కామినీ తం మునిం ప్రాహ మృదుపూర్వమిదం వచః । కన్యాహం ద్విజశార్దూల భుక్త్వా గన్తాసి కామతః
ఆ యువతి మృదువుగా ఆ మునిని ఇలా అడిగింది: 'మహాబ్రాహ్మణా! నేను కన్యను. నీవు కోరిక తీర్చుకున్న తర్వాత నువ్వు వెళ్ళిపోతావు.'
అమోఘవీర్యస్త్వం బ్రహ్మన్ కా గతిర్మే భవేదితి । పితరం కిం బ్రవీమ్యద్య సగర్భా చేద్భవామ్యహమ్
'బ్రాహ్మణా! నీ వీర్యానికి విఫలం ఉండదు. నాకు ఏమవుతుంది? నేను గర్భవతిగా అయితే, నాన్నగారికి ఏమని చెప్పాలి?'
త్వం గమిష్యసి భుక్త్వా మాం కిం కరోమి వదస్వ తత్ । పరాశర ఉవాచ కాన్తేఽద్య మత్ప్రియం కృత్వా కన్యైవ త్వం భవిష్యసి
నీవు నన్ను అనుభవించి వెళ్ళిపోతావు. నేను ఏమి చేయాలి? చెప్పు.
వృణీష్వ చ వరం భీరు యం త్వమిచ్ఛసి భామిని । సత్యవత్యువాచ యథా మే పితరౌ లోకే న జానీతో హి మానద
భయపడే సుందరి! నీవు కోరిన వరం ఏదైనా అడుగు.
కన్యావ్రతం న మే హన్యాత్తథా కురు ద్విజోత్తమ । పుత్రశ్చ త్వత్సమః కామం భవేదద్భుతవీర్యవాన్
నా కన్యావ్రతం ఎప్పటికీ భంగం కాకుండా చూడుము. నా కుమారుడు నీకు సమానంగా, అద్భుతమైన బలంతో ఉండాలి.
గన్ధోఽయం సర్వదా మే స్యాద్యౌవనం చ నవం నవమ్ । పరాశర ఉవాచ శృణు సున్దరి పుత్రస్తే విష్ణ్వంశసమ్భవః శుచిః
ఈ సువాసన ఎప్పుడూ నాలో ఉండాలి. నా యవ్వనం ఎప్పటికీ కొత్తగా, తాజాగా ఉండాలి.
భవిష్యతి చ విఖ్యాతస్త్రైలోక్యే వరవర్ణిని । కేనచిత్కారణేనాహం జాతః కామాతురస్త్వయి
సుందరి! నీ కుమారుడు విష్ణువంశంలో పుట్టి, పవిత్రుడిగా, మూడు లోకాలలో ప్రసిద్ధుడవుతాడు.
కదాపి చ న సమ్మోహో భూతపూర్వో వరాననే । దృష్ట్వా చాప్సరసాం రూపం సదాహం ధైర్యమావహమ్
వింత కారణంగా నేను నిన్ను ఆశించాను. అప్సరసల అందాన్ని చూసినా ఎప్పుడూ మనస్సు కోల్పోలేదు, అందమైనవాడా!
దైవయోగేన వీక్ష్య త్వాం కామస్య వశగోఽభవమ్ । తత్కిఞ్చిత్కారణం విద్ధి దైవం హి దురతిక్రమమ్
దైవకృపతో నిన్ను చూసి, నేను కామానికి లోనయ్యాను. ఇది దైవం వల్లే జరిగింది. విధిని దాటి పోవడం చాలా కష్టం.
దృష్ట్వాహం చాతిదుర్గన్ధాం త్వాం కథం మోహమాప్నుయామ్ । పురాణకర్తా పుత్రస్తే భవిష్యతి వరాననే
నీవు గతంలో దుర్గంధంగా ఉండగా, నేను ఎలా మోహించగలను? సుందరి! నీ కుమారుడు పురాణ రచయితవుతాడు.
వేదవిద్భాగకర్తా చ ఖ్యాతశ్చ భువనత్రయే । సూత ఉవాచ ఇత్యుక్త్వా తాం వశం యాతాం భుక్త్వా స మునిసత్తమః
అతడు వేదాలను తెలిసినవాడు, వాటిని విభజించినవాడు, మూడు లోకాలలో ప్రసిద్ధుడవుతాడు.
జగామ తరసా స్నాత్వా కాలిన్దీసలిలే మునిః । సాపి సత్యవతీ జాతా సద్యో గర్భవతీ సతీ
అలా చెప్పి, ఆ మహర్షి ఆమెను అనుభవించి, వెంటనే కాలిందీ నదిలో స్నానం చేసి వెళ్ళిపోయాడు.
సుషువే యమునాద్వీపే పుత్రం కామమివాపరమ్ । జాతమాత్రస్తు తేజస్వీ తామువాచ స్వమాతరమ్
ఆ సత్యవతి వెంటనే గర్భవతి అయింది. యమునా మధ్యద్వీపంలో, ఆమె ఒక కుమారుని ప్రసవించింది. అతడు మనోహరుడిగా జన్మించాడు.
తపస్యేవ మనః కృత్వా వివిశే చాతివీర్యవాన్ । గచ్ఛ మాతర్యథాకామం గచ్ఛామ్యహమతః పరమ్
ఆ బాలుడు పుట్టిన వెంటనే తేజస్సుతో తల్లిని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు, తన మనస్సు తపస్సులో నిలిపాడు.
తపః కర్తుం మహాభాగే దర్శయిష్యామి వై స్మృతః । మాతర్యదా భవేత్కార్యం తవ కిఞ్చిదనుత్తమమ్
తల్లి! నీవు ఇష్టమైనట్లు పోవచ్చు. నేను ఇప్పుడు తపస్సు చేయడానికి వెళ్తున్నాను. నీకు ఎప్పుడైనా ముఖ్యమైన పని ఉంటే నన్ను స్మరించు.
స్మర్తవ్యోఽహం తదా శీఘ్రమాగమిష్యామి భామిని । స్వస్తి తేఽస్తు గమిష్యామి త్యక్త్వా చిన్తాం సుఖం వస
అప్పుడు నీవు నన్ను స్మరించిన వెంటనే నేను త్వరగా వస్తాను. శుభం కలుగనీ! నేను వెళ్తున్నాను. ఆందోళన వదిలి సంతోషంగా జీవించు.
ఇత్యుక్త్వా నిర్యయౌ వ్యాసః సాపి పిత్రన్తికం గతా । ద్వీపే న్యస్తస్తయా బాలస్తస్మాద్ద్వైపాయనోఽభవత్
ఇలా చెప్పి వ్యాసుడు వెళ్లిపోయాడు. ఆమె తన తండ్రి వద్దకు వెళ్లింది. ఆ బాలుడు ద్వీపంలో ఉంచబడినందున ద్వైపాయనుడు అయ్యాడు.
జాతమాత్రో జగామాశు వృద్ధిం విష్ణ్వంశయోగతః । తీర్థే తీర్థే కృతస్తానశ్చచార తప ఉత్తమమ్
అతడు పుట్టిన వెంటనే విష్ణువంశ బలంతో త్వరగా పెరిగాడు. వివిధ తీర్థాలలో ఉత్తమమైన తపస్సు చేశాడు.
ఏవం ద్వైపాయనో జజ్ఞే సత్యవత్యాం పరాశరాత్ । చకార వేదశాఖాశ్చ ప్రాప్తం జ్ఞాత్వా కలేర్యుగమ్
ఇలా ద్వైపాయనుడు పరాశరుడి, సత్యవతిల నుండి జన్మించాడు. కలియుగం రానుందని తెలుసుకుని వేదాలను విభజించాడు.
వేదవిస్తారకరణాద్వ్యాసనామాభవన్మునిః । పురాణసంహితాశ్చక్రే మహాభారతముత్తమమ్
వేదాలను విస్తరించినందున అతడు వ్యాసుడు అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందాడు. పురాణాలు, మహాభారతాన్ని రచించాడు.
శిష్యానధ్యాపయామాస వేదాన్కృత్వా విభాగశః । సుమన్తుం జైమినిం పైలం వైశమ్పాయనమేవ చ
ఆ గురువు వేదాలను విభాగంగా చేసి, తన శిష్యులైన సుమంతుడు, జైమినీ, పైలుడు, వైశంపాయనుడు వారికి బోధించాడు.
అసితం దేవలం చైవ శుకం చైవ స్వమాత్మజమ్ । సూత ఉవాచ ఏతచ్చ కథితం సర్వం కారణం మునిసత్తమాః
అసితుడు, దేవలుడు, తన కుమారుడు శుకుడు కూడా ఆయన శిష్యులే. సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: మునిశ్రేష్ఠులారా! ఈ కారణమంతా మీకు వివరించాను.
సత్యవత్యాః సుతస్యాపి సముత్పత్తిస్తథా శుభా । సంశయోఽత్ర న కర్తవ్యః సమ్భవే మునిసత్తమాః
సత్యవతికి పుట్టిన కుమారుని పవిత్ర జననం కూడా చెప్పబడింది. మునిశ్రేష్ఠులారా! ఆయన జననంలో ఎలాంటి సందేహం అవసరం లేదు.
మహతాం చరితే చైవ గుణా గ్రాహ్యా మునేరితి । కారణాచ్చ సముత్పత్తిః సత్యవత్యా ఝషోదరే
మహానుభావుల జీవితాల్లో మంచి లక్షణాలనే మనం గ్రహించాలి, మునివరులారా! అందుకే సత్యవతి చేప పొట్టలో జన్మించింది.
పరాశరేణ సంయోగః పునః శన్తనునా తథా । అన్యథా తు మునేశ్చిత్తం కథం కామాకులం భవేత్
ఆమెకు పరాశరుడు, తరువాత శంతనుడు కూడా కలిసారు. లేకపోతే ఒక మునివారి మనస్సు ఎలా కామంతో కలవరపడుతుంది?
అనార్యజుష్టం ధర్మజ్ఞః కృతవాన్స కథం మునిః । సకారణేయముత్పత్తిః కథితాశ్చర్యకారిణీ
ధర్మాన్ని తెలిసిన ఆ ముని, మంచి వారికి అనర్హమైన పని ఎలా చేసేవాడు? ఈ జననం, దాని కారణం, నిజంగా ఆశ్చర్యకరమైనది అని వివరించబడింది.
శ్రుత్వా పాపాచ్చ నిర్ముక్తో నరో భవతి సర్వథా । య ఏతచ్ఛుభమాఖ్యానం శృణోతి శ్రుతిమాన్నరః
ఈ శుభకథను శ్రద్ధగా వినే మనిషి, ఎలాంటి పాపాలనుండి పూర్తిగా విముక్తుడవుతాడు.
న దుర్గతిమవాప్నోతి సుఖీ భవతి సర్వదా
అతడు ఎప్పుడూ దుర్గతికి లోనవాడు కాదు, ఎల్లప్పుడూ సుఖంగా ఉంటాడు.
ప్రతీపసకాశాచ్ఛన్తనుజన్మాదివర్ణనమ్ ఉత్పత్తిస్తు త్వయా ప్రోక్తా వ్యాసస్యామితతేజసః
ప్రతీపుని వంశంలో శంతనువు ఎలా జన్మించాడో ఇప్పుడు వివరించబడుతోంది. అపారమైన తేజస్సుతో కూడిన వ్యాసుని జననం గురించి నువ్వు ముందే వివరించావు.
తథాఽప్యేకస్తు సందేహశ్చిత్తేఽస్మాకం సుసంస్థితః
అయినా కూడా, మన మనస్సులో ఒక సందేహం బలంగా మిగిలిపోయింది.