ಭಾರತ್ಯುವಾಚ । ಬ್ರಹ್ಮೇಶ ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ ಹರೇ ಮುರಾರೇ ಗುಣಾಂಸ್ತವ ಶ್ರದ್ದಧಾನಸ್ಯ ನಿತ್ಯಮ್ । ತಥಾ ಸ್ತುವನ್ತೋಸ್ಯ ವಿವರ್ಧಮಾನಾಂ ಮತಿಂ ಚ ನಿತ್ಯಂ ವಿಷಯೇಷ್ವಸತ್ಸು ॥ ೩,೬.
ಭಾರತಿ ಹೇಳಿದಳು: ಬ್ರಹ್ಮನಾಧಿಪತಿ, ಲಕ್ಷ್ಮಿಯಾಧಿಪತಿ, ಹರಿಯೇ, ಮುರಾರಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಗುಣಗಳನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದಾಗ, ಅವು ಸದಾ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅಸಾರ ವಿಷಯಗಳ ಕಡೆಗೆ ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ.
ಕುರ್ವನ್ತಿ ವೈರಾಗ್ಯಮಮುತ್ರ ಲೋಕೇ ತತಃ ಪರಂ ಭಕ್ತಿದೃಢಾಂ ತಥೈವ । ತತಃ ಪರಂ ಚೈವ ಹರೇಃ ಪ್ರಸನ್ನತಾಂ ಕುರ್ವನ್ತಿ ನಿತ್ಯಂ ತವ ದೇವದೇವ ॥ ೩,೬.
ಅವು ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ, ನಂತರ ದೃಢವಾದ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ; ಹೀಗೆ ದೇವದೇವನೇ, ಅವು ಸದಾ ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ತರುತ್ತವೆ.
ತೇನಾಪರೋಕ್ಷಂ ಚ ಭವೇಚ್ಚ ತಸ್ಯ ಅತೋ ಗುಣಾನಾಂ ಸ್ತವನೇ ಚ ಮೇ ರತಿಃ । ಸಾ ತು ಪ್ರಜಾತಾ ಪುರುಷಸ್ಯ ನಿತ್ಯಂ ಸಂಸಾರದುಃಖಂ ತು ತದಾಚ್ಛಿನತ್ತಿ ॥ ೩,೬.
ಇದರಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ನೇರ ಅನುಭವ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನ್ನ ಗುಣಗಳ ಸ್ತುತಿಯಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಪ್ರೀತಿ ಇದೆ. ಆ ಪ್ರೀತಿ ಒಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದರೆ, ಅವನ ಸಂಸಾರದ ದುಃಖವನ್ನು ಅದು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ.
ವಿಚ್ಛಿನ್ನದುಃಖಸ್ಯ ತದಾಧಿಕಾರಿಣ ಆನನ್ದರೂಪಾಖ್ಯಫಲಂ ದದಾತಿ । ಹರೇರ್ಗುಣಾನಸ್ತುವತಾಂ ಚ ಪಾಪಂ ತೇಷಾಂ ಹಿ ಪುಣ್ಯಂ ಚ ತಥಾ ಕ್ಷಿಣೋತಿ ॥ ೩,೬.
ಹೀಗೆ ದುಃಖದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನಿಗೆ ಆನಂದರೂಪವಾದ ಫಲವನ್ನು ಅದು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಹರಿಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವವರ ಪಾಪವನ್ನು ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯವನ್ನೂ ಅದು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಏವಂ ವಿದಿತ್ವಾ ಪರಮೋ ಗುರುರ್ಮಮ ವಾಯುರ್ದಯಾಲುರ್ಮಮ ವಲ್ಲಭಶ್ಚ । ಹರೇರ್ಗುಣಾನ್ಸರ್ವಗುಣಪ್ರಸಾರಾನ್ಮಮೈವ ಯೋಗ್ಯಾನ್ಸುಖಮುಖ್ಯಭೂತಾನ್ ॥ ೩,೬.
ಈ ರೀತಿ ತಿಳಿದು ನನ್ನ ಪರಮಗುರು ವಾಯುವು, ದಯಾಳು ಮತ್ತು ನನಗೆ ಪ್ರಿಯನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಎಲ್ಲ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹರಿಯ ಗುಣಗಳೇ ನನಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿವೆ, ಅವು ಸುಖದ ಮೂಲವಾಗಿವೆ.
ಉದ್ಧೃತ್ಯ ಪುಣ್ಯೇಭ್ಯ ಇವಾರ್ತಬನ್ಧುಃ ಶಿವಶ್ಚ ನೋ ದ್ರುಹ್ಯತಿ ಪುಣ್ಯಕೀರ್ತಿಮ್ । ತವ ಪ್ರಸಾದಾಚ್ಚ ಶ್ರಿಯಃ ಪ್ರಸಾದಾದ್ವಾಯೋಃ ಪ್ರಸಾದಾಚ್ಚ ಮಮಾಸ್ತಿ ನಿತ್ಯಮ್ ॥ ೩,೬.
ದುಃಖಿತರಿಗೆ ನೆರವಾಗುವ ಸ್ನೇಹಿತನು ಪುಣ್ಯದಿಂದ ಉದ್ಧರಿಸುವಂತೆ, ಶಿವನು ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವವನಿಗೆ ವಿರೋಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ, ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ, ವಾಯುವಿನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ನನಗೆ ಇದು ಸದಾ ಇದೆ.
ಯದ್ಯತ್ಕರೋತ್ಯೇವ ಸದೈವ ವಾಯುಸ್ತತ್ತತ್ಕರೋತ್ಯೇವ ಸದೈವ ನಿತ್ಯಮ್ । ವಾಯೋರ್ವಿರೋಧಂ ನ ಕರೋತಿ ದೇವಃ ಸ ತದ್ವಿರೋಧಂ ಚ ಕರೋತಿ ನಿತ್ಯಮ್ ॥ ೩,೬.
ಯಾವುದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಾಯುವು ಏನು ಮಾಡಿದರೂ, ದೇವರು ಕೂಡ ಅದನ್ನೇ ಸದಾ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ದೇವರು ವಾಯುವಿಗೆ ವಿರೋಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಯಾವಾಗಲೂ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಹೊಂದಿರುವನು.
ಹರೇರ್ವಿರೋಧಂ ನ ಕರೋತಿ ವಾಯುರ್ವಾಯೋರ್ವಿರೋಧಂ ನ ಕರೋತಿ ವಿಷ್ಣುಃ । ವಾಯೋಃ ಪ್ರಸಾದಾನ್ಮಮ ನಾಸ್ತಿ ಕಿಞ್ಚಿದತಾನಭಾವಶ್ಚ ತವ ಪ್ರಸಾದಾತ್ ॥ ೩,೬.
ವಾಯುವು ಹರಿಗೆ ವಿರೋಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ವಿಷ್ಣುವೂ ವಾಯುವಿಗೆ ವಿರೋಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಾಯುವಿನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ನನಗೆ ಏನೂ ಕೊರತೆ ಇಲ್ಲ; ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ನಾನು ಯಾವಾಗಲೂ ಸಂಪೂರ್ಣನಾಗಿದ್ದೇನೆ.
ಯಥೈವ ಮೂಲಂ ಚ ತಥಾವತಾರೇ ದುಃಖಾದಿಕಂ ನಾಸ್ತಿ ಸಮೀರಣಸ್ಯ । ವಾಯುಸ್ತಥಾನ್ಯೇ ಚ ಉಭೌ ಮುಕುನ್ದಸ್ತಥಾವತಾರೇಷು ನ ದುಃಖರೂಪೌ ॥ ೩,೬.
ಹೆಗಲು ಹತ್ತುವಾಗಲೂ, ಮೂಲದಲ್ಲಿಯೂ, ಗಾಳಿಗೆ ದುಃಖವಂತಾದ ಯಾವುದೇ ಅಂಶವಿಲ್ಲದಂತೆ, ಮುಕುಂದನೂ ಅವನ ಅವತಾರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ದುಃಖ ಸ್ವರೂಪನಲ್ಲ.
ಅಶಕ್ತವದ್ದೃಶ್ಯತೇ ವಾಯುದೇವಃ ಯುಗಾನುಸಾರಾಂಲ್ಲೋಕಧರ್ಮಾಂಸ್ತು ರಕ್ಷನ್ । ನರಾವತಾರೇ ತತ್ರ ದೇವೇ ಮುರಾರೇ ಹ್ಯಶಕ್ತತಾ ನೇತಿ ವಿಚಿಂತನೀಯಮ್ ॥ ೩,೬.
ಯುಗಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಲೋಕದ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಕಾಯುವ ಗಾಳಿದೇವನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಶಕ್ತನಂತೆ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೆ ಮೂರಾರಿಯನ್ನು, ಮಾನವನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅವತರಿಸಿದಾಗ, ಆ ದೇವರಲ್ಲಿ ಅಶಕ್ತಿ ಇದೆ ಎಂದು ಯೋಚಿಸಬಾರದು.
ಅವತಾರರೂಪೇ ಯಮದುಃಖಾದಿಕಂ ಚ ನ ಚಿನ್ತನೀಯಂ ಜ್ಞಾನಿಭಿರ್ದೇವದೇವ । ಅಹಂ ಕದಾಚಿತ್ಸುಖನಾಶಪ್ರದೇಶೇ ದೈತ್ಯಾಂಸ್ತಥಾ ಮಾರಯಿತುಂ ಗತೋಸ್ಮಿ ॥ ೩,೬.
ಅವತಾರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ದೇವದೇವನಿಗೆ ದುಃಖ ಮುಂತಾದವುಗಳಿವೆ ಎಂದು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಯೋಚಿಸಬಾರದು. ನಾನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸುಖವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ, ದೈತ್ಯರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಹೋಗಿದ್ದೇನೆ.
ನೈತಾವತಾ ಮಮ ವಾಯೋಶ್ಚ ನಿತ್ಯಂ ದುಃ ಖಾತನಂ ನೈವ ಸಂಚಿತನೀಯಮ್ । ಏತಾದೃಶೋಹಂ ಸ್ತವನೇನು ಕಾಸ್ತಿ ಶಕ್ತಿರ್ಗುಣಾನಾಂ ಮಧುಸೂದನ ಪ್ರಭೋ । ವಾಯೋಃ ಸಕಾಶಾಚ್ಚ ಗುಣೇನ ಹೀನಾ ಸಂಸಾರರೂಪೇ ಮುಕ್ತರೂಪೇ ಚ ದೇವ ॥ ೩,೬.
ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ನನಗೂ ಗಾಳಿಗೂ ಸದಾ ದುಃಖವಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಬಾರದು. ಮಧುಸೂದನ ಪ್ರಭು, ಈ ರೀತಿಯ ಸ್ತುತಿಯಲ್ಲಿ ಗುಣಗಳ ಶಕ್ತಿ ಏನು? ಗಾಳಿಯಿಂದ ಗುಣಗಳು ಇಲ್ಲದಾಗ ಬಂಧನರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ, ಮುಕ್ತರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಇರುತ್ತಾರೆ ದೇವಾ.
ಏವಂ ಸ್ತುತ್ವಾ ಭಾರತೀ ತು ತೂಷ್ಣೀಮಾಸ ಖಗೇಶ್ವರ । ತದನನ್ತರಜಃ ಶೇಷಃ ಪ್ರಾಞ್ಜಲಿಃ ಪ್ರಾಹ ಕೇಶವಮ್ ॥ ೩,೬.
ಈ ರೀತಿ ಭಾರತಿ ಸ್ತುತಿಸಿ ಮೌನವಾಗಿದ್ದಳು, ಖಗಪತೇ. ಆ ಬಳಿಕ ಶೇಷನು ಕೈಮುಗಿದು ಕೇಶವನಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು.
ಶೇಷ ಉವಾಚ । ನಾಹಂ ಚ ಜಾನೇ ತವ ಪಾದಮೂಲಂ ರುದ್ರೋ ನ ವೇತ್ತಿ ಗರುಡೋ ನ ವೇದ । ಅಹಂ ವಾಣ್ಯಾಃ ಶತಗುಣಾಂಶಹೀನೋ ದತ್ತ್ವಾ ಹ್ಯಾಯತನಂ ಪಾಹಿ ಮಾಂ ವಾಸುದೇವ ॥ ೩,೬.
ಶೇಷನು ಹೇಳಿದನು: ನಾನೂ ನಿನ್ನ ಪಾದಮೂಲವನ್ನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ, ರುದ್ರನಿಗೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ಗರುಡನಿಗೂ ತಿಳಿಯದು. ನಾನು ವಾಣಿಯಿಂದ ನೂರು ಪಟ್ಟು ಕಡಿಮೆ. ನನಗೆ ಒಂದು ಸ್ಥಾನ ಕೊಟ್ಟು, ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು ವಾಸುದೇವ.
ಏವಂ ಸ್ತುತ್ವಾ ಸಶೇಷಸ್ತು ತೂಷ್ಣೀಮಾಸ ಖಗೇಶ್ವರ । ತದನನ್ತರಜೋ ವೀಶಃ ಸ್ತೋತುಂ ಸಮುಪಚಕ್ರಮೇ ॥ ೩,೬.
ಈ ರೀತಿ ಶೇಷನು ಸ್ತುತಿಸಿ ಮೌನವಾಗಿದ್ದನು, ಖಗಪತೇ. ಆ ಬಳಿಕ ಅವನ ನಂತರ ಜನಿಸಿದ ವೀಶನು ಸ್ತುತಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು.
ಗರುಡ ಉವಾಚ । ತವ ಪದೋಃ ಸ್ತುತಿಂ ಕಿಂ ಕರೋಮ್ಯಹಂ ಮಮ ಪದಾಂಬುಜೇ ಹ್ಯರ್ಪಿತಂ ಮನಃ । ಕಥಮಹಂ ಮುಖೇ ಪಕ್ಷಿಯೋನಿಜಃ ಕಥಮೇವಙ್ಗುಣಾನೀಡಿತುಂ ಕ್ಷಮಃ ॥ ೩,೬.
ಗರುಡನು ಹೇಳಿದನು: ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಮಾಡಲಿ? ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ನಿನ್ನ ಪಾದಕಮಲದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ. ನಾನು ಹಕ್ಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವನು, ಬಾಯಿಂದ ಇಂತಹ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಸ್ತುತಿಸಬಲ್ಲೆನು?
ಏವಂ ಸ್ತುತ್ವಾ ತು ಗರುಡಸ್ತೂಷ್ಣೀಮಾಸ ನಯಾನ್ವಿತಃ । ತದನನ್ತರಜೋ ರುದ್ರಸ್ತೋತುಂ ಸಮುಪಚಕ್ರಮೇ ॥ ೩,೬.
ಈ ರೀತಿ ಗರುಡನು ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಸ್ತುತಿಸಿ ಮೌನವಾಗಿದ್ದನು. ಆ ಬಳಿಕ ಅವನ ನಂತರ ಜನಿಸಿದ ರುದ್ರನು ಸ್ತುತಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು.
ರುದ್ರ ಉವಾಚ । ಯಾ ವೈ ತವೇಶ ಭಗವನ್ನ ವಿದಾಮ ಭೂಮನ್ ಭಕ್ತಿರ್ಮಮಾಸ್ತು ಶಿವಪಾದಸರೋಜಮೂಲೇ । ಛನ್ನಾಪಿ ಸಾ ನನು ಸದಾ ನ ಮಮಾಸ್ತಿ ದೇವ ತೇನಾದ್ರುಹಂ ತವ ವಿರುದ್ಧಮತಃ ಕರೋಮಿ ॥ ೩,೬.
ರುದ್ರನು ಹೇಳಿದನು: ಈಶ್ವರಾ, ಭಗವಂತಾ, ಅನಂತಾ, ನಿನ್ನ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ನಾನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಶಿವನ ಪಾದಕಮಲದ ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಇರಲಿ. ಅದು ಮರೆವೆಯಾದರೂ ನನಗಿಲ್ಲ, ದೇವಾ. ಆ ಕಾರಣದಿಂದ ನಿನಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾದುದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.
ಸರ್ವಾನ್ನ ಬುದ್ಧಿಸಹಿತಸ್ಯ ಹರೇ ಮುರಾರೇ ಕಾ ಶಕ್ತಿರಸ್ತಿ ವಚನೇ ಮಮ ಮೂಢಬುದ್ಧೇಃ । ವಾಣ್ಯಾ ಸದಾ ಶತಗುಣೇನ ವಿಹೀನಮೇನಂ ಮಾಂ ಪಾಹಿ ಚೇಶ ಮಮ ಚಾಯತನಂ ಚ ದತ್ತ್ವಾ ॥ ೩,೬.
ಹರೇ, ಮೂರಾರೀ, ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿ ಮಂಕಾಗಿರುವಾಗ ನಿನ್ನ ಮುಂದೆ ನನಗೆ ಯಾವ ಮಾತಿನ ಶಕ್ತಿ ಇದೆ? ನಾನು ಸದಾ ವಾಣಿಯಿಂದ ನೂರು ಪಟ್ಟು ಕಡಿಮೆ. ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು, ಈಶಾ, ನನಗೆ ಒಂದು ಸ್ಥಾನವೂ ಕೊಡು.
ಏವಂ ಸ್ತುತ್ವಾ ಸ ರುದ್ರಸ್ತು ತೂಷ್ಣೀಮಾಸ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಃ । ಶೇಷಾನನ್ತರಜಾ ದೇವೀ ವಾರುಣೀ ವಾಕ್ಯಮಬ್ರವೀತ್ ॥ ೩,೬.
ಈ ರೀತಿ ರುದ್ರನು, ದ್ವಿಜರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಸ್ತುತಿಸಿ ಮೌನವಾಗಿದ್ದನು. ಆ ಬಳಿಕ ಶೇಷನ ನಂತರ ಜನಿಸಿದ ವಾರುಣೀ ಮಾತಾಡಿದಳು.
ವಾರುಣ್ಯುವಾಚ । ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತೇ ಬ್ರಹ್ಮಪತೇ ಮನೋಃ ಪತೇ ಗಿರಃಪತೇ ರುದ್ರಪತೇ ನೃಣಾಂ ಪತೇ । ಗುಣಾಂಸ್ತವ ಸ್ತೋತುಮಹಂ ಸಮರ್ಥಾ ನ ಪಾರ್ವತೀ ನಾಪಿ ಸುಪರ್ಣಪತ್ನೀ ॥ ೩,೬.
ವಾರುಣೀ ಹೇಳಿದಳು: ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತಿ, ಬ್ರಹ್ಮಪತಿ, ಮನುಪತಿ, ವಾಕ್ಪತಿ, ರುದ್ರಪತಿ, ಮನುಷ್ಯರ ಪತಿಯಾದ ದೇವಾ, ನಿನ್ನ ಗುಣಗಳನ್ನು ಪಾರ್ವತಿಗೂ, ಸುಪರ್ಣನ ಪತ್ನಿಗೂ ಸ್ತುತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ನನಗೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಶೇಷಾದಹಂ ದಶಗುಣೈರ್ವಿಹೀನಾ ಮಾಂ ಪಾಹಿ ನಿತ್ಯಂ ಜಗತಾಮಧೀಶ ॥ ೩,೬.
ನಾನು ಶೇಷನಿಗಿಂತ ಹತ್ತು ಪಟ್ಟು ಕಡಿಮೆ. ಜಗದೀಶ್ವರಾ, ಸದಾ ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.
ಏವಂ ಸ್ತುತ್ವಾ ವಾರುಣೀ ತು ತೂಷ್ಣೀಮಾಸ ಖಗೇಶ್ವರ । ತದನನ್ತರಜಾ ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಸೌಪರ್ಣೀ ಹ್ಯುಪಚಕ್ರಮೇ ॥ ೩,೬.
ಈ ರೀತಿ ವಾರುಣೀ ಸ್ತುತಿಸಿ ಮೌನವಾಗಿದ್ದಳು, ಖಗಪತೇ. ಆ ಬಳಿಕ ಶೇಷನ ನಂತರ ಜನಿಸಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮೀ, ಸೌಪರ್ಣೀ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಳು.
ಸೌಪರ್ಣ್ಯುವಾಚ । ಸ್ತೋತುಂ ಗುಣಾಂಸ್ತವ ಹರೇ ಜಗದೀಶವಾಚಾ ಶ್ರೋತುಂ ಹರೇ ತವ ಕಥಾಂ ಶ್ರವಣೇ ನ ಶಕ್ತಿಃ । ಯಸ್ತತ್ತ್ವನುಂ ಸ್ಮರತಿ ದೇವ ತವ ಸ್ವರೂಪಂ ಕೋ ವೈ ನು ವೇದ ಭುವಿ ತಂ ಭಗವತ್ಪದಾರ್ಥಮ್ ॥ ೩,೬.
ಸೌಪರ್ಣೀ ಹೇಳಿದಳು: ಹರೇ, ಜಗದೀಶ್ವರಾ, ನಿನ್ನ ಗುಣಗಳನ್ನು ವಾಕಿನಿಂದ ಸ್ತುತಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ನನಗಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುವ ಶಕ್ತಿಯೂ ಇಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ನಿಜ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವವನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರು? ಭಗವಂತನ ಪಾದಾರ್ಥವನ್ನು ಯಾರು ಅರಿಯುತ್ತಾರೆ?
ಅತೋ ಗುಣಸ್ತವನೇ ನಾಸ್ತಿ ಶಕ್ತಿರ್ವೀನ್ದ್ರಾದಹಂ ದಶಗುಣೈರವರಾ ಚ ನಿತ್ಯಮ್ ॥ ೩,೬.
ಆದುದರಿಂದ, ನಿನ್ನ ಗುಣಗಳನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಲು ನನಗೆ ಶಕ್ತಿ ಇಲ್ಲ. ನಾನು ಇಂದ್ರಾಣಿಗಿಂತ ಸದಾ ಹತ್ತು ಪಟ್ಟು ಕಡಿಮೆ.
ಏವಂ ಸ್ತುತ್ವಾ ತು ಸೌಪರ್ಣೀ ತೂಷ್ಣೀಮಾಸ ಖಗೇಶ್ವರ । ರುದ್ರಾನನ್ತರಜಾ ಸ್ತೋತುಂ ಗಿರಿಜಾ ತೂಪಚಕ್ರಮೇ ॥ ೩,೬.
ಈ ರೀತಿ ಸೌಪರ್ಣೀ ಸ್ತುತಿಸಿ ಮೌನವಾಗಿದ್ದಳು, ಖಗಪತೇ. ಆ ಬಳಿಕ ರುದ್ರನ ನಂತರ ಜನಿಸಿದ ಗಿರಿಜಾ ಸ್ತುತಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಳು.
ಪಾರ್ವತ್ಯುವಾಚ ಗೋವಿನ್ದ ನಾರಾಯಣ ವಾಸುದೇವ ತ್ವಯಾ ಹಿ ಮೇ ಕಿಞ್ಚಿದಪಿ ಪ್ರಯೋಜನಮ್ । ನಾಸ್ತ್ಯೇವ ಸ್ವಾಮಿನ್ನ ಚ ನಾಮ ವಾಚಾ ಸೌಭಾಗ್ಯರೂಪಃ ಸರ್ವದಾ ಏಕ ಏವ ॥ ೩,೬.
ಪಾರ್ವತಿಯು ಹೀಗೆಂದಳು: ಗೋವಿಂದ, ನಾರಾಯಣ, ವಾಸುದೇವ, ನನಗೆ ನಿನ್ನಿಂದ ಯಾವ ಅಗತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ ಸ್ವಾಮಿ. ಭಾಗ್ಯವೆಂಬುದು ಬೇರೆ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ; ಸದಾ ಒಂದೇ ಒಂದು ಹೆಸರಿದೆ.
ನಾರಾಯಣೇತಿ ತವ ನಾಮ ಚ ಏಕಮೇವ ವೈರಾಗ್ಯಭಕ್ತಿವಿಭವೇ ಪರಮಂ ಸಮರ್ಥಾಮ್ । ಅಸಂಖ್ಯಬ್ರಹ್ಮಾದಿಕಹತ್ಯನಾಶಾನೇ ಗುರ್ವಙ್ಗನಾಕೋಟಿವಿನಾಶನೇ ಚ ॥ ೩,೬.
ನಿನ್ನ ನಾರಾಯಣ ಎಂಬ ಹೆಸರು ವೈರಾಗ್ಯ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲು ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಯುತವಾಗಿದೆ; ಅನೇಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹತ್ಯೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ, ಲಕ್ಷಾಂತರ ಗುರುಪತ್ನಿಯರ ದುಃಖವನ್ನೂ ದೂರಮಾಡುತ್ತದೆ.
ನಾಮಾಧಿಕಾರಿಣೀ ಚಾಹಂ ಗುಣಾನಾಂ ಚ ಮಹಾಪ್ರಭೋ । ಸ್ತವನೇ ನಾಸ್ತಿ ಮೇ ಶಕ್ತೀ ರುದ್ರಾದ್ದಶಗುಣೈರಹಮ್ ॥ ೩,೬.
ಮಹಾಪ್ರಭು, ನಾನು ನಿನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ಮಾತ್ರ ಉಚ್ಚರಿಸಲು ಯೋಗ್ಯಳಾಗಿದ್ದೇನೆ, ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಗಳಲು ಶಕ್ತಿಯಿಲ್ಲ. ರುದ್ರನಿಗಿಂತ ಹತ್ತುಪಟ್ಟು ಶಕ್ತಿ ಇದ್ದರೂ ನನಗೆ ಸಾಕಾಗದು.
ಅವರಾ ಚ ಸದಾಸ್ಮ್ಯೇವ ನಾತ್ರ ಕಾರ್ಯಾ ವಿಚಾರಣಾ । ಏವಂ ಸ್ತುತ್ವಾ ಸಾ ಗಿರಿಜಾಸ್ತೂಷ್ಣೀಮಾಸ ಖಗೇಶ್ವರ ॥ ೩,೬.
ನಾನು ಯಾವಾಗಲೂ ಕಡಿಮೆ ಎಂದು ನಾನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ, ಇದನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಚಿಂತಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹೀಗೆ ಹೊಗಳಿದ ಮೇಲೆ ಗಿರಿಜಾ ಮೌನವಾಗಿದ್ದಳು, ಖಗಾಧಿಪತಿ.