ગરુડપુરાણમ્

યસ્યાઃ પાણિતલે રેખા પ્રાકારસ્તોરણં ભવેત્ 64.

જેની હથેળીની રેખાઓ કિલ્લાની દીવાલ અને દરવાજા જેવી દેખાય છે,

ઉદ્વૃત્તા કપિલા યસ્ય રોમરાજી નિરન્તરમ્ 64.

જેની વાળની રેખા ઊંચી, પીળાશ અને સતત હોય છે,

યસ્યા અનામિકાઙ્ગુષ્ઠૌ પૃથિવ્યાં નૈવ તિષ્ઠતઃ 64.

જેની અનામિકા અને અંગૂઠો જમીનને સ્પર્શતા નથી,

યસ્યા ગમનમાત્રેણ ભૂમિકમ્પઃ પ્રજાયતે 64.

જેના માત્ર ચાલવાથી જ ધરતી કંપે છે,

ચક્ષુઃ સ્નેહેન સૌભાગ્યં દન્તસ્નેહેન ભોજનમ્ 64.

આંખોમાં ભીનીતા હોય તો સૌભાગ્ય મળે છે; દાંત ભીના હોય તો ભોજનનો આનંદ મળે છે.

સ્નિગ્ધોન્નતૌ તામ્રનખૌ નાર્યાશ્ચ ચરણૌ શુભૌ 64.

સ્ત્રીના પગ ત્યારે શુભ ગણાય છે જ્યારે તેના નખ ચમકતા અને લાલચટ્ટા હોય, અને પગ ઊંચા તથા મૃદુ હોય.

અસ્વેદિનૌ મૂદુતલૌ પ્રશસ્તૌ ચરણૌ સ્ત્રિયાઃ 64.

સ્ત્રીના પગ ત્યારે પ્રશંસનીય ગણાય છે જ્યારે એમાં પરસેવો ન આવે, તળવાં નરમ હોય અને પગ કોમળ હોય.

અશ્વત્થપત્રસદૃશં વિપુલં ગુહ્યમુત્તમમ્ અરોમા ત્રિવલી નાર્ય્યા હૃત્સ્તનૌ રોમવર્જિતૌ ॥ 64.

જેનું ગુપ્તાંગ અશ્વત્થ પાન જેવું વિશાળ અને ઉત્તમ હોય, પેટ અને સ્તનો વાળ વિહોણા હોય અને ત્રણ વાળ વિના વાંઝણીઓ હોય.

ઇતિ શ્રીગારુડે મહાપુરાણે પૂર્વખણ્ડે પ્રથમાંશાખ્યે આચારકાણ્ડે જ્યોતિઃ શાસ્ત્રે સામુદ્રિકે સ્ત્રીલક્ષણનિરૂપણં નામ ચતુઃ ષષ્ટિતમોઽધ્યાયઃ

આ રીતે શ્રી ગરુડ મહાપુરાણના પૂર્વખંડના આચારકાંડના જ્યોતિષ શાસ્ત્રના સામુદ્રિક વિભાગમાં 'સ્ત્રીના લક્ષણોનું વર્ણન' નામે ચૌસઠમો અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે.

સમુદ્રોક્તં પ્રવક્ષ્યામિ નરસ્ત્રીલક્ષણં શુભમ્ 65.

હવે હું સમુદ્ર દ્વારા જણાવેલા પુરુષ અને સ્ત્રીના શુભ લક્ષણો કહું છું.

અસ્વેદિનૌ મૃદુતલૌ કમલોદરસન્નિભૌ 65.

જેઓના પગ પરસેવો ન આવે, તળવાં નરમ હોય અને કમળના ગર્ભ જેવા લાગે છે.

કૂર્મોન્નતૌ ગૂઢગુલ્ફૌ સુપાર્ષ્ણો નૃપતેઃ સ્મૃતૌ 65.

જેઓના ઘૂંટણ કાચબાની જેમ ઊંચા હોય, ગુટકા છુપાયેલા હોય અને એના પાંસળી મજબૂત હોય, જેમ રાજાને વર્ણવાય છે.

સંશુષ્કૌ પાણ્ડુરનખૌ નિઃ સ્વસ્ય વિરલાઙ્ગુલી 65.

જેઓના પગ સુકા હોય, નખ પીળા હોય અને આંગળીઓ છૂટછાટવાળી હોય.

વિચ્છિત્તિદૌ ચ વંશસ્ય બ્રહ્મન્ઘૌ શઙ્કુ (પક્ર) સન્નિભૌ 65.

જેઓના પગના હાડકા અસમાન હોય, હાડકાં વાંસ જેવા હોય અને પિંડા શંખ અથવા પખર જેવી આકાર ધરાવે છે.

મૃદુરોમા સમા જઙ્ઘા તથા કરિકરપ્રભા 65.

જેઓના જાંઘ પર નરમ વાળ હોય, જાંઘ સરખી હોય અને હાથી જેવી તેજસ્વી હોય.

નિઃ સ્વસ્ય સૃગાલજઙ્ઘા રૌમૈકૈકં ચકૂપકે 65.

જેઓની જાંઘ શિયાળ જેવી વાળ વિહોણી હોય અને મૂળે એકાદ બે વાળ હોય,

ત્ર્યાદ્યૈર્નિઃ સ્વા માનવાઃ સ્યુર્દુઃ સ્વભાજશ્ચ નિન્દિતાઃ 65.

જે પુરુષોમાં આ લક્ષણો આરંભથી ન હોય, તેઓ દુર્ભાગી અને નિંદનીય ગણાય છે.

નિર્માંસજાનુઃ સૌભાગ્યમલ્પૈર્નિમ્નૈ રતિઃ સ્ત્રિયાઃ 65.

જેના ઘૂંટણમાં માંસ નથી, એવા માણસને ભાગ્ય ઓછું મળે છે અને એવી સાથે સ્ત્રીને આનંદ ઓછો મળે છે.

મહદ્ભિરાયુરાખ્યાતં હ્યલ્પલિઙ્ગો ધની નરઃ 65.

જેના જાંઘો મોટી હોય છે, તેને લાંબું આયુષ્ય મળે છે. અને જે પુરુષનું અંગ નાનું હોય છે, તે ધનિક બને છે.

મેઢ્ર વામનતે ચૈવ સુતાર્થરહિતો ભવેત્ 65.

જો પુરુષનું અંગ નાનું હોય તો તેને સંતાન મળતું નથી.

અલ્પે ત્વતનયો લિઙ્ગેશિરાલેઽથ સુખી નરઃ 65.

જો અંગ નાનું હોય પણ તેમાં શિરા સ્પષ્ટ દેખાય તો એ પુરુષ સુખી રહે છે.

કોશગૂઢે દીર્ઘૈર્ભુગ્નૈશ્ચ ધનવર્જિતઃ 65.

જે પુરુષનું અંગ થેલીમાં છુપાયેલું, લાંબું કે વાંકું હોય, તેને ધન મળતું નથી.

દુર્બલસ્ત્વેકવૃષણો વિષમાભ્યાઞ્ચલઃ સ્ત્રિયામ્ 65.

જે પુરુષ પાસે એક જ વૃશણ હોય છે, તે નબળો હોય છે. અને જેનું અંગ અસમાન હોય, તે સ્ત્રીને ઓછો આનંદ આપે છે.

ઉદ્વૃં (દ્ધ) તાભ્યાં ચ બહ્વાયૂ રૂક્ષૈર્મણિભિરીશ્વરઃ 65.

જેના વૃશણ ઊંચા અને પથ્થર જેવા કઠણ હોય, તે પુરુષ રાજા સમાન અને લાંબું આયુષ્ય ધરાવે છે.

સશબ્દનિઃ શબ્દમૂત્રાઃ સ્યુદંરિદ્રાશ્ચ માનવાઃ 65.

જે પુરુષનું મૂત્ર અવાજ કરે છે કે એકદમ શાંતિથી જાય છે, તેઓ ગરીબ ગણાય છે.

દક્ષિણાવર્ત્તચલિતમૂત્રા ભિશ્ચ નૃપાઃ સ્મૃતાઃ 65.

જે પુરુષનું મૂત્ર જમણી બાજુ વળે છે કે વળાંક લે છે, તેઓ રાજા કહેવાય છે.

એકધારાશ્ચ વનિતાઃ સ્નિગ્ધૈર્મણિભિરુન્નતૈઃ 65.

જે સ્ત્રીનું મૂત્ર એકધારા, મૃદુ અને ઉપર ઉઠતું હોય, તે ભાગ્યશાળી ગણાય છે.

શુષ્કૈર્નિશ્વા વિશુષ્કૈશ્ચ દુર્ભગાઃ પરિકીર્ત્તિતાઃ 65.

જેનું મૂત્ર સુકું, સીટીવાળું કે સૂકાઈ ગયેલું હોય, તેઓ દુર્ભાગી કહેવાય છે.

પુત્રાઃ શુક્રે મત્સ્યગન્ધે તનુશુક્રે ચ કન્યકાઃ 65.

જ્યારે શુક્રમાં માછલી જેવી વાસ આવે ત્યારે પુત્ર થાય છે અને પાતળું શુક્ર હોય ત્યારે પુત્રી જન્મે છે.