ગરુડપુરાણમ્

નમોનમસ્તેઽચ્યુત ! સંક્ષયોઽસ્તુ પાપસ્ય વૃદ્ધિં સમુપૈતુ પુણ્યમ્ । ઐશ્વર્યવિત્તાદિ સદાક્ષયં મે તથાસ્તુ મે સન્તતિરક્ષયૈવ ॥ ૧,૧૩૭.

હે અચ્યૂત! repeatedly નમસ્કાર. મારા પાપો નાશ પામે, પુણ્ય વધે, સંપત્તિ અને વૈભવ ક્યારેય ઘટે નહીં અને મારી વંશ પરંપરા સતત અખંડ રહે.

યથાચ્યુત !ત્વં પરતઃ પરસ્માત્સ બ્રહ્મભૂતઃ પરતઃ પરસ્માત્ । તથાચ્યુતં મે કુરુ વાઞ્છિતં સદા મયા કૃતં પાપહરાપ્રમેય ॥ ૧,૧૩૭.

જેમ તમે, હે અચ્યૂત, સર્વથી પર અને બ્રહ્મરૂપ છો, તેમ હે અપરિમિત પાપહરતા, મેં જે ઇચ્છા રાખી છે, તે હંમેશા પૂર્ણ કરો.

અચ્યુતાનન્ત ! ગોવિન્દ ! પ્રસીદ યદભીપ્સિતમ્ । તદક્ષયમમેયાત્મન્કુરુષ્વ પુરુષોત્તમ ॥ ૧,૧૩૭.

હે અચ્યૂત! અનંત! ગોવિંદ! કૃપા કરો. હે અપરિમિત સ્વરૂપ, હે સર્વોત્તમ પુરુષ, જે પણ ઇચ્છિત છે, તે અખૂટ રૂપે આપો.

કુર્યાદ્વૈ સપ્ત વર્ષાણિ આયુઃ શ્રીસદ્ગતીર્નરઃ । ઉપોષ્યૈકાદશીબ્દમષ્ટમીં ચ ચતુર્દશીમ્ ॥ ૧,૧૩૭.

જે પુરુષ સાત વર્ષ સુધી એકાદશી, અષ્ટમી અને ચતુર્દશીનું ઉપવાસ કરે છે, તેને દીર્ઘ આયુષ્ય, સંપત્તિ અને શ્રેષ્ઠ ગતિ મળે છે.

સપ્તમીં પૂજયેદ્વિષ્ણું દુર્ગાં શમ્બું રવિં ક્રમાત્ । તેષાં લોકં સમાપ્નોતિ સર્વકામાંશ્ચ નિર્મલઃ ॥ ૧,૧૩૭.

સપ્તમીના દિવસે વિષ્ણુ, દુર્ગા, શંભુ અને રવિનું ક્રમશઃ પૂજન કરવું. એથી તેમના લોક અને સર્વ ઈચ્છિત પવિત્ર ફળ મળે છે.

એકભક્તેન નક્તેન તથૈવાયાચિતેન ચ । ઉપવાસેન શાકાદ્યૈઃ પૂજયન્તસર્વદેવતાઃ ॥ ૧,૧૩૭.

એકાગ્ર ભક્તિથી, રાત્રે ઉપવાસથી, ભિક્ષાથી મેળવેલા ભોજનથી કે શાકાદિથી સર્વ દેવતાઓનું પૂજન કરવાથી શુભ ફળ મળે છે.

સર્વઃ સર્વાસુ તિથિષુ ભુક્તિં મુક્તિમવાપ્નુયાત્ । ધનદોઽગ્નિઃ પ્રતિપદિ નાસત્યો દસ્ત્ર અર્ચિતઃ ॥ ૧,૧૩૭.

જે વ્યક્તિ દરેક તિથિએ આ ઉપવાસ કરે છે, તેને ભોગ અને મોક્ષ બંને મળે છે. પ્રતિપદાએ ધનાદ્ય અને અગ્નિ તથા અશ્વિનીકુમારોનું પૂજન થાય છે.

શ્રીર્યમશ્ચ દ્વિતીયાયાં પઞ્ચમ્યા પાર્વતી શ્રિયા । નાગાઃ ષષ્ઠ્યાં કાર્તિકેયઃ સપ્તમ્યાં ભાસ્કરોર્ઽથદઃ ॥ ૧,૧૩૭.

બીજના દિવસે શ્રી અને યમ, પંચમીએ પાર્વતી અને શ્રી, છઠ્ઠીએ નાગો, સપ્તમીએ કાર્તિકેય અને ધન આપનારો સૂર્યનું પૂજન કરવું.

દુર્ગાષ્ટમ્યાં માતરશ્ચ નવમ્યામથ તક્ષકઃ । ઇન્દ્રો દશમ્યાં ધનદ એકાદશ્યાં મુનીશ્વરાઃ ॥ ૧,૧૩૭.

દુર્ગાષ્ટમીના દિવસે દુર્ગા અને માતાઓ, નવમીના દિવસે તક્ષક, દશમીના દિવસે ઇન્દ્ર, એકાદશીએ ધનાદ્ય અને મહાન મુનિઓનું પૂજન કરવું.

દ્વાદશ્યાં ચ હરિઃ કામસ્ત્રયોદશ્યાં મહેશ્વરઃ । ચતુર્દશ્યાં પઞ્ચદશ્યાં બ્રહ્મા ચ પિતરોઽપરે ॥ ૧,૧૩૭.

દ્વાદશીએ હરિ, ત્રયોદશીએ કામ અને મહેશ્વર, ચતુર્દશી અને પૌર્ણિમાએ બ્રહ્મા અને અન્ય પિતૃઓનું પૂજન કરવું.

શ્રીગરુડમહાપુરાણમ્ ૧૩૮ (ઇતિ વ્રતાનિ સમાપ્તાનિ) । હરિરુવાચ । રાજ્ઞાં વંશાન્પ્રવક્ષ્યામિ વંશાનુચરિતાનિ ચ । વિષ્ણુનાભ્યબ્જતો બ્રહ્મા દક્ષોઽઙ્ગુષ્ઠાચ્ચ તસ્ય વૈ ॥ ૧,૧૩૮.

હરિએ કહ્યું: હવે હું રાજાઓના વંશ અને તેમની કથાઓ કહું છું. વિષ્ણુના નાભિમાંથી બ્રહ્મા અને તેમના અંગૂઠાથી દક્ષ જન્મ્યા.

તતોઽપિતર્વિવસ્વાંશ્ચ તતઃ સૂનુર્વિવસ્વતઃ મનુરિક્ષ્વાકુશર્યાતી નૃગો ધૃષ્ટઃ પ્રષધ્રકઃ ॥ ૧,૧૩૮.

પછી પિતૃઓ અને પછી વિવસ્વાન આવ્યા. વિવસ્વાનના પુત્રથી મનુ, ઇક્ષ્વાકુ, શર્યાતી, નૃગ, ધૃષ્ટ અને પ્રસધ્ર જન્મ્યા.

નરિષ્યન્તશ્ચ નાભાગો દિષ્ટઃ શશક એવ ચ । મનોરાસીદિલા કન્યા સુદ્યુમ્નોઽસ્ય સુતોઽભવત્ ॥ ૧,૧૩૮.

નરિષ્યંત, નાભાગ, દિષ્ટ અને શશક પણ. મનુની એક પુત્રી ઇલા હતી અને તેનો પુત્ર સુદ્યુમ્ન થયો.

ઇલાયાં તુ બુધાજ્જાતો રાજા રુદ્ર પુરૂરવાઃ । સુતાસ્ત્રયશ્ચ સુદ્યુમ્નાદુત્કલો વિનતો ગયઃ ॥ ૧,૧૩૮.

ઇલાએ અને બુધથી રુદ્રના પુત્ર, પુરૂરવા નામના રાજા જન્મ્યા. સુદ્યુમ્નથી ત્રણ પુત્રો ઉત્પન્ન થયા: ઉત્કલ, વિનતા અને ગય.

અભૃચ્છ્રદ્રો ગોવધાત્તુ પૃષધ્રસ્તુ મનોઃ સુતઃ । કરૂષાત્ક્ષત્ત્રિયા જાતા કારૂષા ઇતિ વિશ્રુતાઃ ॥ ૧,૧૩૮.

ગોવધથી અભૃશ્રદ્ધા જન્મ્યા, અને મનુના પુત્ર પૃષધ્રા હતા. કરૂષથી કારૂષ નામના ક્ષત્રિયોએ જન્મ લીધો.

દિષ્ટપુત્રસ્તુ નાભાગો વૈશ્યાતામગમત્સ ચ । તસ્માદ્ભલન્દનઃ પુત્રો વત્સપ્રીતિર્ભલન્દનાત્ ॥ ૧,૧૩૮.

દિષ્ટના પુત્ર નાભાગ વૈશ્ય બન્યા. તેમના પુત્ર ભલંદન અને ભલંદનથી વત્સપ્રિતિ જન્મ્યા.

તતઃ પાંશુઃ ખનિત્રોઽભૂદ્ભૂપસ્તસ્માત્તતઃ ક્ષુપઃ । ક્ષુપાદ્વિંશોઽભવત્પુત્રો વિંશાજ્જાતો વિવિંશકઃ ॥ ૧,૧૩૮.

પછી પાંશુ જન્મ્યા, પછી ખનિત્ર અને પછી ભૂપ. ભૂપથી ક્ષુપ અને ક્ષુપથી વિંશ. વિંશના પુત્ર વિવિંશક થયા.

વિવિંશાચ્ચ ખનીનેત્રો વિભૂતિસ્તત્સુતઃ સ્મૃતઃ । કરન્ધમો વિભૂતેસ્તુ તતો જાતોઽપ્યવિક્ષિતઃ ॥ ૧,૧૩૮.

વિવિંશથી ખનીનેત્ર જન્મ્યા, તેમના પુત્ર વિભૂતિ કહેવાયા. વિભૂતિથી કરંધમ અને કરંધમથી અવિક્ષિત જન્મ્યા.

મરુત્તોઽવિક્ષિતસ્યાપિ નરિષ્યન્તસ્તતઃ સ્મૃતઃ । નરિષ્યન્તાત્તમો જાતસ્તતોભૂદ્રાજવર્ધનઃ ॥ ૧,૧૩૮.

અવિક્ષિતથી મરુત્ત અને મરુત્તથી નરિષ્યંત. નરિષ્યંતથી તમ અને તેમાથી રાજવર્ધન જન્મ્યા.

રાજવર્ધાત્સુધૃતિશ્ચ નરોઽભૂત્સુધૃતેઃ સુતઃ । નરાચ્ચ કેવલઃ પુત્રઃ કેવલાદ્ધુન્ધુમાનપિ ॥ ૧,૧૩૮.

રાજવર્ધનથી સુધૃતિ અને સુધૃતિથી નર. નરથી કેવલ અને કેવલથી ધુંધુમાન જન્મ્યા.

ધુન્ધુમતો વેગવાંશ્ચ બુધો વેગવતઃ સુતઃ । તૃણબિન્દુર્બુધાજ્જાતઃ કાન્યા ચૈલવિલા તથા ॥ ૧,૧૩૮.

ધુંધુમાનથી વેગવાન અને વેગવાનથી બુધ. બુધથી તૃણબિંદુ, કાન્યા અને ચૈલવિલા જન્મ્યા.

વિશાલં જનયામાસ તૃણબિન્દોસ્ત્વલમ્બુસા । વિશાલાદ્ધેમચન્દ્રોઽભૂદ્ધેમ ચન્દ્રાચ્ચ ચન્દ્રકઃ ॥ ૧,૧૩૮.

તૃણબિંદુની પત્ની અલંબુસાએ વિશાળને જન્મ આપ્યો. વિશાળથી હેમચંદ્ર અને હેમચંદ્રથી ચંદ્રક જન્મ્યા.

ધૂમ્રાશ્વશ્ચૈવ ચન્દ્રાત્તુ ધૂમ્રાશ્વાત્સૃઞ્જયસ્તથા । સઞ્જયાત્સહદેવોઽભૂત્કૃશાશ્વસ્તત્સુતોઽભવત્ ॥ ૧,૧૩૮.

ચંદ્રકથી ધૂમ્રાશ્વ અને ધૂમ્રાશ્વથી સૃંજય. સૃંજયથી સંજય અને તેમના પુત્ર સહદેવ, અને સહદેવના પુત્ર કૃશાશ્વ હતા.

કૃશાશ્વાત્સોમદત્તસ્તુતતોઽભૂજ્જનમેજયઃ । તત્પુત્રશ્ચ સુમન્તિશ્ચ એતે વૈશાલકા નૃપાઃ ॥ ૧,૧૩૮.

કૃશાશ્વથી સોમદત્ત અને સોમદત્તથી જનમેજય. તેમના પુત્ર સુમંતિ. આ બધા વૈશાળીના રાજાઓ હતા.

શર્યાતેસ્તુ સુકન્યાબૂત્સા ભાર્યા ચ્યવનસ્ય તુ । અનન્તો નામ શાર્યતે રનન્તાદ્રેવતોઽભવત્ ॥ ૧,૧૩૮.

શર્યાતિથી સુકન્યા જન્મી, જે ચ્યવનની પત્ની બની. શાર્યાતિથી અનંત અને અનંતથી રેવત જન્મ્યા.

રૈવતો રેવતસ્યાપિ રૈવતાદ્રેવતી સુતા । ધૃષ્ટસ્ય ધાર્ષ્ટર્(ત) કં ક્ષેત્રં વૈષ્ણવં (શ્યકં) તદ્વભૂવ હ ॥ ૧,૧૩૮.

રેવતથી રૈવત અને રૈવતથી પુત્રી રૈવતી. ધૃષ્ટથી ધાર્ષ્ટક અને તેમનું પ્રદેશ વૈષ્ણવ કહેવાતું.

નાભાગપુત્રો નેષ્ઠો હ્યમ્બરીષોઽપિ તત્સુતઃ । અમ્બરીષાદ્વિરૂપોઽભૂત્પૃષદશ્વો વિરૂપતઃ ॥ ૧,૧૩૮.

નાભાગના પુત્ર નેષ્ઠ અને તેમના પુત્ર અંબરીષ. અંબરીષથી વિરૂપ અને વિરૂપથી પૃષદશ્વ જન્મ્યા.

રથીનરશ્ચ તત્પુત્રો વાસુદેવપરાયણઃ । ઇક્ષ્વાકોસ્તુ ત્રયઃ પુત્રાઃ વિકુક્ષિનિમિદણ્ડકાઃ ॥ ૧,૧૩૮.

પૃષદશ્વના પુત્ર રથીનર હતા, જે વાસુદેવના ભક્ત હતા. ઇક્ષ્વાકુના ત્રણ પુત્રો: વિકુક્ષિ, નિમિ અને દંડક.

ઇક્ષ્વાકુજો વિકુક્ષિસ્તુ શશાદઃ શશભક્ષણાત્ । પુરઞ્જયઃ શશાદાચ્ચ કકુત્સ્થાખ્યોઽભવત્સુતઃ ॥ ૧,૧૩૮.

ઇક્ષ્વાકુના પુત્ર વિકુક્ષિને શશાદ કહેવામાં આવ્યા, કારણ કે તેણે સસલું ખાધું હતું. શશાદથી પુરંજય અને પુરંજયના પુત્ર કકુત્થ હતા.