ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಗಾಯತ್ರಿ ದೇವಿ ಪರಮೇಶ್ವರಿ, ಭೋಗ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷ ಎರಡನ್ನೂ ನೀಡುವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ದೇವತೆ. ಈ ಗಾಯತ್ರಿ ಉಪಾಸನೆಯ ಮಹಿಮೆ ಮತ್ತು ವಿಧಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದರಿಂದ ಭೋಗವೂ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ, ಮೋಕ್ಷವೂ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಬ್ರಹ್ಮ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವನು ತ್ರಿಸಂಧ್ಯಾ ಜಪವನ್ನು ನೂರು ಬಾರಿ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವನು ಜಲಪಾನ ಮಾಡಬಹುದು. “ಭೂಃ ಭುವಃ ಸ್ವಃ” ಎಂಬ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಹನ್ನೆರಡು ನಾಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ, ಸವಿತೃ ಮತ್ತು ಸರಸ್ವತಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು. ವೇದಗಳ ತಾಯಿಗೆ, ಸಂಕೃತಿಗೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಗೆ, ಕೌಶಿಕಿಗೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಆರಾಧನೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು. ಈ ವಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಇಂಧನ, ಘೃತ ಮತ್ತು ಹವಿಸುಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಧರ್ಮ, ಅರ್ಥ, ಕಾಮ ಮುಂತಾದ ಫಲಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಎಲ್ಲಾ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು. ನಿಯಮಾನುಸಾರ, ಮಂತ್ರವನ್ನು ಲಕ್ಷ ಬಾರಿ ಜಪಿಸಬೇಕು; ಈ ವೇಳೆ ಹಾಲು, ಮೂಲಗಳು, ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಆರ್ಷ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಗಾಯತ್ರಿ ದೇವಿ ಉತ್ತರ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲೋ ಅಥವಾ ಪರ್ವತದಲ್ಲೋ ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಇಲ್ಲಿ ಗಾಯತ್ರಿ ಉಪಾಸನೆಯ ವಿವರಣೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ನವರಾತ್ರಿಯ ಒಂಬತ್ತನೇ ದಿನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, “ಹ್ರೀಂ ದುರ್ಗೇ ರಕ್ಷಿಣೀ” ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ದುರ್ಗಾ ದೇವಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಈ ಹವಿಷ್ಯ ಮತ್ತು ದಾನದಿಂದ, ದೇವಿ ನನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಮನೋವಾಂಛೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಬೇಕು. ಮಂಗಳಾ, ವಿಜಯಾ, ಲಕ್ಷ್ಮೀ, ಶಿವಾ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸ್ಮರಿಸಬೇಕು. ದುರ್ಗಾದೇವಿಗೆ ಎಂಟುಹತ್ತು ಭುಜಗಳು, ಕವಚ, ಘಂಟೆ, ಕನ್ನಡಿಗೆ ಮತ್ತು ತೋರುಳಿಯನ್ನೂ ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ. ಅವಳ ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿ, ಗದೆಯು, ಶೂಲ, ಕಪಾಲ, ಬಾಣ, ಅಂಕುಶ ಮುಂತಾದ ಆಯುಧಗಳಿವೆ. ಭಗವತಿ ದೇವಿಗೆ ಜಪ ಮತ್ತು ಮಂತ್ರವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ: “ಓಂ, ಶ್ರೀಮತಿ ಚಾಮುಂಡೆಗೆ ನಮಃ, ಶ್ಮಶಾನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವಳು, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕಪಾಲ ಹಿಡಿದಿದ್ದಾಳೆ, ಮಹಾಭೂತದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದಾಳೆ, ಮಹಾವಾಹನಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದ್ದಾಳೆ, ಕಾಲರಾತ್ರಿಯಾಗಿ, ಅನೇಕ ಭೂತಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ, ದೊಡ್ಡ ಬಾಯಿಯುಳ್ಳವಳು, ಬಹುಭುಜೆಯುಳ್ಳವಳು, ಘಂಟೆ, ಡಮರು, ನೂಪುರ್‌ಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವಳು, ಗರ್ಜನೆಯಿಂದ ನಗುವವಳು, ಭೀಕರ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ, ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಧ್ವನಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವಳು, ಆನೆಯನ್ನು ಚರ್ಮವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾಳೆ, ರಕ್ತ ಮತ್ತು ಮಾಂಸದ ಲೇಪನದಿಂದ ಹೊಳಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ, ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಚಲಿಸುವಳು, ಭಯಾನಕ ದಂತಗಳಿರುವಳು, ಭಯಂಕರವಾದವಳು, ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವಳು, ಚಲಿಸುವಳು, ಕೆಂಪು ಕಣ್ಣುಗಳಿರುವಳು, ಗರಳ ಮುಖ, ಕಪಾಲ ಮಾಲೆ, ಜಟಾಮುಕುಟದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನನ್ನು ಧರಿಸಿದಳು, ಭೀಕರ ಹಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವಳು, ಎಲ್ಲ ವಿಘ್ನಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸುವಳು, ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಶೀಘ್ರ ಪೂರೈಸುವಳು, ರಕ್ತ, ಮಾಂಸ, ಮದ್ಯವನ್ನು ಇಚ್ಛಿಸುವಳು, ಭೂತಪ್ರೇತಗಳನ್ನು ಬಂಧಿಸುವಳು, ಮಹಾಕಾಲಿಯನ್ನು ಆಮಂತ್ರಿಸುವಳು, ಭಯಂಕರ ರೂಪ, ಭೀಕರ ನಾದ, ಕಪ್ಪು ಸರ್ಪಗಳಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿರುವಳು, ಬ್ರಾಹ್ಮಿ, ಮಹೇಶ್ವರಿ, ಕೌಮಾರಿ, ವಾರಾಹಿ, ಐಂದ್ರಿ, ಚಾಮುಂಡಾ, ವೈಷ್ಣವಿ, ಹಿಮವತ್ ನಿವಾಸಿನಿ, ಕೈಲಾಸವಾಹಿನಿ ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಬರುವಂತೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಬೇಕು.” ಈ ಮಂತ್ರದಲ್ಲಿ ನೂರು ಎಂಟು ಅಕ್ಷರಗಳ ಮಾಲೆಯಿದೆ; ಇದು ಜಪಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದುದು. ಮಹಾಮಾಂಸ ಮತ್ತು ತ್ರಿರಸದಿಂದ, ಪ್ರತಿ ಅಕ್ಷರಕ್ಕೂ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು. ಮಹಾಮಾಂಸ, ತ್ರಿರಸ ಅಥವಾ ಇತರೆ ಪದಾರ್ಥಗಳೂ ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಯಜ್ಞಗಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ. ಅವಳನ್ನು ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟು ಭುಜಗಳೊಡನೆ ಅಥವಾ ಎಂಟುಹತ್ತು ಭುಜಗಳೊಡನೆ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಎರಡು ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಖಡ್ಗ ಮತ್ತು ಕವಚ, ಇನ್ನೆರಡರಲ್ಲಿ ಗದೆಯು ಮತ್ತು ದಂಡ, ಮತ್ತೆರಡರಲ್ಲಿ ಚಕ್ರ ಮತ್ತು ಘಂಟೆ, ಇನ್ನೆರಡರಲ್ಲಿ ಧ್ವಜ ಮತ್ತು ದಂಡ, ಮತ್ತೆರಡರಲ್ಲಿ ಶೂಲ, ಇನ್ನೆರಡರಲ್ಲಿ ಹಾಲು ಮತ್ತು ಮುಸಲು ಹಿಡಿದಿರುವುದಾಗಿ ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕು. ಒಂದು ಕೈಯಿಂದ ಅಭಯಮುದ್ರೆ ತೋರಿಸುತ್ತಾಳೆ, ಇನ್ನೊಂದರಿಂದ ಭೀಕರ ಶಬ್ದವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. “ವಿಜಯವಾಗಲಿ, ಭಗವಂತನೇ, ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಆವರಿತನಾದವನೇ!” ಎಂದು ಮಹಾಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು. ಇಲ್ಲಿ ದುರ್ಗಾ ದೇವಿಗೆ ಪೂಜೆ, ಜಪ ಮತ್ತು ಹವಿಸುಗಳ ಮಂತ್ರಗಳ ವಿವರಣೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ, “ಹೇ ಜನಾರ್ದನ, ದೇವತೆಗಳ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಪುನಃ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ವಿವರಿಸು” ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ, “ಹೇ ರುದ್ರಾ, ಈಗ ನಾನು ಸೂರ್ಯನ ಪೂಜೆಯನ್ನೂ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ: ‘ಓಂ, ದಂಡಿನಿಗೆ ನಮಃ’ ಎಂದು ಬಾಗಿಲಿನ ರಕ್ಷಕರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ‘ಓಂ, ಪ್ರಭೂತಾಯ ನಮಃ’, ‘ಓಂ, ವಿಮಲಾಯ ನಮಃ’, ‘ಓಂ, ಆಧಾರಾಯ ನಮಃ’ ಎಂಬ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ದಕ್ಷಿಣ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಇತರ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ವಿಮಲಾದಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಇತರ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ‘ಓಂ, ಪದ್ಮಾಯ ನಮಃ’, ‘ಓಂ ವಾಂ/ರಾಂ, ದೀಪ್ತಾಯ ನಮಃ’, ‘ಓಂ ವೂಂ/ರೂಂ, ಭದ್ರಾಯ ನಮಃ’, ‘ಓಂ ವೌಂ/ರೌಂ, ವಿಭೂತ್ಯೈ ನಮಃ’, ‘ಓಂ ವಂ/ರಂ, ವೈದ್ಯುತಾಯ ನಮಃ’, ‘ಓಂ ರೋ, ಸರ್ವತೋಮುಖ್ಯೈ ನಮಃ’ ಎಂದು ರುದ್ರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಓಂ, ಅರ್ಕಾಸನಾಯ ನಮಃ’ ಎಂದು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ‘ಹ್ರಂ’ ಮಂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಆವಾಹನೆ, ಸ್ಥಾಪನೆ, ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಮುದ್ರೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿ ಅಥವಾ ಮೂಲಮಂತ್ರದಿಂದ, ಏಕಚಕ್ರದ ರಥದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತ, ಎರಡು ಭುಜಗಳಲ್ಲಿ ಕಮಲವನ್ನು ಹಿಡಿದಿರುವ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಸದಾ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಈಗ ಮೂಲಮಂತ್ರವನ್ನು ಕೇಳು: ಮೂರು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಕಮಲಮುದ್ರೆ ಮತ್ತು ಚಕ್ರಮುದ್ರೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಬೇಕು; ‘ಓಂ, ಅರ್ಕಾಯ, ಶಿರಸಿ ಸ್ವಾಹಾ’, ‘ಓಂ ಹುಂ, ಕವಚಾಯ ಹುಂ’, ‘ಓಂ ವಃ, ಅಸ್ತ್ರಾಯ ಫಟ್’ ಎಂದು ಜಪಿಸಬೇಕು. ದಕ್ಷಿಣ ಪೂರ್ವ, ಉತ್ತರ ಪಶ್ಚಿಮ ಅಥವಾ ದಕ್ಷಿಣ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ರುದ್ರನನ್ನು ಅಸ್ತ್ರದಿಂದ, ಸೋಮನನ್ನು ಶ್ವೇತವರ್ಣದಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ರುದ್ರನನ್ನು, ಗುರುವನ್ನು ಅವನ ವರ್ಣದಂತೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ದಕ್ಷಿಣ ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ಕೆಂಡದಂತೆ ಕೆಂಪಾಗಿರುವ ಮಂಗಳನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಉತ್ತರ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ನಂದ್ಯಾವರ್ತದ ಆಕಾರದ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ರಾಹುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಈ ರೀತಿ, ಗಾಯತ್ರಿ ಉಪಾಸನೆಯ ಮಹಿಮೆ, ದುರ್ಗಾದೇವಿ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯಾದಿ ದೇವತೆಗಳ ಪೂಜಾ ಕ್ರಮಗಳು ಗರುಡ ಮಹಾಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ವಿವರವಾಗಿವೆ.