ఇతి సఞ్చిన్త్య మే సర్వే బృహస్పతిపురోగమాః । నహుషం సహితా జగ్మురిన్ద్రపత్న్యా దివౌకసః
ఇలా నిర్ణయించుకుని, బృహస్పతి ముందుండగా అందరు దేవతలు, ఇంద్రపత్నితో కలిసి నహుషుని వద్దకు వెళ్లారు.
తానాగతాన్మమీక్ష్యాహ తదా కృత్రిమవాసవః । జహర్ష చ ముదాయుక్తస్తాం వీక్ష్య ముదితోఽబ్రవీత్
వారు వచ్చినదాన్ని చూసి, ఆ నకిలీ ఇంద్రుడు ఎంతో ఆనందపడి, ఆమెను చూసి సంతోషంగా ఇలా అన్నాడు.
అద్యాస్మి వాసవః కాన్తే భజ మాం చారులోచనే । పతిత్వే సర్వలోకస్య పూజ్యోఽహం విహితః సురైః
'ఈ రోజు నేను ఇంద్రుడిని, అందమైన కళ్లవాడా! నన్ను స్వీకరించు. దేవతలు నన్ను అన్ని లోకాల అధిపతిగా, పూజించదగ్గవాడిగా నియమించారు.'
ఇత్యుక్తా సా నృపం ప్రాహ వేపమానా త్రపాయుతా । వరమిచ్ఛామ్యహం రాజంస్త్వత్తః ప్రాప్తం సురేశ్వర
అలా అన్నప్పుడు, ఆమె వణికుతూ, సిగ్గుతో రాజును చూసి, 'దేవతల అధిపతీ! మీరు ఇచ్చే వరాన్ని నేను కోరుకుంటున్నాను' అని చెప్పింది.
కిఞ్చిత్కాలం ప్రతీక్షస్వ యావత్కుర్వే వినిర్ణయమ్ । ఇన్ద్రోఽస్తీతి న వాస్తీతి సన్దేహో మే హృది స్థితః
'కొంతసేపు ఆగండి. నేను నిర్ణయం తీసుకునే వరకు వేచి ఉండండి. ఇంద్రుడు బ్రతికున్నాడో లేదో నా హృదయంలో సందేహం ఉంది.'
తతస్త్వాం సముపస్థాస్యే కృత్వా నిశ్చయమాత్మని । తావత్క్షమస్వ రాజేన్ద్ర సత్యమేతద్బ్రవీమి తే
'నేను నా మనసులో నిర్ణయం తీసుకున్న తర్వాత మీ వద్దకు వస్తాను. అంతవరకు, రాజాధిరాజా! మీరు ఓర్పుగా ఉండండి — ఇది నేను నిజంగా చెబుతున్నాను.'
న హి విజ్ఞాయతే శక్రో నష్టః కిం వా క్వ వా గతః । ఏవముక్తః స చేన్ద్రాణ్యా నహుషః ప్రీతిమానభూత్
ఇంద్రుడు ఎక్కడికి పోయాడో, ఏం జరిగిందో ఎవరికీ తెలియదు. ఇంద్రాణి మాటలు విని నహుషుడు ఎంతో సంతోషపడ్డాడు.
వ్యసర్జయత్స తాం దేవీం తథేత్యుక్త్వా ముదాన్వితః । సా విసృష్టా నృపేణాశు గత్వా ప్రాహ సురాన్సతీ
ఆ దేవిని 'అలా జరుగుతుంది' అని ఆనందంగా చెప్పి నహుషుడు పంపించాడు. రాజు విడిచిపెట్టిన వెంటనే ఆమె వేగంగా వెళ్లి దేవతలను ఉద్దేశించి మాట్లాడింది.
ఇన్ద్రస్యాగమనే యత్నం కురుతాద్య కృతోద్యమాః । శ్రుత్వా తద్వచనం దేవా ఇన్ద్రాణ్యా రసవచ్ఛుచి
ఇంద్రుడు తిరిగి రావడానికి మీరు ఇప్పుడే ప్రయత్నం చేయండి, దృఢంగా కృషి చేయండి. ఇంద్రాణి మాటలు వినగానే దేవతలు శ్రద్ధగా, పవిత్రంగా వినిపించారు.
మన్త్రయామాసురేకాగ్రాః శక్రార్థం నృపసత్తమ । తే గత్వా వైష్ణవం ధామ తుష్టువుః పరమేశ్వరమ్
ఇంద్రుని కోసం ఏకాగ్రతతో ఆలోచించి, వారు విష్ణువు నివాసానికి వెళ్లి పరమేశ్వరుణ్ణి స్తుతించారు.
ఆదిదేవం జగన్నాథం శరణాగతవత్సలమ్ । ఊచుశ్చైనం సముద్విగ్నా వాక్యం వాక్యవిశారదాః
ప్రపంచానికి ఆదిదేవుడైన జగన్నాధుడిని, శరణాగతులను కాపాడే వాడిని, వారు మనసులో బాధతో, మంచి మాటలతో ఉద్దేశించి ఇలా అన్నారు.
దేవదేవ సురపతిర్బ్రహ్మహత్యాప్రపీడితః । అదృశ్యః సర్వభూతానాం క్వాపి తిష్ఠతి వాసవః
దేవదేవా! దేవతల అధిపతి బ్రహ్మహత్య పాపంతో బాధపడుతున్నాడు. వాసవుడు అందరికీ కనిపించకుండా ఎక్కడో దాగి ఉన్నాడు.
త్వద్ధియా నిహతే విప్రే బ్రహ్మహత్యా కుతః ప్రభో । త్వం గతిస్తస్య భగవన్నస్మాకం చ తథైవ హి
ప్రభూ! నీ సంకల్పంతో బ్రాహ్మణుడు చనిపోతే బ్రహ్మహత్య పాపం ఎలా వస్తుంది? భగవంతుడా! నీవే అతనికీ, మాకూ ఆశ్రయం.
త్రాహి నః పరమాపన్నాన్మోక్షం తస్య వినిర్దిశ । దేవానాం వచనం శ్రుత్వా కాతరం విష్ణురబ్రవీత్
మా పెద్ద కష్టాన్ని తొలగించు, అతనికి మోక్ష మార్గాన్ని చూపించు. దేవతల ఆ ఆందోళనతో కూడిన మాటలు వినగానే విష్ణువు పలికాడు.
యజతామశ్వమేధేన శక్రపాపనివృత్తయే । పుణ్యేన హయమేధేన పావితః పాకశాసనః
ఇంద్రుని పాపం పోవడానికి అశ్వమేధ యాగం చేయండి. ఆ యాగ ఫలితంతో ఇంద్రుడు పవిత్రుడవుతాడు.
పునరేష్యతి దేవానామిన్ద్రత్వమకుతోభయః । హయమేధేన సన్తుష్టా దేవీ శ్రీజగదమ్బికా
అతడు మళ్లీ దేవతల రాజ్యాన్ని భయమేమీ లేకుండా పొందుతాడు. అశ్వమేధ యాగం వల్ల జగదంబికా దేవి సంతోషిస్తుంది.
బ్రహ్మహత్యాదిపాపాని నాశయిష్యత్యసంశయమ్ । యస్యాః స్మరణమాత్రేణ పాపజాలం వినశ్యతి
ఆమె బ్రహ్మహత్య వంటి పెద్ద పాపాలన్నీ తప్పక నాశనం చేస్తుంది. ఆమెను ఒక్కసారి స్మరించడమే పాపాలన్నింటినీ పోగొడుతుంది.
కిం పునర్వాజిమేధేన తత్ప్రీత్యర్థం కృతేన చ । ఇన్ద్రాణీ కురుతాన్నిత్యం భగవత్యాః ప్రపూజనమ్
అయితే, ఆమెకు నచ్చేలా అశ్వమేధం చేస్తే ఎంత గొప్ప ఫలం వస్తుందో! ఇంద్రాణి, నీవు ఎప్పుడూ భగవతిని భక్తితో పూజించు.
ఆరాధనం శివాయాస్తు సుఖకారి భవిష్యతి । నహుషోఽపి జగన్మాతుర్మాయయా మోహితః కిల
శివుని ఆరాధన ఆనందాన్ని ఇస్తుంది. జగన్మాత మహిమతో నహుషుడూ మాయలో పడిపోయాడు.
వినాశం స్వకృతేనాశు గమిష్యత్యేనసా సురాః । పావితశ్చాశ్వమేధేన తురాషాడపి వైభవమ్
తన తప్పు వల్ల నహుషుడు త్వరగా నాశనం అవుతాడు, దేవతలారా! తురాషాడ్ కూడా అశ్వమేధం వల్ల పవిత్రుడై మహిమను పొందుతాడు.
ప్రాప్స్యత్యచిరకాలేన స్వమాసనమనుత్తమమ్ । తే తు శ్రుత్వా శుభాం వాణీం విష్ణోరమితతేజసః
అతడు త్వరలో తన గొప్ప స్థానం మళ్లీ పొందుతాడు. విష్ణువు అమిత తేజస్సుతో పలికిన మంగళకరమైన మాటలు దేవతలు విన్నారు.
జగ్ముస్తం దేశమనిశం యత్రాస్తే పాకశాసనః । తమాశ్వాస్య సురాః శక్రం బృహస్పతిపురోగమాః
వారు రాత్రింబవళ్లు ఇంద్రుడు ఉన్న చోటికి వెళ్లారు. బృహస్పతి ముందుండగా దేవతలు ఇంద్రుణ్ని ఆదరంగా ధైర్యం చెప్పారు.
కారయామాసురఖిలం హయమేధం మహాక్రతుమ్ । విభజ్య బ్రహ్మహత్యాం తు వృక్షేషు చ నదీషు చ
వారు అశ్వమేధ మహాయాగాన్ని పూర్తిగా నిర్వహించారు. బ్రహ్మహత్య పాపాన్ని చెట్లు, నదులు మధ్య పంచిపెట్టారు.
పర్వతేషు పృథివ్యాం చ స్త్రీషు చైవాక్షిపద్విభుః । తాం విసృజ్య చ భూతేషు విపాపః పాకశాసనః
ఆ పాపాన్ని కొండలు, భూమి, స్త్రీలలో కూడా వేసారు. ఆ పాపాన్ని భూతాలలో విడిచిపెట్టిన తర్వాత ఇంద్రుడు పాపరహితుడయ్యాడు.
విజ్వరః సమభూద్భూయః కాలాకాఙ్క్షీ స్థితో జలే । అదృశ్యః సర్వభూతానాం పద్మనాలే వ్యతిష్ఠత
ఆయనకు జ్వరం పోయింది. అయినా, నీటిలోనే ఉండి, నిర్ణీత కాలాన్ని ఎదురుచూస్తూ, అందరికీ కనబడకుండా పద్మనాళంలో తలదాచుకున్నాడు.
దేవాస్తు నిర్గతాః స్థానే కృత్వా కార్యం తదద్భుతమ్ । పౌలోమీ తు గురుం ప్రాహ దుఃఖితా విరహాకులా
దేవతలు ఆ అద్భుతమైన కార్యాన్ని పూర్తి చేసి తమ స్థానాలకు వెళ్లిపోయారు. కానీ, పౌలోమీ మాత్రం వियोग బాధతో కలవరపడుతూ తన గురువుతో మాట్లాడింది.
కృతయజ్ఞోఽపి మే భర్తా కిమదృశ్యః పురన్దరః । కథం ద్రక్ష్యే ప్రియం స్వామింస్తముపాయం వదస్వ మే
"నా భర్త పురందరుడు యజ్ఞాలు చేసినా, ఎందుకు కనబడడంలేదు? ప్రభూ! నా ప్రియమైన భర్తను చూడటానికి ఏ మార్గం ఉందో చెప్పండి."
బృహస్పతిరువాచ త్వమారాధయ పౌలోమి దేవీం భగవతీం శివామ్ । దర్శయిష్యతి తే నాథం దేవీ విగతకల్మషమ్
బృహస్పతి ఇలా అన్నాడు: "పౌలోమీ! నువ్వు భగవతీ శివాదేవిని భక్తిగా పూజించు. ఆమె నీ పాపాలు తొలగించి నీ భర్తను నీకు చూపిస్తుంది."
ఆరాధితా జగద్ధాత్రీ నహుషం వారయిష్యతి । మోహయిత్వా నృపం స్థానాత్పాతయిష్యతి చామ్బికా
"జగత్తును పోషించే తల్లి పూజించబడితే, నహుషుని ఆపుతుంది. అంబికా రాజును మోహింపజేసి, అతడిని తన స్థానంనుంచి పడగొడుతుంది."
ఇత్యుక్తా సా తదా తేన పులోమతనయా నృప । జగ్రాహ మన్త్రం విధివద్గురోర్దేవ్యాః ససాధనమ్
అలా గురువు చెప్పిన తర్వాత, పౌలోమునందన ఆమె, దేవిని పూజించేందుకు కావలసిన మంత్రాన్ని, విధిగా గురువునుంచి స్వీకరించింది.