ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಧನ್ವಂತರಿ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆಗುವ ವಿವಿಧ ರೋಗಗಳ ಪರಿಹಾರಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದರು. ವಾಲ ಎಂಬ ಚರ್ಮದ ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ, ಕುಷ್ಟ, ವಚಾ, ಅಭಯಾ, ಬ್ರಾಹ್ಮೀ, ಮಧುರಾ ಇವುಗಳನ್ನು ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಜೇನಿನಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸಿ ಲೇಹ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಇದರಿಂದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಾಂತಿ, ಆಯುಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಣೆಯು ಬರುತ್ತದೆ. ಯಾವುದಾದರೂ ಕಾರಣದಿಂದ ತಾಯಿಯ ಹಾಲು ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ಆ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆಡುಹಾಲು ಅಥವಾ ಹಸುವಿನ ಹಾಲನ್ನು ನೀಡಬಹುದು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವುಗಳ ಗುಣಗಳು ಸಮಾನವಾಗಿವೆ. ಶೀತವಿಲ್ಲದ ಊತವಿದ್ದಾಗ, ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಸಿಮಾಡಿದ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಸ್ವೇದನ ಮಾಡಬೇಕು. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ವಾಂತಿ ಮತ್ತು ಜ್ವರ ಬಂದರೆ, ಮುಸ್ತಾ ಮತ್ತು ವಿಪಾಯಕವನ್ನು ಲೇಹ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನೀಡಬೇಕು. ಜಠರದೋಷದಿಂದ ಬಳಲುವವರಿಗೆ ಶುಂಠಿ, ವಿಷಾ, ವಿಲ್ವ, ಕೂಟಜವನ್ನು ಬೆರೆಸಿ ಕೊಡಬೇಕು. ಜಿಗಟು ಮತ್ತು ವಾಂತಿಗೆ ಜೇನು, ವ್ಯೋಷ ಮತ್ತು ಮಾಟುಲುಂಗ ಉತ್ತಮ ಪರಿಹಾರ. ಚರ್ಮರೋಗಗಳಿಗೆ ಕುಷ್ಟ, ಇಂದ್ರಯವ, ಸಿದ್ಧಾರ್ಥಕ, ನಿಶಾ ಮತ್ತು ದುರ್ವಾ ಬಳಸಬೇಕು. ಗ್ರಹಪೀಡೆಯಿಂದ ಆಗುವ ತೊಂದರೆಗಳಿಗೆ ಮಹಾಮುಂಜಾ, ತಿಕ್ತ, ಜೀಚ್ಯಾ ಇವುಗಳಿಂದ ಕಷಾಯ ತಯಾರಿಸಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಸಪ್ತಚ್ಛದ, ಅಮಯ, ನಿಶಾ ಮತ್ತು ಚಂದನದಿಂದ ಲೇಪನ ಮಾಡಬೇಕು. ಮಕ್ಕಳ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಶಂಖ, ಕಮಳಬೀಜ, ರುದ್ರಾಕ್ಷ, ವಚಾ ಮತ್ತು ಕಬ್ಬಿಣ ಧರಿಸಬೇಕು. ಜೊತೆಗೆ, "ಓಂ ಕಂ ಟಂ ಯಂ ಗಂ, ವೈನತೇಯಾಯ ನಮಃ; ಓಂ ಹೋಂ ಹಾಂ ಹಃ" ಎಂಬ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ನೀರು ಛಿನ್ನಿಸಿ, ದಾರವನ್ನು ಕಟ್ಟಬೇಕು. "ಓಂ ಹ್ರೀಂ ಬಾಲಮ್ರಹಾದ್ವಲಿಂ ಗೃಹ್ಣೀತ ವಾಲಂ ಮುಂಚತ ಸ್ವಾಹಾ" ಎಂಬ ಮಂತ್ರವೂ ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಬೇಕು. ವಿಷಬಾಧೆಗೆ ಶಿರೀಷವನ್ನು ಪಲ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಹಾವು ಕಡಿದಿದ್ದರೆ ಅಕ್ಕಿ ನೀರನ್ನು ವರ್ಷಾಭ್ವಾ ಅಥವಾ ಶುಕ್ಲಾ ಜೊತೆಗೆ ಸೇವಿಸಬೇಕು. ಸಿಂಧೃತ್ಥ ವಿಷಕ್ಕೆ ಮೊಸರು, ತುಪ್ಪ, ಅಕ್ಕಿ ನೀರು, ಗೃಹಧರ್ಮ, ನಿಶಾ ಮತ್ತು ಜೇನು ಬೆರೆಸಿದ ಲೇಪ ಅಥವಾ ಪಾನ ಉತ್ತಮ. ಅಂಕೋಟಾ ಮೂಲದ ಕಷಾಯವನ್ನು ತುಪ್ಪದಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸಿ ಕುಡಿಯುವುದು ವಿಷದ ವಿರುದ್ಧ ಫಲಪ್ರದವಾಗಿದ್ದು, ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ ಮತ್ತು ರೋಗವನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ರಸಾಯನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಸಿಂದುತಿ, ಅರಾರ್ಕ, ರಾಶುಂಟೀ, ಕನಾ, ಜೇನು, ಬೆಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅಭಯಾ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸೇವಿಸಬೇಕು, ಇದು ರಸಾಯನ ಗುಣಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಜ್ವರ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಅಭಯಾ ಮತ್ತು ಎರಡು ವಿಭೀತಕಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸಬೇಕು. ಜೇನು, ತುಪ್ಪ, ಆಮಲಕೀ ಮತ್ತು ಧಾತ್ರಿಯನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇವಿಸಿದರೆ ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಆಯುಷ್ಯ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಅಶ್ವಗಂಧೆಯನ್ನು ಹಾಲು ಮತ್ತು ತುಪ್ಪದಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸಿದರೆ ಶುಕ್ರದೋಷಗಳು ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಮಂಡೂಕಪರ್ಣಿ ಮತ್ತು ವಿದಾರಿ ಹಣ್ಣುಗಳ ಹಸಿರು ರಸ ಅಮೃತದಂತೆ. ಎಳ್ಳು, ಧಾತ್ರೀ ಮತ್ತು ಭೃಂಗರಾಜವನ್ನು ಸೇವಿಸಿದರೆ ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಆಯುಷ್ಯ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ ತ್ರಿಕಟು, ತ್ರಿಫಲಾ, ವಹ್ನಿ, ಗುಡುಚಿ ಮತ್ತು ಶತಾವರಿಯನ್ನೂ ಬಳಸಬೇಕು. ವಿಡಂಗ ಮತ್ತು ಲೋಹದ ಚೂರಣವನ್ನು ಜೇನು ಜೊತೆ ಸೇವಿಸಿದರೆ ರೋಗಗಳು ಹೋಗುತ್ತವೆ. ತ್ರಿಫಲಾ, ಕನಾ, ಶುಂಠಿ, ಗುಡುಚಿ ಮತ್ತು ಶತಾವರಿಯನ್ನೂ ಸೇವಿಸಬಹುದು. ವಿಡಂಗ, ಭೃಂಗರಾಜ ಮತ್ತು ಇತರ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಚೂರಣವನ್ನು ಜೇನು ಮತ್ತು ತುಪ್ಪದಲ್ಲಿ ಲೇಹವಾಗಿ ಸೇವಿಸಿದರೆ ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ; ಇದನ್ನು ಸೇವಿಸಿದವನಿಗೆ ದಶಬಲ (ಹತ್ತು ಹೆಂಗಸರಿಗೆ ಸಮೀಪಿಸುವ ಶಕ್ತಿ) ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಶತಾವರಿಯ ಲೇಪವನ್ನು ಹತ್ತುಪಟ್ಟು ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ತುಪ್ಪದಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಿ, ಬೆಲ್ಲ, ಪಿಪ್ಪಲಿ, ಜೇನು ಸೇರಿಸಿದ ಗೃಹವನ್ನು ಜಾರಕ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಮರ್ಷ, ಅವಪೀಡ, ನಸ್ಯ, ಪ್ರವಪನ, ಶಿರೋವಿರೇಚನ—ಈ ಐದು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಪಂಚಕರ್ಮ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಮಾಘದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ಆರು ಋತುಗಳು ಪ್ರತಿ ಎರಡು ತಿಂಗಳುಗಳಂತೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಋತುಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿ, ಹಾಲು ಮತ್ತು ಮೊಸರಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಬಿಡಬೇಕು. ಹಿಮಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೆಂಗಸರ ಜೊತೆ ನಿದ್ರಿಸಬೇಕು; ವಸಂತದಲ್ಲಿ ಹಗಲು ನಿದ್ರೆ ಮಾಡಬಾರದು; ವರ್ಷಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿದ್ರೆ, ಇತ್ಯಾದಿ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಶರದೃತುವಿನ ಚಂದ್ರಕಿರಣಗಳನ್ನು ಬಿಡಬೇಕು. ಪೋಷಕ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕಿ, ಮುದ್ರಾ ಕಾಳು, ಮಳೆನೀರು, ಹಾಲು ಹಾಗೂ ಬೇಯಿಸಿದ ಹಾಲು, ನೆಂಗೆ, ಆತಸಿ, ಕುಸುಂಭ, ಶಿಗ್ರು ಮತ್ತು ಸಾಸಿವೆ ಸೇರಿವೆ. ಜ್ಯೋತಿಷ್ಮತಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಮೂಲಗಳ ಎಣ್ಣೆ ಹುಳು, ಚರ್ಮರೋಗ, ಮೂತ್ರದ ತೊಂದರೆ ಮತ್ತು ವಾತ, ಕಫ, ತಲೆನೋವಿಗೆ ಉಪಯುಕ್ತ. ದಾಳಿಂಬೆ, ಆಮಲಕೀ, ಕೋಲ, ಕರಮದ, ಪಿಯಾಲ, ಜಂಬೀರ, ನಾಗಂಗ, ಅಮ್ರತಕ ಮತ್ತು ಕಪಿತ್ಥ ಫಲಗಳು ಪಿತ್ತವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಿ, ವಾತವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಕಫವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ. ಜಿಮುತಕ, ಇಕ್ಷ್ವಾಕು, ಕೂಟಜದಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ನೀರು ಬಾಂಧಕವಾಗಿದೆ. ಧಮಾರ್ಗವ ಮತ್ತು ಅರ್ಕವನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಳಸಬೇಕು ವಾಂತಿ ಉಂಟುಮಾಡಲು. ಮುಂಜಾನೆ ವಾಂತಿಗೆ ಮದನ, ಇಂದ್ರವ, ವಚಾ ಉಪಯೋಗಿಸಬೇಕು. ಮೃದು ಮಲವಿರುವವರಿಗೆ ಪಿತ್ತದೋಷ, ಕಠಿಣ ಮಲವಿರುವವರಿಗೆ ವಾತ ಮತ್ತು ಕಫದೋಷ, ಮಧ್ಯಮ ದೋಷವಿರುವವರಿಗೆ ತ್ರಿವೃತ್ ಉಪಯುಕ್ತ. ತ್ರಿವೃತ್, ಸಕ್ಕರೆ, ಜೇನು, ಸೈಂಧವ ಲವಣ, ಶುಂಠಿ, ಹರಿತಕಿ, ವಿಹಾನ ಮತ್ತು ಹಸುವಿನ ಮೂತ್ರದಲ್ಲಿ ನೀಡಿದರೆ ವಿರೇಚನವಾಗುತ್ತದೆ. ವಾತಪ್ರಧಾನ ರೋಗಗಳಿಗೆ ಎಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ತ್ರಿಫಲಾ ಕಷಾಯವನ್ನು ದ್ವಿಗುಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಊಟದ ನಂತರ ನೀಡಬೇಕು ವಾಂತಿ ಉಂಟುಮಾಡಲು. ಬಾಂಬು ಕಡ್ಡಿಯನ್ನು ಎಂಟು ಅಥವಾ ಹನ್ನೆರಡು ಅಂಗುಲ ಉದ್ದದಲ್ಲಿ, ಕಾರ್ಕಂಧು ಹಣ್ಣಿನಂತೆ ರಂಧ್ರವಿಟ್ಟು, ಬೆತ್ತದ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಬಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲು ಬಳಸಬೇಕು. ಇದನ್ನು ಹಗುರ, ಮಧ್ಯಮ, ಬಲವಾದಂತೆ ಅರ್ಧ, ಮೂವತ್ತೊಂದರ, ಅಥವಾ ಪೂರ್ತಿ ಪಲಾ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನೀಡಬಹುದು. ಆಕ್ಷವತ್ರಿ, ರುಗರ್ಧನ, ಶತಾವರಿ, ಸೃತ, ಭೃಂಗ, ಸಿಂಧುವರ ಇವುಗಳನ್ನು ಒಂದರಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸಿ ಉಪಯೋಗಿಸಬೇಕು. ಈ ನಂತರ, ಧನ್ವಂತರಿ ಮಧುರ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಗುಣಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದರು—ಶಾಲಿ, ಶಾಷ್ಟಿಕ, ಗೋಧಿ, ಹಾಲು, ತುಪ್ಪ, ರಸಗಳು, ಜೇನು ಇವು ಕಾಮವನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತವೆ. ಮಜ್ಜೆ, ಶೃಂಗಟಕ, ಜೋಳ, ಯವ, ಉರುಗಿ, ಕ್ಷುರ, ಗಂಭಾರಿ, ಪುಷ್ಕರಬೀಜ, ದ್ರಾಕ್ಷೆ, ಖರ್ಜೂರ, ಬಾಲಾ ಮುಂತಾದವು ಸೇರಿವೆ. ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ, ಇಕ್ಷ್ವಾಕು, ಆತ್ಮನುಪ್ತ, ವಿದಾರಿ, ಪ್ರಿಯಾಲ, ಯಷ್ಟಿಮಧು, ತಾಳೆಹಣ್ಣು, ಕುಷ್ಮಾಂಡ—ಇವು ಮುಖ್ಯ ಮಧುರ ಪದಾರ್ಥಗಳು. ಇವು ಬೆವರಿಕೆ ಮತ್ತು ದಾಹವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಹುಳು ಮತ್ತು ಕಫವನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ; ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸಿದರೆ ಹಾನಿಕರ. ದಮ, ಕೆಮ್ಮು, ಪ್ರಮೇಹ, ಸ್ವರಭಂಗ, ಗಂಟಲು ಊತ, ಗಲಗಂಡ, ಎಲೆಫಂಟಿಯಾಸಿಸ್‌ಗೆ ಬೆಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇತರ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಲೇಪ ಉಪಯೋಗಿಸಬೇಕು. ದಾಳಿಂಬ, ಆಮಲಕೀ, ಮಾವು, ಕಪಿತ್ಥ, ಕರಮದ, ಮಾಟುಲುಂಗ, ಅಮ್ರತಕ, ಬದಾರ, ಹುಣಸೆಹಣ್ಣು ಸೇರಿವೆ. ಮೊಸರು, ಮಜ್ಜಿಗೆ, ಹಿಂಡಿ, ಲಕುಚ ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ಇತರ ಆಮ್ಲ ಪದಾರ್ಥಗಳು—ಆಮ್ಲ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪು, ಶುಂಠಿಯು ಜೀರ್ಣಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ. ಆಮ್ಲ ರುಚಿ ತೇವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ, ವಾತವನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಿ, ತೀಕ್ಷ್ಣ, ದಹನಕಾರಿ, ಅಧೋಗಾಮಿ; ಹೆಚ್ಚು ಸೇವಿಸಿದರೆ ಹಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಚುಚ್ಚುವಿಕೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ದೇಹದಲ್ಲಿ ಶಿಥಿಲತೆ, ಸ್ವರಭಂಗ, ಗಂಟಲು, ಬಾಯಿ, ಹೃದಯದ ತೊಂದರೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ; ಗಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಉಲ್ಸರಗಳಿಗೆ ಸಾಕಾಗುವವರೆಗೆ ಪಾಕವನ್ನಾದಮೇಲೆ ದಹನ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಪ್ಪು, ಯಶಾದಿ, ಸರ್ಜಿಕಾ ಮುಂತಾದ ಉಪ್ಪುಗಳು ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸುವುದೂ, ಜೀರ್ಣಕರವೂ, ತೇವಕಾರರೂ, ವಿಭಜನೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ ಎಂದು ಧನ್ವಂತರಿ ವಿವರಿಸಿದರು.