పరస్పరసముత్కర్షః కథ్యతే హి పరస్పరమ్ । తం చేత్కరోషి సంయోగం వీరేణ చ మయా సహ
ఇద్దరికి పరస్పరంగా ఉన్న గొప్పతనాన్ని పరస్పరంగా చెప్పుకుంటారు. నీవు నాతో, ఒక వీరుడితో కలయిక కలిగిస్తే—
అత్యుత్తమసుఖస్యైవ ప్రాప్తిః స్యాత్తే న సంశయః । నానావిధాని రూపాణి కరోమి స్వేచ్ఛయా ప్రియే
అత్యుత్తమమైన సుఖాన్ని నీవు పొందుతావు, ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు. ప్రియమైనవాడా! నేను ఎన్నో రూపాలను నా ఇష్టానుసారం ధరించగలను.
ఇన్ద్రాదయః సురాః సర్వే సంగ్రామే విజితా మయా । రత్నాని యాని దివ్యాని భవనేఽస్మిన్మమాధునా
ఇంద్రుడు మొదలైన దేవతలందరినీ యుద్ధంలో నేను ఓడించాను. ఇప్పుడు నా మహల్లో ఉన్న ఆ దివ్య రత్నాలు—
భుంక్ష్వ త్వం తాని సర్వాణి యథేష్టం దేహి వా యథా । పట్టరాజ్ఞీ భవాద్య త్వం దాసోఽస్మి తవ సున్దరి
నీవు వాటన్నింటిని నీ ఇష్టానుసారం అనుభవించు లేదా నీకు నచ్చిన వారికి ఇవ్వు. నువ్వు ఈ రోజు నా ప్రధాన రాణిగా అవ్వు. అందాలవతీ! నేను నీ సేవకుడిని.
వైరం త్యజేఽహం దేవైస్తు తవ వాక్యాన్న సంశయః । యథా త్వం సుఖమాప్నోషి తథాహం కరవాణి వై
నీవు చెప్పిన మాటకు నేను దేవతలతో శత్రుత్వాన్ని వదిలేస్తాను, ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు. నీవు సుఖంగా ఉండేలా నేను చేస్తాను.
ఆజ్ఞాపయ విశాలాక్షి తథాహం ప్రకరోమ్యథ । చిత్తం మే తవ రూపేణ మోహితం చారుభాషిణి
విపులమైన కళ్లవాడా! నీవు ఆజ్ఞాపించు, నేను అలాగే చేస్తాను. మధురంగా మాట్లాడే వాడా! నీ రూపానికి నా మనసు మోహించిపోయింది.
ఆతురోఽస్మి వరారోహే ప్రాప్తస్తే శరణం కిల । ప్రపన్నం పాహి రమ్భోరు కామబాణైః ప్రపీడితమ్
ఓ సన్నని నడుము కలిగినవాడా! నేను బాధపడుతూ నీ ఆశ్రయానికి వచ్చాను. నన్ను కాపాడవు, రంభ వంటి తొడలు కలిగినవాడా! కామబాణాలతో నేను చాలా బాధపడుతున్నాను.
ధర్మాణాముత్తమో ధర్మః శరణాగతరక్షణమ్ । త్వదీయోఽస్మ్యసితాపాఙ్గి సేవకోఽహం కృశోదరి
అన్ని ధర్మాలలో, ఆశ్రయానికి వచ్చినవారిని రక్షించడం గొప్ప ధర్మం. నేను నీవాడినే, నల్లని కళ్లతో ఉన్నవాడా! నేను నీ సేవకుడిని, సన్నని పొట్ట కలిగినవాడా!
మరణాన్తం వచః సత్యం నాన్యథా ప్రకరోమ్యహమ్ । పాదౌ నతోఽస్మి తన్వఙ్గి త్యక్త్వా నానాయుధాని తే
నిజమే చెబుతున్నాను, మరణం వరకు కూడా వేరేలా ప్రవర్తించను. సన్నని అవయవాలు కలిగినవాడా! నీ పాదాలకు వంగిపోతున్నాను, నా ఆయుధాలు అన్నీ వదిలేసి.
దయాం కురు విశాలాక్షి తప్తోఽస్మి కామమార్గణైః । జన్మప్రభృతి చార్వఙ్గి దైన్యం నాచరితం మయా
విపులమైన కళ్లతో ఉన్నవాడా! దయ చూపించు, కామబాణాలతో నేను కాలిపోతున్నాను. అందమైన అవయవాలు కలిగినవాడా! పుట్టినప్పటి నుంచి నేను ఎప్పుడూ వినయంగా ప్రవర్తించలేదు.
బ్రహ్మాదీనీశ్వరాన్ప్రాప్య త్వయి తద్విదధామ్యహమ్ । చరితం మమ జానన్తి రణే బ్రహ్మాదయః సురాః
బ్రహ్మ మొదలైన దేవతలను జయించి, ఇప్పుడు నీ ముందుకు వచ్చాను. యుద్ధంలో నా కార్యాలను బ్రహ్మాదులు, ఇతర దేవతలు అందరూ తెలుసు.
సోఽప్యహం తవ దాసోఽస్మి మన్ముఖం పశ్య భామిని । వ్యాస ఉవాచ ఇతి బ్రువాణం తం దైత్యం దేవీ భగవతీ హి సా
అయినా నేను నీ సేవకుడినే. భామినీ! నా ముఖాన్ని చూసి. వ్యాసుడు చెప్పాడు: అలా ఆ దానవుడు మాట్లాడుతుండగా, ఆ మహాదేవి—
ప్రహస్య సస్మితం వాక్యమువాచ వరవర్ణినీ । దేవ్యువాచ నాహం పురుషమిచ్ఛామి పరమం పురుషం వినా
ఆమె చిరునవ్వుతో ఇలా పలికింది: దేవీ ఇలా చెప్పింది— నేను పరమపురుషుడిని తప్ప మరెవరినీ కోరను.
తస్య చేచ్ఛాస్మ్యహం దైత్య సృజామి సకలం జగత్ । స మాం పశ్యతి విశ్వాత్మా తస్యాహం ప్రకృతిః శివా
దానవా! నేను ఆయనను కోరితే, ఈ సృష్టి అంతా నేను సృష్టిస్తాను. ఆయన జగత్తుకు ఆత్మ, నన్ను చూస్తాడు. నేను ఆయనకు శుభప్రకృతి.
తత్సాన్నిధ్యవశాదేవ చైతన్యం మయి శాశ్వతమ్ । జడాహం తస్య సంయోగాత్ప్రభవామి సచేతనా
ఆయన సమీపంలో ఉన్నప్పుడే నాకు శాశ్వతమైన చైతన్యం కలుగుతుంది. నేను జడమయినదాన్ని, ఆయనతో కలిసినప్పుడు చైతన్యవంతురాలిని అవుతాను.
అయస్కాన్తస్య సాన్నిధ్యాదయసశ్చేతనా యథా । న గ్రామ్యసుఖవాఞ్ఛా మే కదాచిదపి జాయతే
ఎలా అయస్కాంతం దగ్గరలో ఇనుపు చలనం పొందుతుందో, అలాగే నేను. నాకు ఎప్పుడూ లోకసుఖాలపై ఆశ ఉండదు.
మూర్ఖస్త్వమసి మన్దాత్మన్ యత్స్త్రీసఙ్గం చికీర్షసి । నరస్య బన్ధనార్థాయ శృఙ్ఖలా స్త్రీ ప్రకీర్తితా
నీవు మూర్ఖుడవు, మాంద్యమయిన మనస్సు కలవాడవు, స్త్రీతో కలవాలని కోరుతున్నావు. స్త్రీ పురుషుడిని బంధించేందుకు సంకెళ్లు అని అంటారు.
లోహబద్ధోఽపి ముచ్యేత స్త్రీబద్ధో నైవ ముచ్యతే । కిమిచ్ఛసి చ మన్దాత్మన్ మూత్రాగారస్య సేవనమ్
ఇనుపు సంకెళ్లతో బంధించినవాడు విడిపోవచ్చు, కానీ స్త్రీ బంధంలో పడినవాడు ఎప్పుడూ విడిపోలేడు. ఓ మాంద్యమనస్సు కలవాడా! మూత్రగృహాన్ని ఎందుకు కోరుతున్నావు?
శమం కురు సుఖాయ త్వం శమాత్సుఖమవాప్స్యసి । నారీసఙ్గే మహద్దుఃఖం జానన్కిం త్వం విముహ్యసి
నీ సుఖార్థం నీవు మనస్సును నియంత్రించు. నియమంతో సుఖం కలుగుతుంది. స్త్రీసంగం వల్ల గొప్ప బాధ వస్తుందని తెలిసినా, నీవు ఎందుకు మాయలో పడుతున్నావు?
త్యజ వైరం సురైః సార్ధం యథేష్టం విచరావనౌ । పాతాలం గచ్ఛ వా కామం జీవితేచ్ఛా యదస్తి తే
దేవతలతో శత్రుత్వాన్ని వదిలిపెట్టి, ఇష్టానుసారం భూమిపై సంచరించు. లేకపోతే, జీవించాలనుకుంటే పాతాళానికి వెళ్ళిపో.
అథవా కురు సంగ్రామం బలవత్యస్మి సామ్ప్రతమ్ । ప్రేషితాహం సురైః సర్వైస్తవ నాశాయ దానవ
లేకపోతే యుద్ధం చేయి. ఇప్పుడు నేను బలవంతురాలిని, నిన్ను నాశనం చేయడానికి దేవతలందరూ నన్ను పంపారు, దానవా!
సత్యం బ్రవీమి యేనాద్య త్వయా వచనసౌహృదమ్ । దర్శితం తేన తుష్టాస్మి జీవన్గచ్ఛ యథాసుఖమ్
నిజమే చెబుతున్నాను— నీవు ఈ రోజు మాటల్లో స్నేహాన్ని చూపినందుకు నేను సంతోషించాను. నీవు ఇష్టమైనట్లు జీవించు.
సతాం సప్తపదీ మైత్రీ తేన ముఞ్చామి జీవితమ్ । మరణేచ్ఛాస్తి చేద్యుద్ధం కురు వీర యథాసుఖమ్
సజ్జనులలో, ఏడడుగులు కలిసినప్పుడు స్నేహం ఏర్పడుతుంది. అందుకే నీ ప్రాణాన్ని వదిలిపెడతాను. మరణం కోరుకుంటే, వీరుడా! ఇష్టమైనట్లు యుద్ధం చేయి.
హనిష్యామి మహాబాహో త్వామహం నాత్ర సంశయః । వ్యాస ఉవాచ ఇతి తస్యా వచః శ్రుత్వా దానవః కామమోహితః
ఓ మహాబాహువంతుడా! నిన్ను నేను చంపుతాను— ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
ఉవాచ శ్లక్ష్ణయా వాచా మధురం వచనం తతః । బిభేమ్యహం వరారోహే త్వాం ప్రహర్తుం వరాననే
ఆ మృదువైన, మధురమైన మాటలతో ఇలా అన్నాడు: 'ఓ సుందరీ! నీపై చేయిచేయడం నాకు భయంగా ఉంది. నీ నడుము, ముఖం ఎంత అందంగా ఉన్నాయో!'
కోమలాం చారుసర్వాఙ్గీం నారీం నరవిమోహినీమ్ । జిత్వా హరిహరాదీంశ్చ లోకపాలాంశ్చ సర్వశః
నీ శరీరం అంతా మృదువుగా, ఆకర్షణీయంగా ఉంది. నువ్వు పురుషులను మాయలో పడేసే వాడివి. హరి, హరుడు, ఇతర లోకపాలకులను కూడా నువ్వు జయించావు.
కిం త్వయా సహ యుద్ధం మే యుక్తం కమలలోచనే । రోచతే యది చార్వఙ్గి వివాహం కురు మాం భజ
ఓ కమలనేత్రా! నిన్ను నేను ఎదుర్కొని యుద్ధం చేయడంలో నాకు ఏమి లాభం? నీకు ఇష్టం ఉంటే, ఓ సుందరీ! నన్ను పెళ్లి చేసుకో, నన్ను అంగీకరించు.
నోచేద్ గచ్ఛ యథేష్టం తే దేశం యస్మాత్సమాగతా । నాహం త్వాం ప్రహరిష్యామి యతో మైత్రీ కృతా త్వయా
లేదంటే, నీవు ఎక్కడి నుంచి వచ్చావో అక్కడికి నీవు ఇష్టం వచ్చినట్టు వెళ్ళు. నేను నిన్ను కొట్టను, ఎందుకంటే నువ్వు నాకు స్నేహంగా ప్రవర్తించావు.
హితముక్తం శుభం వాక్యం తస్మాద్ గచ్ఛ యథాసుఖమ్ । కా శోభా మే భవేదన్తే హత్వా త్వాం చారులోచనామ్
నేను నీకు మేలైన, శుభమైన మాటలు చెప్పాను. నీవు సంతోషంగా వెళ్ళు. ఓ సుందరీ! నిన్ను చంపితే నాకు ఏమి మహిమ లభిస్తుంది?
స్త్రీహత్యా బాలహత్యా చ బ్రహ్మహత్యా దురత్యయా । గృహీత్వా త్వాం గృహం నూనం గచ్ఛామ్యద్య వరాననే
స్త్రీ హత్య, బాల హత్య, బ్రాహ్మణ హత్యలు భయంకరమైన పాపాలు. ఓ కాంతిమంతమైనవాడా! అందుకే, నిన్ను నా ఇంటికి తీసుకెళ్లతాను.