ఇత్యుక్తం దేవదేవేన విష్ణునా ప్రభవిష్ణునా । ఏకాన్తే కిల పృష్టేన మయా శైలసుతాప్రియ
ఇలా దేవతల అధిపతి, శక్తిశాలి అయిన విష్ణువు, నేను ఒంటరిగా అడిగినప్పుడు, శైలజాతనయ ప్రియుడా! ఈ మాటలు అన్నాడు.
తస్మాత్త్వాం వల్లభం విష్ణోర్జ్ఞాత్వా ధ్యాతవతీ హ్యహమ్ । తథా కురు మహేశాన యథా మే ప్రియసఙ్గమః
కాబట్టి, నువ్వు విష్ణువుకు ప్రియుడివని తెలుసుకుని, నేను నిన్ను ధ్యానించాను. మహేశానా! మళ్లీ నా ప్రియుడితో కలవబోయేలా దయచేయు.
వ్యాస ఉవాచ ఇతి శ్రియో వచః శ్రుత్వా ప్రత్యువాచ మహేశ్వరః । తామాశ్వాస్య ప్రియైర్వాక్యైర్యథార్థం వాక్యకోవిదః
వ్యాసుడు చెప్పాడు: శ్రీదేవి మాటలు విని, మహేశ్వరుడు ఆమెను సత్యమైన, మధురమైన మాటలతో ఓదార్చుతూ సమాధానం చెప్పాడు.
స్వస్థా భవ పృథుశ్రోణి తుష్టోఽహం తపసా తవ । సమాగమస్తే పతినా భవిష్యతి న సంశయః
ప్రశాంతంగా ఉండు, విశాల నడుము కలదానీ! నీ తపస్సుతో నేను సంతోషించాను. నీ భర్తతో మళ్లీ కలవడం ఖచ్చితంగా జరుగుతుంది, ఎలాంటి సందేహం లేదు.
అత్రైవ హయరూపేణ భగవాఞ్జగదీశ్వరః । ఆగమిష్యతి తే కామం పూర్ణం కర్తుం మయేరితః
ఇక్కడే జగత్తుకు అధిపతి అయిన భగవంతుడు గుర్రపు రూపంలో నీ వద్దకు వచ్చి, నేను చెప్పినట్టు నీ కోరికను పూర్తిగా తీర్చుతాడు.
తథాహం ప్రేరయిష్యామి తం దేవం మధుసూదనమ్ । యథాసౌ హయరూపేణ త్వామేష్యతి మదాతురః
అలాగే నేను ఆ దేవుడైన మధుసూదనుని పంపిస్తాను. నా ప్రభావంతో ఆయన గుర్రపు రూపంలో నీ దగ్గరకు వస్తాడు.
పుత్రస్తే భవితా సుభ్రు నారాయణసమః క్షితౌ । భవిష్యతి స భూపాలః సర్వలోకనమస్కృతః
ఓ సుందరీ! నీ కుమారుడు భూమిపై నారాయణుడితో సమానంగా ఉండి, అన్ని లోకాలు గౌరవించే రాజుగా అవతరిస్తాడు.
సుతం ప్రాప్య మహాభాగే త్వం తేన పతినా సహ । గన్తాసి దేవి వైకుణ్ఠం ప్రియా తస్య భవిష్యసి
మహాభాగ్యవంతురాలివి, కుమారుని పొందిన తర్వాత భర్తతో కలిసి వైకుంఠానికి వెళ్ళి, ఆయనకు ప్రియమైనవాడవుతావు.
ఏకవీరేతి నామ్నాసౌ ఖ్యాతిం యాస్యతి తే సుతః । తస్మాత్తు హైహయో వంశో భువి విస్తారమేష్యతి
నీ కుమారుడు 'ఏకవీరుడు' అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందుతాడు. అతని వంశం అయిన హైహయ వంశం భూమిపై విస్తరిస్తుంది.
పరం తు విస్మృతాసి త్వం హృదిస్థాం పరమేశ్వరీమ్ । మదాన్ధా మత్తచిత్తా చ తేన తే ఫలమీదృశమ్
కాని, నువ్వు హృదయంలో ఉన్న పరమేశ్వరీని మరచిపోయావు. మదంతో, గర్వంతో మునిగి ఉండటం వల్ల ఈ ఫలితం నీకు కలిగింది.
అతస్తద్దోషశాన్త్యర్థం హృదిస్థాం పరదేవతామ్ । శరణం యాహి సర్వాత్మభావేన జలధేః సుతే
అందుకే, ఆ తప్పు తొలగించుకోవడానికి, హృదయంలో ఉన్న పరదేవతను సంపూర్ణంగా ఆశ్రయించు, సముద్ర కుమార్తె.
అన్యథా తవ చిత్తం తు కథం గచ్ఛేద్ధయోత్తమే । వ్యాస ఉవాచ ఇతి దత్త్వా వరం దేవ్యై భగవాఞ్ఛైలజాపతిః
లేకపోతే నీ మనస్సు ఆ గుర్రపు శ్రేష్ఠ రూపాన్ని ఎలా చేరగలదు? వ్యాసుడు చెప్పాడు: ఇలా వరం ఇచ్చి శైలజాపతి అక్కడి నుండి వెళ్ళిపోయాడు.
అన్తర్ధానం గతః సాక్షాదుమయా సహితః శివః । సాపి తత్రైవ చార్వఙ్గీ సంస్థితా కమలాసనా
శివుడు ఉమాదేవితో కలిసి అక్కడే అంతర్ధానం అయ్యాడు. ఆ అందమైన అవయవాల కలిగిన ఆమె కమలాసనంపై కూర్చొని అక్కడే నిలిచింది.
ధ్యాయన్తీ చరణామ్భోజం దేవ్యాః పరమశోభనమ్ । దేవాసురశిరోరత్ననిఘృష్టనఖమణ్డలమ్
ఆమె దేవికి అత్యంత అందమైన పదపద్మాలను ధ్యానిస్తూ, దేవతలు మరియు అసురుల మణులు తాకిన ఆమె పాదనఖాలను మనసులో ఉంచుకుంది.
ప్రేమగద్గదయా వాచా తుష్టావ చ ముహుర్ముహుః । ప్రతీక్షమాణా భర్తారం హయరూపధరం హరిమ్
ప్రేమతో నిండిన కంపించిన స్వరంతో ఆమెను మళ్లీ మళ్లీ స్తుతిస్తూ, గుర్రపు రూపంలో రాబోయే భర్త హరిని ఎదురుచూసింది.
పుత్రజన్మానన్తరం స్వస్వరూపేణ వైకుణ్ఠగమనవర్ణనమ్ వ్యాస ఉవాచ తస్యై దత్త్వా వరం శమ్భుః కైలాసం త్వరితో యయౌ । రమ్యం దేవగణైర్జుష్టమప్సరోభిశ్చ మణ్డితమ్
కుమారుని జననం అనంతరం ఆమె స్వరూపంతో వైకుంఠ ప్రయాణం వర్ణన: వ్యాసుడు చెప్పాడు — శంభుడు ఆమెకు వరం ఇచ్చి, దేవతలు మరియు అప్సరసలతో అలంకరించబడిన, సుందరమైన కైలాసానికి వేగంగా వెళ్ళాడు.
తత్ర గత్వా చిత్రరూపం గణం కార్యవిశారదమ్ । ప్రేషయామాస వైకుణ్ఠే లక్ష్మీకార్యార్థసిద్ధయే
అక్కడికి వెళ్లి, కార్యాలలో నిపుణుడైన చిత్రరూపుడిని లక్ష్మీదేవి కార్యసిద్ధి కోసం వైకుంఠానికి పంపించాడు.
శివ ఉవాచ చిత్రరూప హరిం గత్వా బ్రూహి త్వం వచనాన్మమ । యథాసౌ దుఃఖితాం పత్నీం విశోకాం చ కరిష్యతి
శివుడు ఇలా అన్నాడు: చిత్రరూపా! నీవు హరిని దగ్గరకు వెళ్లి నా మాటలు చెప్పు. ఆయన తన దుఃఖిత భార్యను సంతోషంగా చేయాలి.
ఇత్యుక్తశ్చిత్రరూపోఽథ నిర్జగామ త్వరాన్వితః । వైకుణ్ఠం పరమం స్థానం వైష్ణవైశ్చ గణైర్వృతమ్
శివుడు చెప్పినట్లు చిత్రరూపుడు వెంటనే వైకుంఠానికి, విష్ణుభక్తులతో కూడిన పరమస్థానానికి వెళ్ళాడు.
నానాద్రుమగణాకీర్ణం వాపీశతవిరాజితమ్ । సంజుష్టం హంసకారణ్డమయూరశుకకోకిలైః
అక్కడ వివిధ రకాల చెట్ల సమూహాలతో, వందల కొద్దీ చెరువులతో అలంకరించబడి, హంసలు, క్రౌంచపక్షులు, నెమళ్లు, శుకపక్షులు, కోకిలలు అలంకరించిన వైకుంఠం ఉంది.
ఉచ్చప్రాసాదసంయుక్తం పతాకాభిరలంకృతమ్ । నృత్యగీతకలాపూర్ణం మన్దారద్రుమసంయుతమ్
ఎత్తైన ప్రాసాదాలు, పతాకాలతో అలంకరించబడి, నృత్యం, గానం, కళలతో నిండిన, మందారవృక్షాలతో కూడిన వైకుంఠం ఉంది.
బకులాశోకతిలకచమ్పకాలివిమణ్డితమ్ । కూజితైర్విహగానాం తు కర్ణాహ్లాదకరైర్యుతమ్
బకుల, అశోక, తిలక, చంపక, ఆలివి వృక్షాలతో అలంకరించబడి, పక్షుల మధురమైన కూళ్ళతో చెవులకు ఆనందాన్ని ఇచ్చే వైకుంఠం ఉంది.
సంవీక్ష్య భవనం విష్ణోర్ద్వాస్థౌ ప్రాహ ప్రణమ్య చ । జయవిజయనామానౌ వేత్రపాణీ స్థితావుభౌ
విష్ణువు నివాసాన్ని చూసి, చేతులు జోడించి నమస్కరించి, ద్వారంలో నిలబడి ఉన్న జయ, విజయ అనే ఇద్దరు ద్వారపాలకులను ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
చిత్రరూప ఉవాచ భో నివేదయత శీఘ్రం హరయే పరమాత్మనే । దూతం ప్రాప్యం హరస్యాత్ర ప్రేరితం శూలపాణినా
చిత్రరూపుడు ఇలా అన్నాడు: 'ఓయ్, త్వరగా హరికి, పరమాత్ముడైన ఆయనకు, శూలపాణి అయిన హరుడు పంపిన దూత ఇక్కడ వచ్చాడని తెలియజేయండి.'
తచ్ఛ్రుత్వా వచనం తస్య జయః పరమబుద్ధిమాన్ । గత్వా హరిం ప్రణమ్యాహ కృతాఞ్జలిపుటః పురః
ఆ మాటలు విని, అత్యంత తెలివిగల జయుడు హరివైపు వెళ్లి, చేతులు జోడించి నమస్కరించి, ఆయన ఎదుట వినయంగా ఇలా అన్నాడు.
దేవదేవ రమాకాన్త కరుణాకర కేశవ । ద్వారి తిష్ఠతి దూతోఽత్ర శఙ్కరస్య సమాగతః
దేవదేవా, రమాకాంతా, కరుణామయుడా, కేశవా! శంకరుడు పంపిన ఒక దూత ఇక్కడ ద్వారంలో వచ్చి నిలబడ్డాడు.
ఆజ్ఞాపయ ప్రవేష్టవ్యో న వేతి గరుడధ్వజ । చిత్రరూపధరోఽప్యస్తి న జానే కార్యగౌరవమ్
గరుత్మంతుడిని ధ్వజంగా ధరించినవాడా, ఆయనను లోపలికి అనుమతించాలా వద్దా అని ఆజ్ఞాపించండి. అతడు చిత్రరూపాన్ని ధరించి ఉన్నాడు. కానీ అతని పనికి ఎంత ప్రాముఖ్యత ఉందో నాకు తెలియదు.
ఇత్యాకర్ణ్య హరిః ప్రాహ జయం ప్రజ్ఞాతకారణః । ప్రవేశయాత్ర రుద్రస్య భృత్యం సమయసంస్థితమ్
అది విని, కారణాన్ని తెలుసుకున్న హరి జయునితో ఇలా అన్నాడు: 'రుద్రుని సేవకుడైన అతడిని, ఒప్పందాన్ని పాటిస్తూ ఉన్నవాడిని లోపలికి తీసుకురా.'
ఇత్యాకర్ణ్య జయస్తూర్ణం గత్వా తం పరమాద్భుతమ్ । ఏహీత్యాకారయామాస జయః శఙ్కరసేవకమ్
అది విని, జయుడు వెంటనే ఆ అద్భుతమైన వ్యక్తివద్దకు వెళ్లి, 'రా' అని పిలిచి, శంకరుని సేవకుడిని లోపలికి తీసుకెళ్లాడు.
ప్రవేశితో జయేనాథ చిత్రరూపస్తథాకృతిః । ప్రణమ్య దణ్డవద్విష్ణుం కృతాఞ్జలిపుటః స్థితః
జయుడు అనుమతించడంతో, చిత్రరూపుడు లోపలికి వెళ్లి, విష్ణువుకు దండవత్ప్రణామం చేసి, చేతులు జోడించి నిలబడ్డాడు.