ಪಿತ್ತದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಹೊರಗಿನ ರಕ್ತಸ್ರಾವದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ. ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಆಗುವ ಗಾಯಗಳು ಅಥವಾ ಇತರೆ ಕಾರಣಗಳಿಂದಲೂ ರಕ್ತದಿಂದ ರೋಗಗಳು ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಗಾಯದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ರಕ್ತವು ವಾತದಿಂದ ಕದಡಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಅದು ಪಿತ್ತವನ್ನು ಉತ್ಕಟಗೊಳಿಸಿ, ಪಿತ್ತ ಮತ್ತು ರಕ್ತದ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ತರುತ್ತದೆ; ಇದರಿಂದ ಅನೇಕ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಪುಯ್ ತುಂಬಿದ ಗಡ್ಡೆಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಗಡ್ಡೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆಗಳು ಅದು ಯಾವ ಅಂಗದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆಯೋ ಅದರ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನಾಭಿ ಅಥವಾ ಮೂತ್ರಾಶಯದಲ್ಲಿ ಊತ ಉಂಟಾದರೆ, ಮೂತ್ರ ವಿಸರ್ಜನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಉಸಿರಾಟ ಮತ್ತು ಉಸಿರೆಳೆದಾಗ ತಡೆ, ಪ್ಲಿಹಾ ರೋಗ, ಅತಿಶಯ ದಾಹ, ಗಂಟಲು ತಡೆ ಇವು ಕ್ಲೋಮದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ; ದೇಹದಾದ್ಯಂತ ಮತ್ತು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೋವು ಕೂಡ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂರ್ಛೆ, ಕಣ್ಣುಗಳ ಮುಂದೆ ಕತ್ತಲೆ ಕಾಣುವುದು, ಕೆಮ್ಮು, ಹೃದಯದ ಧಡಕು, ಹೊಟ್ಟೆಯ ಎರಡು ಬದಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನೋವು, ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದೋಷಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಇವು ಕೂಡ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಇದೇ ರೀತಿ, ತೊಡೆಯ ಜೋಡೆಗಳು, ಇಂಗುಳಿ, ಹಿಪ್, ಬೆನ್ನು ಮತ್ತು ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ನೋವು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಗುದದಲ್ಲಿ ನೋವು ಮತ್ತು ವಾತ ತಡೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಕಚ್ಚಾ, ಹಸಿ ಅಥವಾ ಪುಯ್ ತುಂಬಿದ ಊತವನ್ನು ಗುರುತಿಸಬೇಕು; ಕೆಲವು ಊತಗಳು ನಾಭಿಯಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆ discharge ಆಗುತ್ತವೆ, ಹಸಿಯಾದಾಗ, ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಗುದದಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಹರಿದುಹೋಗುತ್ತವೆ. ಗುದ, স্তನ ಅಥವಾ ನಾಭಿಯಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುವ ಗಡ್ಡೆಗಳು ದೋಷಗಳ ತೇವದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ; ದೋಷಗಳ ಸಂಯುಕ್ತ ಕದಡಿಕೆಯು ಅವುಗಳ ಸ್ವಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಗಡ್ಡೆ ಹಸಿಯಾದಾಗ, ಅದು ನಾಭಿ ಅಥವಾ ಮೂತ್ರಾಶಯದಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೆ, ಒಳಗೆ ಅಥವಾ ಹೊರಗೆ ಒಡೆದುಹೋಗಬಹುದು; ಗಡ್ಡೆ ಕ್ಷೀಣಗೊಂಡು ಸಂಕೀರ್ಣತೆಗಳು ಉಂಟಾದರೆ, ಪುಯ್ ಒಳಗೆ ಸೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ, ದುಷ್ಟ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಪಾಪಿಗಳು ಈ ರೀತಿಯ ಗಡ್ಡೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ; ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭ್ರೂಣವು ಸತ್ತರೆ, ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಊತವೂ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಸ್ತನದಲ್ಲಿ ನೋವು ಇದ್ದರೂ ಇರದಿದ್ದರೂ, ಅದು ಹೊರಗಿನ ಗಡ್ಡೆಯ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ; ಮಹಿಳೆಯರ ರಕ್ತವು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದುದರಿಂದ, ಇದು ಕನ್ಯೆಯರಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಾತ ಉಗ್ರವಾದಾಗ ಅಥವಾ ಅದರ ಚಲನೆ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಅದು ಲಿಂಗಮೂಲದಲ್ಲಿ ಊತವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ; ಅದು ವೃಷಣ ಮತ್ತು ಇಂಗುಳಿಗೆ ತಲುಪಿದಾಗ, ವೃಷಣಕೋಶದಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ಊತ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಅದು ಒತ್ತಿದಾಗ, ವೃಷಣಕೋಶದ ಶಿರೆಗಳು ವಿಸ್ತಾರವಾಗುತ್ತವೆ; ಅಲ್ಲಿನ ಮೇದೆಯಲ್ಲಿ ದೋಷಗಳು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ, ಈ ರೋಗವು ಏಳು ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಊತದೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. ವಾತದಿಂದ, ಮೂತ್ರನಾಳದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಒಳಗೋ ಹೊರಗೋ ಊತ ಉಂಟಾಗಬಹುದು; ಅದು ಗಾಳಿಯಿಂದ ತುಂಬಿರುತ್ತದೆ, ಸ್ಪರ್ಶಕ್ಕೆ ಕರಕಸವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಒಣಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವಾತದಿಂದ ಸುಡುವಂತಿರುತ್ತದೆ. ಪಿತ್ತದಿಂದ ಹಸಿಯಾದಾಗ, ಅದು ಅತ್ತಿಗೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ, ಸುಡುವುದು, ಬಿಸಿಯಾಗುವುದು ಮತ್ತು ಪುಯ್ ತುಂಬುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ; ಕಫದಿಂದ ಉಂಟಾದರೆ, ಅದು ಭಾರವಾದುದು, ತೈಲಯುಕ್ತ, ಓಡಿಸುವಂತಹುದು, ಗಟ್ಟಿಯಾದುದು ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ನೋವುಂಟುಮಾಡುವುದು. ರಕ್ತದಿಂದ ಊತ ಕಪ್ಪಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಸೊಂಟುಗಳು ಇದ್ದು, ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ; ಕಫ ಮತ್ತು ಮೇದಿಯಿಂದ ಊತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಮೃದುವಾಗಿದ್ದು ಹಣ್ಣಾದ ಪಣಸಹಣ್ಣಿನಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಯಾರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮೂತ್ರವನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತಾರೆ, ಅವರಲ್ಲಿ ಮೂತ್ರವು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಚಲಿಸಿ, ಲಾಲಸೆಯ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರತೆ ಕದಡಲ್ಪಟ್ಟು, ಸಾಂತ್ವನದ ಹರಿವು ಉಗ್ರವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮೂತ್ರವಿಸರ್ಜನೆ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ, ವೃಷಣ ಮತ್ತು ವೃಷಣಕೋಶದಲ್ಲಿ ಊತ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಜೊತೆಗೆ ವಾತ ಉಗ್ರವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತಣ್ಣನೆಯ ನೀರಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೂ ಸಮಸ್ಯೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಮಲ ಮತ್ತು ಮೂತ್ರವನ್ನು ತಡೆದು, ಅಂಗಗಳ ಚಲನೆಯಲ್ಲಿಯ ಅನಿಯಮದಿಂದ, ಪ್ರಾಣಶಕ್ತಿಗಳು ದೇಹದಲ್ಲಿ ಕದಡಲ್ಪಟ್ಟು ಕ್ಷೀಣಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆಗ ವಾತವು ಅಸ್ಥಿರವಾಗಿ, ರಕ್ತವನ್ನು ಕೆಳಕ್ಕೆ ಓಡಿಸುತ್ತದೆ; ನಂತರ ಜೋಡೆಯಲ್ಲಿ ಗಡ್ಡೆಯಂತಹ ಊತವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿದರೆ, ಗಡ್ಡೆ ಬೆಳೆಯುವುದು, ಉಬ್ಬರ, ನೋವು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರೋಗಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ; ಹೆಚ್ಚು ಕದಡಿದಾಗ, ಒಳಗಡೆ ಶಬ್ದ ಉಂಟಾಗಿ, ಅದು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಚಲಿಸಿ ಮತ್ತೆ ತಲೆಯಲ್ಲೂ ಊತ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ರಕ್ತದ ಹೆಚ್ಚಳವು ವಾತದ ಹೆಚ್ಚಳದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಅದು ಒಣಗಿದ, ಕಪ್ಪು ಅಥವಾ ಕೆಂಪು ಶಿರೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಕಂಬಳಿಯಂತೆ ಮುಚ್ಚಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ವಾತವು ಎಂಟು ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ, ವಿವಿಧ ದೋಷಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗುತ್ತದೆ; ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಋತುಚಕ್ರದ ದೋಷದಿಂದ ಎಂಟನೆಯ ಪ್ರಕಾರವು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಜ್ವರ, ಮೂರ್ಛೆ, ಅತಿಸಾರ, ವಾಂತಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ಬಳಲಿದವರು, ಕ್ಷೀಣರಾದರೂ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳಾಗಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ತಂಪು ಮತ್ತು ಹಸಿವಿನ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಪಾನೀಯ ಸೇವನೆ, ಉಪವಾಸ, ಈಜುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡುವವರು, ದುರ್ಬಲವಾದ ಗ್ರಹಿಕೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ರೋಗವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಯಾರು ಎಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಸ್ವೇದ (ಉಬ್ಬಸಿಗೆ) ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ ಅಥವಾ ಬದಲಾಗಿ ಒಣಗಿಸುವ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅಥವಾ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ತಪ್ಪಿದರೆ ಅಥವಾ ಸ್ಪಾಸ್ಮ್ ಇದ್ದರೆ—ಅವರ ವಿಸರ್ಜನೆಗಳು ವಾತದಿಂದ ಆಧಿಪತ್ಯ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ; ಅವು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅಥವಾ ಎಲ್ಲಾ ರಕ್ತದೊಂದಿಗೆ ಮಿಶ್ರಿತವಾಗಿರಬಹುದು, ದೇಹದಲ್ಲಿ ವಾತದ ಚಲನೆಯಂತೆ ಹರಡುತ್ತವೆ. ವಾತವು ಮೇಲ್ನೋಟ ಮತ್ತು ಕೆಳನೋಟದ ನಾಡಿಗಳನ್ನು ತಡೆದು ನೋವು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ; ಒಂದು ಗಡ್ಡೆ ಉಂಟಾಗಿ, ಸ್ಪರ್ಶಕ್ಕೆ ಬಿಸಿಯಾಗಿದ್ದು ಊತದ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಕ್ಷೀಣತೆ, ಕಫ ಮತ್ತು ಮಲದಿಂದ ಬಂದ ತಡೆ, ಅಥವಾ ನಾಡಿಗಳ ತಡೆಗಳಿಂದ, ವಾತವು ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದು, ಒಣಗಿನಿಂದ ಗಟ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿದ್ದರೆ, ಅದು ತನ್ನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೇ ದುಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ; ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದ್ದರೆ, ಬೇರೆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ದುಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ; ನಂತರ, ಒಂದು ಗುಚ್ಛದಂತೆ, ಕಫವು ವಿಸರ್ಜನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಿಶ್ರಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು 'ಗುಲ್ಮ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಮೂತ್ರಾಶಯ, ನಾಭಿ, ಹೃದಯ ಅಥವಾ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ; ವಾತದಿಂದ ಉಂಟಾದರೆ, ತಲೆನೋವು, ಜ್ವರ, ಪ್ಲಿಹಾ ಮತ್ತು ಆಂತರಗಳ ಶಬ್ದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಸೂಚಿಯಂತೆ ಚುಚ್ಚುವ ನೋವು, ಮಲ ನಷ್ಟ, ಮೂತ್ರವಿಸರ್ಜನೆ ಕಷ್ಟ, ಅಂಗಗಳು, ಮುಖ ಮತ್ತು ಕಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ಊತ, ಜಠರಾಗ್ನಿಯ ನಾಶ ಇವು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ವಾತದಿಂದ ಚರ್ಮ ಒಣಗುತ್ತದೆ, ಕಪ್ಪಾಗುತ್ತದೆ, ಚಂಚಲತೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ರೂಪವಿಲ್ಲದೆ, ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ನೋವು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಗಡ್ಡೆ ಸೊಂಟಿನಲ್ಲಿ ಹಲ್ಲುಹಲ್ಲುವಂತೆ ಕಂಪಿಸುತ್ತದೆ, ಚಿಟ್ಟೆಗಳಂತೆ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ; ಪಿತ್ತದಿಂದ ಸುಡುವುದು, ಹುಳಿಯು, ಮೂರ್ಛೆ, ಅತಿಸಾರ, ಬೆವರು, ದಾಹ, ಜ್ವರ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ದೇಹದ ಎಲ್ಲ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ, ಊತ ಮತ್ತು ಗಡ್ಡೆಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ; ಕಫವು ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅದರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸುಡುವಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಕಫದಿಂದ ಭಾರ, ರುಚಿಹಾನಿ, ಮುಳುಗುವ ಭಾವನೆ, ತಲೆನೋವು, ಜ್ವರ, ಮೂಗು ಜಾಮ್, ಆಲಸ್ಯ, ವಾಂತಿ, ಚರ್ಮದಲ್ಲಿ ಬಿಳುಪಾಗುವುದು ಅಥವಾ ಕಪ್ಪಾಗುವುದು ಇತ್ಯಾದಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಗಡ್ಡೆ ಆಳವಾದುದು, ಗಟ್ಟಿಯಾದುದು, ಭಾರವಾದುದು, ಗರ್ಭದಲ್ಲಿರುವ ಭ್ರೂಣ ಅಥವಾ ಮಗುವಿನಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ; ಸ್ವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವವುಗಳು ಒಳಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತವೆ, ಅವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಪ್ರಾಣಘಾತಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಎರಡು ದೋಷಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ಅಥವಾ ಮಿಶ್ರ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಗಡ್ಡೆಗಳು ಉಗ್ರವಾದವು, ತೀವ್ರವಾದ ನೋವು, ಸುಡುವಿಕೆ, ಶೀಘ್ರ ಹಸಿಯಾಗುವುದು ಮತ್ತು ದಟ್ಟವಾಗಿರುವುದು, ಎತ್ತವಾಗಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಆ ರಕ್ತಗಡ್ಡೆ ಗುಣಪಡಿಸಲಾಗದದ್ದು, ಅದು ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಋತುಸ್ರಾವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೋವಿನಿಂದ ಬಳಲುವವರು ಅಥವಾ ಗರ್ಭಾಶಯದ ರೋಗವಿರುವವರಲ್ಲಿ. ಯಾವ ಮಹಿಳೆ ಕೋಪಗೊಂಡು ಋತುಸ್ರಾವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಂಭೋಗದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರೆ, ಅವಳ ದೇಹದ ವಾತವು ಗರ್ಭಾಶಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಮಾಸವೂ ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿರುವ ಋತುಸ್ರಾವವನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ.