ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಇನ್ದ್ರದ್ಯುಮ್ನಃ ಪುರೇಂದ್ರಸ್ತು ಗಾಧೀ ವಾಲೀ ತಥಾರ್ಜುನಃ । ವಿಕುಕ್ಷಿಃ ಕುಶ ಏವೈತೇ ಸಪ್ತ ಚೇನ್ದ್ರಾಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾಃ ॥ ೩,೨೮.

ಇಂದ್ರದ್ಯೂಮ್ನ, ಪುರೇಂದ್ರ, ಗಾಧಿ, ವಾಲಿ, ಅರ್ಜುನ, ವಿಕುಕ್ಷಿ ಮತ್ತು ಕುಶ—ಈ ಏಳು ಜನರನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ಇಂದ್ರರೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಯಃ ಕೃಷ್ಣಪುತ್ತ್ರಃ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನಃ ಕಾಮ ಏವ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ । ಪ್ರಕೃಷ್ಟಪ್ರಕಾಶರೂಪತ್ವಾತ್ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಇತಿ ನಾಮವಾನ್ ॥ ೩,೨೮.

ಕೃಷ್ಣನ ಮಗನಾದ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಕಾಮನೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ಅವನ ಬಹಳ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ರೂಪದಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ.

ಯೋ ರಾಮಭ್ರಾತಾ ಭರತಃ ಕಾಮ ಏವಾಭವದ್ಭುವಿ । ರಾಮಾಜ್ಞಾಂ ಭರತೇ ಯಸ್ಮಾತ್ತಸ್ಮಾದ್ಭರತನಾಮಕಃ ॥ ೩,೨೮.

ರಾಮನ ತಮ್ಮನಾದ ಭರತನೂ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಮನಾಗಿ ಆಗಿದ್ದನು. ರಾಮನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಭರತ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ.

ಚಕ್ರಾಭಿಮಾನಿ ಕಾಮಸ್ತು ಸುದರ್ಶನ ಇತಿ ಸ್ಮೃತಃ । ಬ್ರಹ್ಮೈವ ಕೃಷ್ಣಪುತ್ರಸ್ತು ಸಾಂಬೋ ಜಾಮ್ಬವತೀಸುತಃ ॥ ೩,೨೮.

ಚಕ್ರವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಕಾಮನು ಸುದರ್ಶನನೆಂದು ನೆನಪಾಗುತ್ತಾನೆ. ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಕೃಷ್ಣನ ಮಗನಾದ ಸಾಮ್ಬ, ಜಾಂಬವತಿಯ ಮಗನು.

ಕಾಮಾವತಾರೋ ವಿಜ್ಞೇಯಃ ಸಂದೇಹೋ ನಾತ್ರ ವಿದ್ಯತೇ । ಯೋ ರುದ್ರಪುತ್ರಃ ಸ್ಕನ್ದಸ್ತು ಕಾಮ ಏವ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ ॥ ೩,೨೮.

ಅವನು ಕಾಮನ ಅವತಾರನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು—ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ರುದ್ರನ ಮಗನಾದ ಸ್ಕಂದನೂ ಕಾಮನೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ.

ರಿಪೂನಾಸ್ಕಂದತೇ ನಿತ್ಯಮತಃ ಸ್ಕನ್ದ ಇತಿ ಸ್ಮೃತಃ । ಯೋ ವಾ ಸನತ್ಕುಮಾರಸ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರಃ ಖಗಾಧಿಪ । ಕಾಮಾವತಾರೋ ವಿಜ್ಞೇಯೋ ನಾತ್ರ ಕಾರ್ಯಾ ವಿಚಾರಣಾ ॥ ೩,೨೮.

ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ನಾಶಮಾಡುವುದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸ್ಕಂದನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಗನಾದ ಹಾಗೂ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಾದ ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಕೂಡ ಕಾಮನ ಅವತಾರನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು—ಇದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಚಾರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಸುದರ್ಶನಶ್ಚ ಪರಮಃ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನಃ ಸಾಂಬ ಏವ ಚ । ಸನತ್ಕುಮಾರಃ ಸಾಂಬಶ್ಚ ಷಡೇತೇ ಕಾಮರೂಪಕಾಃ ॥ ೩,೨೮.

ಸುದರ್ಶನ, ಪರಮ, ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ, ಸಾಮ್ಬ, ಸನತ್ಕುಮಾರ ಮತ್ತು ಮತ್ತೆ ಸಾಮ್ಬ—ಈ ಆರು ಜನರೂ ಕಾಮನ ರೂಪಗಳು.

ತತಶ್ಚ ಇನ್ದ್ರಕಾಮಾವಪ್ಯುಮಾದಿಭ್ಯೋ ದಶಾವರೌ । ತಯೋರ್ಮಧ್ಯೇ ತು ಗರುಡ ಕಾಮ ಇನ್ದ್ರಾಧಮಃ ಸ್ಮೃತಃ ॥ ೩,೨೮.

ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಕಾಮ ಇಬ್ಬರೂ ಉಮಾದಿ ದಶ ಅವತಾರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಲ್ಲಿ, ಗರುಡನೆ, ಕಾಮನು ಇಂದ್ರನಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯೆಂದು ನೆನಪಾಗುತ್ತಾನೆ.

ಪ್ರಾಣಸ್ತ್ವಹಙ್ಕಾರ ಏವ ಅಹಙ್ಕಾರಕಸಂಜ್ಞಕಃ । ಗರುತ್ಮದಂಶೋ ವಿಜ್ಞೇಯಃ ಕಾಮೇನ್ದ್ರಾಭ್ಯಾಂ ದಶಾಧಮಃ ॥ ೩,೨೮.

ಪ್ರಾಣವೇ ಅಹಂಕಾರ, ಅದನ್ನು ಅಹಂಕಾರವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಗರುಡಮದನು ಭಾಗವಾಗಿ, ಕಾಮ ಮತ್ತು ಇಂದ್ರರಲ್ಲಿ ಅವನು ಹತ್ತನೇಯವನೂ ಕೊನೆಯವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.

ತದನನ್ತರಜಾನ್ವಕ್ಷ್ಯೇ ಶೃಣು ವೀನ್ದ್ರ ಸಮಾಹಿತಃ । ಶ್ರವಣಾನ್ಮೋಕ್ಷಮಾಪ್ನೋತಿ ಮಹಾಪಾಪಾದ್ವಿಮುಚ್ಯತೇ ॥ ೩,೨೮.

ಇದಾದ ನಂತರದ ವಿಷಯವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ವೀಂದ್ರಾ, ಗಮನದಿಂದ ಕೇಳು. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದರೆ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಮಹಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

ಕಾಮಪುತ್ರೋನಿರುದ್ಧೋಽಪಿ ಹರೇರನ್ಯಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ । ಸ ಏವಾಭೂದ್ಧರೇಃ ಸೇವಾಂ ಕರ್ತುಂ ರಾಮಾನುಜೋ ಭುವಿ ॥ ೩,೨೮.

ಕಾಮನ ಮಗನಾದ ಅನಿರುದ್ಧನು ಕೂಡ ಹರಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ರೂಪವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅವನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ರಾಮನ ತಮ್ಮನಾಗಿ ಹರಿಯನ್ನು ಸೇವಿಸಲು ಬಂದನು.

ಶತ್ರುಘ್ನ ಇತಿ ವಿಖ್ಯಾತಃ ಶತ್ರೂನ್ಸೂದಯತೇ ಯತಃ । ಅನಿರುದ್ಧಃ ಕೃಷ್ಣಪುತ್ರೋ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನಾದ್ಯೋಽಜನಿಷ್ಟ ಹ ॥ ೩,೨೮.

ಶತ್ರುಘ್ನನು ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದಾನೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಅನಿರುದ್ಧನು, ಕೃಷ್ಣನ ಮಗನು, ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನನಿಂದ ಜನಿಸಿದ್ದನು.

ಸಂಕರ್ಷಣಾದಿರೂಪೈಸ್ತು ತ್ರಿಭಿರಾವಿಷ್ಟ ಏವ ಸಃ । ಏವಂ ದ್ವಿರೂಪೋ ವಿಜ್ಞೇಯೋ ಹ್ಯನಿರುದ್ಧೋ ಮಹಾಮತಿಃ ॥ ೩,೨೮.

ಅವನು ಸಂಕರ್ಷಣ ಮೊದಲಾದ ಮೂರು ರೂಪಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಮಹಾಮತಿಯಾದ ಅನಿರುದ್ಧನು ಎರಡು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವವನು ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಕಾಮಭಾರ್ಯಾ ರತಿರ್ಯಾ ತು ದ್ವಿರೂಪಾ ಸಂಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾ । ರುಗ್ಮಪುತ್ರೀ ರುಗ್ಮವತೀ ಕಾಮಭಾರ್ಯಾ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾ ॥ ೩,೨೮.

ಕಾಮದೇವನ ಪತ್ನಿಯಾದ ರತಿಯನ್ನು ಎರಡು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವವಳಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ರುಕ್ಮನ ಪುತ್ರಿಯಾದ ರುಕ್ಮವತಿಯನ್ನು ಕಾಮದೇವನ ಪತ್ನಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಅತಿಪ್ರಕಾಶಯುಕ್ತತ್ವಾತ್ತಸ್ಮಾದ್ರುಗ್ಮವತೀ ಸ್ಮೃತಾ । ದುರ್ಯೋಧನಸ್ಯ ಯಾ ಪುತ್ರೀ ಲಕ್ಷಣಾ ಸಾ ರತಿಃ ಸ್ಮೃತಾ ॥ ೩,೨೮.

ಅವಳಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಕಾಶವಿರುವುದರಿಂದ ಅವಳನ್ನು ರುಕ್ಮವತಿ ಎಂದು ನೆನಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ದುರ್ಯೋಧನನ ಪುತ್ರಿಯಾದ ಲಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಕೂಡ ರತಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಕಾಷ್ಠಾ ಸಾಂಬಸ್ಯ ಭಾರ್ಯಾ ಸಾ ಲಕ್ಷಣಂ ಸಂಯುನಕ್ತ್ಯತಃ । ಲಕ್ಷಣಾಭಿಧಯಾ ಭೂಮೌ ದುಷ್ಟ ವೀರ್ಯೋದ್ಭವಾ ಹ್ಯಪಿ ॥ ೩,೨೮.

ಸಾಂಬನ ಪತ್ನಿಯಾದ ಲಕ್ಷಣೆಗೆ ಶುಭ ಲಕ್ಷಣಗಳಿರುವುದರಿಂದ ಆ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದಳು. ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅವಳನ್ನು ಲಕ್ಷಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಅವಳು ದುಷ್ಟ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವಳಾದರೂ.

ಏವಂ ದ್ವಿರೂಪಾ ವಿಜ್ಞೇಯಾ ಕಾಮಭಾರ್ಯಾ ರತಿಃ ಸ್ಮೃತಾ । ಸ್ವಾಯಂಭುವೋ ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರೋ ಮನುಸ್ತ್ವಾದ್ಯೋ ಗುರೌ ಸಮಃ । ರಾಜಧರ್ಮೇಣ ವಿಷ್ಣೋಶ್ಚ ಜಾತಃ ಪ್ರೀಣಯಿತುಂ ಹರೇಃ ॥ ೩,೨೮.

ಹೀಗಾಗಿ ಕಾಮದೇವನ ಪತ್ನಿಯಾದ ರತಿ ಎರಡು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವವಳಾಗಿ ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಸ್ವಾಯಂಭುವನು ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಗನು, ಮೊದಲ ಮಾನುವು, ಗುರುನಿಗೆ ಸಮನಾದವನು, ವಿಷ್ಣುವಿನ ರಾಜಧರ್ಮದಿಂದ ಹರಿಯನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಲು ಹುಟ್ಟಿದನು.

ಬೃಹಸ್ಪತಿರ್ದೇವಗುರುರ್ಮಹಾತ್ಮಾ ತಸ್ಯಾವತಾರಾಸ್ತ್ರಯ ಆಸನ್ ಖಗೇನ್ದ್ರ । ರಾಮಾವತಾರೇ ಭರತಾಖ್ಯೋ ಬಭೂವ ಹ್ಯಂಭೋಜಜಾವೇಶಯುತೋ ಬೃಹಸ್ಪತಿಃ ॥ ೩,೨೮.

ಬೃಹಸ್ಪತಿ ದೇವತೆಗಳ ಗುರು, ಮಹಾತ್ಮನು, ಅವನಿಗೆ ಮೂರು ಅವತಾರಗಳಿದ್ದವು, ಓ ಹಕ್ಕಿಗಳ ರಾಜನೇ. ರಾಮನ ಅವತಾರದಲ್ಲಿ, ಕಮಲದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಭರತನಾಗಿ ಜನಿಸಿದನು.

ದೇವಾವತಾರಾನ್ವಾನರಾಂಸ್ತಾರಯಿತ್ವಾ ಶ್ರೀರಾಮದಿವ್ಯಾಽಚರಿತಾನ್ಯವಾದೀತ್ । ಅತೋ ಹ್ಯಸೌ ನಾರನಾಮಾ ಬಭೂವ ಹ್ಯಙ್ಗತ್ವಮಾಪ್ತುಂ ರಾಮದೇವಸ್ಯ ಭೂಮ್ಯಾಮ್ ॥ ೩,೨೮.

ರಾಮನ ದಿವ್ಯ ಕೃತ್ಯಗಳಿಂದ ವಾನರರನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಿದ ನಂತರ ಅವನು ನರ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟನು, ರಾಮದೇವನ ಸಮೀಪವನ್ನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಪಡೆಯಲು.

ಕೃಷ್ಣಾವತಾರೇ ದ್ರೋಣನಾಮಾ ಬಭೂವ ಅಂಭೋಜಜಾವೇಶಯುತೋ ಬೃಹಸ್ಪತಿಃ । ಯಸ್ಮಾದ್ದೋಣಾತ್ಸಂಬಭೂವ ಗುರುಶ್ಚ ತಸ್ಮಾದಸೌ ದ್ರೋಣಸಂಜ್ಞೋ ಬಭೂವ ॥ ೩,೨೮.

ಕೃಷ್ಣನ ಅವತಾರದಲ್ಲಿ, ಕಮಲಜನನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಬೃಹಸ್ಪತಿ ದ್ರೋಣನಾಗಿ ಜನಿಸಿದನು. ಅವನು ಪಾತ್ರೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದುದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ದ್ರೋಣ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಭೂಭಾರಭೂತಾದ್ಯುದ್ಧೃತೌ ಹ್ಯಙ್ಗಭೂತೋ ವಿಷ್ಣೋಃ ಸೇವಾಂ ಕರ್ತುಮೇವಾಸ ಭೂಮೌ । ಬೃಹಸ್ಪತಿಃ ಪವನಾವೇಶಯುಕ್ತಾ ಸ ಉದ್ಧವಶ್ಚೇತ್ಯಮಿಧಾನಮಾಪ ॥ ೩,೨೮.

ಭೂಭಾರದ ನಿವಾರಣೆಗೆ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಲು, ಪವನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಉದ್ಧವನಾಗಿ ಜನಿಸಿದನು.

ಯಸ್ಮಾದುತ್ಕೃಷ್ಟೋ ಹರಿರತ್ರ ಸಮ್ಯಗತೋ ಹ್ಯಸೌ ಬುಧವನ್ನಾಮ ಚಾಪ । ಸಖಾ ಹ್ಯಭೂತ್ಕೃಷ್ಣದೇವಸ್ಯ ನಿತ್ಯಂ ಮಹಾಮತಿಃ ಸರ್ವಲೋಕೇಷು ಪೂಜ್ಯಃ ॥ ೩,೨೮.

ಹರಿಯು ಅವರೆಲ್ಲರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಬುದ್ಧವಾನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. ಅವನು ಸದಾ ಕೃಷ್ಣದೇವನ ಪ್ರಿಯ ಸ್ನೇಹಿತನಾಗಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಗೌರವವನ್ನು ಪಡೆದನು.

ದಕ್ಷಿಣಾಙ್ಗುಷ್ಠಜೋ ದಕ್ಷೋ ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರೋ ಮಹಾಮತಿಃ । ಕನ್ಯಾಂ ಸೃಷ್ಟ್ವಾ ಹರೇಃ ಪ್ರೀಣನ್ನಾಸ ಭೂಮಾ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ । ಪುತ್ರಾನುದಪಾದಯದ್ದಕ್ಷಸ್ತ್ವತೋ ದಕ್ಷ ಇತಿ ಸ್ಮೃತಃ ॥ ೩,೨೮.

ಬಲಗೋಳಿನ ಬೆರಳಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ, ಮಹಾಮತಿಯಾದ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಗನು ದಕ್ಷಿಣನು. ಅವನು ಒಂದು ಹೆಣ್ನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಹರಿಯನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪತಿಯಾದನು. ಅವನು ಪುತ್ರರನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದುದರಿಂದ ದಕ್ಷಿಣ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟನು.

ಶಚೀಂ ಭಾರ್ಯಾಂ ದೇವರಾಜಸ್ಯ ವಿದ್ಧಿ ತಸ್ಯಾ ಹ್ಯವತಾರಂ ಶೃಣು ಸಮ್ಯಕ್ ಖಗೇನ್ದ್ರ । ರಾಮಾವತಾರೇ ನಾಮ ತಾರಾ ಬಭೂವ ಸಾ ವಾಲಿಪತ್ನೀ ಶಚೀಸಂಜ್ಞಕಾ ಚ ॥ ೩,೨೮.

ದೇವರಾಜನ ಪತ್ನಿಯಾದ ಶಚಿಯು ಈ ಅವತಾರವನ್ನು ಪಡೆದಳು ಎಂದು ತಿಳಿ, ಓ ಹಕ್ಕಿಗಳ ರಾಜನೇ. ರಾಮನ ಅವತಾರದಲ್ಲಿ ಅವಳು ತಾರೆಯಾಗಿ, ವಾಲಿಯ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ, ಶಚಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕೂಡಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದಳು.

ರಾಮಾನ್ಮೃತೇ ವಾಲಿಸಂಜ್ಞೇ ಪತೌ ಹಿ ಸುಗ್ರೀವಸಂಗಂ ಸಾ ಚಕಾರಾಥ ತಾರಾ । ಅತೋ ನಾಗಾತ್ಸ್ವರ್ಗಲೋಕಂ ಚ ತಾರಾ ಕ್ವ ವಾ ಯಾಯಾದನ್ತರಿಕ್ಷೇ ಚ ಪಾಪಾ ॥ ೩,೨೮.

ರಾಮನು ವಾಲಿಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ನಂತರ, ತಾರೆಯು ಸುಗ್ರೀವನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಳು. ಆದ್ದರಿಂದ ನಾಗಲೋಕವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋದ ಮೇಲೆ, ಪಾಪಿಯಾದ ತಾರೆಗೆ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು?

ಕೃಷ್ಣಾವತಾರೇ ಸೈವ ತಾರಾ ಚ ವೀನ್ದ್ರ ಬಭೂವ ಭೂಮೌ ವಿಜಯಸ್ಯ ಪತ್ನೀ । ಪಿಶಙ್ಗದೇತಿ ಹ್ಯಭಿಧಾ ಸ್ಯಾಚ್ಚ ತಸ್ಯಾಃ ಸಾಮೀಪ್ಯಮಸ್ಯಾಸ್ತ್ವರ್ಜುನೇನೈವ ಚಾಸೀತ್ ॥ ೩,೨೮.

ಕೃಷ್ಣನ ಅವತಾರದಲ್ಲಿ, ಆ ತಾರೆಯೇ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಿಂದ್ರಾ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ವಿಜಯನ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಜನಿಸಿದಳು. ಅವಳನ್ನು ಪಿಶಂಗದಿ ಎಂದು ಕೂಡ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವಳಿಗೆ ಅರ್ಜುನನ ಸಮೀಪತೆ ಇದ್ದಿತು.

ಉತ್ಪಾದಯಿತ್ವಾ ಬಭ್ರುವಾಹಂ ಚ ಪುತ್ರಂ ತಸ್ಯಾಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಹ್ಯರ್ಜುನೋ ವೈ ಮಹಾತ್ಮಾ । ಅತಶ್ಚೋಭೇ ವಾರಚಿತ್ರಾಙ್ಗದೇ ಚ ಶಚೀರೂಪೇ ನಾತ್ರ ವಿವಾರ್ಯಮಸ್ತಿ ॥ ೩,೨೮.

ಅರ್ಜುನನು ಅವಳಲ್ಲಿ ಬಭ್ರು ಎಂಬ ಮಗನನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿ, ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಅವಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ವಾರಾ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಾಂಗದೆಯಿಬ್ಬರೂ ಶಚಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

ಪುಲೋಮಜಾ ಮನ್ತ್ರದ್ಯುಮ್ನಸ್ಯ ಭಾರ್ಯಾ ಯಾ ಕಾಶಿಕಾ ಗಾಧಿರಾಜಸ್ಯ ಭಾರ್ಯಾ । ವಿಕುಕ್ಷಿಭಾರ್ಯಾ ಸುಮತಿಶ್ಚೇತಿ ಸಂಜ್ಞಾ ಕುಶಸ್ಯ ಪತ್ನೀ ಕಾನ್ತಿಮತೀತಿ ಸಂಜ್ಞಾ ॥ ೩,೨೮.

ಪುಲೋಮಜಾ ಎಂಬವಳು ಮಂತ್ರದ್ಯೂಮ್ನನ ಪತ್ನಿ, ಕಾಶಿಕಾ ಗಾಧಿರಾಜನ ಪತ್ನಿ, ಸುಮತಿ ವಿಕುಕ್ಷಿಯ ಪತ್ನಿ, ಕಾಂತಿಮತಿ ಕುಶನ ಪತ್ನಿ—ಇವುಗಳೆಲ್ಲ ಅವರ ಹೆಸರುಗಳು.

ಏತಾ ಹಿ ಸಪ್ತ ಹ್ಯವರಾಶ್ಚ ಶಚ್ಯಾ ಜಾನೀಹಿ ವೈ ನಾಸ್ತಿ ವಿಚಾರಣಾತ್ರ । ಶಚೀ ರತಿಶ್ಚಾನಿರುದ್ಧೋ ಮನುರ್ದಕ್ಷೋ ಬೃಹಸ್ಪತಿಃ । ಷಡನ್ಯೋನ್ಯಸಮಾಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಅಹಙ್ಕಾರಾದ್ದಶಾಧಮಾಃ ॥ ೩,೨೮.

ಈ ಏಳು ಜನರು ಮತ್ತು ಶಚಿಯೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಕೆಳಮಟ್ಟದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ತಿಳಿ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಶಚಿ, ರತಿ, ಅನಿರುದ್ಧ, ಮನು, ದಕ್ಷಿಣ, ಬೃಹಸ್ಪತಿ—ಈ ಆರು ಜನರು ಪರಸ್ಪರ ಸಮಾನರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಹತ್ತು ಜನರಲ್ಲಿ ಕೆಳಮಟ್ಟದವರಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.