దివ్యదేహౌ తతో జాతౌ లక్ష్మీనారాయణావుభౌ । విమానవరసంవిష్టౌ స్తూయమానౌ సురైర్దివి
ఆ సమయంలో, దివ్యరూపాలతో లక్ష్మీదేవి, నారాయణుడు ఇద్దరూ, ఆకాశంలో మణిమయ విమానంలో దేవతలు స్తుతిస్తూ ప్రత్యక్షమయ్యారు.
గన్తుకామం పతిం ప్రాహ కమలా కమలాపతిమ్ । గృహాణేమం సుతం నాథ నాహం శక్తాస్మి హాపితుమ్
పోయే ఉద్దేశంతో కమలాదేవి తన భర్త అయిన కమలాపతిని ఇలా అడిగింది: 'ప్రభూ, ఈ చిన్నారిని తీసుకోండి. నేను వదిలిపెట్టలేను.'
ప్రాణప్రియోఽస్తి మే పుత్రః కాన్త్యా త్వత్సదృశః ప్రభో । గృహీత్వైనం గమిష్యావో వైకుణ్ఠం మధుసూదన
ప్రభూ, నా కుమారుడు నాకు ప్రాణాలకన్నా ప్రియమైనవాడు. అతని రూపం నీలా అందంగా ఉంది. మధుసూదనా, మనం ఈ చిన్నారిని తీసుకుని వైకుంఠానికి వెళ్ళుదాం.
హరిరువాచ మా విషాదం ప్రియే కర్తుం త్వమర్హసి వరాననే । తిష్ఠత్వయం సుఖేనాత్ర రక్షా మే విహితా త్విహ
హరి ఇలా అన్నాడు: 'ప్రియమైనవాళ్లా, అందమైనవాడా, నీవు బాధపడకూడదు. ఈ చిన్నారి ఇక్కడ సుఖంగా ఉండాలి. నేను ఇక్కడే అతని రక్షణను ఏర్పాటు చేశాను.'
కార్యం కిమపి వామోరు వర్తతే మహదద్భుతమ్ । నిబోధ కథయామ్యద్య సుతస్యాత్ర విమోచనే
సన్నని నడుము కలదానివి, ఇక్కడ ఒక గొప్ప, ఆశ్చర్యమైన పని జరుగబోతోంది. ఈ చిన్నారి విమోచనం గురించి నేను ఇప్పుడు చెబుతాను, విను.
తుర్వసుర్నామ విఖ్యాతో యయాతితనుజో భువి । హరివర్మేతి పిత్రాస్య కృతం నామ సువిశ్రుతమ్
భూమిపై యయాతి కుమారుడైన తుర్వసు అనే రాజు ప్రసిద్ధి చెందాడు. అతని తండ్రి అతనికి హరివర్మ అనే పేరు పెట్టాడు.
స రాజా పుత్రకామోఽద్య తపస్తపతి పావనే । తీర్థే వర్షశతం జాతం తస్య వై కుర్వతస్తపః
ఆ రాజు కుమారుని కోరికతో పవిత్రతీర్థంలో వంద సంవత్సరాలుగా తపస్సు చేస్తూ ఉన్నాడు.
తస్యార్థే నిర్మితః పుత్రో మయాయం కమలాలయే । తత్ర గత్వా నృపం సుభ్రు ప్రేరయిష్యామి సామ్ప్రతమ్
కమలాలయ, ఆ రాజు కోసమే నేను ఈ కుమారుణ్ని సృష్టించాను. ఇప్పుడు నేను అక్కడికి వెళ్లి ఆ రాజును ఇక్కడికి రమ్మని ప్రేరేపిస్తాను.
తస్మై దాస్యామ్యహం పుత్రం పుత్రకామాయ కామిని । గృహీత్వా స్వగృహం రాజా ప్రాపయిష్యతి బాలకమ్
కాంతివంతురాలా, కుమారుని కోరికతో ఉన్న ఆ రాజుకు నేను ఈ చిన్నారిని ఇస్తాను. రాజు ఈ బాలుడిని తీసుకుని తన ఇంటికి తీసుకెళ్తాడు.
వ్యాస ఉవాచ ఇత్యాశ్వాస్య ప్రియాం పద్మాం కృత్వా రక్షాం చ బాలకే । విమానవరమారుహ్య ప్రయయౌ ప్రియయా సహ
వ్యాసుడు ఇలా అన్నాడు: ఈ విధంగా తన ప్రియమైన పద్మను ఓదార్చి, బాలుడి రక్షణను ఏర్పాటు చేసి, ఆ మణిమయ విమానంలో ప్రియతో కలిసి బయలుదేరాడు.
ఏకవీరాఖ్యానవర్ణనమ్ జనమేజయ ఉవాచ సంశయోఽయం మహానత్ర జాతమాత్రః శిశుస్తథా । ముక్తః కేన గృహీతోఽసావేకాకీ విజనే వనే
ఏకవీరుని కథ
కా గతిస్తస్య బాలస్య జాతా సత్యవతీసుత । వ్యాఘ్రసింహాదిభిర్హింస్రైర్గృహీతో నాతిబాలకః
జనమేజయుడు ఇలా అడిగాడు: ఇక్కడ నాకు ఒక పెద్ద సందేహం కలుగుతోంది. ఆ పుట్టిన వెంటనే వనంలో ఒంటరిగా వదిలిన చిన్నారిని ఎవరు తీసుకెళ్లారు?
వ్యాస ఉవాచ లక్ష్మీనారాయణౌ తస్మాత్స్థానాచ్చ చలితౌ యదా । తదైవ తత్ర చమ్పాఖ్యః ప్రాప్తో విద్యాధరః కిల
సత్యవతీ కుమారుడా, ఆ బాలుడి పరిస్థితి ఏమయ్యింది? వయస్సు తక్కువగా ఉండగా, వ్యాఘ్రాలు, సింహాలు లాంటి మృగాలు అతన్ని పట్టుకోలేదా?
విమానవరమారూఢః కామిన్యా సహితో నృప । మదనాలసయా కామం క్రీడమానో యదృచ్ఛయా
వ్యాసుడు ఇలా అన్నాడు: లక్ష్మీ, నారాయణులు అక్కడినుంచి వెళ్లిన వెంటనే, చంపక అనే విద్యాధరుడు అక్కడికి వచ్చాడు.
విలోక్య తం శిశుం భూమావేకాకినమనుత్తమమ్ । దేవపుత్రప్రతీకాశం రమమాణం యథాసుఖమ్
ఆ రాజు తన ప్రియతో కలిసి మణిమయ విమానంలో ఉండగా, కామంతో ఆటలాడుతూ యాదృచ్ఛికంగా అక్కడికి వచ్చాడు.
విమానాత్తరసోత్తీర్య చమ్పకస్తం శిశు జవాత్ । జగ్రాహ చ ముదం ప్రాప నిధిం ప్రాప్య యథాధనః
ఆ చిన్నారిని నేలపై ఒంటరిగా, దేవపుత్రుల్లా అందంగా, సంతోషంగా ఆడుకుంటున్నట్టు చూసి, చంపకుడు ధనాన్ని కనుగొన్నవాడిలా ఆనందంతో వెంటనే పట్టుకున్నాడు.
గృహీత్వా చమ్పకః ప్రాదాద్దేవ్యై తం మదనోపమమ్ । మదనాలసాయై తం బాలం జాతమాత్రం మనోహరమ్
చంపకుడు ఆ మదనుని పోలిన అందమైన శిశువును తీసుకొని, కోరికతో అలసిపోయిన దేవికి ఇచ్చాడు. ఆ బాబు పుట్టిన వెంటనే ఎంతో ఆకర్షణీయంగా ఉన్నాడు.
సా గృహీత్వా శిశుం ప్రేమ్ణా సరోమాఞ్చా సవిస్మయా । ముఖం చుచుమ్బ బాలస్య కృత్వా తు హృదయే భృశమ్
ఆమె ప్రేమతో ఆ బిడ్డను తీసుకుని, ఆశ్చర్యంతో, ఆనందంతో ఒళ్ళు వణికిపోయింది. ఆ బాలుని ముఖాన్ని ముద్దాడి, హృదయానికి బలంగా హత్తుకుంది.
ఆలిఙ్గితశ్చుమ్బితశ్చ తయాసౌ ప్రీతిపూర్వకమ్ । ఉత్సఙ్గే చ కృతస్తన్వ్యా పుత్రభావేన భారత
ఆ సన్నని దేహం గల దేవి, ప్రేమతో ఆ బాలుని ఆలింగనం చేసి ముద్దాడింది. తన కొడుకులా భావించి, తన ఒడిలో పెట్టుకుంది, ఓ భారతా!
కృత్వాఙ్కే తౌ సమారూఢౌ విమానం దమ్పతీ ముదా । పతిం పప్రచ్ఛ చార్వఙ్గీ ప్రహస్య మదనాలసా
ఆ ఇద్దరినీ తన ఒడిలో కూర్చోబెట్టి, ఆనందంతో ఆ dampatulu vimānam లోకి ఎక్కారు. అందమైన అవయవాలు గల, ప్రేమతో మత్తుగా ఉన్న ఆ దేవి నవ్వుతూ భర్తను అడిగింది.
కస్యాయం బాలకః కాన్త త్యక్తః కేన చ కాననే । పుత్రోఽయం మమ దేవేన దత్తస్త్ర్యమ్బకపాణినా
ప్రియుడా, ఈ బాబు ఎవరిది? ఎవరు వనంలో వదిలారు? ఈ కుమారుడిని త్రయంబకుడు తన చేతులతో నాకు ఇచ్చాడా?
చమ్పక ఉవాచ ప్రియే గత్వాద్య పృచ్ఛేయం శక్రం సర్వజ్ఞమాశు వై । దేవో వా దానవో వాపి గన్ధర్వో వా శిశుః కిల
చంపకుడు ఇలా అన్నాడు: ప్రియమైనవాడా, నేను ఈ రోజు వెంటనే శక్రుని దగ్గరకు వెళ్లి అడుగుతాను. ఈ బాబు దేవుడా, దానవుడా, గంధర్వుడా అని తెలుసుకుంటాను.
తేనాజ్ఞప్తః కరిష్యామి పుత్రం ప్రాప్తం వనాదముమ్ । అపృష్ట్వా నైవ కర్తవ్యం కార్యం కిఞ్చిన్మయా ధ్రువమ్
అతను ఏమి చెప్పాడో తెలుసుకుని, అప్పుడు ఈ అడవిలో దొరికిన బిడ్డ గురించి నేను చర్య తీసుకుంటాను. అడగకుండా ఏ పని చేయకూడదు, ఇది నిశ్చయం.
ఇత్యుక్త్వా తాం గృహీత్వా తం విమానేనాథ చమ్పకః । యయౌ శక్రపురం తూర్ణం హర్షేణోత్ఫుల్లలోచనః
ఇలా చెప్పి, చంపకుడు ఆమెను, ఆ బిడ్డను విమానంలో తీసుకుని, ఆనందంతో కళ్లు వెలిగిస్తూ, త్వరగా శక్రుని నగరానికి వెళ్లాడు.
ప్రణమ్య పాదయోః ప్రీత్యా చమ్పకస్తు శచీపతిమ్ । నివేద్య బాలకం ప్రాహ కృతాఞ్జలిపుటః స్థితః
చంపకుడు శచీపతి పాదాలకు భక్తితో నమస్కరించి, చేతులు జోడించి నిలబడి, ఆ బాలుణ్ణి చూపించి ఇలా అన్నాడు.
దేవదేవ మయా లబ్ధస్తీర్థే పరమపావనే । కాలిన్దీతమసాసఙ్గే బాలకోఽయం స్మరప్రభః
దేవదేవా, నేను ఈ ప్రకాశవంతమైన బాలుణ్ణి అత్యంత పవిత్రమైన కాలిందీ, తమసా నదుల సంగమంలో కనుగొన్నాను.
కస్యాయం బాలకః కాన్తః కథం త్యక్తః శచీపతే । ఆజ్ఞా చేత్తవ దేవేశ కుర్వేఽహం బాలకం సుతమ్
శచీపతీ, ఈ అందమైన బాబు ఎవరిది? ఎవరు వదిలారు? దేవదేవా, మీరు అనుమతిస్తే, ఈ బిడ్డను నా కుమారుడిగా చేసుకోవాలనుకుంటున్నాను.
అతీవ సున్దరో బాలః ప్రియాయా వల్లభః సుతః । కృత్రిమస్తు సుతః ప్రోక్తో ధర్మశాస్త్రేషు సర్వథా
ఈ బాబు ఎంతో అందంగా, నా భార్యకు ఎంతో ఇష్టమైన కుమారుడు. అయినా, ఇలా దక్కిన బిడ్డను ధర్మశాస్త్రాల్లో ఎప్పుడూ దత్తపుత్రుడిగా అంటారు.
ఇన్ద్ర ఉవాచ పుత్రోఽయం వాసుదేవస్య వాజిరూపధరస్య హ । హైహయోఽయం మహాభాగ లక్ష్మ్యాం జాతః పరన్తపః
ఇంద్రుడు ఇలా అన్నాడు: ఈవాడు వాసుదేవుని కుమారుడు, అతడు గుర్రం రూపం ధరించాడు. ఈ మహాభాగుడు హైహయుడు, లక్ష్మీదేవిలో జన్మించాడు, ఓ శత్రువులను జయించువాడా!
ఉత్పాదితో భగవతా కార్యార్థం కిల బాలకః । దాతుం నృపతయే నూనం యయాతితనయాయ చ
ఈ బాలుణ్ణి భగవంతుడు ఒక ముఖ్యమైన కార్యార్థం కోసం సృష్టించాడు. ఈ బిడ్డను ఓ రాజుకు, యయాతి కుమారునికి ఇవ్వాలని ఉద్దేశం.