વિન્ધ્યશ્ચ પારિયાત્રશ્ચ સપ્તાત્ર કુલપર્વતાઃ 55.
અહીં વિંધ્ય, પારિયાત્ર અને બીજા મળીને સાત મુખ્ય પર્વતો છે.
તાપી પયોષ્ણી સરયૂઃ કાવેરી ગોમતી તથા 55.
તાપી, પયોષ્ણી, સરયૂ, કાવેરી અને ગોમતી જેવી નદીઓ અહીં વહે છે.
કેતુમાલા તામ્રપર્ણો ચન્દ્રભાગા સરસ્વતી 55.
કેતુમાલા, તામ્રપર્ણી, ચંદ્રભાગા અને સરસ્વતી પણ નદીઓ છે.
વિદર્ભા ચ શતદ્રૂશ્ચ નદ્યઃ પાપહરાઃ શુભાઃ 55.
વિદર્ભ અને શતદ્રુ સહિત અનેક પવિત્ર નદીઓ પાપ દૂર કરતી શુભ છે.
પાઞ્ચાલાઃ કુરવો મત્સ્યા યૌધેયાઃ સપટચ્ચરાઃ 55.
પાંચાલ, કુરુ, મત્સ્ય, યૌધેય અને પટચ્ચર લોકો,
વૃષધ્વજ ! જનાઃ પાદ્માઃ સૂતમાગધચેદયઃ 55.
વૃષધ્વજ! પદ્મ, સૂત, મગધ અને ચેદિ લોકો,
કલિંગવંગપુણ્ડ્રાંગા વૈદર્ભા મૂલકાસ્તથા 55.
કળીંગ, વંગ, પુંડ્ર, અંગ, વૈદર્ભ અને મુલક લોકો,
પુલન્દાશ્મકજીમૂતનયરાષ્ટ્રનિવાસિનઃ 55.
પુલિંદ, અસ્મક, જીમૂત અને નય તથા રાષ્ટ્રના વાસીઓ,
અમ્બષ્ઠદ્રવિડા લાટાઃ કામ્બોજાઃ સ્ત્રીમુખાઃ શકાઃ 55.
અંબષ્ઠ, દ્રવિડ, લાટ, કામ્બોજ, સ્ત્રીમુખ અને શક લોકો,
સ્ત્રીરાજ્યાઃ સૈન્ધવા મ્લેચ્છા નાસ્તિ કા યવનાસ્તથા 55.
સ્ત્રીરાજ્ય, સૈંધવ, મ્લેચ્છ, નાસ્તિક અને યવન લોકો,
માણ્ડવ્યાશ્ચ તુષારાશ્ચ મૂલિકાશ્વમુખાઃ ખશાઃ 55.
માંડવ્ય, તુષાર, મુલિક, અશ્વમુખ અને ખશ લોકો,
લમ્બ (મ્પા) કા સ્તનનાગાશ્ચ માદ્રગાન્ધારબાહ્લિકાઃ 55.
લંબ, સ્તનનાગ, માદ્ર, ગાંધાર અને બાહ્લિક લોકો,
ત્રિગર્ત્તનીલકોલાત (ભ) બ્રહ્મપુત્રાઃ સટઙ્કણાઃ 55.
ત્રિગર્ત, નિલ, કોલ, બ્રહ્મપુત્ર અને સટંકણ લોકો,
ઇતિ શ્રીગારુડે મહાપુરાણે પૂર્વખણ્ડે પ્રથમાંશાખ્યે આચારકાણ્ડે ભુવનકોશવર્ણનં નામ પઞ્ચપઞ્ચાશત્તમોઽધ્યાયઃ
આ રીતે શ્રીગરૂડ મહાપુરાણના પૂર્વખંડના આચારકાંડમાં 'ભુવનકોશ વર્ણન' નામે પચપનમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો.
સપ્ત મેધાતિથેઃ પુત્રાઃ પ્લક્ષદ્વીપેશ્વરસ્ય ચ 56.
પ્લક્ષદ્વીપના રાજા મેધાતિથિના સાત પુત્રો હતા,
સુખોદયસ્તથા નન્દઃ શિવઃ ક્ષેમક એવ ચ 56.
સુખોદય, નંદ, શિવ અને ક્ષેમક,
ગોમેદશ્ચૈવ ચન્દ્રશ્ચ નારદો દુન્દુભિસ્તથા 56.
ગોમેદ, ચંદ્ર, નારદ અને ડુંડુભિ પણ,
અનુતપ્તા શિખી ચૈવ વિપાશા ત્રિદિવા ક્રમુઃ 56.
અનુતપ્ત અને શિખી તથા વિપાશા, એ બધા ક્રમશઃ સ્વર્ગે ગયા.
વપુષ્માન્શાલ્મલસ્યેશસ્તત્સુતા વર્ષનામકાઃ 56.
શાલમલદ્વીપના રાજા વપુષ્માનના પુત્રોના નામ પણ પ્રદેશોના નામ પર હતા.
વૈદ્યુતો માનસશ્ચૈવ સપ્રભશાચપિ સપ્તમઃ 56.
વૈદ્યુત, માનસ અને સપ્રભાસા એ સાતમા હતા.
ક્રૌઞ્ચઃ કકુદ્માન્હ્યેતે વૈ ગિરયઃ સરિતસ્ત્વિમાઃ 56.
ક્રૌંચ અને કકુદ્માન એ પર્વતો છે અને આ નદીઓ છે.
વિધૃતિઃ સપ્તમી તાસાં સ્મૃતાઃ પાપપ્રશાન્તિદાઃ 56.
વિધૃતિ એ સાતમી ગણાય છે, જે પાપ શાંત કરે છે.
ઉદ્ભિદો વેણુમાંશ્ચૈવ દ્વૈરથો લમ્બનો ધૃતિઃ 56.
ઉદ્ભિદ, વેણુમાન, દ્વૈરથ, લંબન અને ધૃતિ.
વિદ્રુમો હેમશૈલશ્ચ દ્યુતિમાન્પુષ્પવાંસ્તથા 56.
વિદ્રુમ, હેમશૈલ, દ્યુતિમાન અને પુષ્પવાન.
ધૂતપાપા શિવા ચૈવ પવિત્રા સન્મતિસ્તથા 56.
ધૂતપાપા, શિવા, પવિત્રા અને સન્મતિ.
ક્રૌઞ્ચદ્વીપે દ્યુતિમતઃ પુત્રાઃ સપ્ત મહાત્મનઃ 56.
ક્રૌંચદ્વીપમાં મહાન આત્માવાળા દ્યુતિમાનના સાત પુત્રો છે.
મુનિશ્ચ દુન્દુભિશ્ચૈવ સપ્તૈતે તત્સુતા હર 56.
મુનિ અને દુન્દુભિ—આ સાતેય હરાના પુત્રો છે.
દિવાવૃત્પઞ્ચમશ્ચાન્યો દુન્દુભિઃ પુણ્ડરીકવાન્ 56.
પાંચમો બીજો દીવાવૃત છે; દુન્દુભિ પુંડરીકવાન છે.
ખ્યાતિશ્ચ પુણ્ડરીકા ચ સપ્તૈતા વર્ષનિમ્નગાઃ 56.
ખ્યાતિ અને પુંડરીકા—આ સાતે એ દેશમાં વહેતી નદીઓ છે.
જલદ્શ્ચ કુમારશ્ચ સુકુમારોરુણી બકઃ 56.
જલદ, કુમાર, સુકુમાર, ઓરુણી અને બક.