పాదపీఠం ప్రేక్షమాణా నానామణివిభూషితమ్ । సూర్యకోటిప్రతీకాశం స్థితాస్తత్ర వయం త్రయః
మేము ముగ్గురం అక్కడ నిలబడి, వివిధ రకాల రత్నాలతో అలంకరించబడిన, కోటి సూర్యుల్లా ప్రకాశించే ఆమె పాదపీఠాన్ని చూస్తూ ఉన్నాం.
కాశ్చిద్రక్తామ్బరాస్తత్ర సహచర్యః సహస్రశః । కాశ్చిన్నీలామ్బరా నార్యస్తథా పీతామ్బరాః శుభాః
అక్కడ వేలాది సహచరులు ఉన్నారు. కొందరు ఎర్ర వస్త్రాలు, మరికొందరు నీలం రంగు వస్త్రాలు, ఇంకొందరు పసుపు రంగు శుభ్రమైన వస్త్రాలు ధరించి ఉన్నారు.
దేవ్యః సర్వాః శుభాకారా విచిత్రామ్బరభూషణాః । విరేజుః పార్శ్వతస్తస్యాః పరిచర్యాపరాః కిల
అందమైన రూపాలు, విచిత్రమైన వస్త్రాభరణాలతో అలంకరించబడిన దేవతలు, ఆమె రెండు వైపులా ప్రకాశిస్తూ, సేవలో నిమగ్నంగా ఉన్నారు.
జగుశ్చ ననృతుశ్చాన్యాః పర్యుపాసన్త తాః స్త్రియః । వీణామారుతవాద్యాని వాదయన్తో ముదాన్వితాః
వాళ్లలో కొందరు పాడుతూ, కొందరు నృత్యం చేస్తూ, మరికొందరు అమ్మవారిని పూజిస్తూ, ఆనందంగా వీణ, వాయిద్యాలు వాయిస్తూ ఉన్నారు.
శృణు నారద వక్ష్యామి యద్దృష్టం తత్ర చాద్భుతమ్ । నఖదర్పణమధ్యే వై దేవ్యాశ్చరణపఙ్కజే
నారదా, నేను అక్కడ చూసిన అద్భుతాన్ని నీకు చెబుతాను. అమ్మవారి పద్మాకార పాదాలలో, నఖాల అద్దంలో—
బ్రహ్మాణ్డమఖిలం సర్వం తత్ర స్థావరజఙ్గమమ్ । అహం విష్ణుశ్చ రుద్రశ్చ వాయురగ్నిర్యమో రవిః
అందులో మొత్తం బ్రహ్మాండం, చలించేవి, నిలిచేవి అన్నీ, నేను, విష్ణువు, రుద్రుడు, వాయువు, అగ్ని, యముడు, సూర్యుడు—
వరుణః శీతగుస్త్వష్టా కుబేరః పాకశాసనః । పర్వతాః సాగరా నద్యో గన్ధర్వాప్సరసస్తథా
వరుణుడు, చంద్రుడు, త్వష్ట, కుబేరుడు, ఇంద్రుడు, పర్వతాలు, సముద్రాలు, నదులు, గంధర్వులు, అప్సరసలు కూడా—
విశ్వావసుశ్చిత్రకేతుః శ్వేతశ్చిత్రాఙ్గదస్తథా । నారదస్తుమ్బురుశ్చైవ హాహాహూహూస్తథైవ చ
విశ్వావసు, చిత్రకేతు, శ్వేత, చిత్రాంగదుడు, నారదుడు, తుంబురు, అలాగే హాహా, హూహూ—
అశ్వినౌ వసవః సాధ్యాః సిద్ధాశ్చ పితరస్తథా । నాగాః శేషాదయః సర్వే కిన్నరోరగరాక్షసాః
అశ్వినులు, వసువులు, సాధ్యులు, సిద్ధులు, పితృదేవతలు, శేషునితో సహా అన్ని నాగులు, కిన్నరులు, ఉరగులు, రాక్షసులు—
వైకుణ్ఠో బ్రహ్మలోకశ్చ కైలాసః పర్వతోత్తమః । సర్వం తదఖిలం దృష్టం నఖమధ్యస్థితం చ నః
వైకుంఠం, బ్రహ్మలోకం, కైలాసం అనే శ్రేష్ఠ పర్వతం—ఇవి అన్నీ, మేము ఆమె నఖ మధ్యంలోనే ఉన్నట్టు చూశాం.
మజ్జన్మపఙ్కజం తత్ర స్థితోఽహం చతురాననః । శేషశాయీ జగన్నాథస్తథా చ మధుకైటభౌ
ఆ నీటిలోని కమలంపై నేను, నాలుగు ముఖాలున్న బ్రహ్మ, శేషునిపై విశ్రాంతి తీసుకుంటున్న జగన్నాథుడు, అలాగే మధు, కైటభులు కూడా అక్కడే ఉన్నాము.
బ్రహ్మోవాచ ఏవం దృష్టం మయా తత్ర పాదపద్మనఖే స్థితమ్ । విస్మతోఽహం తతో వీక్ష్య కిమేతదితి శఙ్కితః
బ్రహ్మ చెప్పాడు — అలా నేను అక్కడ ఆ దేవి పదపద్మపు నఖంలో స్థితమైనదాన్ని చూశాను. దాన్ని చూసి నేను ఆశ్చర్యపోయాను, 'ఇది ఏమిటి?' అని అనుమానించాను.
విష్ణుశ్చ విస్మయావిష్టః శఙ్కరశ్చ తథా స్థితః । తాం తదా మేనిరే దేవీం వయం విశ్వస్య మాతరమ్
విష్ణువు కూడా ఆశ్చర్యంతో నిండిపోయాడు, శంకరుడూ అలాగే నిలబడి ఉన్నాడు. ఆ సమయంలో మేమంతా ఆమెను జగతికి తల్లిగా భావించాము.
తతో వర్షశతం పూర్ణం వ్యతిక్రాన్తం ప్రపశ్యతః । సుధామయే శివే ద్వీపే విహారం వివిధం తదా
అప్పుడు, మేము చూస్తుండగానే, ఆ ఆనందమయమైన పవిత్ర ద్వీపంలో వంద సంవత్సరాలు పూర్తయ్యాయి, మేము ఎన్నో రకాల ఆనందాలను అనుభవించాము.
సఖ్య ఇవ తదా తత్ర మేనిరేఽస్మానవస్థితాన్ । దేవ్యః ప్రముదితాకారా నానాభరణమణ్డితాః
ఆ సమయంలో, వివిధ అలంకారాలతో అలంకరించబడిన, ఆనందంతో ఉన్న ఆ దేవతలు మమ్మల్ని తమ స్నేహితులుగా భావించాయి.
వయమప్యతిరమ్యత్వాద్బభూవిమ విమోహితాః । ప్రహృష్టమనసః సర్వే పశ్యన్భావాన్మనోరమాన్
మేము కూడా ఆ అపూర్వ సౌందర్యానికి ఆకర్షితులై, మంత్రముగ్ధులయ్యాము. అందరం ఆనందంతో, ఆ మనోహరమైన రూపాలను చూస్తూ మునిగిపోయాము.
ఏకదా తాం మహాదేవీం దేవీం శ్రీభువనేశ్వరీమ్ । తుష్టావ భగవాన్విష్ణుర్యువతీభావసంస్థితః
ఒకసారి, భగవంతుడు విష్ణువు, యువతిగా రూపం ధరించి, ఆ మహాదేవిని, శ్రీభువనేశ్వరీని స్తుతించాడు.
శ్రీభగవానువాచ నమో దేవ్యై ప్రకృత్యై చ విధాత్ర్యై సతతం నమః । కల్యాణై కామదాయై చ వృద్ధ్యై సిద్ధ్యై నమో నమః
శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు — దేవికి, ప్రకృతికి, సృష్టికర్తకు నా నమస్కారాలు. మంగళకరమైనవారికి, కోరికలను తీరుస్తువారికి, అభివృద్ధికి, సిద్ధికి పునఃపునః నమస్కారాలు.
సచ్చిదానన్దరూపిణ్యై సంసారారణయే నమః । పఞ్చకృత్యవిధాత్ర్యై తే భువనేశ్యై నమో నమః
సచ్చిదానంద స్వరూపిణికి, ఈ సంసార అరణ్యంలో ఉన్నవారికి నమస్కారం. ఐదు కర్తవ్యాల సృష్టికర్తకు, జగత్తు అధిపతికి పునఃపునః నమస్కారాలు.
సర్వాధిష్టానరూపాయై కూటస్థాయై నమో నమః । అర్ధమాత్రార్థభూతాయై హృల్లేఖాయై నమో నమః
ప్రతి స్థలానికి రూపమైనవారికి, మారని స్వరూపిణికి నమస్కారాలు. అర్ధమాత్రా తత్వమైనవారికి, హృల్లేఖకు నమస్కారాలు.
జ్ఞాతం మయాఽఖిలమిదం త్వయి సన్నివిష్టం త్వత్తోఽస్య సమ్భవలయావపి మాతరద్య । శక్తిశ్చ తేఽస్య కరణే వితతప్రభావా జ్ఞాతాఽధునా సకలలోకమయీతి నూనమ్
తల్లీ! ఈ సమస్తం నీవే అని ఇప్పుడు నాకు తెలిసింది. ఈ లోక సృష్టి, లయమూ నీవు కలిగినవే. నీ శక్తి అన్ని కార్యాలలో వ్యాపించి, అన్ని లోకాలలో నీవే పరిపూర్ణమై ఉన్నావని ఇప్పుడు నాకు స్పష్టమైంది.
విస్తార్య సర్వమఖిలం సదసద్వికారం సన్దర్శయస్యవికలం పురుషాయ కాలే । తత్త్వైశ్చ షోడశభిరేవ చ సప్తభిశ్చ భాసీన్ద్రజాలమివ నః కిల రఞ్జనాయ
నీవు సకల సృష్టిని, స్థిరచల స్వరూపాలను విస్తరించి, సమయానుసారం పురుషునికి అవి ఖచ్చితంగా చూపిస్తావు. పదహారు, ఏడూ తత్వాల ద్వారా మాకు మాయాజాలంలా కనిపిస్తూ ఆనందాన్ని కలిగిస్తావు.
న త్వామృతే కిమపి వస్తుగతం విభాతి వ్యాప్యైవ సర్వమఖిలం త్వమవస్థితాఽసి । శక్తిం వినా వ్యవహృతో పురుషోఽప్యశక్తో వమ్భణ్యతే జనని బుద్ధిమతా జనేన
నీ లేకుండా ఏదీ ఈ జగత్తులో కనిపించదు. నీవు అన్నింటినీ వ్యాపించి నిలిచివున్నావు. నీ శక్తి లేకుండా పురుషుడు కూడా ఏ కార్యానికీ అశక్తుడు అని, తల్లీ, జ్ఞానులు చెబుతున్నారు.
ప్రీణాసి విశ్వమఖిలం సతతం ప్రభావైః స్వైస్తేజసా చ సకలం ప్రకటీకరోషి । అత్స్యేవ దేవి తరసా కిల కల్పకాలే కో వేద దేవి చరితం తవ వై భవస్య
నీ మహిమలతో నీవు ఎల్లప్పుడూ జగత్తుని ఆనందింపజేస్తావు. నీ తేజస్సుతో అన్నిటినీ స్పష్టంగా చూపిస్తావు. దేవీ! ప్రళయ సమయంలో నీవు అన్నిటినీ త్వరగా లయముచేస్తావు. ఈ లోకంలో నీ కార్యాలను ఎవరు పూర్తిగా తెలుసుకోగలరు?
త్రాతా వయం జనని తే మధుకైటభాభ్యాం లోకాశ్చ తే సువితతాః ఖలు దర్శితా వై । నీతాః సుఖస్య భవనే పరమాం చ కోటిం యద్దర్శనం తవ భవాని మహాప్రభావమ్
తల్లీ! మధు, కైటభుల నుండి మమ్మల్ని నీవు కాపాడావు. లోకాలను నీవు విస్తరించావని మాకు చూపించావు. నీ దర్శనంతో మేము సుఖాల గృహానికి, పరమానందానికి చేరుకున్నాము, మహాశక్తిమంతురాలైన భవాని!
నాహం భవో న చ విరించి వివేద మాతః కోఽన్యో హి వేత్తి చరితం తవ దుర్విభావ్యమ్ । కానీహ సన్తి భువనాని మహాప్రభావే హ్యస్మిన్భవాని రచితే రచనాకలాపే
తల్లీ! నేను, శివుడు, బ్రహ్మ కూడా నీ అగాధమైన కార్యాలను పూర్తిగా తెలుసుకోలేదు. మరెవరు తెలుసుకోగలరు? నీ మహాశక్తితో నిర్మించిన ఈ సృష్టిలో ఎన్నో లోకాలు ఉన్నాయో కూడా మాకు తెలియదు.
అస్మాభిరత్ర భువనే హరిరన్య ఏవ దృష్టః శివః కమలజః ప్రథితప్రభావః । అన్యేషు దేవి భువనేపు న సన్తి కిం తే కిం విద్మ దేవి వితతం తవ సుప్రభావమ్
ఈ లోకంలో మేము హరి, శివుడు, కమలజుడిని మాత్రమే చూశాము, వీరి మహిమ ప్రసిద్ధి. మరి ఇతర లోకాలలో ఇంకెవరైనా ఉన్నారా దేవీ? నీ విస్తారమైన మహిమ గురించి మేము ఏమి తెలుసుకోగలము?
యాచేఽమ్బ తేఽఙ్ఘ్రికమలం ప్రణిపత్య కామం చిత్తే సదా వసతు రూపమిదం తవైతత్ । నామాపి వక్త్రకుహరే సతతం తవైవ సన్దర్శనం తవ పదామ్బుజయోః సదైవ
తల్లీ! నీ పదపద్మాలకు నమస్కరిస్తూ ఒక కోరిక కోరుతున్నాను — నీ ఈ రూపం ఎప్పుడూ నా హృదయంలో నిలవాలి. నీ నామం ఎప్పుడూ నా నోటిలో ఉండాలి. నీ పదపద్మాల దర్శనం నాకు ఎల్లప్పుడూ కలగాలి.
భృత్యోఽయమస్తి సతతం మయి భావనీయం త్వాం స్వామినీతి మనసా నను చిన్తయామి । ఏషాఽఽవయోరవిరతా కిల దేవి భూయా- ద్వ్యాప్తిః సదైవ జననీ సుతయోరివార్థే
ఈ దాసుడిని ఎప్పుడూ మీకే అర్పించాలి అని నా మనసులో ఎప్పుడూ మీరు యజమానిగా ఉన్నారని తలచుకుంటూ ఉంటాను. అమ్మా! మనిద్దరి మధ్య ఈ అనుబంధం ఎప్పటికీ పెరిగిపోవాలి, అది తల్లి-కొడుకుల మధ్య ఉండే బంధంలా ఉండాలి.
త్వం వేత్సి సర్వమఖిలం భువనప్రపఞ్చం సర్వజ్ఞతా పరిసమాప్తినితాన్తభూమిః । కిం పామరేణ జగదమ్బ నివేదనీయం యద్యుక్తమాచర భవాని తవేఙ్గితం స్యాత్
మీరు ఈ లోకంలో ఉన్న ప్రతిదీ, అన్నీ తెలుసు. మీ జ్ఞానం అంతం లేని పరిపూర్ణ స్థాయికి చేరింది. జగదంబికే! నేను లాంటి సాధారణ మనిషి మీకు ఏమి చెప్పగలను? మీరు యోగ్యమైనదే చేయండి, భవానీ! మీ సంకల్పమే జరుగాలి.