ગરુડપુરાણમ્

પઞ્ચરક્તાનિ પુષ્પાણિ પૃથગ્જાત્યા સમાલભેત્ । કુઙ્કુમેન સમાયુક્તમાત્મરક્તસમન્વિતમ્ ॥ ૧,૧૮૨.

પાંચ જાતના લાલ ફૂલ અલગ અલગ ભેગા કરો, તેમાં કુંકુમ અને પોતાનું લોહી મિક્સ કરો.

પુષ્પેણ તુ સમં પિષ્ટ્વા રોચનાયાઃ પલૈકતઃ । સ્ત્રિયા પુંસા કૃતો રુદ્ર ! તિલકોઽયં વશીકરઃ ॥ ૧,૧૮૨.

આ ફૂલને એક પળા રોચના સાથે પીસી, સ્ત્રી કે પુરુષના મસ્તક પર તિલક કરો તો આકર્ષણ થાય છે, હે રુદ્ર.

બ્રહ્મદણ્ડી તુ પુષ્યેણ ભક્ષ્યે પાને વશીકરઃ । યષ્ટિ મધુ પલૈકેન પક્વમુષ્ણોદકં પિબેત્ ॥ ૧,૧૮૨.

બ્રહ્મદંડીને ફૂલો સાથે ભોજન કે પાનમાં મિક્સ કરીને ખાવું કે પીવું, તો આકર્ષણ થાય છે. એક પળા મધને ગરમ પાણીમાં ઉકાળી પીવું જોઈએ.

વિષ્ટમ્ભિકાઞ્ચ હૃચ્છૂલં હરત્યેવ મહેશ્વર ! । ઓં હ્રૂં જઃ । મન્ત્રોઽયં હરતે રુદ્ર ! સર્વવૃશ્ચિકજં વિષમ્ ॥ ૧,૧૮૨.

વિષ્ઠંભિકા ઔષધી અને હૃદયનો દુઃખાવો દૂર થાય છે, હે મહેશ્વર! 'ૐ હ્રૂં જઃ' - આ મંત્રથી, હે રુદ્ર, બધા વિચ્છુના ઝેર દૂર થાય છે.

પિપ્પલી નવનીતઞ્ચ શૃઙ્ગવેરં ચ સૈન્ધવમ્ । મરિચં દધિ કુષ્ઠઞ્ચ નસ્યે પાને વિષં હરેત્ ॥ ૧,૧૮૨.

પીપળી, નવનીત, આદુ, સૈંધવ મીઠું, મરી, દહીં અને કુષ્ટ - આમાંથી નાસિકામાં નાખવું કે પીવું, તો ઝેર દૂર થાય છે.

ત્રિફલાર્દ્રકકુષ્ઠં ચ ચન્દનં ઘૃતસંયુતમ્ । એતત્પાનાચ્ચ લેપાચ્ચ વિષનાશો ભવેચ્છિવ ! ॥ ૧,૧૮૨.

ત્રિફળા, તાજું આદુ, કુષ્ટ અને ચંદનને ઘીમાં મિક્સ કરો. આ પીવાથી કે લગાડવાથી, હે શિવ, ઝેર નાશ પામે છે.

પારાવતસ્ય ચાક્ષીણિ હરિતાલં મનઃ શિલા । એતદ્યોગાદ્વિષં હન્તિ વૈનતેય ઇવોરગાન્ ॥ ૧,૧૮૨.

કબૂતરની આંખ, હરિતાલ અને અભ્રક - આ ત્રણને મિક્સ કરો તો ઝેર નાશ પામે છે, જેમ કે વૈનતેય સર્પોનો નાશ કરે છે.

સૈન્ધવં ત્ર્યૂષણં ચૈવ દધિમધ્વાજ્યસંયુતમ્ । વૃશ્ચિકસ્ય વિષં હન્તિ લેપોઽયં વૃષભધ્વજ ! ॥ ૧,૧૮૨.

સૈંધવ મીઠું, ત્ર્યુષણ, દહીં, મધ અને ઘી - આ લેપ, હે વૃષભધ્વજ, વિચ્છુના ઝેરને નાશ કરે છે.

બ્રહ્મદણ્ડીતિલાન્ક્વાથ્ય ચૂર્ણં ત્રિકટુકં પિબેત્ । નાશયેદ્રુદ્ર ! ગુલ્માનિ નિરુદ્ધં રક્તમેવ ચ ॥ ૧,૧૮૨.

બ્રહ્મદંડી અને તલને ઉકાળી, ત્રિકટુનું ચૂર્ણ પીવું, તો, હે રુદ્ર, ગાંઠો અને અટકેલું લોહી દૂર થાય છે.

પીત્વા ક્ષીરં ક્ષૌદ્રયુતં નાશયેદસૃજઃ સ્ત્રુતિમ્ । આટરૂપકમૂલેન ભગં નાભિં ચ લેપયેત્ । સુખં પ્રસૂયતે નારી નાત્ર કાર્યા વિચારણા ॥ ૧,૧૮૨.

દૂધમાં મધ મિક્સ કરી પીવાથી લોહી વહી જવું બંધ થાય છે. આટરૂપકના મૂળને યોનિ અને નાભિ પર લગાડવાથી સ્ત્રીને સરળ પ્રસૂતિ થાય છે, વધુ વિચારવાની જરૂર નથી.

શર્કરાં મધુસંયુક્તાં પીત્વા તણ્ડુલવારિણા । રક્તાતિસારશમનં ભવતીતિ વૃષધ્વજ ! ॥ ૧,૧૮૨.

શક્કર અને મધને ભાતના પાણીમાં મિક્સ કરી પીવાથી, હે વૃષભધ્વજ, વધુ લોહી વહી જવું શાંત થાય છે.

શ્રીગરુડમહાપુરાણમ્ ૧૮૩ હરિરુવાચ । મરિચં શૃઙ્ગવેરં ચ કુટજત્વચમેવ ચ । પાનાચ્ચ ગ્રહણી નશ્યેચ્છશાઙ્કાઙ્કિતશેખર ! ॥ ૧,૧૮૩.

હરિ બોલ્યા: મરી, આદુ અને કુટજની છાલ - આ પીવાથી અજીર્ણ દૂર થાય છે, હે ચંદ્રમૌળી.

પિપ્પલી પિપ્પલીમૂલં મરિચં તગરં વચા । દેવદારુરસં પાઠાં ક્ષીરેણ સહ પેષયેત્ ॥ ૧,૧૮૩.

પીપળી, પીપળીનું મૂળ, મરી, તગર, વચ, દેવદારુનો રસ અને પાઠા - આ બધું દૂધ સાથે પીસવું.

અનેનૈવ પ્રયોગેણ હ્યતિસારો વિનશ્યતિ । મરીચતિલપુષ્પાભ્યા મઞ્જનં કામલાપહમ્ ॥ ૧,૧૮૩.

આ જ રીતે ઉપયોગ કરવાથી અતિસાર દૂર થાય છે. મરી અને તલના ફૂલનું અંજણ આંખમાં લગાડવાથી કામળો દૂર થાય છે.

હરીતકી સમગુડા મધુના સહ યોજિતા । વિરેચનકરી રુદ્ર ! ભવતીતિ ન સંશયઃ ॥ ૧,૧૮૩.

હરિતકી, ગોળ અને મધ સાથે મિક્સ કરી લેવાથી, હે રુદ્ર, નિશ્ચયે જ વિરેચન થાય છે.

ત્રિફલા ચિત્રકં ચિત્રં તથા કટુકરોહિણી । ઉરુસ્તમ્ભહરં હ્યેતદુત્તમન્તુ વિરેચનમ્ ॥ ૧,૧૮૩.

ત્રિફળા, ચિત્રક, ચિત્ર અને કટુકરોહિણી — આ ઉત્તમ વિરેचक છે, જે જાંઘમાં થતો અડધો અવરોધ દૂર કરે છે.

હરીતકી શૃઙ્ગવેરં દેવદારુ ચ ચન્દનમ્ । ક્વાથયેચ્છાગદુગ્ધેન અપામાર્ગસ્ય મૂલકમ્ । ઊરુસ્તમ્ભં જયન્ત્યા વા સપ્તરાત્રેણ નાશયેત્ ॥ ૧,૧૮૩.

હરીતકી, સૂંઠ, દેવદારુ અને ચંદનને, અપામાર્ગના મૂળ સાથે બકરીના દૂધમાં ઉકાળી પીવું, અથવા જયંતી લેવાથી, જાંઘનો અવરોધ સાત દિવસમાં દૂર થાય છે.

અનન્તાશૃઙ્ગવેરસ્ય સૂક્ષ્મચૂર્ણાનિ કારયેત્ । ગુગ્ગુલં ગુડતુલ્યં ચ ગુટિકામુપયુજ્યચ । વાયુઃ સ્નાયુગતં ચૈવ અગ્નિમાન્દ્યં ચ નાશયેત્ ॥ ૧,૧૮૩.

અનંતમૂળ અને સૂંઠનો બારીક ચૂર્ણ બનાવી, ગુગ્ગળ અને ગોળ જેટલું લઈ ગોળી બનાવવી. આ વાદને નસોમાંથી અને પાચનશક્તિની કમજોરીને દૂર કરે છે.

સઙ્ખપુષ્પીન્તુ પુષ્પેણ સમુદ્ધૃત્ય સપત્રિકામ્ । સમૂલાં છાગદુગ્ધેન અપસ્મારહરં પિબેત્ ॥ ૧,૧૮૩.

શંખપુષ્પીનું ફૂલ, પાંદડા અને મૂળ સહિત કાઢી, બકરીના દૂધ સાથે પીવું — આ અપસ્માર (મૂર્છા) દૂર કરે છે.

અશ્વગન્ધાભયે ચૈવ ઉદકેન સમં પિબેત્ । રક્તપિત્તં વિનશ્યેત્તુ નાત્ર કાર્યા વિચારણા ॥ ૧,૧૮૩.

અશ્વગંધા અને અભયાને પાણી સાથે પીવું, તો રક્તપિત્ત નાશ પામે છે — તેમાં વધુ વિચાર કરવાની જરૂર નથી.

હરીતકીકુષ્ઠચૂર્ણં કૃત્વા આસ્યં ચ પૂરયેત્ । શીતં પીત્વાથ પાનીયં સર્વચ્છર્દિનિવારણમ્ ॥ ૧,૧૮૩.

હરીતકી અને કુષ્ટનું ચૂર્ણ બનાવી મોઢામાં ભરી, પછી ઠંડું પાણી પીવું — આ બધાં ઉલ્ટી રોકે છે.

ગડૂચીપદ્મકારિષ્ટધાન્યાકં રક્તચંન્દનમ્ । પિત્તશ્લેષ્મજ્વરચ્છર્દિદાહતૃષ્ણાઘ્નમગ્નિકૃત્ । ઓં હું નમ ઇતિ ॥ ૧,૧૮૩.

ગળો, પદ્મક, અરિષ્ટ, ધાણ્યા અને લાલ ચંદન — આ ઉપાય પિત્ત અને કફના તાવ, ઉલ્ટી, દાહ અને તરસ દૂર કરે છે તથા અગ્નિ પ્રબળ કરે છે. ઓમ હૂં નમઃ.

શ્રોત્રે બદ્ધ્વા શઙ્ખપુષ્પીં જ્વરં મન્ત્રેણ વૈ હરેત્ । ઓં જમ્ભિની સ્તમ્ભિની મોહય સર્વવ્યાધીન્મે વજ્રેણ ઠઃ ઠઃ સર્વવ્યાધીન્મે વજ્રેણ ફટિતિ ॥ ૧,૧૮૩.

શંખપુષ્પી કાનમાં બાંધી, મંત્રથી તાવ દૂર થાય છે: ઓમ જંભિની, સ્તંભિની, મારા બધા રોગોને વજ્રથી મોહિત કર, ઠઠ ઠઠ, મારા બધા રોગોને વજ્રથી મોહિત કર, ફટ્.

પુષ્પમષ્ટશતં જપ્ત્વા હસ્તે દત્ત્વા નખં સ્પૃશેત્ । ચાતુર્થિકો જ્વરો રુદ્ર અન્યે ચૈવ જ્વરાસ્તથા ॥ ૧,૧૮૩.

મંત્ર એકસો આઠ વાર પુષ્પ પર જપ્યા પછી, તેને હાથમાં લઈ નખને સ્પર્શવું — ચોથા દિવસે આવતો તાવ, રુદ્ર અને અન્ય તાવ પણ દૂર થાય છે.

જ્મ્બૂફલં હરિદ્રા ચ સર્પસ્યૈવ તુ કઞ્ચુકમ્ । સર્વજ્વરાણાં ધૂપોઽયં હરશ્ચાતુર્થિકસ્ય ચ ॥ ૧,૧૮૩.

જાંબુ ફળ, હળદર અને સાપની કાંદરી — આ ધૂપ સર્વ પ્રકારના તાવ અને ખાસ ચોથા દિવસે આવતો તાવ દૂર કરે છે.

કરવીરં ભૃઙ્ગપત્રં લવણં કુષ્ઠકર્કટે । ચતુર્ગુણેન મૂત્રેણ પચેત્તૈલં હરેચ્ચ તત્ । પામાં વિચર્ચિકાં કુષ્ઠમભ્યઙ્ગાદ્ધિ વ્રણાનિ વૈ ॥ ૧,૧૮૩.

કરવીર, ભૃંગરાજના પાંદડા, મીઠું અને કુષ્ટકર્કટને ચારગણ મૂત્રમાં ઉકાળી તે તેલ બનાવવું. એ તેલથી મલિશન કરવાથી પામા, વિચર્ચિકા, કુષ્ટ અને ઘા સાજા થાય છે.

પિપ્પલીમધુપાનાચ્ચ તથા મધુરભોજનાત્ । પ્લીહા વિનશ્યતે રુદ્ર તથા સૂરણસેવનાત્ ॥ ૧,૧૮૩.

પિપ્પળી મીઠા સાથે પીવાથી અને મીઠું ખાવાથી પળીનો રોગ દૂર થાય છે, હે રુદ્ર, તેમજ સૂરણ ખાવાથી પણ.

પિપ્પલીઞ્ચ હરિદ્રાઞ્ચ ગોમૂત્રેણ સમન્વિતામ્ । પ્રક્ષિપેચ્ચ ગુદદ્વારે અર્શાંસિ વિનિવારયેત્ ॥ ૧,૧૮૩.

પિપ્પળી અને હળદરને ગાયના મૂત્રમાં મિક્સ કરી ગુદા દ્વારે લગાવવું — આ અર્શ (મસા) દૂર કરે છે.

અજાદુગ્ધમાર્દ્રકઞ્ચ પીતં પ્લીહાદિનાશનમ્ । સૈન્ધવઞ્ચ વિડઙ્ગાનિ સોમરાજી તુ સર્ષપાઃ ॥ ૧,૧૮૩.

બકરીનું દૂધ અને તાજું આદુ પીવાથી પળીના રોગ દૂર થાય છે; સૈંધવ મીઠું, વિડંગ, સોમરાજી અને રાઈ પણ લાભદાયી છે.