ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಸರ್ವಮನ್ತ್ರಾಭಿಮಾನಿತ್ವಾತ್ಸರ್ವಮನ್ತ್ರಾತ್ಮಿಕಾ ಸ್ಮೃತಾ । ಮಹಾಪ್ರಭೋಶ್ಚ ವಾಯೋಶ್ಚ ಭಾರ್ಯಾ ವೈ ಸಾ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾ ॥ ೩,೧೬.

ಎಲ್ಲ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಎಲ್ಲ ಮಂತ್ರಗಳ ಸ್ವರೂಪಳಾಗಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮಹಾಪ್ರಭು ವಾಯುವಿನ ಪತ್ನಿಯೆಂದು ಅವಳನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಭುಜ್ಯನ್ತೇ ಸರ್ವಭೋಗಾಸ್ತು ವಿಷ್ಣುಪ್ರೀತ್ಯರ್ಥಮೇವ ಚ । ಅತಸ್ತು ಭಾರತೀ ಜ್ಞೇಯಾ ಭುಜಿನಾಮ್ನಾ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾ ॥ ೩,೧೬.

ಎಲ್ಲ ಭೋಗಗಳೂ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸಂತೋಷಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಅನುಭವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಭಾರತಿ ಭೋಜಿನಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕೂಡ ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಚಿತ್ರರೂಪಸ್ಯ ವಾಯೋಸ್ತು ಭಾರ್ಯಾ ಸಾ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಾ । ರೋಚನೇನ್ದ್ರಸ್ಯ ಭಾರ್ಯಾ ಚ ಶ್ರದ್ಧಾಖ್ಯಾ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಾ ॥ ೩,೧೬.

ನಾನಾ ರೂಪಗಳಿರುವ ವಾಯುವಿನ ಪತ್ನಿಯೆಂದು ಅವಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರೋಚನೇಂದ್ರನ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಕೂಡ ಶ್ರದ್ಧೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಹನುಮಾಂಶ್ಚ ತದಾ ಜಜ್ಞೇ ತ್ರೇತಾಯಾಂ ಪಕ್ಷಿಸತ್ತಮ । ತದಾ ಶಿವಾಖ್ಯವಿಪ್ರಾಚ್ಚ ಜಜ್ಞೇ ಸಾ ಭಾರತೀ ಸ್ಮೃತಾ ॥ ೩,೧೬.

ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನು ಹುಟ್ಟಿದನು, ಓ ಪಕ್ಷಿಗಳೊಳಗಿನ ಶ್ರೇಷ್ಠನೆ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಶಿವನೆಂಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಂದ ಭಾರತಿ ಎಂಬವಳು ಜನಿಸಿದಳು ಎಂದು ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ.

ನ ಕೇವಲಂ ಭಾರತೀ ಸಾ ಶಚ್ಯಾದ್ಯೈಶ್ಚೈವ ಸಂಯುತಾ । ತಸ್ಮಿನ್ಸಂಜನಿತಾಃ ಸರ್ವಾಃ ಪ್ರಾಪುರ್ಯೋಗಂ ಸ್ವಭರ್ತೃಭಿಃ ॥ ೩,೧೬.

ಅವಳು ಭಾರತಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಶಚಿ ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವಿಯರೂ ಅವಳ ಜೊತೆಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡರು. ಅಲ್ಲಿಯೆ ಹುಟ್ಟಿದ ಎಲ್ಲಾ ದೇವಿಯರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಗಂಡರ ಜೊತೆ ಏಕತೆ ಪಡೆದರು.

ಅನ್ಯಗೇತಿ ಚ ವಿಜ್ಞೇಯಾ ಕನ್ಯಾ ತನ್ಮತಿಸಂಜ್ಞಿಕಾ । ತ್ರೇತಾನ್ತೇ ಸೈವ ಪಕ್ಷೀನ್ದ್ರ ಶಚ್ಯಾದ್ಯೈಶ್ಚೈವ ಸಂಯುತಾ ॥ ೩,೧೬.

ಇನ್ನೊಬ್ಬ ತನುಮತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಯುವತಿಯೂ ಇದ್ದಳು ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ತ್ರೇತಾಯುಗದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಓ ಪಕ್ಷಿರಾಜಾ, ಅವಳೂ ಶಚಿ ಮತ್ತು ಇತರರ ಜೊತೆಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಳು.

ದಮಯನ್ತ್ಯನಲಾಜ್ಜಾತಾ ಇನ್ದ್ರಸೇನೇತಿ ಚೋಚ್ಯತೇ । ನಲಂ ನನ್ದಯತೇ ಯಸ್ಮಾತ್ತಸ್ಮಾಚ್ಚ ನಲನನ್ದಿನೀ ॥ ೩,೧೬.

ದಮಯಂತಿ ಮತ್ತು ಅನಲರಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಆಕೆ ಇಂದ್ರಸೇನೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಳು. ಅವಳು ನಳನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿದುದರಿಂದ ನಳನಂದಿನಿ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನೂ ಪಡೆದಳು.

ತತ್ರ ಸ್ವಭರ್ತೃಸಂಯೋಗಂ ನೈವ ಚಾಪ ಖಗೇಶ್ವರ । ತತ್ರಾನ್ಯಗಾತ್ವಂ ವಿಜ್ಞೇಯಂ ಪುರುಷಸ್ಥೇನ ವಾಯುನಾ ॥ ೩,೧೬.

ಅಲ್ಲಿ, ಓ ಪಕ್ಷಿಗಳ ರಾಜಾ, ಅವಳು ತನ್ನ ಗಂಡನ ಜೊತೆ ಏಕತೆ ಹೊಂದಲಿಲ್ಲ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವಳಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ರೂಪವು ಬಂದದ್ದು ಪುರುಷ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುವ ವಾಯುದೇವನಿಂದ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಕಿಞ್ಚಿತ್ಕಾಲಂ ತಥಾ ಸ್ಥಿತ್ವಾ ಕನ್ಯೈವ ಮೃತಿಮಾಪ ಸಾ । ಶಚ್ಯಾದಿಸಂಯುತಾ ಸೈವ ದ್ರುಪದಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ ॥ ೩,೧೬.

ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಯುವತಿಯಾಗಿ ಇದ್ದು, ಆಕೆ ಪ್ರಾಣಬಿಟ್ಟಳು. ನಂತರ ಶಚಿ ಮತ್ತು ಇತರರ ಜೊತೆಗೆ ಅವಳು ಮಹಾತ್ಮನಾದ ದ್ರುಪದನ ಮಗಳಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದಳು.

ವೇದಿಮಧ್ಯಾತ್ಸಮುದ್ಭೂತಾ ಭೀಮಸೇನಾರ್ಥಮೇವ ಚ । ತತ್ರಾನ್ಯಗಾತ್ವಂ ನಾಸ್ತ್ಯೇವ ಯೋಗಶ್ಚ ಸಹ ಭರ್ತೃಭಿಃ ॥ ೩,೧೬.

ಆಕೆ ಯಜ್ಞವೇದಿಯ ಮಧ್ಯದಿಂದ ಭೀಮಸೇನನಿಗಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದಳು. ಅಲ್ಲಿ ಅವಳಿಗೆ ಬೇರೆ ರೂಪವಿರಲಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಗಂಡರ ಜೊತೆ ಏಕತೆ ಹೊಂದಿದಳು.

ಕೇವಲಾ ಭಾರತೀ ಜ್ಞೇಯಾ ಕಾಶಿರಾಜಸ್ಯ ಕನ್ಯಕಾ । ಕಾಲೀ ನಾಮ್ನಾ ತು ಸಾ ಜ್ಞೇಯಾ ಭೀಮಸೇನಪ್ರಿಯಾ ಸದಾ ॥ ೩,೧೬.

ಭಾರತಿ ಎಂಬವಳನ್ನು ಕಾಶಿರಾಜನ ಮಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಅವಳನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಕಾಲಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ, ಭೀಮಸೇನನ ಪ್ರಿಯೆಯೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ವಾಚ್ಯಾದಿಭಿಃ ಸಂಯುತೈವ ದ್ರೌಪದೀ ದ್ರುಪದಾತ್ಮಜಾ । ದೇಹಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾವಿಶಿಷ್ಟೈವ ಕಾರಟೀಗ್ರಾಮಸಂಜ್ಞಕೈ ॥ ೩,೧೬.

ವಾಕ್ ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವಿಯರು ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದ ದ್ರೌಪದಿಯು, ದ್ರುಪದನ ಮಗಳು, ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಕಾರಟಿ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಳು.

ಸಂಕರಸ್ಯ ಗೃಹೇ ವೀನ್ದ್ರ ಭವಿಷ್ಯತಿ ಕಲೌ ಯುಗೇ । ವಾಯೋಸ್ತೃತೀಯರೂಪಾರ್ಥಂ ಸಾ ಕನ್ಯೈವ ಮೃತಿಂ ಗತಾ ॥ ೩,೧೬.

ಓ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಇಂದ್ರಾ, ಸಂಕರನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅವಳು ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುವಳು. ವಾಯುದೇವನ ಮೂರನೇ ರೂಪಕ್ಕಾಗಿ ಆ ಯುವತಿ ಪ್ರಾಣಬಿಟ್ಟಳು.

ಇತ್ಯಾದ್ಯಾ ವಾಯುಭಾರ್ಯಾಶ್ಚ ಬ್ರಹ್ಮಭಾರ್ಯಾಶ್ಚ ಸತ್ತಮ । ಸ್ವಭರ್ತೃಭ್ಯಾಂ ಚ ಪಕ್ಷೀನ್ದ್ರ ಗುಣೈಶ್ಚೈವ ಶತಾಧಮಾಃ ॥ ೩,೧೬.

ಹೀಗೆ, ಓ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಜೀವಿ, ವಾಯುದೇವನ ಪತ್ನಿಯರೂ ಬ್ರಹ್ಮದೇವನ ಪತ್ನಿಯರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಗಂಡರ ಜೊತೆಗೆ, ಓ ಪಕ್ಷಿರಾಜಾ, ವಿವಿಧ ಗುಣಗಳಿಂದ ಉನ್ನತದಿಂದ ಅಧಮವರೆಗೆ ಇದ್ದಾರೆ.

ಶ್ರೀಗರುಡಮಹಾಪುರಾಣಮ್ ೧೭ ಗರುಡ ಉವಾಚ । ಚತುರ್ಜನ್ಮಸು ವೈ ಕೃಷ್ಣ ಶಚ್ಯಾದ್ಯೈಃ ಸಹ ಭಾರತೀ । ಏಕದೇಹ ವಿಶಿಷ್ಟೈವ ಭುವಿ ಜಾತೇತಿ ಚೋಕ್ತವಾನ್ ॥ ೩,೧೭.

ಗರುಡನು ಹೇಳಿದನು: ನಾಲ್ಕು ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ, ಓ ಕೃಷ್ಣಾ, ಭಾರತಿ ಶಚಿ ಮತ್ತು ಇತರರ ಜೊತೆಗೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ದೇಹದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಕಾರಣಂ ಬ್ರೂಹಿ ಮೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ಶಿಷ್ಯಾಯ ತವ ಸುವ್ರತ । ಗರುಡೇನೈವಮುಕ್ತಸ್ತಮುವಾಚ ಮಧುಸೂದನಃ ॥ ೩,೧೭.

ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ, ನಿನ್ನ ಶಿಷ್ಯನಾದ ನನಗಾಗಿ ಇದರ ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳು, ಓ ಸುವ್ರತಾ. ಗರುಡನು ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ, ಮಧುಸೂದನನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು.

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಉವಾಚ । ವಿಶಿಷ್ಟದೇಹಸಂ ಪ್ರಾಪ್ತೌ ಭಾರತ್ಯಾಃ ಪಕ್ಷಿಸತ್ತಮ । ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಕಾರಣಂ ವೀನ್ದ್ರ ಸಾವಧಾನಮನಾಃ ಶೃಣು ॥ ೩,೧೭.

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಹೇಳಿದನು: ಭಾರತಿಯು ವಿಶೇಷ ದೇಹವನ್ನು ಪಡೆದ ಕಾರಣವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಓ ಪಕ್ಷಿಗಳೊಳಗಿನ ಇಂದ್ರಾ. ಮನಸ್ಸು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕೇಳು.

ಪುರಾ ಕೃತಯುಗೇ ವೀನ್ದ್ರ ರುದ್ರಭಾರ್ಯಾ ಚ ಪಾರ್ವತೀ । ಇನ್ದ್ರಭಾರ್ಯಾ ಶಚೀ ದೇವೀ ಯಮ ಭಾರ್ಯಾಚ ಶಾಮಲಾ ॥ ೩,೧೭.

ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ, ಓ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಇಂದ್ರಾ, ರುದ್ರನ ಪತ್ನಿಯಾದ ಪಾರ್ವತಿ, ಇಂದ್ರನ ಪತ್ನಿಯಾದ ಶಚಿ ಮತ್ತು ಯಮನ ಪತ್ನಿಯಾದ ಶ್ಯಾಮಲಾ ಇದ್ದರು.

ಅಶ್ವಿಭಾರ್ಯಾ ಉಷಾ ದೇವೀ ಭರ್ತೃಭಿಃ ಸಹಿತಾ ಖಗ । ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಂ ಯಯುಸ್ತತ್ರ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ದದೃಶುಸ್ತದಾ ॥ ೩,೧೭.

ಅಶ್ವಿನಿಯರ ಪತ್ನಿಯಾದ ಉಷಾ ಕೂಡ ತನ್ನ ಗಂಡರ ಜೊತೆಗೆ, ಓ ಪಕ್ಷಿ, ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋದಳು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ನೋಡಿದರು.

ಹಾವಂ ಭಾವಂ ವಿಲಾಸಂ ಚ ದರ್ಶಯಾಮಾಸುರಞ್ಜಸಾ । ದೃಷ್ಟ್ವಾ ತಾ ಉದ್ಧತಾ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಶಶಾಪ ಖಗಸತ್ತಮ ॥ ೩,೧೭.

ಅವರು ತಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನ ಭಾವನೆ, ಆಟ ಮತ್ತು ಪ್ರೇಮದ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ತೋರಿಸಿದರು. ಅವರನ್ನು ಹೀಗೆ ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ನೋಡಿದ ಬ್ರಹ್ಮನು, ಓ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಶ್ರೇಷ್ಠನೆ, ಶಾಪ ನೀಡಿದನು.

ಉದ್ಧತಾಶ್ಚ ಯತೋ ಯೂಯಂ ಮಾನುಷೀಂ ಯೋನಿಮಾಪ್ಸ್ಯಥ । ತತ್ರ ಸ್ವಭರ್ತೃಸಂಯೋಗಮವಾಪ್ಸ್ಯಥ ಖಗೇಶ್ವರ ॥ ೩,೧೭.

ನೀವು ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ವರ್ತಿಸಿದ್ದರಿಂದ, ಮಾನವನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ, ಓ ಪಕ್ಷಿರಾಜಾ, ನೀವು ನಿಮ್ಮ ಗಂಡರ ಜೊತೆ ಏಕತೆ ಹೊಂದುವಿರಿ.

ಏವಂ ಶಪ್ತಾಸ್ತು ತಾಃ ಸರ್ವಾ ಆಜಗ್ಮುರ್ಮೇರುಪರ್ವತಮ್ । ತತ್ರೋಪವಿಷ್ಟಂ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ವಞ್ಚಯಾಮಾಸುರಞ್ಜಸಾ ॥ ೩,೧೭.

ಹೀಗೆ ಶಾಪಿತರಾದ ಆ ಎಲ್ಲರೂ ಮೆರು ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಹೋದರು. ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಕುಳಿತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವನನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮೋಸಗೊಳಿಸಿದರು.

ತೂಷ್ಣೀಮೇವ ಸ್ಥಿತೇ ವೀನ್ದ್ರ ವಞ್ಚಯನ್ತ್ಯಃ ಸ್ಥಿತಾಃ ಪುನಃ । ತತಸ್ತೂಷ್ಣೀಂ ಸ್ಥಿತಂ ವೀನ್ದ್ರ ವಞ್ಚಯಾಮಾಸುರಞ್ಜಸಾ ॥ ೩,೧೭.

ಇಂದ್ರನು ಮೌನವಾಗಿ ಕುಳಿತಿದ್ದಾಗ, ಅವಳುಗಳು ಮತ್ತೆ ಮೌನವಾಗಿಯೇ ನಿಂತು, ಅವನು ಮೌನವಾಗಿದ್ದಾಗ ಮತ್ತೆ ಅವನನ್ನು ಮೋಸಗೊಳಿಸಿದರು, ಓ ಇಂದ್ರ.

ತ್ರಿವಾರಾನನ್ತರಂ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಶಪ್ತವಾಂಸ್ತಾ ಮಹಾಪ್ರಭುಃ । ತ್ರಿವಾರಂ ವಞ್ಚನಂ ಯಸ್ಮಾದೇಕವಾರಂ ಚ ದರ್ಶನಮ್ ॥ ೩,೧೭.

ಆ ಮಹಾಪ್ರಭು ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವಳುಗಳನ್ನು ಮೂರು ಬಾರಿ ಹತ್ತಿರ ಹತ್ತಿರವಾಗಿ ಶಪಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು ಮೂರು ಬಾರಿ ಮೋಸಮಾಡಿ, ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಅವನ ಮುಂದೆ ಹಾಜರಾದರು.

ಕಿಂ ಚಾಶ್ರುತ್ವಾತಃ ಪಶ್ಚಾಚ್ಚತುರ್ಜನ್ಮಸು ಭೂತಲೇ । ಏಕದೇಹಾನ್ಮಾನುಷತ್ವಂ ಭವಿಷ್ಯತಿ ನ ಸಂಶಯಃ ॥ ೩,೧೭.

ಮತ್ತೂ ಅವರು ಕೇಳದೆ ಇದ್ದುದರಿಂದ, ನಂತರ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ, ಒಬ್ಬದೇ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಮಾನವನಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂಶಯವೂ ಇಲ್ಲ.

ದ್ವಿತೀಯೇ ಜನ್ಮನಿ ತಥಾ ಅನ್ಯಗಾತ್ವಮವಾಪ್ಸ್ಯಥ । ತೃತೀಯೇ ಜನ್ಮನಿ ತಥಾ ಭರ್ತೃಸಂಯೋಗ ಮಾಪ್ಸ್ಯಥ ॥ ೩,೧೭.

ಎರಡನೇ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಬೇರೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ; ಮೂರನೇ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಪತಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಜನ್ಮನ್ಯಾದ್ಯೇ ಚತುರ್ಥೇ ಚ ನಾನ್ಯಗಾತ್ವಮವಾಪ್ಸ್ಯಥ । ತಥಾ ಸ್ವಭರ್ತೃಸಂಯೋಗಂ ನಾವಾಪ್ಸ್ಯಥ ಚ ಸರ್ವಶಃ ॥ ೩,೧೭.

ಆದರೆ ಮೊದಲ ಹಾಗೂ ನಾಲ್ಕನೇ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಅವರು ಬೇರೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾಗೆಯೇ ತಮ್ಮ ಪತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳುವುದೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಏವಂ ಶಪ್ತಾಸ್ತು ತಾಃ ಸರ್ವಾ ಬ್ರಹ್ಮಣಾ ಪಕ್ಷಿಸತ್ತಮ । ತದಾ ವಿಚಾರಯಾಮಾಸುರ್ಮಿಲಿತ್ವಾ ಮೇರುಮೂರ್ಧನಿ ॥ ೩,೧೭.

ಹೀಗೆ ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಶಾಪಿತರಾದ ಆ ಎಲ್ಲರೂ, ಓ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪಕ್ಷಿ, ಮೆರು ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಸೇರಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸಿದರು.

ಬ್ರಹ್ಮಶಾಪಸ್ತ್ವನಿರ್ವಾಯ ಉಪಾಯೈಃ ಶತಶೋಪಿ ಚ । ನೀಚೈಃ ಸಮಾಗಮೋ ನಿನ್ದ್ಯಸ್ತಥೈವ ಚ ವಿಪತ್ತಿದಃ ॥ ೩,೧೭.

ಬ್ರಹ್ಮನ ಶಾಪವನ್ನು ನೂರಾರು ಮಾರ್ಗಗಳಿಂದಲೂ ನಿವಾರಣೆ ಮಾಡಲಾಗದು; ಕೆಳಮಟ್ಟದವರ ಸಂಗವು ನಿಂದನೀಯವೂ, ಅಪಾಯವನ್ನೂ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.