ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಲಬ್ಧವ್ಯಾನ್ಯೇವ ಲಭತೇ ಗನ್ತವ್ಯಾನ್ಯೇವ ಗಚ್ಛತಿ । ಪ್ರಾಪ್ತವ್ಯಾನ್ಯೇವ ಪ್ರಾಪ್ನಾತಿ ದುಃ ಖಾನಿ ಚ ಸುಖಾನಿ ಚ ॥ ೧,೧೧೩.

ಯಾವುದು ಸಿಗಬೇಕೋ ಅದೇ ಸಿಗುತ್ತದೆ, ಹೋಗಬೇಕಾದ ಕಡೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ, ಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗಬೇಕಾದದು ಮಾತ್ರ ಸಿಗುತ್ತದೆ—ದುಃಖವಾಗಲಿ, ಸಂತೋಷವಾಗಲಿ.

ತತ್ತತ್ಪ್ರಾಪ್ನೋತಿ ಪುರುಷಃ ಕಿ ಪ್ರಲಾಪೈಃ ಕರಿಷ್ಯತಿ । ಆಚೋದ್ಯಮಾನಾನಿ ಯಥಾ ಪುಷ್ಪಾಣಿ ಚ ಫಲಾನಿ ಚ । ಸ್ವಕಾಲಂ ನಾತಿವರ್ತನ್ತೇ ತಥಾ ಕರ್ಮ ಪುರಾಕೃತಮ್ ॥ ೧,೧೧೩.

ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನು ತನ್ನ ಪಾಲಿನದ್ದನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಅಳುವುದರಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ಹೂವುಗಳು, ಹಣ್ಣುಗಳು ತಮ್ಮ ಸಮಯಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಹೀಗೆಯೇ ಹಿಂದಿನ ಕರ್ಮವೂ ತನ್ನ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಫಲಿಸುತ್ತದೆ.

ಶೀಲಂ ಕುಲಂ ನೈವ ನ ಚೈವ ವಿದ್ಯಾ ಜ್ಞಾನಂ ಗುಣಾ ನೈವ ನ ಬೀಜಶುದ್ಧಿಃ । ಭಾಗ್ಯಾನಿ ಪೂರ್ವಂ ತಪಸಾರ್ಜಿತಾನಿ ಕಾಲೇ ಫಲನ್ತ್ಯಸ್ಯ ಯಥೈವ ವೃಕ್ಷಾಃ ॥ ೧,೧೧೩.

ಶೀಲ, ಕುಲ, ವಿದ್ಯೆ, ಜ್ಞಾನ, ಗುಣಗಳು ಅಥವಾ ವಂಶದ ಶುದ್ಧಿ—ಇವುಗಳಿಂದ ಏನೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಗಳಿಸಿದ ಭಾಗ್ಯಗಳು ಮಾತ್ರ, ಮರಗಳು ಹಣ್ಣು ಕೊಡುವಂತೆ, ಸಮಯಕ್ಕೆ ಫಲಿಸುತ್ತವೆ.

ತತ್ರ ಮೃತ್ಯುರ್ಯತ್ರ ಹನ್ತಾ ತತ್ರ ಶ್ರೀರ್ಯತ್ರ ಸಮ್ಪದಃ । ತತ್ರ ತತ್ರ ಸ್ವಯಂ ಯಾತಿ ಪ್ರೇರ್ಯಮಾಣಃ ಸ್ವಕರ್ಮಭಿಃ ॥ ೧,೧೧೩.

ಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಬರಬೇಕೋ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹಂತಕನು ಬರುತ್ತಾನೆ; ಯಲ್ಲಿ ಐಶ್ವರ್ಯ ಬರಬೇಕೋ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಪತ್ತು ಬರುತ್ತದೆ—ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನು ತನ್ನ ಕರ್ಮದಿಂದಲೇ ಆ ಕಡೆಗೆ ಸೆಳೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

ಭೂತಪೂರ್ವಂ ಕೃತಂ ಕರ್ಮ ಕರ್ತಾರಮನುತಿಷ್ಠತಿ । ಯಥಾ ಧೇನುಸಹಸ್ರೇಷು ವತ್ಸೋ ವಿನ್ದನ್ತಿ ಮಾತರಮ್ ॥ ೧,೧೧೩.

ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮ, ಮಾಡುವವನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾವಿರ ಹಸುಗಳಲ್ಲಿ, ಮರಿ ತನ್ನ ತಾಯಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಹುಡುಕುತ್ತದೋ ಹಾಗೆ.

ಏವಂ ಪೂರ್ವಕೃತಂ ಕರ್ಮ ಕರ್ತಾರಮನುತಿಷ್ಠಾತಿ । ಸುಕೃತಂ ಭುಙ್ಕ್ಷ್ವ ಚಾತ್ಮೀಯಂ ಮೂಢ ಕಿಂ ಪರಿತಪ್ಯಸೇ ॥ ೧,೧೧೩.

ಹೀಗಾಗಿ, ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮಗಳು ಮಾಡುವವನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತವೆ. ಮೂಢನೇ, ನೀನು ಮಾಡಿರುವ ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನು ಅನುಭವಿಸು; ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ಯಥಾ ಪೂರ್ವಕೃತಂ ಕರ್ಮ ಶುಭಂ ವಾ ಯದಿ ವಾಶುಭಮ್ । ತಥಾ ಜನ್ಮಾನ್ತರೇ ತದ್ವೈ ಕರ್ತಾ ರಮನುಗಚ್ಛತಿ ॥ ೧,೧೧೩.

ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮಗಳು ಒಳ್ಳೆಯದಾಗಿರಲಿ, ಕೆಟ್ಟದಾಗಿರಲಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಮಾಡುವವನು ಮುಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿಯೂ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾನೆ.

ನೀಚಃ ಸರ್ಷಪಮಾತ್ರಾಣಿ ಪರಚ್ಛಿದ್ರಾಣಿ ಪಶ್ಯತಿ । ಆತ್ಮನೋ ಬಲಿವಮಾತ್ರಾಣಿ ಪಶ್ಯನ್ನಪಿ ನ ಪಶ್ಯತಿ ॥ ೧,೧೧೩.

ಹೀನ ಮನಸ್ಸಿನವನು ಇತರರ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಸಸಿವೆಗಿಂತ ಸಣ್ಣದಾದರೂ ನೋಡುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ತನ್ನ ತಪ್ಪುಗಳು ಬಿಲ್ವ ಹಣ್ಣಿನಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿದ್ದರೂ ಅವನು ಅವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ರಾಗದ್ವೇಷಾದಿಯುಕ್ತಾನಾಂ ನ ಸುಖಂ ಕುತ್ರಚಿದ್ದ್ವಿಜ । ವಿಚಾರ್ಯ ಖಲು ಪಶ್ಯಾಮಿ ತತ್ಸುಖಂ ಯತ್ರ ನಿರ್ವೃತಿಃ ॥ ೧,೧೧೩.

ರಾಗಿ, ದ್ವೇಷ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಜುಡಿದವರಿಗೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಸಂತೋಷವಿಲ್ಲ, ದ್ವಿಜನೇ. ನಾನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ನೋಡಿದಾಗ, ತೃಪ್ತಿಯಿರುವಲ್ಲೇ ನಿಜವಾದ ಸಂತೋಷ ಇದೆ.

ಯತ್ರ ಸ್ನೇಹೋ ಭಯಂ ತತ್ರ ಸ್ನೇಹೋ ದುಃ ಖಸ್ಯ ಭಾಜನಮ್ । ಸ್ನೇಹಮೂಲಾನಿ ದುಃ ಖಾನಿ ತಸ್ಮಿಸ್ತ್ಯಕ್ತೇ ಮಹತ್ಸುಖಮ್ ॥ ೧,೧೧೩.

ಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಇದೆ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ಭಯವೂ ಇದೆ; ಆಸಕ್ತಿಯೇ ದುಃಖದ ಪಾತ್ರ. ದುಃಖಗಳೆಲ್ಲವೂ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ; ಅದನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟರೆ ಮಹಾ ಸಂತೋಷ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಶರೀರಮೇವಾಯತನಂ ದುಃ ಖಸ್ಯ ಚ ಸುಖಸ್ಯ ಚ । ಜೀವಿತಞ್ಚ ಶರೀರಞ್ಚ ಜಾತ್ಯೈವ ಸಹ ಜಾಯತೇ ॥ ೧,೧೧೩.

ಈ ದೇಹವೇ ದುಃಖಕ್ಕೂ, ಸಂತೋಷಕ್ಕೂ ನೆಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ಜೀವ ಮತ್ತು ದೇಹ ಎರಡೂ ಜನ್ಮದಿಂದಲೇ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ.

ಸರ್ವಂ ಪರವಶಂ ದುಃ ಖಂ ಸರ್ವ ಮಾತ್ಮವಶಂ ಸುಖಮ್ । ಏತದ್ವಿದ್ಯಾತ್ಸಮಾಸೇನ ಲಕ್ಷಣಂ ಸುಖದುಃ ಖಯೋಃ ॥ ೧,೧೧೩.

ಇತರರ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುವುದೆಲ್ಲವೂ ದುಃಖ, ಸ್ವಂತ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುವುದೆಲ್ಲವೂ ಸಂತೋಷ. ಸುಖ-ದುಃಖಗಳ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಇದನ್ನೇ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಸುಖಸ್ಯಾನನ್ತರಂ ದುಃ ಖಂ ದುಃ ಖಸ್ಯಾನನ್ತರಂ ಸುಖಮ್ । ಶುಖಂ ದುಃ ಖಂ ಮನುಷ್ಯಾಣಾಂ ಚಕ್ರವತ್ಪರಿವರ್ತತೇ ॥ ೧,೧೧೩.

ಸಂತೋಷದ ನಂತರ ದುಃಖ ಬರುತ್ತದೆ, ದುಃಖದ ನಂತರ ಸಂತೋಷ ಬರುತ್ತದೆ; ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಸುಖ-ದುಃಖಗಳು ಚಕ್ರದಂತೆ ಸುತ್ತುತ್ತವೆ.

ಯದ್ಗತಂ ತದತಿಕ್ರಾನ್ತಂ ಯದಿ ಸ್ಯಾತ್ತಚ್ಚ ದೂರತಃ । ವರ್ತಮಾನೇನ ವರ್ತೇತ ನ ಸ ಶೋಕೇನ ಬಾಧ್ಯತೇ ॥ ೧,೧೧೩.

ಹೋದದ್ದು ಹೋದಂತೆಯೇ; ಉಳಿದಿದ್ದರೂ ಅದು ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇಂದಿನ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಬದುಕಬೇಕು, ದುಃಖದಿಂದ ಬಳಲಬಾರದು.

ಶ್ರೀಗರುಡಮಹಾಪುರಾಣಮ್ ೧೧೪ ಸೂತ ಉವಾಚ । ನ ಕಶ್ಚಿತ್ಕಸ್ಯಚಿನ್ಮಿತ್ರಂ ನ ಕಶ್ಚಿತ್ಕಸ್ಯಚಿದ್ರಿಪುಃ । ಕಾರಣಾದೇವ ಜಾಯನ್ತೇ ಮಿತ್ರಾಣಿ ರಿಪವಸ್ತಥಾ ॥ ೧,೧೧೪.

ಯಾರೂ ಯಾರಿಗೂ ಶತ್ರುವಲ್ಲ, ಯಾರೂ ಯಾರಿಗೂ ಸ್ನೇಹಿತನೂ ಅಲ್ಲ; ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಸ್ನೇಹ ಮತ್ತು ವೈರಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.

ಶೋಕತ್ರಾಣಂ ಭಯತ್ರಾಣಂ ಪ್ರೀತಿವಿಶ್ವಾಸಭಾಜನಮ್ । ಕೇನ ರತ್ನಾಂಮದಂ ಸೃಷ್ಟಂ ಮಿತ್ರಮಿತ್ಯಕ್ಷರದ್ವಯಮ್ ॥ ೧,೧೧೪.

ದುಃಖದಿಂದ, ಭಯದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುವದು, ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆಯ ಪಾತ್ರವಾಗಿರುವದು, ರತ್ನಗಳ ಹೆಮ್ಮೆಯನ್ನು ಕೊಡುವದು—'ಸ್ನೇಹ' ಎಂಬ ಎರಡು ಅಕ್ಷರಗಳ ಪದವನ್ನು ಯಾರು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು?

ಸಕೃದುಚ್ಚರಿತಂ ಯೇನ ಹರಿರಿತ್ಯಕ್ಷರದ್ವಯಮ್ । ಬದ್ಧಃ ಪರಿಕರಸ್ತೇನ ಮೋಕ್ಷಾಯ ಗಮನಂ ಪ್ರತಿ ॥ ೧,೧೧೪.

'ಹರಿ' ಎಂಬ ಎರಡು ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಉಚ್ಚರಿಸಿದರೂ, ಅದು ಮೋಕ್ಷದ ಕಡೆಗೆ ಕಾಪಾಡುವ ಬಲವಾದ ರಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.

ನ ಮಾತರಿ ನ ದಾರೇಷು ನ ಸೋದರ್ಯೇ ನ ಚಾತ್ಮಜೇ । ವಿಶ್ವಾಸಸ್ತಾದೃಶಃ ಪುಂಸಾಂ ಯಾದೃಙ್ಮಿತ್ರೇ ಸ್ವಭಾವಜೇ ॥ ೧,೧೧೪.

ತಾಯಿಯಲ್ಲಿ, ಹೆಂಡತಿಯಲ್ಲಿ, ತಮ್ಮನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಮಗನಲ್ಲಿ, ಪುರುಷನಿಗೆ ಎಷ್ಟು ನಂಬಿಕೆ ಇಲ್ಲವೋ, ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಬಂದ ಸ್ನೇಹಿತನಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟು ನಂಬಿಕೆ ಇರುತ್ತದೆ.

ಯದಿಚ್ಛೇಚ್ಛಾಶ್ವತೀಂ ಪ್ರೀತಿಂ ತ್ರೀನ್ದೋಷಾನ್ಪರಿವರ್ಜಯೇತ್ । ದ್ಯುತಮರ್ಥಪ್ರಯೋಗಞ್ಚ ಪರೋಕ್ಷೇ ದಾರದರ್ಶನಮ್ ॥ ೧,೧೧೪.

ಯಾರಾದರೂ ಶಾಶ್ವತವಾದ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಬಯಸಿದರೆ, ಮೂರು ದೋಷಗಳನ್ನು ತೊರೆಯಬೇಕು: ಜೂಜು, ಹಣ ಸಾಲಕೊಡುವುದು ಮತ್ತು ಪರಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಗುಪ್ತವಾಗಿ ನೋಡುವುದು.

ಮಾತ್ರಾ ಸ್ವಸ್ತ್ರಾ ದುಹಿತ್ರಾ ವಾ ನ ವಿವಿಕ್ತಾಸನೋ ವಸೇತ್ । ಬಲವಾನಿನ್ದ್ರಿಯಗ್ರಾಮೋ ವಿದ್ವಾಂಸಮಪಿ ಕರ್ಷತಿ ॥ ೧,೧೧೪.

ತಾಯಿಯೊಡನೆ, ತಮ್ಮಿಯೊಡನೆ ಅಥವಾ ಮಗಳೊಡನೆ ಒಬ್ಬಂಟಿಯಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬಾರದು; ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಗುಂಪು ಬಹಳ ಬಲವಾದದು, ಅದು ಜ್ಞಾನಿಯನ್ನು ಕೂಡ ದಾರಿ ತಪ್ಪಿಸುತ್ತದೆ.

ವಿಪರೀತರತಿಃ ಕಾಮಃ ಸ್ವಾಯತೇಷು ನ ವಿದ್ಯತೇ । ಯಥೋಪಾಯೋ ವಧೋ ದಣ್ಡಸ್ತಥೈವ ಹ್ಯನು ವರ್ತತೇ ॥ ೧,೧೧೪.

ತನಗೆ ಸೇರಿದ ಹೆಂಗಸರಲ್ಲಿ ವಿರುದ್ಧವಾದ ಕಾಮ ಇಲ್ಲ; ಯಾವ ರೀತಿಯ ಉಪಾಯವೋ, ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಶಿಕ್ಷೆ ಅಥವಾ ದಂಡವೂ ಬರುತ್ತದೆ.

ಅಪಿ ಕಲ್ಪಾನಿಲಸ್ಯೈವ ತುರಗಸ್ಯ ಮಹೋದಧೇಃ । ಶಕ್ಯತೇ ಪ್ರಸರೋ ಬೋದ್ಧುಂ ನ ಹ್ಯರಕ್ತಸ್ಯೇ ಚತಸಃ ॥ ೧,೧೧೪.

ಯುಗದ ಗಾಳಿಯ ದಾರಿ, ಕುದುರೆಯ ಓಟ, ಮಹಾಸಾಗರದ ಹರಿವನ್ನು ತಿಳಿಯಬಹುದು; ಆದರೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಲ್ಲದ ಹೆಂಗಸಿನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಕ್ಷಣೋ ನಾಸ್ತಿ ರಹೋ ನಾಸ್ತಿ ನ ಸ್ತಿ ಪ್ರಾರ್ಥಯಿತಾ ಜನಃ । ತೇನ ಶೌನಕ ನಾರೀಣಾಂ ಸತೀತ್ವಮುಪಜಾಯತೇ ॥ ೧,೧೧೪.

ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ಇಲ್ಲ, ಗುಪ್ತವಾದ ಸ್ಥಳವೂ ಇಲ್ಲ, ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಮಾಡುವವನೂ ಇಲ್ಲ; ಈ ಕಾರಣದಿಂದ, ಶೌನಕ, ಹೆಂಗಸರಿಗೆ ಪತಿವ್ರತ್ಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

ಏಕ ವೈ ಸೇವತೇ ನಿತ್ಯಮನ್ಯಶ್ಚೇತಪಿ ರೋಚತೇ । ಪುರುಷಾಣಾಮಲಾಭೇನ ನಾರೀ ಚೈವ ಪತಿವ್ರತಾ ॥ ೧,೧೧೪.

ಪತಿವ್ರತೆ ಹೆಂಗಸು ತನ್ನ ಗಂಡನ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾಳೆ, ಇತರರು ಆಕೆಗೆ ಇಷ್ಟವಾದರೂ ಸಹ. ಆದರೆ ಪುರುಷರಿಗೆ ಇತರ ಹೆಂಗಸರು ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ತಪ್ಪು ಎಂದು ಯಾರು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.

ಜನನೀ ಯಾನಿ ಕುರುತೇ ರಹಸ್ಯಂ ಮದನಾತುರಾ । ಸುತೈಸ್ತಾನಿ ನ ಚಿನ್ತ್ಯಾನಿ ಶೀಲವಿಪ್ರತಿಪತ್ತಿಭಿಃ ॥ ೧,೧೧೪.

ತಾಯಿಯು ಕಾಮಭಾವದಿಂದ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಏನು ಮಾಡಿದರೂ, ಸತ್ಪ್ರವೃತ್ತಿಯ ಮಕ್ಕಳಾದ ಮಗುವರು ಅದನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬಾರದು.

ಪರಾಧೀನಾ ನಿದ್ರಾ ಪರದೃದಯಕೃತ್ಯಾನುಸರಣಂ ಸದಾ ಹೇಲಾ ಹಾಸ್ಯಂ ನಿಯತಮಪಿ ಶೋಕೇನ ರಹಿತಮ್ । ಪಣೇ ನ್ಯಸ್ತಃ ಕಾಯೋ ವಿಟಜನಖುರೈರ್ದಾರಿತಗಲೋ ಬಹೂತ್ಕಣ್ಠವೃತಿರ್ಜಗತಿ ಗಣಿಕ್ರಾಯಾ ಬಹುಮತಃ ॥ ೧,೧೧೪.

ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾದ ನಿದ್ರೆ, ಪರರ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ನಡೆಯುವುದು, ಸದಾ ಹಾಸ್ಯಮಾಡುವುದು, ನಕಲಿ ದುಃಖ ತೋರಿಸುವುದು, ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ದೇಹವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವುದು, ವೇಶ್ಯೆಯ ಕಂಠದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಆಭರಣಗಳು, ಕಾಮುಕನ ನಖದಿಂದ ಗಾಯವಾದ ಗಂಟಲು—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ವೇಶ್ಯೆಗೆ ಬಹುಮಾನವಾಗಿವೆ.

ಅಗ್ನಿರಾಪಃ ಸ್ತ್ರಿಯೋ ಮೂರ್ಖಾಃ ಸರ್ಪಾ ರಾಜಕುಲಾನಿ ಚ । ನಿತ್ಯಂ ಪರೋಪಸೇವ್ಯಾನಿ ಸದ್ಯಃ ಪ್ರಾಣಹರಾಣಿ ಷಟ್ ॥ ೧,೧೧೪.

ಅಗ್ನಿ, ನೀರು, ಹೆಂಗಸು, ಮೂರ್ಖರು, ಹಾವುಗಳು ಮತ್ತು ಅರಸರ ಮನೆ—ಈ ಆರು ಯಾವಾಗಲೂ ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಂದ ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು.

ಕಿಂ ಚಿತ್ರಂ ಯದಿ ವೇದ (ಶಬ್ದ) ಶಾಸ್ತ್ರಕುಶಲೋ ವಿಪ್ರೋ ಭವೇತ್ಪಣ್ಡಿತಃ ಕಿಂ ಚಿತ್ರಂ ಯದಿ ದಣ್ಡನೀತಿಕುಶಲೋ ರಾಜಾ ಭವೇದ್ಧಾರ್ಮಿಕಃ । ಕಿಂ ಚಿತ್ರಂ ಯದಿ ರೂಪಯೌವನವತೀ ಸಾಧ್ವೀ ಭವೇತ್ಕಾಮಿನೀ ತಚ್ಚಿತ್ರಂ ಯದಿ ನಿರ್ಧನೋಽಪಿ ಪುರುಷಃ ಪಾಪಂ ನ ಕುರ್ಯಾತ್ಕ್ರಚಿತ್ ॥ ೧,೧೧೪.

ವೇದ-ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯವಿರುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಪಂಡಿತನಾದರೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಆಶ್ಚರ್ಯವಿಲ್ಲ; ರಾಜನು ನ್ಯಾಯವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸಿದರೆ ಅದೂ ಸಹಜ; ಸುಂದರ, ಯೌವನದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಹೆಂಗಸು ಸದಾಚಾರಿಣಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಅದು ವಿಶೇಷವಲ್ಲ; ಆದರೆ ಬಡವನೊಬ್ಬನು ಯಾವಾಗಲೂ ಪಾಪ ಮಾಡದೇ ಇದ್ದರೆ ಅದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆಶ್ಚರ್ಯ.

ನಾತ್ಮಚ್ಛಿದ್ರಂ ಪರೇ ದದ್ಯಾದ್ವಿದ್ಯಾಚ್ಛಿದ್ರಂ ಪರಸ್ಯ ಚ । ಗೂಹೇತ್ಕೂರ್ಮ ಇವಾಙ್ಗಾನಿ ಪರಭಾವಞ್ಚ ಲಕ್ಷಯೇತ್ ॥ ೧,೧೧೪.

ತಾನು ಮಾಡಿರುವ ತಪ್ಪನ್ನು ಇತರರಿಗೆ ಹೇಳಬಾರದು, ಮತ್ತೊಬ್ಬನ ವಿದ್ಯೆಯ ದೋಷವನ್ನೂ ಬಯಲಿಗೆ ತರುವುದಿಲ್ಲ; ಆಮೆಯಂತೆ ತನ್ನ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಮರೆಯಬೇಕು ಮತ್ತು ಇತರರ ದುರ್ಬಲತೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು.