ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಅದ್ಯೈವ ಪಶ್ಯಾಮ ಹರೇಸ್ತವಾಸ್ಯಂ ಕದಾ ವಯಂ ಕೃತ ಕೃತ್ಯಾ ಭವಾಮಃ । ಭೋಃ ಕೇಶವಾದ್ಯೈವ ಪದಾರವಿನ್ದಂ ಸಂದರ್ಶಯಿತ್ವಾ ಸುದಯಾಂ ಕುರುಷ್ವ ॥ ೩,೨೪.

ಇಂದು ನಾವೇನು ಹರಿಯ ಮುಖವನ್ನು ನೋಡೋಣ; ಯಾವಾಗ ನಾವು ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತೇವೆ? ಓ ಕೇಶವ, ಇಂದು ನಿನ್ನ ಪಾದಾರವಿಂದವನ್ನು ನಮಗೆ ತೋರಿಸಿ, ಮಹಾ ಕರುಣೆ ತೋರಿಸು.

ಬ್ರಹ್ಮಾಣಮಾಹುಶ್ಚ ಪುರಾಣಮಾಹುಃ ಕಶಬ್ದವಾಚ್ಯಂ ಸರ್ವಲೋಕೇಶಮಾಹುಃ । ಈಶಂ ಚಾರ್ಹಂ ರುದ್ರಮಿತ್ಯೇವ ಚಾಹುಸ್ತತ್ಪ್ರೇರಕಂ ಸೃಷ್ಟಿಸಂಹಾರಕಾರ್ಯೇ ॥ ೩,೨೪.

ಅವನನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮ ಎಂದು, ಪುರಾತನ ಎಂದು, 'ಕ' ಶಬ್ದದಿಂದ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಡುವ ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳ ಒಡೆಯ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವನನ್ನು ಈಶ, ರುದ್ರ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಅವನೇ ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಲಯವನ್ನು ನಡೆಸುವವನು.

ಅತೋ ಹರಿಃ ಕೇಶವನಾಮಧೇಯೋ ಭೋಃ ಕೇಶವೇತಿ ಚ ನರ್ತಯನ್ತಃ । ಆನನ್ದವಾಪೀಂ ಸಂಸ್ತ್ರವನ್ತೋಭಿ ಜಗ್ಮುರ್ನಾರಾಯಣೇತಿ ಪ್ರವದನ್ತೋ ಹಿ ಜಗ್ಮುಃ ॥ ೩,೨೪.

ಆದ್ದರಿಂದ ಹರಿಯನ್ನು ಕೇಶವ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವರು 'ಓ ಕೇಶವ' ಎಂದು ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಾ ಆನಂದದ ಹೊಂಡದ ಕಡೆಗೆ ಹೋದರು. 'ನಾರಾಯಣ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದರು.

ಅತೋ ದೋಷಾಸ್ತದ್ವಿರುದ್ಧಾ ಗುಣಾಶ್ಚ ನಾರಾಶ್ಚ ತೇಷಾಮಾಶ್ರಯತ್ವಾನ್ಮುರಾರಿಃ । ನಾರಾಯಣೇತಿ ಪ್ರವದನ್ತೀಹ ಲೋಕೇ ನಾರಾನುಬನ್ಧಾತ್ಸರ್ವಮುಕ್ತಾಃ ಖಗೇನ್ದ್ರ ॥ ೩,೨೪.

ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಪಕ್ಷಿರಾಜ, ಅವನಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾದ ದೋಷಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಗಳು, ಅವನಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದಿರುವ ಆತ್ಮಗಳು—allವು ಮುರಾರಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿವೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಜನರು 'ನಾರಾಯಣ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಎಲ್ಲರೂ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

ನಾರಾಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಆಶ್ರಯತ್ವಾಚ್ಚ ತೇಷಾಮತೋಪಿ ನಾರಾಯಣ ಏವ ವೀನ್ದ್ರ । ಮುಕ್ತಾಶ್ಚ ಯೇ ತು ಪ್ರಪದಂನು ಜಗ್ಮುರಣ್ಡೋದಕಂ ಯಸ್ಯ ಕಟಾಕ್ಷಮಾತ್ರಾತ್ ॥ ೩,೨೪.

ಅವನಲ್ಲಿ ಸದಾ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದಿರುವ ಆತ್ಮಗಳ ಕಾರಣ ಅವನನ್ನು ನಾರಾಯಣ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಓ ಪಕ್ಷಿರಾಜ. ಮುಕ್ತರಾದವರು ಅವನ ಕೃಪಾದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅವನ ಪರಮ ಸ್ಥಾನವಾದ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದ ಜಲವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾರೆ.

ಯದುತ್ಪನ್ನಂ ತೇನ ನಾರಾಃ ಖಗೇನ್ದ್ರ ತೇಷಾಂ ಸದಾಪ್ಯಾಶ್ರಯತ್ವಾಚ್ಚ ವೀನ್ದ್ರ । ನಾರಾಯಣೇತಿ ಪ್ರವದನ್ತೀಹ ಲೋಕೇ ಹ್ಯನನ್ತಬ್ರಹ್ಮಾಣ್ಡವಿಸರ್ಜಕತ್ವಾತ್ ॥ ೩,೨೪.

ಓ ಪಕ್ಷಿರಾಜ, ಅವನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಆತ್ಮಗಳು ಸದಾ ಅವನಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ನಾರಾಯಣ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಅನೇಕ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಏವಂ ನನೃತುಃ ಪರಿಶಂಸಯನ್ತೋ ಗೋವಿನ್ದ ನಾನ್ಯೋ ಹಿ ನ ಚೈವ ದರ್ಶನಮ್ । ಗೋಶಬ್ದವಾಚ್ಯಾಸ್ತು ಸಮಸ್ತವಾಚೋ ಗೋಭಿಶ್ಚ ಸರ್ವೈಃ ಪ್ರತಿಪಾದ್ಯತೇ ಯತಃ ॥ ೩,೨೪.

ಹೀಗೆ ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾ, ಅವರು ನೃತ್ಯಮಾಡಿದರು: 'ಗೋವಿಂದನಂತೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬನಿಲ್ಲ, ಅವನ ದರ್ಶನಕ್ಕೂ ಹೋಲಿಕೆ ಇಲ್ಲ' ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಎಲ್ಲ ಶಬ್ದಗಳು 'ಗೋ' ಎಂಬ ಶಬ್ದದಿಂದ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ, ಎಲ್ಲವೂ ಹಸುವಿನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ.

ಅತೋ ಹಿ ಗೋವಿನ್ದ ಇತಿ ಸ್ಮೃತಃ ಸದಾ ಭೋ ವೇದವೇದ್ಯೇತಿ ತಥಾ ನ ನನೃತುಃ । ಆನನ್ದಬಾಷ್ಪೈಶ್ಚ ಸಮನ್ವಿತಾ ಹಿ ಹರೇ ಮುರಾರೇ ತವ ದರ್ಶನಂ ಹಿ ॥ ೩,೨೪.

ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸದಾ ಗೋವಿಂದ ಎಂದು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಓ ಸ್ವಾಮಿ, ವೇದಗಳಿಂದ ತಿಳಿಯಬಹುದಾದವನು ಎಂದು ಕೂಡ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಹೀಗೆ ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಾ, ಆನಂದಬಾಷ್ಪಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ಮುರಾರೇ, ನಿನ್ನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.

ದೇಹಿ ಪ್ರಭೋ ವೈ ತವದಾಸದಾಸಾಶ್ಚತುರ್ದಶೇ ಭುವನೇ ಸರ್ವದಾಪಿ । ಯತಸ್ತ್ವಮೇವಂ ವಸತೀತಿ ವಾಸುಶ್ಚಾತ್ರೈವ ನಿತ್ಯಂ ಕ್ರೀಡತೇ ಸರ್ವದೈವ ॥ ೩,೨೪.

ಪ್ರಭುವೇ, ನಿನ್ನ ದಾಸರು ಎಲ್ಲ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸದಾ ಇರಲಿ ಎಂದು ಅನುಗ್ರಹಿಸು. ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ಇಲ್ಲಿಯೇ ವಾಸು ಎಂಬ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸದಾ ವಾಸಮಾಡಿ, ಯಾವಾಗಲೂ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಿರುವೆ.

ಯತೋ ದೇವೇತ್ಯೇವಮಾಹುರ್ಮಹಾನ್ತಸ್ತ್ವತೋ ಹರಿಂ ವಾಸುದೇವೇತಿ ಚಾಹುಃ । ಭೋ ವಾಸುದೇವೇತಿ ನನೃತುಃ ಸರ್ವದೈವ ಭೋ ಮಾಧವೇತಿ ನನೃತುಶ್ಚೈವ ಸರ್ವೇ ॥ ೩,೨೪.

ಆದುದರಿಂದ ಮಹಾನ್ ಪುರುಷರು ಅವನನ್ನು ದೇವರು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, ಹರಿಯನ್ನು 'ವಾಸುದೇವ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. 'ಓ ವಾಸುದೇವ!' ಎಂದು ಸದಾ ಕುಣಿಯುತ್ತಿದ್ದರು, ಹಾಗೆಯೇ ಎಲ್ಲರೂ 'ಓ ಮಾಧವ!' ಎಂದು ಕುಣಿಯುತ್ತಿದ್ದರು.

ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತೇ ಚೇತಿ ವದನ್ತಿ ಸರ್ವೇ ಧನೀತಿ ಶಬ್ದಃ ಸ್ವಾಭಿವಾಚೀ ಯತೋ ಹಿ । ಅತೋಪ್ಯಾರ್ಯಾ ಮಾಧವೇತಿ ಬ್ರುವನ್ತಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತೇ ಪಾಹಿ ತಥೈವ ಭಕ್ತಾನ್ ॥ ೩,೨೪.

ಎಲ್ಲರೂ ಅವನನ್ನು 'ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತಿ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ 'ಧನ' ಎಂಬ ಪದವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅವನನ್ನೇ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮಹಾತ್ಮರು ಅವನನ್ನು 'ಮಾಧವ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತಿಯಾದ ದೇವಾ, ಭಕ್ತರನ್ನು ಹೀಗೆಯೇ ರಕ್ಷಿಸು.

ತೇ ವೈ ಬ್ರುವನ್ತೋ ನನೃತುಶ್ಚ ಜಗ್ಮುರ್ವಿಷ್ಣೋ ಸದಾಸ್ಮಾನ್ಪರಿಪಾಹಿ ನಿತ್ಯಮ್ । ಸರ್ವತ್ರ ಯಸ್ಮಾದ್ವಿತತೋಸಿ ತಸ್ಮಾದಿತ್ಯಾದಿನಾಮಾನಿ ಗೃಣನ್ತ ಏವ । ಜಗ್ಮುಶ್ಚ ಸರ್ವೇ ದದೃಶುಶ್ಚ ತೀರ್ಥಂ ಭಕ್ತ್ಯೋಪೇತಾಃ ಶ್ರೀನಿವಾಸಂ ಸ್ಮರನ್ತಃ ॥ ೩,೨೪.

ಅವರು ಈ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾ ಕುಣಿಯುತ್ತಾ ಹೋದರು, ಯಾವಾಗಲೂ 'ಓ ವಿಷ್ಣು, ನಮ್ಮನ್ನು ಸದಾ ರಕ್ಷಿಸು' ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಎಲ್ಲೆಡೆ ನೀನು ಇರುವುದರಿಂದ ಅವರು ಹೀಗೆ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರು. ಎಲ್ಲರೂ ಹೋಗಿ, ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳವನ್ನು ನೋಡಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಶ್ರೀನಿವಾಸನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದರು.

ಕನ್ಯೋವಾಚ । ಕಿಂ ನಾಮಕಂ ತೀರ್ಥಮಿದಂ ಮುನೀನ್ದ್ರ ಕಿಂ ಕಾರ್ಯಮತ್ರ ಪ್ರವದಾಸ್ಮಾನ್ಕೃತೀಶ । ಕಸ್ಮೈ ಪ್ರಸನ್ನೋ ಭಗವಾಞ್ಛ್ರೀನಿವಾಸಸ್ತ್ವಸ್ಮಿನ್ಸುತೀರ್ಥಂ ವದ ವಿಸ್ತರೇಣ ॥ ೩,೨೪.

ಆ ಕನ್ಯೆ ಹೇಳಿದಳು: ಮಹಾನ್ಮುನಿಯೇ, ಈ ತೀರ್ಥದ ಹೆಸರು ಏನು? ಇಲ್ಲಿ ನಾವು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು? ತಿಳಿಸಿ, ಜ್ಞಾನಿಗಳೆಲ್ಲರ ಅಧಿಪತಿಯಾದವರೇ. ಈ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀನಿವಾಸನು ಯಾರಿಗೆ ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು? ದಯವಿಟ್ಟು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಿ.

ಜೈಗೀಷವ್ಯ ಉವಾಚ । ಕನ್ಯೇ ಶೃಣು ತ್ವಂ ಹ್ಯಭವತ್ಸುಬುದ್ಧಿಮಾನ್ಪ್ರಹ್ರಾದಸಂಜ್ಞೋ ಹರಿಭಕ್ತವರ್ಯಃ । ನಿಷ್ಕಾಮಬುದ್ಧ್ಯಾ ತು ಯದಾ ಜಗಾಮ ಶೇಷಾಚಲಸ್ಥಂ ಶ್ರೀನಿವಾಸಂ ಚ ದ್ರಷ್ಟುಮ್ ॥ ೩,೨೪.

ಜೈಗೀಷವ್ಯನು ಹೇಳಿದನು: ಕನ್ಯೆ, ಕೇಳು. ಹರಿಯ ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಪ್ರಹ್ಲಾದ ಎಂಬ ಜ್ಞಾನಿಯಾದವನು ಇದ್ದನು. ಸ್ವಾರ್ಥವಿಲ್ಲದೆ ಅವನು ಶೇಷಾಚಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಶ್ರೀನಿವಾಸನನ್ನು ನೋಡಲು ಹೋದನು.

ಅಸ್ಮಿಂಸ್ಥಲೇ ದೈತ್ಯಕುಮಾರಕಾನ್ಪ್ರತಿ ಹರೇಶ್ಚ ತತ್ತ್ವಂ ಪರಿಪೃಷ್ಟವಾನ್ಪ್ರಭುಃ । ನೃಸಿಂಹರೂಪಂ ಶ್ರೀನಿವಾಸಂ ಭಜಸ್ವ ಸುದುರ್ಲಭಂ ಮಾನುಷಂ ಜನ್ಮ ಕನ್ಯೇ ॥ ೩,೨೪.

ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭುವಾದ ಶ್ರೀನಿವಾಸನು ದೈತ್ಯಕುಮಾರರನ್ನು ಹರಿಯ ನಿಜಸ್ವರೂಪದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು. ಕನ್ಯೆ, ನೀನು ನರಸಿಂಹ ರೂಪದ ಶ್ರೀನಿವಾಸನನ್ನು ಭಜಿಸು; ಮಾನವನ ಜನ್ಮ ಬಹಳ ಅಪರೂಪ.

ತತ್ರಾಪಿ ವಿಷ್ಣೋರ್ನೃಹರೇ ಸುತತ್ತ್ವಂ ಸುದುರ್ಲಭಂ ಸುಷ್ಠು ಯಾತ್ರಾ ತಥೈವ । ಯಸ್ಯಾಂ ಯಾತ್ರಾಯಾಂ ಯತ್ರ ಕುತ್ರಾಪಿ ದೇಶೇ ಹರೇಃ ಕಥಾ ವರ್ತತೇ ದೈತ್ಯವರ್ಯಾಃ ॥ ೩,೨೪.

ಅಲ್ಲಿಯೂ ವಿಷ್ಣುವಿನ ನರಸಿಂಹ ರೂಪದ ಸತ್ಯಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದು ತುಂಬಾ ಕಷ್ಟ, ಯಾತ್ರೆಯೂ ಹಾಗೆಯೇ ಅಪರೂಪ. ಯಾವ ದೇಶದಲ್ಲೇ ಆಗಲಿ, ಆ ಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹರಿಯ ಕಥೆಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತವೆ, ದೈತ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠನೇ.

ತತ್ರ ಸ್ಥಲೇ ಹರಿರಾಸ್ತೇ ಸದೈವ ಯತೋ ವ್ಯಾಪ್ತಃ ಸರ್ವತೋ ವೈ ನೃಸಿಂಹಃ । ಏತಚ್ಛ್ರುತ್ವಾ ದೈತ್ಯಕುಮಾರಕಾಸ್ತೇ ಪ್ರಹ್ಲಾದಮೂಚುರ್ಭಕ್ತವರ್ಯಂ ಹರೇಶ್ಚ ॥ ೩,೨೪.

ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹರಿಯು ಸದಾ ಇರುತ್ತಾನೆ, ಏಕೆಂದರೆ ನರಸಿಂಹನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವನು. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದ ದೈತ್ಯಕುಮಾರರು ಹರಿಯ ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ಕೇಳಿದರು.

ವ್ಯಾಪ್ತೋ ಹರಿಶ್ಚೇತ್ಕಥಮತ್ರ ವೈ ಸಖೇ ನ ದೃಶ್ಯತೇ ಜಲರೂಪೀ ನೃಸಿಂಹಃ । ಸ ಏವಮುಕ್ತೋ ದಾನವಾನಾಂ ಸುತೈಶ್ಚ ತುಷ್ಟಾವ ವಿಷ್ಣುಂ ಪರಮಾದರೇಣ ॥ ೩,೨೪.

ಹರಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇದ್ದರೆ, ಸ್ನೇಹಿತನೇ, ಇಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ರೂಪದ ನರಸಿಂಹನು ಏಕೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ? ಹೀಗೆ ದೈತ್ಯರ ಮಕ್ಕಳು ಕೇಳಿದಾಗ, ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಅತ್ಯಂತ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು.

ತವ ಸ್ವರೂಪಂ ಮಮ ದರ್ಶಯಸ್ವ ಸ್ವಯೋಗ್ಯರೂಪಂ ದಾನವಾನಾಂ ಸುತಾನಾಮ್ । ಇತಿ ಸ್ತುತಃ ಶ್ರೀನಿವಾಸೋ ಹರಿಸ್ತು ತಸ್ಮಿನ್ನನ್ತರ್ಜಲರೂಪಂ ಸಮಾಯಾತ್ ॥ ೩,೨೪.

ನೀನು ನಿಜವಾದ ರೂಪವನ್ನು ನನಗೆ ತೋರಿಸು, ದೈತ್ಯರ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸು ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದಾಗ, ಶ್ರೀನಿವಾಸನಾದ ಹರಿಯು ಅಲ್ಲಿಯೇ ನೀರಿನೊಳಗಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು.

ಅಸ್ಮಿನ್ಸ್ನಾನಂ ಯೇ ಪ್ರಕುರ್ವನ್ತಿ ತೀರ್ಥೇ ತೇಷಾಂ ಜ್ಞಾನಂ ಪರಮಂ ದೃಢಂ ಸ್ಯಾತ್ । ಅತ್ರ ಸ್ನಾನೇ ಮಾನುಷಾಣಾಂ ಚ ತಾತ ಬುದ್ಧಿರ್ನ ಹಿ ಸ್ಯಾತ್ಕಲಿಕಾಲೇ ವಿಶೇಷಾತ್ ॥ ೩,೨೪.

ಈ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ ಅವರಿಗೆ ಪರಮ ಜ್ಞಾನ ದೃಢವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೂ ಮಾನವರಿಗೆ ಅಂತಹ ಬುದ್ಧಿ ಉಂಟಾಗದು, ಪ್ರಿಯನೇ.

ದತ್ತ್ವಾಂ ವರಂ ದೈತ್ಯವರಾಯ ವಿಷ್ಣುರನ್ತರ್ದಧೇ ಜಲಪೂರ್ಣೇ ಸುಕುಣ್ಡೇ । ಅದ್ಯಾಪ್ಯಾಸ್ತೇ ಜಲಮಧ್ಯೇ ನೃಸಿಂಹಃ ಪ್ರಹ್ಲಾದೋಪಿ ದೈತ್ಯಕುಮಾರಕೈಃ ಸಹ ॥ ೩,೨೪.

ದೈತ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠನಿಗೆ ವರವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು, ವಿಷ್ಣುವು ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಪವಿತ್ರ ಕುಂಡದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿಕೊಂಡನು. ಇಂದಿಗೂ ನರಸಿಂಹನು ನೀರಿನೊಳಗೇ ಪ್ರಹ್ಲಾದನೂ ದೈತ್ಯಕುಮಾರರೊಡನೆ ಇದ್ದಾನೆ.

ತಸ್ಮಿನ್ ಸುತೀರ್ಥೇ ಪರಿತಸ್ತತ್ರತತ್ರ ಜಯೇತಿ ಶಬ್ದಃ ಶ್ರೂಯತೇ ಚಾಪರಾಹ್ನೇ । ಇದಂ ತೀರ್ಥಂ ನಾರಸಿಂಹಾಭಿಧಂ ಚ ಕನ್ಯೇಸ್ನಾನಂ ಹ್ಯತ್ರ ಕಾರ್ಯಂ ಮನುಷ್ಯೈಃ ॥ ೩,೨೪.

ಆ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಲೂ 'ಜಯ' ಎಂಬ ಧ್ವನಿ ಅಪರಾಹ್ನದ ವೇಳೆಗೆ ಕೇಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ಕನ್ಯೆ, ಈ ತೀರ್ಥವನ್ನು ನರಸಿಂಹ ತೀರ್ಥ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಇಲ್ಲಿ ಮಾನವರು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

ಸ್ನಾನಂ ಕೃತ್ವಾ ತತ್ರ ತೀರ್ಥೇ ಚ ಸಮ್ಯಗ್ದೀಪಂ ದತ್ತ್ವಾ ದ್ವಿಜವರ್ಯಾಯ ಮುಖ್ಯಮ್ । ದ್ರಷ್ಟುಂ ಪುನಃ ಶ್ರೀನಿವಾಸಂ ಪ್ರಜಗ್ಮುರ್ಗೋವಿನ್ದಗೋವಿನ್ದ ಇತಿ ಬ್ರುವನ್ತಃ ॥ ೩,೨೪.

ಅವರು ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಮುಖ್ಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ದೀಪವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಪುನಃ 'ಗೋವಿಂದ, ಗೋವಿಂದ' ಎಂದು ಜಪಿಸುತ್ತ ಶ್ರೀನಿವಾಸನನ್ನು ನೋಡಲು ಹೋದರು.

ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣಾಧಿಷ್ಠಿತಂ ಸ್ಥಾನಮಾಪ್ಯ ಅಪಾವಿಶತ್ತತ್ರ ದೇವೀ ಹ್ಯುವಾಚ । ಜೈಗೀಷವ್ಯಃ ಶ್ರೀನಿವಾಸಸ್ಯ ವಿಷ್ಣೋಃ ಕಥಂ ಕಾರ್ಯಂ ದರ್ಶನಂ ತದ್ವದಸ್ವ ॥ ೩,೨೪.

ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಾಣಶಕ್ತಿಯು ಇರುವ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತಲುಪಿ, ದೇವಿಯು ಒಳಗೆ ಹೋಗಿ ಹೀಗಂದಳು: 'ಜೈಗೀಷವ್ಯ, ಶ್ರೀನಿವಾಸನಾದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಹೇಗೆ ದರ್ಶನ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳು.'

ಜೈಗೀಷವ್ಯಃ ಪ್ರಾಹ ಸಂಹೃಷ್ಟಚಿತ್ತೋ ಬ್ರವೀಮಿ ತನ್ತ್ರಂ ಶೃಣು ಕನ್ಯಕೇ ತ್ವಮ್ । ಶ್ರುತ್ವಾ ಮತ್ತಃ ಕುರು ಸರ್ವಂ ಮಯೋಕ್ತಮಾದ್ಯಂ ದ್ವಾರಂ ಶ್ರೀನಿವಾಸಸ್ಯ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ॥ ೩,೨೪.

ಜೈಗೀಷವ್ಯನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹೇಳಿದನು: 'ನಾನು ವಿಧಾನವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕನ್ಯೆ, ನೀನು ಕೇಳು. ನಾನು ಹೇಳಿದಂತೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಾಡು. ಮೊದಲು ಶ್ರೀನಿವಾಸನ ದ್ವಾರವನ್ನು ನೋಡಿ.'

ಅಪರಾಧಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕ್ರಿಯನ್ತೇಽಹರ್ನಿಶಂ ಮಯಾ । ತಾನಿ ಸರ್ವಾಣಿ ಮೇ ದೇವ ಕ್ಷಮಸ್ವ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ॥ ೩,೨೪.

ನಾನು ಹಗಲು ರಾತ್ರಿ ಸಾವಿರಾರು ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಪರಮಾತ್ಮನೇ, ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಕ್ಷಮಿಸು.

ಮಾನಸಾನ್ವಾಚಿಕಾನ್ದೋಷಾನ್ಕಾಯಿ ಕಾನಪಿ ಸರ್ವಶಃ । ವೈಷ್ಣವದ್ವೇಷಹೇತೂನ್ಮೇ ಭಸ್ಮಸಾತ್ಕುರು ಮಾಧವ ॥ ೩,೨೪.

ಮನಸ್ಸಿನ, ಮಾತಿನ, ದೇಹದ ಎಲ್ಲ ದೋಷಗಳನ್ನು, ವೈಷ್ಣವರ ಮೇಲೆ ದ್ವೇಷಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಎಲ್ಲವನ್ನು, ಮಾಧವನೇ, ಬೂದಿಯಾಗಿಸು.

ಆದ್ಯದ್ವಾರಂ ಶ್ರೀನಿವಾಸಸ್ಯ ದೇವಿ ಸಮ್ಯಕ್ಸ್ಮರೇದ್ವಿಜಯಂ ವೈ ಜಯಂ ಚ । ದಕ್ಷಾಧ್ವರೇ ಶ್ರೀನಿವಾಸಸ್ಯ ದೇವಿ ಚಣ್ಡಂ ಪ್ರಚಣ್ಡಂ ಸಂಸ್ಮರೇತ್ಸಮ್ಯಗೇವ ॥ ೩,೨೪.

ಶ್ರೀನಿವಾಸನ ಮುಖ್ಯ ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ, ದೇವಿ, ವಿಜಯ ಮತ್ತು ಜಯ ಎಂಬವರನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನೆನಪಿಸಬೇಕು. ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ, ಶ್ರೀನಿವಾಸನ ಚಂಡ ಮತ್ತು ಪ್ರಚಂಡರನ್ನು ಕೂಡ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನೆನಪಿಸಬೇಕು.

ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯಭಾಗೇ ಶ್ರೀನಿವಾಸಸ್ಯ ದೇವಿ ನನ್ದಂ ಸುನನ್ದಂ ಸಂಸ್ಮರೇದೇವ ಭಕ್ತ್ಯಾ । ಸವ್ಯದ್ವಾರೇ ಶ್ರೀನಿವಾಸಸ್ಯ ಕನ್ಯೇ ಸ್ಮರೇತ್ಕುಮುದಾಕ್ಷಂ ಕುಮುದನ್ತಮೇವ ॥ ೩,೨೪.

ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ದೇವಿ, ಶ್ರೀನಿವಾಸನ ನಂದ ಮತ್ತು ಸುನಂದರನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನೆನಪಿಸಬೇಕು. ಎಡ ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ, ಕನ್ಯೆ, ಕುಮುದಾಕ್ಷ ಮತ್ತು ಕುಮುದಂತರನ್ನು ನೆನಪಿಸಬೇಕು.