ગરુડપુરાણમ્

દણ્ડી શસ્ત્રધરો ભિક્ષુર્નગ્નાદિઃ કાલદૂતકઃ 19.

દંડધારી, શસ્ત્રધારી, ભિક્ષુક, નિર્વસ્ત્ર કે યમદૂત.

પૂર્વં દિનપતિર્ભુઙ્‌ક્તે અર્દ્ધયામં તતોઽપરે 19.

પહેલા દિવસનો સ્વામી અડધો પ્રહર ભોગવે છે, પછી બીજા.

નાગભોગઃ ક્રમાઞ્જ્ઞેયો રાત્રૌ બાણવિવર્ત્તનૈઃ 19.

નાગનો માર્ગ ક્રમથી જાણવો, રાત્રે બાણ ફેરવીને ઓળખાય છે.

કર્કોટો જ્ઞો ગુરુઃ પદ્મો મહાપદ્મશ્ચ ભાર્ગવઃ 19.

કર્કોટ, જ્ઞા, ગુરુ, પદ્મ, મહાપદ્મ અને ભાર્ગવ — આ બધા નામો છે.

રાત્રૌ દિવા સુરગુરોર્ભાગે સ્યાદમરાન્તકઃ 19.

રાત્રે અને દિવસે દેવોના ગુરુના ભાગમાં અમરાંતકનું પ્રભુત્વ રહે છે.

યામાર્દ્ધસન્ધિસંસ્થાં ચ વેલાં કાલવતીં ચરેત્ 19.

યામના અડધા સંધિએ આવેલી જે કાળવતી વેળા છે, તેને માનવીએ પાલન કરવું જોઈએ.

દિવા ષડ્વેદનેત્રાદ્રિપઞ્ચત્રિમાનુષાંશકૈઃ 19.

દિવસ દરમિયાન, છ ભાગ વેદ, પર્વત અને માનવના ત્રીસ અંશો સાથે ગણાય છે.

નાભૌ હૃદિ સ્તનતટે કણ્ઠે નાસાપુટેઽક્ષિણિ 19.

નાભિ, હૃદય, સ્તનના કિનારે, ગળા, નાકના છિદ્રો અને આંખો — અહીં રાખવું જોઈએ.

તિષ્ઠચ્ચન્દ્રશ્ચ જીવેચ્ચ પુંસો દક્ષિણભાગકે 19.

ચંદ્ર અને જીવ જો રહે તો તે પુરુષના જમણા ભાગે રહેવું જોઈએ.

અમૃતસ્તત્કૃતો મોહો નિવર્ત્તેત ચ મર્દનાત્ 19.

વિષથી થયેલો મોહ મર્દનથી અમૃત બની જાય છે અને દૂર થઈ જાય છે.

જ્ઞાતવ્યં વિષપાપઘ્નં બીજં તસ્ય ચતુર્વિધમ્ ષષ્ઠારૂઢં તૃતીયં સ્યાત્સવિસર્ગં ચતુર્થકમ્ 19.

વિષને નાશ કરતું બીજ ચાર પ્રકારનું છે — છઠ્ઠું સ્વરૂપ, ત્રીજું, વિસર્ગવાળું અને ચોથું.

વિદ્યા ત્રૈલોક્યરક્ષાર્થં ગરુડેન ધૃતા પુરા 19.

આ વિદ્યા ત્રણેય લોકની રક્ષા માટે ગરુડએ પ્રાચીનકાળે ધારણ કરી હતી.

ગલે કુરુ ન્યસેદ્ધીમાન્કુલે ચ ગુલ્ફયોઃ સ્મૃતઃ 19.

ગળામાં તેને વિધિવત્ સ્થાપવું જોઈએ અને કુળમાં ગુલ્ફ (પગના ગુઠણાં) પર તેને યાદ રાખવું જોઈએ.

ગૃહે વિલિખિતા યત્ર તન્નાગાઃ સંત્યજન્તિ ચ 19.

જે ઘરમાં તે લખાયેલું હોય, ત્યાં સાપો એ સ્થાન છોડીને ચાલ્યા જાય છે.

યદ્ગૃહે શર્કરા જપ્તા ક્ષિપ્તા નાગાસ્ત્યજન્તિ તત્ 19.

જે ઘરમાં શરકારા પર મંત્ર જપીને છાંટવામાં આવે, ત્યાં સાપો રહેતા નથી.

ૐ સુવર્ણરેખે કુક્કુટવિગ્રહરૂપિણિ સ્વાહા 19.

ૐ સુવર્ણરેખે, કુક્કુટના સ્વરૂપે, સ્વાહા.

નામૈતદ્વારિધારાભિઃ સ્ન્નાતો દષ્ટો વિષં ત્યજેત્ 19.

આ નામનું જાપ કરીને પાણીની ધારો વડે સ્નાન કરવાથી, દંશાયેલો માણસ વિષથી મુક્ત થઈ જાય છે.

અંગુષ્ઠાદિ કનિષ્ઠાન્તં કરે ન્યસ્યાથ દેહકે 19.

અંગુઠાથી લઈને નાની આંગળી સુધી હાથ પર અને પછી શરીર પર તેને સ્થાપવું જોઈએ.

નાક્રામન્તિ ચ તચ્છાયાં સ્વપ્નેઽપિ વિષપન્નગાઃ 19.

એ છાયાને તો સ્વપ્નમાં પણ વિષવાળા સાપો પાર નથી કરતા.

ૐ હ્રી હ્રૌ હ્રીં ભિ(ભી) રુણ્ડાયૈ સ્વાહા 19.

ૐ હ્રી હ્રૌ હ્રીં ભી રૂંડાયૈ સ્વાહા.

અ આ ન્યસેત્તુ પાદાગ્રે ઇ ઈ ગુલફેઽથ જાનુનિ 19.

'અ' અને 'આ' પગના આંગળા પર, 'ઇ' અને 'ઈ' ગુલ્ફ પર અને પછી ઘૂંટણ પર સ્થાપવું જોઈએ.

વક્ક્રે અમુત્તમાંગે અઃ ન્યસેદ્વૈ હંસસંયુતાઃ 19.

વાંકાવાળા, નિષ્કલંક અંગ પર 'અઃ' અને 'હંસ' જોડીને મૂકવું જોઈએ.

ગરુડોઽહમિતિ ધ્યાત્વા કુર્ય્યાદ્વિષહરાં (રીં) ક્રિયામ્ 19.

'હું ગરુડ છું' એમ ધ્યાન કરીને, 'રીં' મંત્રથી વિષ દૂર કરવાની ક્રિયા કરવી જોઈએ.

ન્યસ્ય હંસં વામકરે નાસામુખનિરોધકૃત્ 19.

'હંસ' મંત્રને ડાબા હાથ પર મૂકીને, નાક અને મોં બંધ કરવા જોઈએ.

સ વાયુના સમાકૃષ્ય દષ્ટાનાં ગરલં હરેત્ 19.

હવા ખેંચીને, દંશાયેલા લોકોમાંથી વિષ દૂર કરી શકાય છે.

પીતં પ્રત્યંગિરામૂલં તણ્ડુલદ્ભિર્વિષાપહમ્ 19.

પ્રત્યંગિરા મૂળને ભાતના દાણાં સાથે સેવન કરવાથી વિષ દૂર થાય છે.

મૂલં શુક્લબૃહત્યાસ્તુ કર્કોટ્યાગૈરિકર્ણિકમ્ 19.

શુક્લ બૃહતી, કર્કોટી અને અગ્નિકર્ણિકા મૂળ વિષ માટે ઉપયોગી છે.

વિષમૃદ્ધિં ન વ્રજેચ્ચ ઉષ્ણં પિબતિ યો ઘૃતમ્ 19.

જે વ્યક્તિ ગરમ ઘી પીવે છે, તેને વિષ વધતું નથી.

સર્વાંગલેપતશચાપિ પાનાદ્વા વિષહૃદ્ભવેત્ 19.

શરીરના બધા અંગો પર લગાડવાથી કે પીવાથી, એ વિષ દૂર કરે છે.