विन्ध्यश्च पारियात्रश्च सप्तात्र कुलपर्वताः 55.
यहाँ सात मुख्य पर्वत हैं—विंध्य, पारियात्र और अन्य।
तापी पयोष्णी सरयूः कावेरी गोमती तथा 55.
ताप्ती, पयोष्णी, सरयू, कावेरी और गोमती यहाँ की नदियाँ हैं।
केतुमाला ताम्रपर्णो चन्द्रभागा सरस्वती 55.
केतुमाला, ताम्रपर्णी, चन्द्रभागा और सरस्वती भी नदियाँ हैं।
विदर्भा च शतद्रूश्च नद्यः पापहराः शुभाः 55.
विदर्भा और शतद्रु तथा अन्य शुभ नदियाँ पापों का नाश करती हैं।
पाञ्चालाः कुरवो मत्स्या यौधेयाः सपटच्चराः 55.
पांचाल, कुरु, मत्स्य, यौधेय और पटच्चर — ये सभी,
वृषध्वज ! जनाः पाद्माः सूतमागधचेदयः 55.
वृषध्वज ! पद्म, सूत, मगध और चेदी — ये लोग,
कलिंगवंगपुण्ड्रांगा वैदर्भा मूलकास्तथा 55.
कलिंग, वंग, पुंड्र, अंग, वैदर्भ और मूलक भी,
पुलन्दाश्मकजीमूतनयराष्ट्रनिवासिनः 55.
पुलिंद, अश्मक, जीमूत और नय तथा राष्ट्र प्रदेश के निवासी,
अम्बष्ठद्रविडा लाटाः काम्बोजाः स्त्रीमुखाः शकाः 55.
अम्बष्ठ, द्रविड, लाट, काम्बोज, स्त्रीमुख और शक — ये सभी,
स्त्रीराज्याः सैन्धवा म्लेच्छा नास्ति का यवनास्तथा 55.
स्त्रीराज्य के लोग, सैन्धव, म्लेच्छ, नास्तिक और यवन भी,
माण्डव्याश्च तुषाराश्च मूलिकाश्वमुखाः खशाः 55.
मांडव्य, तुषार, मूलिक, अश्वमुख और खश,
लम्ब (म्पा) का स्तननागाश्च माद्रगान्धारबाह्लिकाः 55.
लम्ब, स्तननाग, मद्र, गांधार और बाह्लिक,
त्रिगर्त्तनीलकोलात (भ) ब्रह्मपुत्राः सटङ्कणाः 55.
त्रिगर्त, नील, कोल, ब्रह्मपुत्र और सटंकन,
इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे भुवनकोशवर्णनं नाम पञ्चपञ्चाशत्तमोऽध्यायः
इस प्रकार, श्रीगारुड़ महापुराण के पूर्वखण्ड के आचारकाण्ड में 'भुवनकोशवर्णन' नामक पचपनवाँ अध्याय समाप्त हुआ।
सप्त मेधातिथेः पुत्राः प्लक्षद्वीपेश्वरस्य च 56.
प्लक्षद्वीप के स्वामी मेधातिथि के सात पुत्र थे।
सुखोदयस्तथा नन्दः शिवः क्षेमक एव च 56.
उनके नाम थे — सुखोदय, नंद, शिव और क्षेमक।
गोमेदश्चैव चन्द्रश्च नारदो दुन्दुभिस्तथा 56.
गोमेध, चंद्र, नारद और डुण्डुभि भी उन्हीं के पुत्र थे।
अनुतप्ता शिखी चैव विपाशा त्रिदिवा क्रमुः 56.
अनुतप्त और शिखी तथा विपाशा — ये सभी क्रम से स्वर्ग को गए।
वपुष्मान्शाल्मलस्येशस्तत्सुता वर्षनामकाः 56.
शाल्मल द्वीप के स्वामी वपुष्मान के पुत्रों के नाम प्रदेशों के नाम पर थे।
वैद्युतो मानसश्चैव सप्रभशाचपि सप्तमः 56.
वैद्युत, मानस और सप्रभास — ये सातवें भी थे।
क्रौञ्चः ककुद्मान्ह्येते वै गिरयः सरितस्त्विमाः 56.
क्रौंच और ककुद्मान — ये पर्वत हैं, और ये नदियाँ हैं।
विधृतिः सप्तमी तासां स्मृताः पापप्रशान्तिदाः 56.
उनमें सातवीं विदृति मानी गई है, जो पाप का शांतिदान करती है।
उद्भिदो वेणुमांश्चैव द्वैरथो लम्बनो धृतिः 56.
उद्भिद, वेणुमान, द्वैरथ, लम्बन और धृति।
विद्रुमो हेमशैलश्च द्युतिमान्पुष्पवांस्तथा 56.
विद्रुम, हेमशैल, द्युतिमान और पुष्पवान।
धूतपापा शिवा चैव पवित्रा सन्मतिस्तथा 56.
धूतपापा, शिवा, पवित्रा और सनमती।
क्रौञ्चद्वीपे द्युतिमतः पुत्राः सप्त महात्मनः 56.
क्रौंचद्वीप में महात्मा द्युतिमान के सात पुत्र हैं।
मुनिश्च दुन्दुभिश्चैव सप्तैते तत्सुता हर 56.
मुनि और दुंदुभि—ये सातों उसी के पुत्र हैं, हे हर।
दिवावृत्पञ्चमश्चान्यो दुन्दुभिः पुण्डरीकवान् 56.
इनमें पाँचवाँ दिवावृत है; दुंदुभि ही पुण्डरीकवान है।
ख्यातिश्च पुण्डरीका च सप्तैता वर्षनिम्नगाः 56.
ख्याति और पुण्डरीका—ये सातों उस देश की नदियाँ हैं।
जलद्श्च कुमारश्च सुकुमारोरुणी बकः 56.
जलद, कुमार, सुकुमार, ओरुणी और बक।