ಪೂಜೆ, ಜಪ ಮತ್ತು ಇತರ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ, ದಿನಕ್ಕೆ ಒಂದು ಭೋಜನ ಮಾತ್ರ ಮಾಡಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ, ಅವನು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪವಿತ್ರ ಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ಮದ್ಯಮಾಂಸಸುರಾತ್ಯಗೀ ವೇದವಿದ್ಧರಿಪೂಜನಾತ್ । ತೈಲವರ್ಜಿ ವಿಷ್ಣುಲೋಕಂ ವಿಷ್ಣುಭಾಕ್ಕೃಚ್ಛ್ರಪಾದಕೃತ್ ॥ ೧,೧೨೧.
ಮದ್ಯ, ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಮದ್ಯಪಾನವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ವೇದಜ್ಞಾನದಿಂದ ರಾಕ್ಷಸ ಶತ್ರು ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಕಠಿಣ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಿದವನು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆದು, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಭಾಗಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಏಕರಾತ್ರೋಪವಾಸಾಚ್ಚ ದೇವೋ ವೈಮಾನಿಕೋ ಭವೇತ್ । ಶ್ವೇತದ್ವೀಪಂ ತ್ರಿರಾತ್ರಾತ್ತು ವ್ರಜೇತ್ಷಷ್ಠಾನ್ನಕೃನ್ನರಃ ॥ ೧,೧೨೧.
ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವನು ದೇವತೆಗಳಂತಾಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ದಿವ್ಯ ಶರೀರವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಮೂರು ರಾತ್ರಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ, ಆರನೇ ಭೋಜನವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದವನು ಶ್ವೇತದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
ಚಾನ್ದ್ರಾಯಣಾದ್ಧರೇರ್ಧಾಮ ಲಭೇನ್ಮುಕ್ತಿಮಯಾಚಿತಾಮ್ । ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯಂ ವಿಷ್ಣುಲೋಕಂ ಪರಾಕವ್ರತಕೃದ್ಧರಿಮ್ ॥ ೧,೧೨೧.
ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ವ್ರತದಿಂದ, ಹರಿಯ ದಿವ್ಯ ಧಾಮವನ್ನು ಮತ್ತು ಇಚ್ಛಿತ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು. ಪ್ರಜಾಪತ್ಯ ವ್ರತದಿಂದ ವಿಷ್ಣು ಲೋಕವನ್ನು, ಪರಾಕ ವ್ರತದಿಂದ ಹರಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.
ಸಕ್ತುಯಾವಕಭಿಕ್ಷಾಶೀ ಪಯೋದಧಿಘೃತಾಶನಃ । ಗೋಮೂತ್ರಯಾವಕಾಹಾರಃ ಪಞ್ಚಗವ್ಯಕೃತಾಶನಃ । ಶಾಕಮಲಫಲಾದ್ಯಾಶೀ ರಸವರ್ಜೋ ಚ ವಿಷ್ಣುಭಾಕ್ ॥ ೧,೧೨೧.
ಸಕ್ತು, ಜೋಳ ಅಥವಾ ಭಿಕ್ಷೆಯಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸುವವನು, ಹಾಲು, ಮೊಸರು, ತುಪ್ಪ ಮಾತ್ರ ಸೇವಿಸುವವನು, ಗೋಮೂತ್ರ ಮತ್ತು ಜೋಳದಿಂದ ಆಹಾರ ಮಾಡುವವನು, ಪಂಚಗವ್ಯದಿಂದ ತಯಾರಾದ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸುವವನು, ತರಕಾರಿ, ಮೂಲ, ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಾದಾ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಿ, ರಸಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟವನು — ಇವನು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಭಾಗಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಶ್ರೀಗರುಡಮಹಾಪುರಾಣಮ್ ೧೨೨ ಬ್ರಹ್ಮೋವಾಚ । ವ್ರತಂ ಮಾಸೋಪವಾಸಾಖ್ಯಂ ಸರ್ವೋತ್ಕೃಷ್ಟಂ ವದಾಮಿತೇ । ವಾನಪ್ರಸ್ಥೋ ಯತಿರ್ನಾರೀ ಕುರ್ಯಾನ್ಮಾಸೋಪವಾಸಕಮ್ ॥ ೧,೧೨೨.
ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು: ಮಾಸೋಪವಾಸ ಎಂಬ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವ್ರತವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ವನಪ್ರಸ್ಥ, ಯತಿ ಅಥವಾ ಮಹಿಳೆ ಮಾಸೋಪವಾಸ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.
ಆಶ್ವಿನಸ್ಯ ಸಿತೇ ಪಕ್ಷೇ ಏಕಾದಶ್ಯಾಮುಪೋಷಿತಃ । ವ್ರತಮೇತತ್ತು ಗೃಹ್ಣೀಯಾದ್ಯಾವತ್ತ್ರಿಂಶದ್ದಿನಾನಿ ತು ॥ ೧,೧೨೨.
ಆಶ್ವಯುಜ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷದ ಏಕಾದಶಿಯಂದು ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ, ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಮೂವತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಅದ್ಯಪ್ರಭೃತ್ಯಹಂ ವಿಷ್ಣೋ ಯಾವದುತ್ಥಾನಕಂ ತವ । ಅರ್ಚಯೇತ್ವಾಮನಶ್ರಂಸ್ತು ದಿನಾನಿ ತ್ರಿಂಶದೇವ ತು ॥ ೧,೧೨೨.
ಇಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ವಿಷ್ಣುವೇ, ನಿನ್ನ ಉದಯದವರೆಗೆ, ನಾನು ಮೂವತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಆಲಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತೇನೆ.