నిశుమ్భ ఉవాచ న వా పలాయనం యుక్తం న దుర్గగ్రహణం తథా । యుద్ధమేవ పరం శ్రేయః సర్వథైవానయానఘ
నిశుంభుడు చెప్పాడు: పారిపోవడం సరైనది కాదు, కోటను ఆక్రమించడం కూడా కాదు; అన్ని విధాలా యుద్ధమే ఉత్తమ మార్గం, పాపరహితుడా.
ససైన్యోఽహం గమిష్యామి రణే తు ప్రవరాశ్రితః । హత్వా తామాగమిష్యామి తరసా త్వబలామిమామ్
నేను నా సైన్యంతో, శ్రేష్ఠ యోధులపై ఆధారపడి యుద్ధానికి వెళ్తాను; ఆమెను సంహరించి, త్వరగా తిరిగి వస్తాను, ఎందుకంటే ఆమె బలహీనురాలు.
అథవా బలవద్దైవాదన్యథా చేద్భవిష్యతి । మృతే మయి త్వయా కార్యం విమృశ్య చ పునః పునః
లేదంటే, దైవబలంతో వేరేలా జరిగితే, నేను మృతుడైతే, నువ్వు మళ్లీ మళ్లీ ఆలోచించి పని చేయాలి.
ఇతి తస్య వచః శ్రుత్వా శుమ్భః ప్రోవాచ చానుజమ్ । తిష్ఠ త్వం చణ్డముణ్డౌ ద్వౌ గచ్ఛేతాం బలసంయుతౌ
అతని మాటలు విని, శుంభుడు తన చిన్నతనానికి ఇలా అన్నాడు: నువ్వు ఇక్కడ ఉండు, చండ, ముండ ఇద్దరూ తమ బలగాలతో వెళ్లాలి.
శశకగ్రహణాయాత్ర న యుక్తం గజమోచనమ్ । చణ్డముణ్డౌ మహావీరౌ తాం హన్తుం సర్వథా క్షమౌ
ఇక్కడ కుందేళిని పట్టుకోవడానికి ఏనుగును వదలడం తగదు. చండుడు, ముండుడు ఇద్దరూ బలవంతులు; ఆమెను చంపడానికి పూర్తిగా సమర్థులే.
ఇత్యుక్త్వా భ్రాతరం శుమ్భః సమ్భాష్య చ మహాబలౌ । ఉవాచ వచనం రాజా చణ్డముణ్డౌ పురఃస్థితౌ
ఇలా చెప్పి, శుంభుడు తన అన్నను సంభాషించి, ముందున్న చండుడు, ముండుడు ఇద్దరు బలవంతులకు ఇలా చెప్పాడు.
గచ్ఛతం చణ్డముణ్డౌ ద్వౌ స్వసైన్యపరివారితౌ । హన్తుం తామబలాం శీఘ్రం నిర్లజ్జాం మదగర్వితామ్
చండుడు, ముండుడు, మీరు మీ సైన్యాలతో కలిసి వెళ్లి, ఆ బలమైన, నిర్లజ్జ, అహంకారముతో ఉన్న మహిళను త్వరగా సంహరించండి.
గృహీత్వాథ నిహత్యాజౌ కాలికాం పిఙ్గలోచనామ్ । ఆగమ్యతాం మహాభాగౌ కృత్వా కార్యం మహత్తరమ్
యుద్ధంలో పింగళ నేత్రాల కలిగిన కాలిని పట్టుకుని, చంపి, గొప్ప కార్యాన్ని పూర్తి చేసి తిరిగి రండి, మహాబాగ్యులు.
సా నాయాతి గృహీతాపి గర్వితా చామ్బికా యది । తదా బాణైర్మహాతీక్ష్ణైర్హన్తవ్యాహవమణ్డితా
ఆ అహంకారముతో ఉన్న అంబికా పట్టుకున్నా రాకపోతే, అప్పుడు ఆమెను పదునైన బాణాలతో సంహరించాలి.
చణ్డముణ్డవధేన దేవ్యాశ్చాముణ్డేతినామవర్ణనమ్ వ్యాస ఉవాచ ఇత్యాజ్ఞప్తౌ తదా వీరౌ చణ్డముణ్డౌ మహాబలౌ । జగ్మతుస్తరసైవాజౌ సైన్యేన మహతాన్వితౌ
వ్యాసుడు చెప్పాడు: ఆ ఆజ్ఞను అందుకున్న చండుడు, ముండుడు ఇద్దరూ బలవంతులు, పెద్ద సైన్యంతో కలిసి యుద్ధానికి త్వరగా బయలుదేరారు.
దృష్ట్వా తత్ర స్థితాం దేవీం దేవానాం హితకారిణీమ్ । ఊచతుస్తౌ మహావీర్యౌ తదా సామాన్వితం వచః
అక్కడ దేవతలకు మేలు చేసే దేవిని నిలబడి చూడగా, ఆ ఇద్దరు బలవంతులు ఆమెతో మృదువుగా మాట్లాడారు.
బాలే త్వం కిం న జానాసి శుమ్భం సురబలార్దనమ్ । నిశుమ్భఞ్చ మహావీర్యం తురాషాడ్విజయోద్ధతమ్
బాలికా, నువ్వు దేవతల బలాన్ని నాశనం చేసిన శుంభుని, తురుష్కులను జయించి గర్వపడుతున్న మహాబలుడు నిశుంభుని తెలియకపోతావా?
త్వమేకాసి వరారోహే కాలికాసింహసంయుతా । జేతుమిచ్ఛసి దుర్బుద్ధే శుమ్భం సర్వబలాన్వితమ్
నువ్వు ఒంటరిగా, సింహంపై కాలితో ఉన్న అందమైనవాడివి; మూర్ఖమా, నువ్వు సమస్త బలమున్న శుంభుని జయించాలనుకుంటున్నావా?
మతిదః కోఽపి తే నాస్తి నారీ వాపి నరోఽపి వా । దేవాస్త్వాం ప్రేరయన్త్యేవ వినాశాయ తవైవ తే
నువ్వు చేయాల్సిన పని గురించి చెప్పేవారు ఎవ్వరూ లేరు, మహిళా లేదా పురుషుడూ కాదు; దేవతలు నిన్ను నీ నాశనానికి మాత్రమే పంపుతున్నారు.
విమృశ్య కురు తన్వఙ్గి కార్యం స్వపరయోర్బలమ్ । అష్టాదశభుజత్వాత్త్వం గర్వఞ్చ కురుషే మృషా
సన్నని నడుము కలిగినవాడా, రెండు పక్షాల బలాన్ని బాగా ఆలోచించు, తగిన పని చేయు; నువ్వు పద్దెనిమిది చేతులు కలిగి ఉన్నందుకు అహంకారం వృథా.
కిం భుజైర్బహుభిర్వ్యర్థైరాయుధైః కిం శ్రమప్రదైః । శుమ్భస్యాగ్రే సురాణాం వై జేతుః సమరశాలినః
ఎంతో చేతులు, ఆయుధాలు ఉన్నా, అవి కష్టాన్ని తప్ప మరొక ప్రయోజనం లేవు; దేవతలను జయించిన, యుద్ధంలో నిపుణుడైన శుంభుని ఎదుట అవి వృథా.
ఐరావతకరచ్ఛేత్తుర్దన్తిదారణకారిణః । జయినః సురసఙ్ఘానాం కార్యం కురు మనోగతమ్
ఐరావత ఏనుగు సొంకు నరికినవాడు, ఏనుగులను చీల్చినవాడు, దేవతల సమూహాలను జయించినవాడు; నువ్వు నీ మనసులో ఉన్న తగిన పని చేయు.
వృథా గర్వాయసే కాన్తే కురు మే వచనం ప్రియమ్ । హితం తవ విశాలాక్షి సుఖదం దుఃఖనాశనమ్
అందమైనవాడా, వృథా అహంకారం ఎందుకు? నా మంచి మాట విను, విశాలమైన కళ్ల కలిగినవాడా, అది నీకు మేలు చేస్తుంది, సుఖాన్ని ఇస్తుంది, బాధను తొలగిస్తుంది.
దుఃఖదాని చ కార్యాణి త్యాజ్యాని దూరతో బుధైః । సుఖదాని చ సేవ్యాని శాస్త్రతత్త్వవిశారదైః
బాధను కలిగించే పనులను జ్ఞానులు దూరంగా వదిలిపెడతారు; సుఖాన్ని ఇచ్చే పనులను శాస్త్రజ్ఞులు ఆచరిస్తారు.
చతురాసి పికాలాపే పశ్య శుమ్భబలం మహత్ । ప్రత్యక్షం సురసఙ్ఘానాం మర్దనేన మహోదయమ్
నువ్వు మాటల్లో చతురమైనవాడివి, కానీ శుంభుని గొప్ప బలాన్ని చూడు; అతడు దేవతల సమూహాలను నీ కళ్ల ముందే నాశనం చేసి మహిమ పొందాడు.
ప్రత్యక్షఞ్చ పరిత్యజ్య వృథైవానుమితిః కిల । సన్దేహసహితే కార్యే న విపశ్చిత్ప్రవర్తతే
నేరుగా కనిపించే విషయాన్ని వదిలి, వృథా ఊహలపై ఆధారపడడం తగదు; సందేహం ఉన్న పనిలో జ్ఞానులు ముందుకు వెళ్లరు.
శత్రుః సురాణాం పరమః శుమ్భః సమరదుర్జయః । తస్మాత్త్వాం ప్రేరయన్త్యత్ర దేవా దైత్యేశపీడితాః
దేవతలకు శుంభుడు అత్యంత శత్రువు, యుద్ధంలో జయించలేని వాడు; అందుకే, దైత్యాధిపతికి బాధపడుతున్న దేవతలు నిన్ను ఇక్కడికి పంపారు.
తస్మాత్తద్వచనైః స్నిగ్ధైర్వఞ్చితాసి శుచిస్మితే । దుఃఖాయ తవ దేవానాం శిక్షా స్వార్థస్య సాధికా
కనుక, ముద్దుగా నవ్వే అమ్మా, వారి మృదువైన మాటలకు నీవు మోసపోయావు. వారి బోధన తమ స్వప్రయోజనానికే, అది నీకూ దేవతలకూ బాధను తెచ్చింది.
కార్యమిత్రం పరిక్షిప్య ధర్మమిత్రం సమాశ్రయేత్ । దేవాః స్వార్థపరాః కామం త్వామహం సత్యమబ్రువమ్
ఉపయోగం కోసం మాత్రమే ఉన్న మిత్రుడిని వదిలి, ధర్మమార్గంలో నడిచే మిత్రుని ఆశ్రయించాలి. దేవతలు తమ ప్రయోజనమే చూస్తారు, నేను నీకు నిజమే చెప్పాను.
భజ శుమ్భం సురేశానం జేతారం భువనేశ్వరమ్ । చతురం సున్దరం శూరం కామశాస్త్రవిశారదమ్ ॥ ౧౬ ఐశ్వర్యం సర్వలోకానాం ప్రాప్స్యసే శుమ్భశాసనాత్ । నిశ్చయం పరమం కృత్వా భర్తారం భజ శోభనమ్
శుంభుడిని, దేవతల అధిపతిని, భువనేశ్వరుడిని, తెలివైనవాడిని, అందమైనవాడిని, పరాక్రమశాలిని, కామశాస్త్రంలో నిపుణుడిని పూజించు.
వ్యాస ఉవాచ ఇతి తస్య వచః శ్రుత్వా చణ్డస్య జగదమ్బికా । మేఘగమ్భీరనినదం జగర్జ పునరబ్రవీత్
శుంభుని ఆజ్ఞతో నీవు అన్ని లోకాలపై అధికారం పొందుతావు. ధృడనిశ్చయంతో ఆ ఉత్తమ భర్తను స్వీకరించు.
గచ్ఛ జాల్మ మృషా కిం త్వం భాషసే వఞ్చకం వచః । త్యక్త్వా హరిహరాదీంశ్చ శుమ్భం కస్మాద్భజే పతిమ్
వ్యాసుడు చెప్పెను: చండుడి మాటలు విని జగదంబ అమ్మవారు మేఘం మ్రోగినట్టు ఘోరంగా అరవడంతోపాటు మళ్లీ ఇలా పలికింది.
న మే కశ్చిత్పతిః కార్యో న కార్యం పతినా సహ । స్వామినీ సర్వభూతానామహమేవ నిశామయ
పాపీ, వెళ్ళు! నీవు ఎందుకు ఈ మోసపూరితమైన అబద్ధాలు మాట్లాడుతున్నావు? హరి, హరిని వదిలి నేను ఎందుకు శుంభుడిని భర్తగా స్వీకరించాలి?
శుమ్భా మే బహవో దృష్టా నిశుమ్భాశ్చ సహస్రశః । ఘాతితాశ్చ మయా పూర్వం శతశో దైత్యదానవాః
నాకు ఎవరూ భర్త అవసరం లేదు, భర్తతో నాకు ఏ పని లేదు. అన్ని భూతాలకు నేను ఒక్కతే అధిపతిని, ఈ సంగతి తెలుసుకో.
మమాగ్రే దేవవృన్దాని వినష్టాని యుగే యుగే । నాశం యాస్యన్తి దైత్యానాం యూథాని పునరద్య వై
చాలా మంది శుంభులు, వేలాది నిశుంభులు నేను చూశాను. వందలాది దైత్య, దానవులను నేను ఇంతకు ముందు సంహరించాను.