ગરુડપુરાણમ્

રુચિરુવાચ તત્કથં કર્મણો માર્ગે ભવન્તો યોજયન્તિ મામ્ ॥ 88.

રુચીએ પૂછ્યું: તો, મહાનુભાવો, તમે મને કર્મના માર્ગે કેમ લગાડો છો?

પિતર ઉચુઃ કિં તુ વિદ્યાપરિપ્રાપ્તૌ હેતુઃ કર્મ ન સંશયઃ ॥ 88.

પિતૃઓએ કહ્યું: છતાં, વિદ્યા પ્રાપ્ત કરવા માટે કર્મ કારણ છે, તેમાં શંકા નથી.

વિહિતાકરણાનર્થો ન સદ્ભિઃ ક્રિયતે તુ યઃ 88.

નક્કી કરેલા કર્તવ્ય ન કરવાથી જે નુકસાન થાય છે, તે સારા લોકો કરતા નથી.

પ્રક્ષાલયામીતિ ભવાન્યદેતન્મન્યતે વરમ્ 88.

ભવાની માટે એ શ્રેષ્ઠ માન્યું કે, 'હું પોતાને શુદ્ધ કરું.'

અવિદ્યાપ્યુપકારાય વિષવજ્જાયતે નૃણામ્ 88.

અજ્ઞાન પણ, ઝેર જેવું હોય છતાં, ક્યારેક માણસોને લાભ આપે છે.

તસ્માદ્વત્સ કુરુષ્વ ત્વં વિધિવદ્દારસંગ્રહમ્ 88.

એથી, બાલક, તું નિયમ પ્રમાણે પત્ની મેળવવાનો પ્રયાસ કર.

વૃદ્ધોઽહં સામ્પ્રતં કો મે પિતરઃ સમ્પ્રિદાસ્યતિ 88.

હવે હું વૃદ્ધ થયો છું—મને પોતાની દીકરી કોણ આપશે?

અસ્માકં પતનં વત્સ ભવતશ્ચાપ્યધોગતિઃ 88.

બાલક, અમારો પણ પતન છે અને તારો પણ અવગતિ છે.

ઇત્યુક્ત્વા પિતરસ્તસ્ય પશ્યતો મુનિસત્તમ 88.

આ રીતે કહીને, તેના પિતા, મુનિશ્રેષ્ઠ સામે જોઈને,

મુનિઃ ક્રૌંચુકયે પ્રાહ માર્કણ્ડેયો મહાતપાઃ 88.

મહાન તપસ્વી માર્કંડેયે પછી ક્રૌંચુકને કહ્યું.

ઇતિ શ્રાગારુડે મહાપુરાણે પૂર્વખણ્ડે પ્રથમાંશાખ્યે આચારકાણ્ડે કર્મજ્ઞાનમા નામાષ્ટાશીતિતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રીમદ્ ગરુડ મહાપુરાણના પૂર્વખંડના આચારકાંડમાં 'કર્મજ્ઞાન' નામના અઠ્ઠ્યાસીમા અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે.

પૃષ્ટઃ ક્રૌઞ્ચુકિનોવાચ માર્કણ્ડેયઃ પુનશ્ચ તમ્ 89.

પછી જ્યારે પૂછાયું, ત્યારે માર્કંડેયે ફરીથી ક્રૌંચુકીને કહ્યું.

કન્યાભિલાષી વિપ્રર્ષિઃ પરિબભ્રામ મેદિનીમ્ ચિન્તામવાપ મહીતમતીવોદ્વિગ્નમાનસઃ ॥ 89.

કન્યા ઇચ્છતો તે વિપ્ર ઋષિ ધરતી પર ફરતો રહ્યો, અને ભારે ચિંતામાં પડી ગયો, તેનું મન ખૂબ વ્યાકુળ થયું.

કિં કરોમિ ક્વ ગચ્છામિ કથં મે દારસંગ્રહઃ 89.

હું શું કરું? ક્યાં જઉં? પત્ની કેવી રીતે મળશે?

ઇતિ ચિન્તયતસ્તસ્યમતિર્જાતા મહાત્મનઃ 89.

આ રીતે વિચારતા વિચારતા, તે મહાત્માના મનમાં એક નિશ્ચય થયો.

તતો વર્ષશતં દિવ્યં તપસ્તેપે મહામનાઃ આરાધનાય સ તદા પરં નિયમમાસ્થિતઃ ॥ 89.

પછી તેણે એકાગ્ર મનથી સો દિવ્ય વર્ષ સુધી કઠિન તપ કર્યું અને પરમાત્માને પ્રસન્ન કરવા માટે કડક નિયમો પાળ્યા.

તતઃ પ્રદર્શયામાસ બ્રહ્મા લોકપિતામહઃ 89.

પછી બ્રહ્મા, જે લોકપિતામહા છે, તે તેની સામે પ્રગટ થયા.

તતોઽસૌ પ્રણિપત્યાહ બ્રહ્માણં જગતો ગતિમ્ 89.

પછી તેણે નમસ્કાર કરીને જગતના માર્ગદર્શક બ્રહ્માને કહ્યું.

પ્રજાપતિસ્ત્વં ભવિતા સ્રષ્ટવ્યા ભવતા પ્રજાઃ 89.

તમે પ્રજાપતિ બનશો; તમારી દ્વારા પ્રજાઓનું સર્જન થવું જોઈએ.

કૃત્વા કૃતાધિકારસ્ત્વં તતઃ સિદ્ધિમવાપ્યસિ 89.

પછી જ્યારે તું તારો કર્તવ્ય પૂર્ણ કરી લેશે, ત્યારે તને સિદ્ધિ મળશે.

કામં ચેમમભિધ્યાય ક્રિયતાં પિતૃપૂજનમ્ પત્નીં સુતાંશ્ચ સન્તુષ્ટાઃ કિં ન દદ્યુઃ પિતામહાઃ ॥ 89.

જે ઈચ્છા છે, તે મનમાં રાખીને પિતૃઓની પૂજા કર; જો તું પત્ની અને સંતાનોમાં સંતોષ પામે, તો પિતામહો કેમ ન આપે?

ઇત્યૃષિર્વચનં શ્રુત્વા બ્રહ્મણોઽવ્યક્તજન્મનઃ 89.

ઋષિના આ વચન સાંભળી, જે બ્રહ્માજી વિશે હતા અને જેમનું જન્મ અવ્યક્ત છે—

તુષ્ટાવ ચ પિતૄન્વિપ્રઃ સ્તવૈરેભિરથાદૃતઃ 89.

પંડિતે શ્રદ્ધાપૂર્વક આ સ્તુતિઓથી પિતૃઓનું સ્તવન કર્યું.

નમસ્યેઽહં પિતૄન્ ભક્ત્યા યે વસન્ત્યધિદેવતમ્ 89.

હું ભક્તિપૂર્વક પિતૃઓને વંદન કરું છું, જે દેવતાઓમાં વસે છે.

નમસ્યેઽહં પિતૄન્ સ્વર્ગે યે તર્પ્યન્તે મહર્ષિભિઃ 89.

હું સ્વર્ગસ્થ પિતૃઓને વંદન કરું છું, જેમને મહર્ષિઓ તૃપ્ત કરે છે.

નમસ્યેઽહં પિતૄન્સ્વર્ગે સિદ્ધાઃ સન્તર્પયન્તિ યાન્ 89.

હું સ્વર્ગના પિતૃઓને વંદન કરું છું, જેમને સિદ્ધજન તૃપ્ત કરે છે.

નમસ્યેઽહં પિતૄન્ ભક્ત્યા યેઽર્ચ્યન્તે ગુહ્યકૈર્દિવિ 89.

હું ભક્તિપૂર્વક પિતૃઓને વંદન કરું છું, જેમને સ્વર્ગમાં ગુહ્યકદેવતાઓ પૂજે છે.

નમસ્યેઽહં પિતૄન્મર્ત્યૈરર્ચ્યન્તે ભુવિ યે સદા 89.

હું પૃથ્વી પર માનવો દ્વારા હંમેશા પૂજાતા પિતૃઓને વંદન કરું છું.

નમસ્યેઽહં પિતૄન્વિપ્રૈરર્ચ્યન્તે ભુવિ યે સદા 89.

હું પૃથ્વી પર બ્રાહ્મણો દ્વારા હંમેશા પૂજાતા પિતૃઓને વંદન કરું છું.