ಗರುಡಪುರಾಣಮ್

ಶುಶ್ರುತನೇ, ದನ್ವಂತರಿ ಮಹರ್ಷಿಯವರು ವಾತದ ಮತ್ತು ರಕ್ತದ ವ್ಯಾಧಿಗಳ ಕುರಿತು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಶರೀರದಲ್ಲಿ, ತಲೆದಿಂದ ಕಾಲಿಗೆವರೆಗೆ, ಈ ವ್ಯಾಧಿಗಳು ಹರಡುತ್ತವೆ. ಯಾರಿಗೆ ಶರೀರದಲ್ಲಿ ಬಿಳುಪಾಗುತ್ತದೆ, ಅವರ ಗಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಉಬ್ಬು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಚಲನೆ ಹೆಚ್ಚಿದಾಗ, ನಾಲಿಗೆ ಚಪ್ಪರಿಸುವುದು, ಉರಿದ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುವುದರಿಂದ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಕಾಲು ಜಡವಾಗುವಾಗ, ವಾತವು ಗಡಸುಪಡುವ Jaw root-ನಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೆ, ಬಾಯಿಯು ತೆರೆದಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಮುಚ್ಚಿದಾಗಬಹುದು. ಈ ರೀತಿ, ಚೇತನೆಯಲ್ಲಿ ಜಡತೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಚೂರು ಮತ್ತು ಮಾತಾಡುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ವಾತವು ಮಾತಿನ ಶಿರೆಯನ್ನ ಜಡಪಡಿಸಿದರೆ, ನಾಲಿಗೆ ಪಾರಲೈಸಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ, ಆಹಾರ ಸೇವನೆ, ಪಾನ, ಮಾತು ಎಲ್ಲವೂ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ; ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಭಾರಿ ಭಾರ ಹೊರುವುದರಿಂದ, ಅತಿಯಾದ ನಗೆಯೋ ಅಥವಾ ಮಾತಾಡುವುದರಿಂದ ಕೂಡ. ಒಂದೆರಡು ಜಡವಾದ ತಲೆದಿಂಡ ಬಳಸುವುದರಿಂದ, ಅಥವಾ ಗಡಸು ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಚೂರುವುದರಿಂದ ವಾತವು ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ; ವಾತಪೀಡಿತರಿಗೆ ಅದು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಮುಖ ಬಾಗುತ್ತದೆ, ದೊಡ್ಡ ನಗು, ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವುದು, ಮಾತಿನ ದುರ್ಬಲತೆ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳ ಜಡತೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಹಲ್ಲುಗಳು ಚಪ್ಪರಿಸುತ್ತವೆ, ಧ್ವನಿ ಕಳೆದುಹೋಗುತ್ತದೆ, ಕೇಳುವ ಶಕ್ತಿ ಹಾನಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ದೃಷ್ಟಿ ದುರ್ಬಲವಾಗುತ್ತದೆ, ವಾಸನೆ ಹಾನಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ಸ್ಮರಣೆ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ, ಭಯ ಮತ್ತು ಉಸಿರಾಟದಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಉಗುಳುವುದು, ಪಕ್ಕಗಳ ನೋವು, ಒಂದು ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚುವುದು, ಕತ್ತಿನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭಾರಿಯಾದ ನೋವು, ಅಥವಾ ಶರೀರದ ಅರ್ಧ ಭಾಗ ಪಾರಲೈಸಾಗುವುದು—all these occur. ಇದನ್ನು ಕೆಲವರು hemiplegia ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು monoplegia ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ರಕ್ತಪೂರಿತ ಶಿರೆಗಳು ಹಾನಿಯಾಗಿದರೆ, ತಲೆಯ ಶಿರೆಗಳು ಪೀಡಿತವಾಗುತ್ತವೆ. ಶರೀರವು ಗಡಸು, ನೋವು, ಕತ್ತಲು ಆಗಿದ್ದರೆ, ಅದು ಅಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ; ವಾತ, ಶಿರೆಗಳು, ಶರೀರ—all are afflicted. ಒಂದು wing ಹಾನಿಯಾಗಿದರೆ, wing paralysis ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಶರೀರದ ಅರ್ಧ ಭಾಗ ಅಚೇತನವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವರು ಒಂದು ಅಂಗದ ಪೀಡಿತವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಕೆಳಗಡೆ ನೋವು; ವಾತವು ಶರೀರದ ಎಲ್ಲಾ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿದರೆ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಜಡತೆ ಮತ್ತು ಅಚಲನತೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ವಾತದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಪಾರಲಿಸಿಸ್ ತುಂಬಾ ಕಷ್ಟವಾಗಿ ಗುಣವಾಗುತ್ತದೆ; ಇತರ ಕಾರಣಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಇದನ್ನು ಸೇರಿಸಿದರೆ, ಅದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಶರೀರವನ್ನು ಕ್ಷಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಶರೀರದ channels ಗಳು ಜೀರ್ಣವಾಗದ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಕಫದಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದರೆ, ಅಂಗಗಳು ಗಡಸು ಆಗುತ್ತವೆ; ಇಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ದಂಡಾಪತಾನಕ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಅದು ಸದಾ ಅಸಾಧ್ಯ. ವಾತವು ಭುಜದ ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಉದ್ಭವಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿನ ಶಿರೆಗಳನ್ನು ಸಂಕುಚಿಸಿದರೆ, ಹೊರಗಿನ ಸ್ರಾವ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೈಯಲ್ಲಿ ರೋಗ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಬೆರಳಿನ ಮೂಲದ ಶಿರೆಗಳು ಮತ್ತು ಕೈಬಾಗಿಲಿನ tendons ಪೀಡಿತವಾಗಿದರೆ, ಕೈಗಳು ಕಾರ್ಯವಿರಹವಾಗುತ್ತವೆ; ಇದನ್ನು ವಿಪೂಚಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ವಾತವು ಕತ್ತಿನ ಮೂಲದಲ್ಲಿ thighs tendons ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿದರೆ, ವ್ಯಕ್ತಿ ಕುಂಟಾಗುತ್ತಾನೆ; ಎರಡೂ thighs ಪೀಡಿತವಾಗಿದರೆ, cripple ಆಗುತ್ತಾನೆ. ನಡೆಯಲು ಆರಂಭಿಸಿದಾಗ ಕಂಪನೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, limp ಆಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಇದನ್ನು ಕಲಾಯಖಂಜ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು loosened joints ಮತ್ತು ligamentಗಳಿಂದ ಆಗುತ್ತದೆ. ಶೀತ, ಉರಿದ, ದ್ರವ, ಒಣ, ಭಾರಿ, ಎಣ್ಣೆಯ ಆಹಾರ ಸೇವನೆ—ಜೀರ್ಣವಾದ ಅಥವಾ ಜೀರ್ಣವಾಗದ—ಶ್ರಮ, ಚಿಂತೆ, ಎಣ್ಣೆಯ ಆಹಾರ, ನಿದ್ರಾಹೀನತೆ—all contribute. ಸರಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಫ ತುಂಬಾ ಹೆಚ್ಚಿದರೆ, ಅದು ಇತರ ಹ್ಯೂಮರ್‌ಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ, ಶರೀರದಲ್ಲಿ ಹರಡುತ್ತದೆ. ಕಫವು thighs bones-ನಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದರೆ, ಅಸ್ಥಿ ಮತ್ತು tendons ಪೀಡಿತವಾಗುತ್ತವೆ, thighs ವಾತದಿಂದ ಶೀತವಾಗುತ್ತವೆ. limbs ಕತ್ತಲು, stiffness, lethargy, fainting, ನೋವು, ಜ್ವರ—all these are called thigh stiffness; ಕೆಲವರು ಇದನ್ನು ಬಾಹ್ಯ ವಾತ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ವಾತ ಮತ್ತು ರಕ್ತದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ swelling kneesನಲ್ಲಿ severe pain ಜೊತೆ kroṣṭukaśīrṣa ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತದೆ, ಇದು ದೊಡ್ಡ ನರಿ ತಲೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಕಾಲಿನಲ್ಲಿ ನೋವು, unevenness, fatigue, ankle affected by wind—ಇವು ವಾತಕಂಟಕ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ವಾತವು heel, fingers, navel, neck ಪೀಡಿತವಾಗಿದರೆ, ಚಲನೆ ನಿರ್ಬಂಧಿತವಾಗುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ಗೃಹದ್ರಸಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಕಾಲುಗಳು thrilled ಅಥವಾ numb ಆಗಿದರೆ, ಪಾದಹರ್ಷ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಕಫ ಮತ್ತು ವಾತ ಹೆಚ್ಚಿದರಿಂದ. ವಾತ, ಪಿತ್ತ ಮತ್ತು ರಕ್ತ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಕಾಲಿನಲ್ಲಿ ಉರಿಯುವ ನೋವು ಉಂಟುಮಾಡಿದರೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಡೆಯುವಾಗ, ಇದು ಕಾಲು ಉರಿಯುವ ರೋಗ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಬೇಕು. ದನ್ವಂತರಿ ಮಹರ್ಷಿಯವರು ಶುಶ್ರುತನಿಗೆ ವಾತರಕ್ತದ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಅಸಂಗತ ಹಾಗೂ ಅತಿಯಾದ ಆಹಾರ ಸೇವನೆ, ಕೋಪ, ಹಗಲು ನಿದ್ರೆ, ರಾತ್ರಿ ಜಾಗರಣೆ—ಇವು ವಾತರಕ್ತವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ವಾತಶೋಣಿತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೊಗಸಾದವರು, ತಪ್ಪು ಆಹಾರ-ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೊಂದಿರುವವರು, ದಡದವರು, ಸುಖದಲ್ಲಿ ಬದುಕುವವರು—ಇವರನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತದೆ. ರಕ್ತವು ಅಶುದ್ಧವಾಗಿದಾಗ, ಉರಿಯುವ ಶಕ್ತಿ ಅಥವಾ ತಪ್ಪು ಶುದ್ಧೀಕರಣದಿಂದ, ವಾತ ಅಥವಾ ಶೀತದ ಗಾಳಿ ಪೀಡಿಸಿದರೆ, ವಾತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಸಮಾನವಾಗಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ರಕ್ತದಿಂದ ವಾತ first corrupts it, ನಂತರ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ನೋವು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ವಾತರಕ್ತವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಮೊದಲು rigidity ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ, ನಂತರ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡುತ್ತದೆ; heaviness, vomiting ಮತ್ತು ಇತರ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ. ನಂತರ, ಇದು ಕುಷ್ಠರೋಗದಂತೆ, knees, calves, thighs, hips, shoulders, arms, hands, feet, joints—all are affected. ಖಜ್ಜಿ, twitching, pricking, splitting pain, heaviness, numbness—ಇವು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ, ಕಾಲಿನ ತುದಿಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಕೈಯಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ, ಇಡೀ ಶರೀರದಲ್ಲಿ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಓಡುತ್ತದೆ, ಹಂದಿಯಂತೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಚರ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾಂಸದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ; ನಂತರ, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ, ಆಳವಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಶರೀರದ ಅಂಗಾಂಶಗಳನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತದೆ. ಹಿಪ್‌ನಂತಹ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಚರ್ಮ tamba, ಕತ್ತಲು, ಕೆಂಪು ಆಗುತ್ತದೆ; swelling, hard lumps, suppuration, ವಾಯು bones ಮತ್ತು marrowನಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಅೊಳಗೆ, cutting, creaking sound, swift movement—all occur; ಶರೀರದಲ್ಲಿ ಹರಡಿದಂತೆ, lame ಅಥವಾ cripple ಆಗುತ್ತಾನೆ. ವಾತ predominates ಆಗಿದರೆ, intense pain, twitching, breaking sensations, dryness of swelling, blackness, discoloration ಹೆಚ್ಚುವುದು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು—all these are observed. ಈ ರೀತಿ, ವಾತ ಮತ್ತು ರಕ್ತದ ವ್ಯಾಧಿಗಳು ಶರೀರದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ, ಲಕ್ಷಣಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಕಾರಣ, ಲಕ್ಷಣಗಳು, ಹಾಗೂ ಪರಿಣಾಮಗಳು ದನ್ವಂತರಿ ಮಹರ್ಷಿಯವರಿಂದ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.