ગરુડપુરાણમ્

પ્રાણાખ્યાઃ શતસંખ્યાસ્તુ દેવતાનાં ગણસ્તદા બલિઃ શત્રુસ્તં હરિશ્ચ ગદયા ઘાતયિષ્યતિ ॥ ૮૭.

તે સમયે દેવતાઓના જૂથને પ્રાણ કહેવાશે, અને તે સંખ્યામાં સો હશે. બલિ, શત્રુ, હરિ ગદાથી મારશે.

રુદ્ર પુત્રસ્ય તે પુત્રાન્વક્ષ્યામ્યેકાદશસ્ય તુ ૮૭.

હું રુદ્રપુત્રના પુત્રો, અગિયારમા માનુના પુત્રો જણાવું છું.

ક્ષેત્રવર્ણો દૃઢેષુશ્ચ આર્દ્રકઃ પુત્રકસ્તથા ૮૭.

ક્ષેત્રવર્ણ, દૃઢેષુ અને આર્દ્રક — એ તેના પુત્રો છે.

વિષ્ણુશ્ચૈવાગ્નિતેજાશ્ચ ઋષયઃ સપ્ત કીર્ત્તિતાઃ ૮૭.

વિષ્ણુ અને અગ્નિતેજસ, અને સાત ઋષિઓ પણ ઉલ્લેખિત છે.

એકૈકસ્ત્રિંશકસ્તેષાં ગણશ્ચૈન્દ્રશ્ચ વૈ વૃષઃ ૮૭.

દરેક જૂથમાં ત્રીસઠ દેવતાઓ છે, અને ઇન્દ્રને વૃષા કહેવામાં આવે છે.

મનોસ્તુ દક્ષપુત્રસ્ય દ્વાદશસ્યાત્મજાઞ્છૃણુ ૮૭.

માણુ, દક્ષપુત્રના પુત્રો, બારમા માનુના પુત્રો સાંભળો.

મિત્રવાન્મિત્રદેવશ્ચ મિત્રબિન્દુશ્ચ વીર્ય્યવાન્ ૮૭.

મિત્રવાન, મિત્રદેવ, મિત્રબિંદુ અને વીર્યવાન.

તપસ્વી સુતપાશ્ચૈવ તપોમૂર્ત્તિસ્તપોરતિઃ ૮૭.

તે મહાન તપસ્વી છે, ખૂબ તપ કરનાર છે, તપનું જીવંત સ્વરૂપ છે અને તપમાં આનંદ મેળવનાર છે.

સ્વધર્માણઃ સુતપસો હરિતો રોહિતાસ્તથા ૮૭.

હરિત અને રોહિત પણ પોતપોતાના ધર્મમાં સ્થિર અને તપમાં નિષ્ણાત છે.

ઋતધામા ચ ભદ્રે (તત્રે) ન્દ્રસ્તારકો નામ તદ્રિપુઃ ૮૭.

હે ભદ્રે, ઋતધામા ઇન્દ્રના દુશ્મનનું નામ તારક છે.

ત્રયોદશસ્ય રૌચ્યસ્ય મનોઃ પુત્રામ્નિબોધ મે ૮૭.

હવે તું મારા પાસેથી ત્રયોદશમા મનુ રૌચ્યમનના પુત્રોના નામ સાંભળ.

સુનેત્રઃ ક્ષેત્રવૃત્તિશ્ચ સુનયો ધર્મપો દૃઢઃ ૮૭.

સુનેત્ર, ક્ષેત્રવૃત્તિ, સુનય, ધર્મપ અને દૃઢ—આ નામો છે.

નિર્મોહસ્તત્ત્વદર્શો ચ ઋષયઃ સપ્ત કીર્ત્તિતાઃ ૮૭.

નિર્મોહ અને તત્વદર્શી—આ સાત પ્રસિદ્ધ ઋષિઓ છે.

ત્રયસ્ત્રિંશદ્વિભેદાસ્તે દેવાનાં તત્ર વૈ ગણાઃ ૮૭.

ત્યાં દેવતાઓના ત્રેતીસ જુદાં જુદાં સમૂહો છે.

માયૂરેણ ચ રૂપેણ ઘાતયિષ્યતિ માધવઃ ૮૭.

માધવ મોરના રૂપે આવીને તેને સંહારશે.

ઉરુર્ગભીરો ધૃષ્ટશ્ચ તરસ્વીગ્રા (ગ્ર) હ એવ ચ તેજસ્વી દુર્લભશ્ચૈવ ભૌત્યસ્યૈતે મનોઃ સુતાઃ ॥ ૮૭.

ઉરુર, ગભીર, ધૃષ્ટ, તરશ્વી, ગ્રહ, તેજસ્વી અને દુર્લભ—આ સૌ ભૌત્ય મનુના પુત્રો છે.

અગ્નીધ્રશ્ચાગ્નિબાહુશ્ચ માગધશ્ચ તથા શુચિઃ ૮૭.

અગ્નીધ્ર, અગ્નિબાહુ, માગધ અને શુચિ—આ નામો છે.

ચાક્ષુષાઃ કર્મનિષ્ઠાશ્ચ પવિત્રા ભ્રાજિનસ્તથા ૮૭.

ચાક્ષુષ, કર્મમાં નિષ્ઠાવાન, પવિત્ર અને પાપરહિત—આ બધા છે.

શુચિરિન્દ્રો મહાદૈત્યો રિપુહન્તા હરિઃ સ્વયમ્ ૮૭.

શુચિન્દ્ર, મહાન દૈત્ય, દુશ્મનનો સંહારક—એ સ્વયં હરિ છે.

કૃતસ્તતઃ પુરાણાનિ વિદ્યાશ્ચાષ્ટાદશૈવ તુ ૮૭.

પછી પુરાણો રચાયા અને અઢાર વિદ્યા પણ સ્થાપિત થઈ.

પુરાણં ધર્મશાસ્ત્રં ચ આયુર્વેદાર્થશાસ્ત્રકમ્ ૮૭.

પુરાણ, ધર્મશાસ્ત્ર, આયુર્વેદ અને અર્થશાસ્ત્ર—આ બધું.

ઇતિ શ્રાગારુડે મહાપુરાણે પૂર્વખણ્ડે પ્રથમાંશાખ્યે આચારકાણ્ડે મનુતદ્વંશનિરૂપણં નામ સ્પતાશીતિતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રી ગરુડ મહાપુરાણના પૂર્વખંડના આચારકાંડમાં મનુઓના વંશનું વર્ણન કરતો સત્તાસીતમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.

હરિર્મન્વન્તરાણ્યાહ બ્રહ્માદિભ્યો હરાય ચ 88.

હરિએ મન્વંતરોની વાત બ્રહ્મા અને અન્ય દેવતાઓને તથા હરાને કહી.

માર્કણ્ડેય ઉવાચ અત્રસ્તોઽમિતમાયી ચ ચચાર પૃથિવીમિમામ્ ॥ 88.

માર્કંડેયે કહ્યું: તે નિર્ભય અને અપરિમિત માયાવાળો પૃથ્વી પર ભમતો હતો.

અનગ્નિમનિકેતં તમેકાહારમનાશ્રમમ્ 88.

તે અગ્નિ વિના, ઘર વિના, એક જ વખત ભોજન કરતો અને આશ્રમ વિના હતો.

પિતર ઊચુઃ સ્વર્ગાપવર્ગહે (સે)તુત્વાદ્વન્ધસ્તેનાનિશં (નિમિષં) વિના ॥ 88.

પિતૃઓએ કહ્યું: સ્વર્ગ અને મુક્તિ તારી પર આધાર રાખે છે, તેથી અમે સતત બંધાયેલા છીએ, એક ક્ષણ પણ મુક્ત થતાં નથી.

ગૃહી સમસ્તદેવાનાં પિતૄણાં ચ તથાર્હણમ્ 88.

ગૃહસ્થ એ છે જે બધા દેવતાઓ અને પિતૃઓને યોગ્ય સન્માન આપે છે.

સ્વાહોચ્ચારણતો દેવાન્સ્વધોચ્ચારણતઃ પિતૃન્ 88.

'સ્વાહા' ઉચ્ચારવાથી દેવતાઓ તૃપ્ત થાય છે અને 'સ્વધા' ઉચ્ચારવાથી પિતૃઓ પ્રસન્ન થાય છે.

સત્ત્વં દૈવાદૃણાદ્વન્ધમિમમસ્મદૃણાદપિ 88.

પ્રાણી દેવ, ઋષિ અને અમારો ઋણ તેમજ પોતાના ઋણથી બંધાયેલું રહે છે.