సమయే దేవకీగర్భే ప్రవేశమకరోద్ధరిః । అంశేన వసుదేవే తు సమాగత్య యథాక్రమమ్
సరిగ్గా నిర్ణీత సమయంలో హరి దేవకీ గర్భంలో ప్రవేశించాడు; తన భాగాన్ని వసుదేవునిలోనూ క్రమంగా ప్రవేశపెట్టాడు.
తదేయం యోగమాయా చ యశోదాయాం యథేచ్ఛయా । ప్రవేశమకరోద్దేవీ దేవకార్యార్థసిద్ధయే
అదే యోగమాయ దేవత, తన ఇష్టానుసారం, యశోద గర్భంలో ప్రవేశించి దైవ కార్యాన్ని పూర్తిచేసేందుకు ప్రయత్నించింది.
రోహిణ్యాస్తనయో రామో గోకులే సమజాయత । యతః కంసభయోద్విగ్నా సంస్థితా సా చ కామినీ
రోహిణీ కుమారుడు రాముడు గోకులంలో జన్మించాడు; ఎందుకంటే కంసుడి భయంతో ఆమె అక్కడే ఆశ్రయం తీసుకుంది.
కారాగారే తతః కంసో దేవకీం దేవసంస్తుతామ్ । స్థాపయామాస రక్షార్థం సేవకాన్సమకల్పయత్
తర్వాత కంసుడు దేవతలచే ప్రశంసించబడిన దేవకీని జైల్లో పెట్టి, ఆమెను కాపాడేందుకు రక్షకులను నియమించాడు.
వసుదేవస్తు కామిన్యాః ప్రేమతన్తునియన్త్రితః । పుత్రోత్పత్తిం చ సఞ్చిన్త్య ప్రవిష్టః సహ భార్యయా
వసుదేవుడు భార్యపై ప్రేమతో బంధింపబడి, కుమారుడు పుట్టబోతున్న ఆలోచనతో భార్యతో కలిసి ప్రవేశించాడు.
దేవకీగర్భగో విష్ణుర్దేవకార్యార్థసిద్ధయే । సంస్తుతోఽమరసఙ్ఘైశ్చ వ్యవర్ధత యథాక్రమమ్
దైవ కార్యాన్ని సాధించేందుకు దేవకీ గర్భంలో ప్రవేశించిన విష్ణువు, అమరగణాలచే స్తుతింపబడి, క్రమంగా పెరిగాడు.
సఞ్జాతే దశమే తత్ర మాసేఽథ శ్రావణే శుభే । ప్రాజాపత్యర్క్షసంయుక్తే కృష్ణపక్షేఽష్టమీదినే
అక్కడ పదవ నెల వచ్చినప్పుడు, శ్రావణ మాసంలో, ప్రాజాపతి నక్షత్రంలో, కృష్ణపక్షం అష్టమి రోజున శుభంగా జరిగింది.
కంసస్తు దానవాన్సర్వానువాచ భయవిహ్వలః । రక్షణీయా భవద్భిశ్చ దేవకీ గర్భమన్దిరే
కంసుడు భయంతో వణికిపోతూ, అందరు దానవులను పిలిచి, 'మీరు దేవకీని గర్భగృహంలో బాగా కాపాడాలి' అని ఆదేశించాడు.
అష్టమో దేవకీగర్భః శత్రుర్మే ప్రభవిష్యతి । రక్షణీయః ప్రయత్నేన మృత్యురూపః స బాలకః
దేవకీ గర్భంలో ఉన్న ఎనిమిదవ బిడ్డ నా శత్రువుగా, మహాశక్తిగా మారతాడు. ఆ చిన్నవాడు మరణ స్వరూపుడే కనుక, అతన్ని ఎంతో జాగ్రత్తగా కాపాడాలి.
హత్వైనం బాలకం దైత్యాః సుఖం స్వప్స్యామి మన్దిరే । నివృత్తివర్జితే దుఃఖే నాశితే చాష్టమే సుతే
ఆ బాలుడిని చంపిన తర్వాత, దానవులారా, ఎనిమిదవ బిడ్డ భయంతో కలిగే బాధలన్నీ పోయి, నేను నా మందిరంలో ప్రశాంతంగా నిద్రపోతాను.
ఖడ్గప్రాసధరాః సర్వే తిష్ఠన్తు ధృతకార్ముకాః । నిద్రాతన్ద్రావిహీనాశ్చ సర్వత్ర నిహితేక్షణాః
మీ అందరూ కత్తులు, భుజాలు, విల్లు పట్టుకుని, నిద్ర లేకుండా, అలసట లేకుండా, ఎక్కడైనా జాగ్రత్తగా కాపలా ఉండండి.
వ్యాస ఉవాచ ఇత్యాదిశ్యాసురగణాన్ కృశోఽతిభయవిహ్వలః । మన్దిరం స్వం జగామాశు న లేభే దానవః సుఖమ్
వ్యాసుడు చెప్పాడు: ఇలా ఆ అసురులను ఆజ్ఞాపించి, భయంతో క్షీణించిన ఆ దానవుడు తన మందిరానికి వేగంగా వెళ్లాడు. అయినా అతనికి అక్కడ ఆనందం కలగలేదు.
నిశీథే దేవకీ తత్ర వసుదేవమువాచ హ । కిం కరోమి మహారాజ ప్రసవావసరో మమ
అర్ధరాత్రి సమయంలో దేవకీ అక్కడ వసుదేవుడిని ఇలా అడిగింది: మహారాజా, ఇప్పుడు నేను ఏమి చేయాలి? నాకు ప్రసవ సమయం వచ్చింది.
బహవో రక్షపాలాశ్చ తిష్ఠన్త్యత్ర భయానకాః । నన్దపత్న్యా మయా సార్ధం కృతోఽస్తి సమయః పురా
ఇక్కడ భయంకరమైన రక్షకులు చాలామంది నిలబడి ఉన్నారు. నందుడి భార్యతో నేను ఎప్పుడో ఒక ఒప్పందం చేసుకున్నాను.
ప్రేషితవ్యస్త్వయా పుత్రో మన్దిరే మమ మానిని । పాలయిష్యామ్యహం తత్ర తవాతిమనసా కిల
ప్రియతమా, నువ్వు నా ఇంటికి నా కొడుకును పంపాలి. నేను అక్కడ అతన్ని ఎంతో ప్రేమతో చూసుకుంటాను.
అపత్యం తే ప్రదాస్యామి కంసస్య ప్రత్యయాయ వై । కిం కర్తవ్యం ప్రభో చాత్ర విషమే సముపస్థితే
కంసుడికి నమ్మకం కలిగించేందుకు నేను నీకు ఒక బిడ్డను ఇస్తాను. ఈ కష్ట సమయంలో మనం ఏమి చేయాలి ప్రభూ?
వ్యత్యయః సన్తతేః శౌరే కథం కర్తుం క్షమో భవేః । దూరే తిష్ఠస్వ కాన్తాద్య లజ్జా మేఽతిదురత్యయా
శౌరీ, నీవు పిల్లలను ఎలా మారుస్తావు? ప్రియమా, నువ్వు నాకెదురుగా ఉండవద్దు. నాకు చాలా లజ్జగా ఉంది.
పరావృత్య ముఖం స్వామిన్నన్యథా కిం కరోమ్యహమ్ । ఇత్యుక్త్వా తం మహాభాగం దేవకీ దేవసమ్మతమ్
స్వామీ, నువ్వు ముఖం తిప్పు. నేను ఇంకేం చేయగలను? ఇలా దేవతలందరికీ గౌరవమైన దేవకీ ఆ మహాభాగుడిని అడిగింది.
బాలకం సుషువే తత్ర నిశీథే పరమాద్భుతమ్ । తం దృష్ట్వా విస్మయం ప్రాప దేవకీ బాలకం శుభమ్
అర్ధరాత్రి సమయంలో అక్కడ దేవకీ అద్భుతమైన బిడ్డను ప్రసవించింది. ఆ శుభ్రమైన బిడ్డను చూసి దేవకీ ఆశ్చర్యంతో నిండిపోయింది.
పతిం ప్రాహ మహాభాగా హర్షోత్కుల్లకలేవరా । పశ్య పుత్రముఖం కాన్త దుర్లభం హి తవ ప్రభో
ఆనందంతో ఒళ్లు ఉప్పొంగిన ఆ మహాభాగ దేవకీ తన భర్తను ఇలా అడిగింది: ప్రియమా, నీ కొడుకు ముఖాన్ని చూడు. ప్రభూ, ఇది నిజంగా అరుదైన దృష్టి.
అద్యైనం కాలరూపోఽసౌ ఘాతయిష్యతి భ్రాతృజః । వసుదేవస్తథేత్యుక్త్వా తమాదాయ కరే సుతమ్
ఈ రోజు కాలరూపమైన కంసుడు ఇతన్ని చంపుతాడు. వసుదేవుడు 'అలా జరుగుతుంది' అని చెప్పి తన కుమారుని చేతిలో తీసుకున్నాడు.
అపశ్యచ్చాననం తస్య సుతస్యాద్భుతకర్మణః । వీక్ష్య పుత్రముఖం శౌరిశ్చిన్తావిష్టో బభూవ హ
అద్భుత కార్యాలు చేసే తన కుమారుని ముఖాన్ని వసుదేవుడు చూశాడు. కుమారుని ముఖాన్ని చూసి శౌరీ మనోవ్యాకులతతో నిండిపోయాడు.
కిం కరోమి కథం న స్యాద్దుఃఖమస్య కృతే మమ । ఏవం చిన్తాతురే తస్మిన్వాగువాచాశరీరిణీ
నేను ఏమి చేయాలి? ఇతని వల్ల నాకు బాధ రాకుండా ఎలా చేయాలి? ఇలా ఆలోచనలతో బాధపడుతున్నప్పుడు, ఆకాశవాణి వినిపించింది.
వసుదేవం సమాభాష్య గగనే విశదాక్షరా । వసుదేవ గృహీత్వైనం గోకులం నయ సత్వరః
ఆకాశంలో స్పష్టమైన మాటలతో వసుదేవునికి ఇలా చెప్పింది: వసుదేవా, ఈ బిడ్డను తీసుకుని వెంటనే గోకులానికి తీసుకెళ్ళు.
రక్షపాలాస్తథా సర్వే మయా నిద్రావిమోహితాః । వివృతాని కృతాన్యష్ట కపాటాని చ శృఙ్ఖలాః
అక్కడ ఉన్న రక్షకులను నేను నిద్రపోయేలా చేశాను. ఎనిమిది తలుపులు, గొలుసులు అన్నీ తెరిచేశాను.
ముక్త్వైనం నన్దగేహే త్వం యోగమాయాం సమానయ । శ్రుత్వైవం వసుదేవస్తు తస్మిన్కారాగృహే గతః
నువ్వు బిడ్డను నందుని ఇంట్లో వదిలేసి, యోగమాయను ఇక్కడికి తీసుకురా. ఇలా విని వసుదేవుడు ఆ కారాగృహానికి వెళ్లాడు.
వివృతం ద్వారమాలోక్య బభూవ తరసా నృప । తమాదాయ యయావాశు ద్వారపాలైరలక్షితః
ద్వారం తెరిచి ఉందని చూసిన రాజు, వెంటనే లోపలికి వెళ్లి, ఆ శిశువును తీసుకుని, ద్వారపాలకులకు తెలియకుండా త్వరగా అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయాడు.
కాలిన్దీతటమాసాద్య పూరం దృష్ట్వా సునిశ్చితమ్ । తదైవ కటిదఘ్నీ సా బభూవాశు సరిద్వరా
కాళిందీ నది తీరానికి చేరుకుని, పట్టణాన్ని స్పష్టంగా చూసిన వెంటనే, ఆ నది కటికి వచ్చేంత లోతుగా తక్కువ అయింది.
యోగమాయాప్రభావేణ తతారానకదున్దుభిః । గత్వా తు గోకులం శౌరిర్నిశీథే నిర్జనే పథి
యోగమాయా ప్రభావంతో అనకదుందుభి ఆ నదిని దాటి, అర్ధరాత్రి సమయంలో, ఎవరూ లేని మార్గంలో శౌరి గోకులానికి వెళ్లాడు.
నన్దద్వారే స్థితః పశ్యన్విభూతిం పశుసంజ్ఞితామ్ । తదైవ తత్ర సఞ్జాతా యశోదా గర్భసమ్భవా
నందుని ఇంటి వద్ద నిలబడి, ఆ ఇంటిలో ఉన్న గొల్లెలు వంటి ఐశ్వర్యాన్ని చూసాడు. అదే సమయంలో, యశోద అక్కడ పాపను ప్రసవించింది.