ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಕರ್ಷಕಾಃ ಕ್ಷತ್ತ್ರವಿಟ್ಛೂದ್ರಾಃ ಖಲೇಽದತ್ತ್ವಾ ತು ಚೌರಕಃ । ದಿನತ್ರಯೇಣ ಶುಧ್ಯೇತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಃ ಪ್ರೇತಸೂತಕೇ ॥ ೧,೧೦೭.

ಕೃಷಿಕರಾದ ಕ್ಷತ್ರಿಯ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಮತ್ತು ಶೂದ್ರರು ತಮ್ಮ ಪಾಲನ್ನು ಕೊಡದೆ ಇದ್ದರೆ ಕಳ್ಳರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಮೃತ್ಯು ಅಥವಾ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಮೂವರು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ.

ಕ್ಷತ್ತ್ರೋ ದಶಾಹಾದ್ವೈಶ್ಯಾಸ್ತು ದ್ವಾದಶಾಹಾನ್ಮಾಸಿ ಶೂದ್ರಕಃ । ಯಾತಿ ವಿಪ್ರೋ ದಶಾಹಾತ್ತು ಕ್ಷತ್ತ್ರೋ ದ್ವಾದಶಕಾದ್ದಿನಾತ್ ॥ ೧,೧೦೭.

ಕ್ಷತ್ರಿಯನು ಹತ್ತು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ವೈಶ್ಯನು ಹನ್ನೆರಡು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಶೂದ್ರನು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹತ್ತು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಕ್ಷತ್ರಿಯನು ಹನ್ನೆರಡು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ.

ಪಞ್ಚದಶಾಹಾದ್ವೈಶ್ಯಸ್ತು ಶೂದ್ರೋ ಮಾಸೇನ ಶುಧ್ಯತಿ । ಏಕಪಿಣ್ಡಾಸ್ತು ದಾಯಾದಾಃ ಪೃಥಗ್ದ್ವಾರನಿಕೇತನಾಃ ॥ ೧,೧೦೭.

ವೈಶ್ಯನು ಹದಿನೈದು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಶೂದ್ರನು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಬೇರೆ ಬಾಗಿಲು ಮತ್ತು ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ವಾರಸುದಾರರು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಒಂದೊಂದು ಪಿಂಡವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಜನ್ಮನಾ ಚ ವಿಪತ್ತೌ ಚ ಭವೇತ್ತೇಷಾಂ ಚ ಸೂತಕಮ್ । ಚತುರ್ಥೇ ದಶರಾತ್ರಂ ಸ್ಯಾತ್ಷಣ್ಣಿಶಾಃ ಪುಂಸಿ ಪಞ್ಚಮೇ ॥ ೧,೧೦೭.

ಹುಟ್ಟಿದಾಗ ಮತ್ತು ಅಪಾಯ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ, ಅವರಿಗೆ ಅಶೌಚ ಬರುತ್ತದೆ. ನಾಲ್ಕು ದಿನ ಮತ್ತು ಹತ್ತು ರಾತ್ರಿ, ಪುರುಷನಿಗೆ ಆರು ರಾತ್ರಿ, ಐದನೇ ದಿನ ಐದು ರಾತ್ರಿ ಅಶೌಚ ಇರುತ್ತದೆ.

ಷಷ್ಠೇ ಚತುರ ಹಾಚ್ಛುದ್ಧಿಃ ಸಪ್ತಮೇ ಚ ದಿನತ್ರಯಮ್ । ದೇಶಾನ್ತರೇ ಮೃತೇ ಬಾಲೇ ಸದ್ಯಃ ಶುದ್ಧಿರ್ಯತೋ ಮೃತೇ ॥ ೧,೧೦೭.

ಆರುನೇ ದಿನ ನಾಲ್ಕು ರಾತ್ರಿ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಶುದ್ಧಿ ಬರುತ್ತದೆ; ಏಳನೇ ದಿನ ಮೂರು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ದೂರದ ಊರಲ್ಲಿ ಬಾಲಕನು ಸತ್ತರೆ, ಅವನು ಬಾಲಕನಾದ್ದರಿಂದ ತಕ್ಷಣವೇ ಶುದ್ಧಿ ಆಗುತ್ತದೆ.

ಅಜಾತದನ್ತಾ ಯೇ ಬಾಲಾ ಯೇ ಚ ಗರ್ಭಾದ್ವಿನಿಃ ಸೃತಾಃ । ನ ತೇಷಾಮಗ್ನಿಸಂಸ್ಕಾರೋ ನ ಪಿಣ್ಡಂ ನೋದಕಕ್ರಿಯಾ ॥ ೧,೧೦೭.

ಹಲ್ಲು ಬೆಳೆದಿಲ್ಲದ ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಗರ್ಭದಿಂದ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದವರಿಗೂ ಅಗ್ನಿ ಸಂಸ್ಕಾರ, ಪಿಂಡದಾನ ಅಥವಾ ನೀರಿನ ವಿಧಿ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಯದಿ ಗರ್ಭೋ ವಿಪದ್ಯತ ಸ್ತ್ರವತೇ ವಾಪಿ ಯೋಷಿತಃ । ಯಾವನ್ಮಾಸಂ ಸ್ಥಿತೋ ಗರ್ಭಸ್ತಾವದ್ದಿನಾನಿ ಸೂತಕಮ್ ॥ ೧,೧೦೭.

ಹೆಣ್ಮಗೆಯಲ್ಲಿ ಗರ್ಭವು ನಷ್ಟವಾದರೆ ಅಥವಾ ಹೊರಬಿದ್ದರೆ, ಗರ್ಭವು ಎಷ್ಟು ತಿಂಗಳು ಇದ್ದಿತೋ ಅಷ್ಟು ದಿನ ಅಶೌಚ ಇರುತ್ತದೆ.

ಆನಾಮಕರಣಾತ್ಸದ್ಯ ಆಚೂಡಾನ್ತಾದಹರ್ನಿಶಮ್ । ಆವ್ರತಾತ್ತು ತ್ರಿರಾತ್ರೇಣ ತದೂರ್ಧ್ವನ್ದಶಭಿರ್ದಿನೈಃ ॥ ೧,೧೦೭.

ಹೆಸರಿಡುವ ಸಂಸ್ಕಾರದ ನಂತರ ತಕ್ಷಣವೇ ಶುದ್ಧಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಮೊದಲ ತಲೆಕತ್ತರಿಸುವ ಸಂಸ್ಕಾರದ ನಂತರ ಒಂದು ದಿನ ಮತ್ತು ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಅಶೌಚ ಇರುತ್ತದೆ; ವ್ರತದ ನಂತರ ಮೂರು ರಾತ್ರಿ, ನಂತರ ಹತ್ತು ದಿನ ಅಶೌಚ ಇರುತ್ತದೆ.

ಆಚತುರ್ಥಾದ್ಭವೇತ್ಸ್ತ್ರವಃ ಪಾತಃ ಪಞ್ಚಮಷಷ್ಠಯೋಃ । ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯಾ ದಗ್ನಿಹೋತ್ರಾನ್ನಾಶುದ್ಧಿಃ ಸಙ್ಗವರ್ಜನಾತ್ ॥ ೧,೧೦೭.

ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನದಿಂದ ಸ್ರಾವ ಇರುತ್ತದೆ; ಐದನೇ ಮತ್ತು ಆರುನೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹಾನಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರಿಗಳು ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ತೊರೆದು ಶುದ್ಧರಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಶಿಲ್ಪಿನಃ ಕಾರವೋ ವೈದ್ಯಾ ದಾಸೀದಾಸಾಶ್ಚ ಭೃತ್ಯಕಾಃ । ಅಗ್ನಿಮಾಞ್ಛ್ರೋತ್ರಿಯೋ ರಾಜಾ ಸದ್ಯಃ ಶೌಚಾಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾಃ ॥ ೧,೧೦೭.

ಕಾರಿಗರು, ವೃತ್ತಿಕಾರರು, ವೈದ್ಯರು, ದಾಸಿಯರು, ದಾಸರು, ಸೇವಕರು, ಅಗ್ನಿಯುಳ್ಳವರು, ವೇದಪಾಠಿಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜರು ತಕ್ಷಣವೇ ಶುದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ದಶಾಹಾಚ್ಛುಧ್ಯತೇ ಮಾತಾ ಸ್ನಾನಾತ್ಸೂತೇ ಪಿತಾ ಶುಚಿಃ । ಸಙ್ಗಾತ್ಸೂತೌ ಸೂತಕಂ ಸ್ಯಾದುಪಸ್ಪೃಶ್ಯ ಪಿತಾ ಶುಚಿಃ ॥ ೧,೧೦೭.

ತಾಯಿ ಹತ್ತು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಶುದ್ಧಳಾಗುತ್ತಾಳೆ, ತಂದೆ ಹುಟ್ಟಿದಾಗ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ಅಶೌಚ ಬರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಜಲಸ್ಪರ್ಶ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ ತಂದೆ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ.

ವಿವಾಹೋತ್ಸವಯಜ್ಞೇಷು ಅನ್ತರಾ ಮೃತಸೂತಕೇ । ಪೂರ್ವಸಂಕಲ್ಪಿತಾದನ್ಯವರ್ಜನಂ ಚ ವಿಧೀಯತೇ ॥ ೧,೧೦೭.

ಮದುವೆ, ಹಬ್ಬ ಅಥವಾ ಯಜ್ಞದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೃತ್ಯು ಅಥವಾ ಅಶೌಚ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ, ಮೊದಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ಯಾವುದನ್ನೂ ಮಾಡದೆ ಇರಬೇಕು.

ಮೃತೇನ ಶುಧ್ಯತೇ ಸೂತಿಃ ಮೃತವಜ್ಜಾತಕಂ ಜನೌ । ಗೋಗ್ರಹಾದೌ ವಿಪನ್ನಾನಾಮೇಕರಾತ್ರಂ ತು ಸೂತಕಮ್ ॥ ೧,೧೦೭.

ಮೃತನಿಂದ ಅಶೌಚ ಶುದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ; ಜನರಿಗೆ ಹುಟ್ಟು ಕೂಡ ಮೃತ್ಯುವಿನಂತೆ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗೋಚೋರಿಕೆ ಅಥವಾ ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಸತ್ತವರಿಗೆ ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಮಾತ್ರ ಅಶೌಚ ಇರುತ್ತದೆ.

ಅನಾಥಪ್ರೇತವಹನಾತ್ಪ್ರಾಣಾಯಾಮೇನ ಶುಧ್ಯತಿ । ಪ್ರೇತಶೂದ್ರಸ್ಯ ವಹನಾನ್ತ್ರಿರಾತ್ರಮಶುಚಿರ್ಭವೇತ್ ॥ ೧,೧೦೭.

ಅನಾಥನ ಶವವನ್ನು ಹೊತ್ತರೆ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದಿಂದ ಶುದ್ಧಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಶೂದ್ರನ ಶವವನ್ನು ಹೊತ್ತರೆ ಮೂರು ರಾತ್ರಿ ಅಶೌಚ ಇರುತ್ತದೆ.

ಆತ್ಮಘಾತಿವಿಷೋದ್ವನ್ಧಕೃಮಿದಷ್ಟೇ ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಃ । ಗೋಹತಂ ಕೃಮಿದಷ್ಟಂ ಚ ಸ್ಪೃಷ್ಟ್ವಾ ಕೃಚ್ಛ್ರೇಣ ಶುಧ್ಯತಿ ॥ ೧,೧೦೭.

ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ, ವಿಷ, ಕತ್ತಲೆ ಅಥವಾ ಹಾವು ಕಚ್ಚಿದವರಿಗಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಸ್ಕಾರವಿಲ್ಲ. ಹಾವು ಕಚ್ಚಿದ ಅಥವಾ ಹುಳು ಕಚ್ಚಿದ ಗೋದನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದರೆ ಕಷ್ಟದಿಂದ ಶುದ್ಧಿಯಾಗಬಹುದು.

ಅದುಷ್ಟಾಪತಿತಂ ಭಾರ್ಯಾ ಯೌವನೇ ಯಾ ಪರಿತ್ಯಜೇತ್ । ಸಪ್ತಜನ್ಮ ಭವೇತ್ಸ್ತ್ರೀತ್ವಂ ವೈಧವ್ಯಂ ಚ ಪುನಃ ಪುನಃ ॥ ೧,೧೦೭.

ದೋಷವಿಲ್ಲದ ಪತಿಯನ್ನೆ ಯುವ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟುಹೋದ ಹೆಂಡತಿ ಏಳು ಜನ್ಮಗಳ ಕಾಲ ಹೆಂಗಸಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿ, ಪುನಃ ಪುನಃ ವಿಧವೆಯಾಗಿ ಬದುಕಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಬಾಲಹತ್ಯಾ ತ್ವಗಮನಾದೃತೌ ಚ ಸ್ತ್ರೀ ತು ಸೂಕರಿ । ಅಗಮ್ಯಾ ವ್ರತಕಾರಿಣ್ಯೋ ಭ್ರಷ್ಟಪಾನೋದಕಕ್ರಿಯಾಃ ॥ ೧,೧೦೭.

ಮಗನನ್ನು ಕೊಂದ ಹೆಂಗಸು, ನಿಷಿದ್ಧ ಪುರುಷರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದವಳು ಅಥವಾ ತಪ್ಪಾಗಿ ವರ್ತಿಸಿದವಳನ್ನು 'ಸೂಕರಿ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ನಿಷಿದ್ಧ ಪುರುಷರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದವರು, ವ್ರತ ಮಾಡಿದವರು ಅಥವಾ ಭಾರೀ ಪಾಪ ಮಾಡಿದವರು ನೀರಿನ ವಿಧಿಯಿಂದ ವಂಚಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಔರಸಃ ಕ್ಷೇತ್ರಜಃ ಪುತ್ರಃ ಪಿತೃಜೌ ಪಿಣ್ಡದೌ ಪಿತುಃ । ಪರಿವಿತ್ತೇಸ್ತು ಕೃಚ್ಛ್ರಂ ಸ್ಯಾತ್ಕನ್ಯಾಯಾಃ ಕೃಚ್ಛ್ರಮೇವ ಚ ॥ ೧,೧೦೭.

ಗರ್ಭದಿಂದ ಅಥವಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಗ ಮತ್ತು ತಂದೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವರು ತಂದೆಗೆ ಪಿಂಡವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ; ದತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಶುದ್ಧಿ ಕಷ್ಟದಿಂದ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಅತಿಕೃಚ್ಛ್ರಂ ಚರೇದ್ದಾತಾ ಹೋತಾ ಚಾನ್ದ್ರಾಯಣಞ್ಚರೇತ್ । ಕುಬ್ಜವಾಮನಷಣ್ಡೇಷು ಗದ್ಗದೇಷು ಜಡೇಷು ಚ ॥ ೧,೧೦೭.

ದಾನಿ ಮತ್ತು ಹೋಮ ಮಾಡುವವರು ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು, ಚಂದ್ರಾಯಣ ವ್ರತವನ್ನು ಕೂಡ ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಕುಬ್ಬು, ಕುಡಿವ, ಶಂಡ, ತುಂಟುರು, ಜಡರಿಗಾಗಿ ಕೂಡ.

ಜಾತ್ಯನ್ಧಬಧಿರೇ ಮೂಕೇ ನ ದೋಷಃ ಪರಿವೇದನೇ । ನಷ್ಟೇ ಮೃತೇ ಪ್ರವ್ರಜಿತೇ ಕ್ಲೀಬೇ ವಾ ಪತಿತೇ ಪತೌ ॥ ೧,೧೦೭.

ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಕುರುಡು, ಮೂಗು, ಕಿವಿಯಿಲ್ಲದವರ ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಘೋಷಿಸುವಲ್ಲಿ ದೋಷವಿಲ್ಲ. ಗಂಡನು ಕಾಣೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಸತ್ತಿದ್ದರೆ, ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಶಕ್ತಿಹೀನನಾಗಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಪತನಗೊಂಡಿದ್ದರೆ ಅಶೌಚ ಬರುತ್ತದೆ.

ಪಞ್ಚಸ್ವಾಪತ್ಸು ನಾರೀಣಾಂ ಪತಿರನ್ಯೋ ವಿಧೀಯತೇ । ಭರ್ತ್ರಾ ಸಹಮೃತಾ ನಾರೀ ರೋಮಾಬ್ದಾನಿ ವಸೇದ್ದಿವಿ ॥ ೧,೧೦೭.

ಐದು ಅಪಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಗಂಡನು ಕಾಣೆಯಾಗಿದ್ದರೆ ಹೆಂಗಸಿಗೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಗಂಡನನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಂಡನೊಂದಿಗೆ ಸತ್ತ ಹೆಂಗಸು ತನ್ನ ದೇಹದಲ್ಲಿರುವ ರೋಮಗಳಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಮಾಡುತ್ತಾಳೆ.

ಶ್ವಾದಿದಷ್ಟಸ್ತು ಗಾಯತ್ತ್ರ್ಯಾ ಜಪಾಚ್ಛುದ್ಧೋ ಭವೇನ್ನರಃ । ದಾಹ್ಯೋ ಲೋಕಾಗ್ನಿನಾ ವಿಪ್ರಶ್ಚಾಣ್ಡಾಲಾದ್ಯೈರ್ಹತೋಽಗ್ನಿಮಾನ್ ॥ ೧,೧೦೭.

ನಾಯಿಯಂತಹ ಪ್ರಾಣಿಯಿಂದ ಕಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡವನೂ ಗಾಯತ್ರಿ ಜಪ ಮಾಡಿದರೆ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಲೋಕದ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಸುಟ್ಟರೂ ಅಥವಾ ಚಂಡಾಲಾದಿಗಳಿಂದ ಹತ್ಯೆಯಾಗಿದರೂ ಅವನಿಗೆ ಅಗ್ನಿಯ ಶಕ್ತಿ ಇರುತ್ತದೆ.

ಕ್ಷೀರೈಃ ಪ್ರಕ್ಷಾಲ್ಯ ತಸ್ಯಾಸ್ಥಿ ಸ್ವಾಗ್ನಿನಾ ಮನ್ತ್ರತೋ ದಹೇತ್ । ಪ್ರವಾಸೇ ತು ಮೃತೇ ಭೂಯಃ ಕೃತ್ವಾ [https://vedastudy.yolasite.com/kusha1.php ಕುಶಮಯಂ] ದಹೇತ್ ॥ ೧,೧೦೭.

ಆ ಅಸ್ಥಿಗಳನ್ನು ಹಾಲಿನಿಂದ ತೊಳೆದು, ತನ್ನ ಮನೆಯ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೂಡಬೇಕು. ಆದರೆ ದೂರದ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಿದರೆ, ಕುಶದ ಹಸಿರು ಗಿಡದಿಂದ ಆಕೃತಿಯನ್ನು ಮಾಡಿ ಅದನ್ನು ಸುಡಬೇಕು.

ಕೃಷ್ಣಾಜಿನೇ ಸಮಾಸ್ತೀರ್ಯ ಷಟ್ಶತಾನಿ ಪಲಾಶಜಾನ್ । ಶಮೀಂ ಶಿಶ್ನೇ ವಿನಿಃಕ್ಷಿಪ್ಯ ಅರಣಿಂ ವೃಷಣೇ ಕ್ಷಿಪೇತ್ ॥ ೧,೧೦೭.

ಕಪ್ಪು ಕೃಶ್ಣಮೃಗ ಚರ್ಮವನ್ನು ಹಾಸಿ, ಆ ಮೇಲೆ ಆರುನೂರು ಪಲಾಶದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಇಡಬೇಕು. ಶಮೀ ದಂಡವನ್ನು ಲಿಂಗದ ಬಳಿ ಇಟ್ಟು, ಅರಣಿಯನ್ನು ವೃಷಣದ ಬಳಿ ಇರಿಸಬೇಕು.

ಕಣ್ಡಂ ದಕ್ಷಿಣಹಸ್ತೇ ತು ವಾಮಹಸ್ತೇ ತಥೋಪಭೃತ್ । ಪಾರ್ಶ್ವೇ ತೂಲೂಖಲಂ ದದ್ಯಾತ್ಪೃಷ್ಠೇ ತು ಮುಸಲಂ ದದೇತ್ ॥ ೧,೧೦೭.

ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಮುಸಲನ್ನು, ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಒಡಕೆ ಇಡಬೇಕು. ಒಡಕೆಯನ್ನು ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ, ಮುಸಲನ್ನು ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಬೇಕು.

ಉರೇ ನಿಃಕ್ಷಿಪ್ಯ ದೃಷದಂ ತಣ್ಡುಲಾಜ್ಯತಿಲಾನ್ಮುಖೇ । ಶ್ರೋತ್ರೇ ಚ ಪ್ರೋಕ್ಷಣೀಂ ದದ್ಯಾದಾಜ್ಯಸ್ಥಾಲೀಂ ಚ ಚಕ್ಷುಷೋಃ ॥ ೧,೧೦೭.

ಮೆಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಕಲ್ಲನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಬಾಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕಿ, ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಎಳ್ಳನ್ನು ಹಾಕಬೇಕು. ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೋಕ್ಷಣಾ ಚಮಚನ್ನು, ಕಣ್ಣಿಗೆ ತುಪ್ಪದ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಇರಿಸಬೇಕು.

ಕರ್ಣೇ ನೇತ್ರೇ ಮುಖೇ ಘ್ರಾಣೇ ಹಿರಣ್ಯಶಕಲಾನ್ ಕ್ಷಿಪೇತ್ । ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರೋಪಕರಣಾದ್ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಗತಿರ್ಭವೇತ್ ॥ ೧,೧೦೭.

ಕಿವಿ, ಕಣ್ಣು, ಬಾಯಿ, ಮೂಗಿನಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ತುಂಡುಗಳನ್ನು ಇಡಬೇಕು. ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರದ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿದರೆ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದ ಮಾರ್ಗ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಅಸೌ ಸ್ವರ್ಗಾಯ ಲೋಕಾಯ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಜ್ಯಾಹುತಿಃ ಸಕೃತ್ । ಹಂಸಸಾರಸಕ್ರೌಞ್ಚಾನಾಂ ಚಕ್ರವಾಕಂ ಚ ಕುಕ್ರುಟಮ್ ॥ ೧,೧೦೭.

"ಇದು ಸ್ವರ್ಗಲೋಕಕ್ಕೆ" ಎಂದು ಹೇಳಿ ಒಮ್ಮೆ ತುಪ್ಪದ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು. ಹಂಸ, ಸಾರಸ, ಕ್ರೌಂಚ, ಚಕ್ರವಾಕ ಮತ್ತು ಕುಕ್ರುಟ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು.

ಮಯರಮೇಷಘಾತೀ ಚ ಅಹೋರಾತ್ರೇಣ ಶುಧ್ಯತಿ । ಪಕ್ಷಿಣಃ ಸಕಲಾನ್ಹತ್ವಾ ಅಹೋರಾತ್ರೇಣ ಶುಧ್ಯತಿ ॥ ೧,೧೦೭.

ಮಯುರ, ಕುರಿ ಅಥವಾ ಮೇಷವನ್ನು ಕೊಂದವನು ಒಂದು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಯಾವುದೇ ಪಕ್ಷಿಯನ್ನು ಕೊಂದರೂ ಒಂದು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ.