ગરુડપુરાણમ્

એકો નારાયણો દેવો દેવાનામીશ્વરેશ્વરઃ 1.

માત્ર નારાયણ જ દેવ છે, દેવતાઓના પણ ઈશ્વર છે.

જગતો રક્ષણાર્થાય વાસુદેવોઽજરોઽમરઃ 1.

જગતની રક્ષા માટે, વાસુદેવ, જે અજર અને અમર છે, તે છે.

હરિઃ સ પ્રથમં દેવઃ કૌમારં સર્ગમાસ્થિતઃ 1.

હરિ, એ પ્રથમ દેવ, સર્જનના આરંભે કુમારરૂપે પ્રગટ થયા.

દ્વિતીયં તુ ભવાયાસ્ય રસાતલગતાં મહીમ્ 1.

બીજીવાર, પૃથ્વીના હિત માટે, તેઓ પાતાળ લોકમાં ગયા.

તૃતીયમૃષિસર્ગં તુ દેવર્ષિત્વમુપેત્ય સઃ 1.

ત્રીજીવાર, ઋષિરૂપે, તેમણે દેવઋષિત્વ પ્રાપ્ત કર્યું.

નરનારાયણો ભૂત્વા તુર્ય્યે તેપે તપો હરિઃ 1.

ચોથીવાર, નર અને નારાયણ બની, હરિએ ઘોર તપ કર્યું.

પઞ્ચમઃ કપિલો નામ સિદ્ધેશઃ કાલવિપ્લુતમ્ 1.

પાંચમો અવતાર, સિદ્ધોના સ્વામી કપિલ છે, જે કાળમાં વિક્ષેપ થતાં પ્રગટ થયા.

ષષ્ઠમત્રેરપત્યત્વં દત્તઃ પ્રાપ્તોઽનસૂયયા 1.

છઠ્ઠો પુત્ર અત્રિ અને અનસૂયાના ઘરમાં જન્મ્યો હતો.

તતઃ સપ્ત આકૂત્યાં રુચેર્યજ્ઞોઽભ્યજાયત 1.

પછી, આકૂતિ અને રૂચિના ઘરમાં સાતમો પુત્ર યજ્ઞ જન્મ્યો.

અષ્ટમે મેરુદેવ્યાં તુ નાભેર્જાત ઉરુક્રમઃ 1.

આઠમો પુત્ર નાભિ અને મેરુદેવીના ઘરમાં ઉરુક્રમા તરીકે અવતર્યો.

ઋષિભિર્યાચિતો ભેજે નવમં પાર્થિવં વપુઃ 1.

ઋષિઓએ વિનંતી કરતાં, તેમણે નવમું રાજાશ્રય રૂપ ધારણ કર્યું.

રૂપં સ જગૃહે માત્સ્યં ચાક્ષુષાન્તરસંપ્લવે 1.

તેણે ચાક્ષુષ યુગના મહાપ્રળયમાં માછલીનું રૂપ લીધું.

સુરાસુરાણામુદધિં મથ્નતાં મન્દરાચલમ્ 1.

જ્યારે દેવતાઓ અને દાનવો મન્દર પર્વતથી સાગર મથન કરતા હતા,

ધાન્વન્તરં દ્વાદશમં ત્રયોદશમમેવ ચ 1.

ત્યારે ધન્વંતરી દ્વાદશ અને પછી ત્રયોદશ અવતાર રૂપે પ્રગટ થયા.

ચતુર્દશં નારસિંહં ચૈત્ય (વૈર) દૈત્યેન્દ્રમૂર્જિતમ્ 1.

ચૌદમો અવતાર નરસિંહ થયો, જેમણે દૈત્યરાજને મારેા.

પઞ્ચદશં વામનકો ભૂત્વાગાદધ્વરં બલેઃ 1.

પંદરમો અવતાર વામન તરીકે બલિના યજ્ઞમાં ગયા.

અવતારે ષોડશમે પશ્યન્બ્રહ્મદ્રુહો નૃપાન્ 1.

સોળમો અવતારમાં, બ્રાહ્મણદ્રોહી રાજાઓને જોઈને પ્રભુ અવતર્યા.

તતઃ સપ્તદશે જાતઃ સત્યવત્યાં પરાશરાત્ 1.

પછી સત્તરમા અવતારમાં, પરાશર અને સત્યવતીના ઘરમાં જન્મ્યા.

નરદેવત્વમાપન્નઃ સુરકાર્ય્યચિકીર્ષયા 1.

તેમણે દેવકાર્ય માટે મનુષ્ય અને દેવનું રૂપ ધારણ કર્યું.

એકોનવિંશે વિંશતિમે વૃષ્ણિષુ પ્રાપ્ય જન્મની 1.

ઓગણીસમા અને વીસમા જન્મે, તેઓ વૃષ્ણિવંશમાં અવતર્યા.

તતઃ કલેસ્તુ સન્ધ્યાન્તે સમ્મોહાય સુરદ્વિષામ્ 1.

પછી કળિયુગના અંતે, દેવદ્વેષીઓને મોહિત કરવા પ્રભુ અવતર્યા.

અથ સોઽષ્ટમસન્ધ્યાયાં નષ્ટપ્રાયેષુ રાજસુ 1.

આ રીતે, આઠમી સંધ્યાના સમયે, જ્યારે રાજાઓ લગભગ નાશ પામ્યા હતા,

અવતારા હ્યસંખ્યેયા હરેઃ સત્ત્વનિધેર્દ્વિજાઃ 1.

હે દ્વિજો, હરિના અવતારો તો અનંત છે.

તસ્માત્સર્ગાદયો જાતાઃ સંપૂજ્યાશ્ચ વ્રતાદિના 1.

તેમાથી સર્જન અને અન્ય કાર્યો થાય છે, જેનું વ્રતાદિથી પૂજન કરવું જોઈએ.

કથં વ્યાસેન કથિતં પુરાણં ગારુડં તવ 2.

વ્યાસજીએ તમને ગરુડ પુરાણ કેવી રીતે કહ્યુ હતું?

સૂત ઉવાચ તત્ર દૃષ્ટો મયા વ્યાસો ધ્યાયમાનઃ પરેશ્વરમ્ ।। 2.

સૂતાએ કહ્યું: ત્યાં મેં વ્યાસજીને જોયા, જે પરમેશ્વરની ધ્યાનમાં લીન હતા.

તં પ્રણમ્યોપવિષ્ટોઽહં પૃષ્ટવાન્હિ મુનીશ્વરમ્ સૂત ઉવાચ 2.

હું તેમને વંદન કરીને બેસ્યો અને એ મહાન ઋષિજીને પ્રશ્ન કર્યો.

મન્યે ધ્યાયસિ તં યસ્માત્તસ્માજ્જાનાસિ તં વિભુમ્ 2.

મને લાગે છે કે તમે જેમના ધ્યાનમાં રહો છો, એથી જ તમે એ સર્વવ્યાપકને જાણો છો.

શ્રૃણુ સૂત ! પ્રવક્ષ્યામિ પુરાણં ગારુડં તવ 2.

સૂતા, સાંભળ! હું તને ગરુડ પુરાણ કહું છું.