దివ్యచూడామణిస్ఫారచఞ్చచ్చన్ద్రకసూర్యకా । ఉద్యత్కవిసమస్వచ్ఛనాసాభరణభాసురా
దివ్యమైన కిరీట మణితో, చంద్రుడు, సూర్యుని కిరణాలతో మెరిసిపోతూ, ఆమె ముక్కు అలంకారం కొత్తగా ఉదయించిన కవిసమానంగా ప్రకాశిస్తుంది.
చిన్తాకలమ్బితస్వచ్ఛముక్తాగుచ్ఛవిరాజితా । పాటీరపఙ్కకర్పూరకుఙ్కుమాలఙ్కృతస్తనీ
ఆమె జడలో స్వచ్ఛమైన ముత్యాల గుచ్చం వేలాడుతూ, ఆమె వక్షోజాలు పాటీరు, పంక, కర్పూరం, కుంకుమతో అలంకరించబడి ఉంటాయి.
విచిత్రవివిధాకల్పా కమ్బుసంకాశకన్ధరా । దాడిమీఫలబీజాభదన్తపఙ్క్తివిరాజితా
వివిధ రకాల అద్భుత అలంకారాలతో ఆమె రూపం మెరిసిపోతూ, ఆమె మెడ శంఖంలా, ఆమె పళ్ల వరుస దాడిమిపండు గింజలవలె ప్రకాశిస్తుంది.
అనర్ఘ్యరత్నఘటితముకుటాఞ్చితమస్తకా । మత్తాలిమాలావిలసదలకాఢ్యముఖామ్బుజా
అనర్ఘ్య రత్నాలతో చేసిన మకుటం ఆమె తలపై మెరిసిపోతూ, మత్తయిన తేనెటీగల హారాలతో అలంకరించిన జడ ఆమె ముఖ పద్మాన్ని చుట్టుకుంది.
కలఙ్కకార్శ్యనిర్ముక్తశరచ్చన్ద్రనిభాననా । జాహ్నవీసలిలావర్తశోభినాభివిభూషితా
కళంకం లేకుండా, క్షీణత లేకుండా, శరద్ చంద్రునిలా ఆమె ముఖం మెరిసిపోతూ, గంగానది జలవలయంతో ఆమె నాభి అలంకరించబడి ఉంది.
మాణిక్యశకలాబద్ధముద్రికాఙ్గులిభూషితా । పుణ్డరీకదలాకారనయనత్రయసున్దరీ
మాణిక్యపు తుక్కులతో చేసిన ఉంగరాలు ఆమె వేళ్లను అలంకరించగా, నీలకమల దళాలవలె ఆమె మూడు కళ్ళు అందంగా మెరిసిపోతున్నాయి.
కల్పితాచ్ఛమహారాగపద్మరాగోజ్జ్వలప్రభా । రత్నకిఙ్కిణికాయుక్తరత్నకఙ్కణశోభితా
ఆమె ఊహించదగిన గొప్ప ప్రేమతో కూడిన పద్మరాగపు మెరుపుతో ప్రకాశిస్తూ, రత్నాల కింకిణులతో అలంకరించబడిన పాదబంధాలు, రత్నాల కంకణాలతో అందంగా మెరిసిపోతుంది.
మణిముక్తాసరాపారలసత్పదకసన్తతిః । రత్నాఙ్గులిప్రవితతప్రభాజాలలసత్కరా
ఆమె పాదాలపై మణులు, ముత్యాలు, బంగారు అలంకారాల వరుసలు మెరిసిపోతున్నాయి. ఆమె చేతులు రత్నాల ఉంగరాలతో వెలుగుతో మెరిసిపోతున్నాయి.
కఞ్చుకీగుమ్ఫితాపారనానారత్నతతిద్యుతిః । మల్లికామోదిధమ్మిల్లమల్లికాలిసరావృతా
ఆమె పై వస్త్రం వివిధ రత్నాలతో అల్లినది, వాటి కాంతితో దివ్యంగా మెరిసిపోతుంది. ఆమె జుట్టు మల్లెపువ్వుల హారాలతో, మల్లెపువ్వుల ముద్దలతో అలంకరించబడి ఉంది.
సువృత్తనిబిడోత్తుఙ్గకుచభారాలసా శివా । వరపాశాఙ్కుశాభీతిలసద్బాహుచతుష్టయా
ఆమె శుభ్రంగా, మృదువుగా, పుష్టిగా, ఉబ్బిన వక్షోజభారం వలన అలసిపోయినట్టుగా ఉంది. ఆమె నాలుగు చేతుల్లో వరద, అభయ, పాశం, అంకుశం నెమ్మదిగా పట్టుకుని ఉంది.
సర్వశృఙ్గారవేషాఢ్యా సుకుమారాఙ్గవల్లరీ । సౌన్దర్యధారాసర్వస్వా నిర్వ్యాజకరుణామయీ
ఆమె అన్ని రకాల శృంగార అలంకారాలతో అలంకరించబడినది, ఆమె అవయవాలు మృదువైన కొమ్మలవలె ఉన్నాయి. ఆమె అందం అంతా ఆమెలోనే ఉంది, ఆమె సహజ దయతో నిండినది.
నిజసంలాపమాధుర్యవినిర్భర్త్సితకచ్ఛపీ । కోటికోటిరవీన్దూనాం కాన్తిం యా బిభ్రతీ పరా
ఆమె మాటల మాధుర్యం విన్నపుడు వీణ కూడా తలదించుకుంటుంది. ఆమె కాంతి కోట్లాది సూర్య చంద్రుల కంటే ఎక్కువగా ప్రకాశిస్తుంది.
నానాసఖీభిర్దాసీభిస్తథా దేవాఙ్గనాదిభిః । సర్వాభిర్దేవతాభిస్తు సమన్తాత్పరివేష్టితా
ఆమె చుట్టూ అనేక సఖులు, సేవకులు, దేవాంగనలు, అన్ని దేవతలు ఉన్నారు.
ఇచ్ఛాశక్త్యా జ్ఞానశక్త్యా క్రియాశక్త్యా సమన్వితా । లజ్జా తుష్టిస్తథా పుష్టిః కీర్తిః కాన్తిః క్షమా దయా
ఆమెకు సంకల్పశక్తి, జ్ఞానశక్తి, క్రియాశక్తి ఉన్నవి. ఆమెతో పాటు లజ్జ, సంతృప్తి, పోషణ, కీర్తి, కాంతి, సహనం, దయ కూడా ఉన్నాయి.
బుద్ధిర్మేధా స్మృతిర్లక్ష్మీర్మూర్తిమత్యోఽఙ్గనాః స్మృతాః । జయా చ విజయా చైవాప్యజితా చాపరాజితా
బుద్ధి, మేధ, స్మృతి, లక్ష్మి ఇవన్నీ రూపంతో ఉన్న దేవతలుగా గుర్తించబడతాయి. అలాగే జయ, విజయ, అజిత, అపరాజిత కూడా ఉన్నారు.
నిత్యా విలాసినీ దోగ్ధ్రీ త్వఘోరా మఙ్గలా నవ । పీఠశక్తయ ఏతాస్తు సేవన్తే యాం పరామ్బికామ్
నిత్యం, లీలామయంగా, పోషకంగా, ఘోరంగా, మంగళకరంగా, ఎప్పుడూ కొత్తగా ఉండే పీఠశక్తులు ఆ పరామ్బికను సేవిస్తుంటాయి.
యస్యాస్తు పార్శ్వభాగే స్తో నిధీ తౌ శఙ్ఖపద్మకౌ । నవరత్నవహా నద్యస్తథా వై కాఞ్చనస్రవాః
ఆమె పక్కన రెండు నిధులు — శంఖం, పద్మం — ఉన్నాయి. అలాగే తొమ్మిది రకాల రత్నాలను మోసుకొచ్చే నదులు, బంగారు ప్రవాహాలు కూడా ఉన్నాయి.
సప్తధాతువహా నద్యో నిధిభ్యాం తు వినిర్గతాః । సుధాసిన్ధ్వన్తగామిన్యస్తాః సర్వా నృపసత్తమ
ఆ నిధుల నుండి ఏడు ధాతువులను మోసుకొచ్చే నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి. రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, ఆ ప్రవాహాలన్నీ అమృతసముద్రాన్ని చేరుతుంటాయి.
సా దేవీ భువనేశానీ తద్వామాఙ్కే విరాజతే । సర్వేశత్వం మహేశస్య యత్సఙ్గాదేవ నాన్యథా
ఆ భువనేశ్వరీ దేవి ఆయన ఎడమవైపు ప్రకాశిస్తుంది. మహేశ్వరునికి పరిపూర్ణాధిపత్యం ఆమెతో కూడినపుడే కలుగుతుంది, వేరేలా కాదు.
చిన్తామణిగృహస్యాస్య ప్రమాణం శృణు భూమిప । సహస్రయోజనాయామం మహాన్తస్తత్ప్రచక్షతే
ఓ రాజా, ఆ చింతామణి గృహం పరిమాణాన్ని విను. అది వెయ్యి యోజనాల పొడవుతో, ఎంతో విశాలంగా ఉందని చెబుతారు.
తదుత్తరే మహాశాలాః పూర్వస్మాద్ద్విగుణాః స్మృతాః । అన్తరిక్షగతం త్వేతన్నిరాధారం విరాజతే
దాని ఉత్తర భాగంలో ఉన్న మహాశాలలు ముందున్న వాటికంటే రెట్టింపు పరిమాణంలో ఉంటాయని చెబుతారు. ఆ గృహం ఆకాశంలో ఆధారంలేకుండా ప్రకాశిస్తోంది.
సఙ్కోచశ్చ వికాసశ్చ జాయతేఽస్య నిరన్తరమ్ । పటవత్కార్యవశతః ప్రలయే సర్జనే తథా
అది అవసరాన్ని బట్టి ఎప్పుడూ విస్తరించడమూ, సంకోచించడమూ చేస్తుంది. ప్రళయంలో, సృష్టిలో అది వస్త్రంలా మారుతుంది.
శాలానాం చైవ సర్వేషాం సర్వకాన్తిపరావధి । చిన్తామణిగృహం ప్రోక్తం యత్ర దేవీ మహోమయీ
అన్ని శాలల్లో చింతామణి గృహమే పరిపూర్ణ కాంతికి పరాకాష్ఠగా చెప్పబడింది. అక్కడే మహామాయా దేవి నివసిస్తుంది.
యే యే ఉపాసకాః సన్తి ప్రతిబ్రహ్మాణ్డవర్తినః । దేవేషు నాగలోకేషు మనుష్యేష్వితరేషు చ
ప్రతి బ్రహ్మాండంలో ఉన్న దేవతల్లో, నాగ లోకంలో, మనుషులలో, ఇతర లోకాల్లో ఉన్న ఉపాసకులు ఎవరో
శ్రీదేవ్యాస్తే చ సర్వేఽపి వ్రజన్త్యత్రైవ భూమిప । దేవీక్షేత్రే యే త్యజన్తి ప్రాణాన్దేవ్యర్చనే రతాః
ఓ రాజా, దేవికి అర్పణగా ప్రాణాలు విడిచినవారు, ఇక్కడ దేవీక్షేత్రంలో దేవిని భక్తితో పూజించినవారు, వారు అందరూ అక్కడికి చేరుకుంటారు.
తే సర్వే యాన్తి తత్రైవ యత్ర దేవీ మహోత్సవా । ఘృతకుల్యా దుగ్ధకుల్యా దధికుల్యా మధుస్రవాః
అందరూ ఆ మహాదేవి ఉత్సవం జరిగే స్థలానికి చేరుకుంటారు. అక్కడ నెయ్యి, పాలు, పెరుగు, తేనె నదుల్లా ప్రవహిస్తుంటాయి.
స్యన్దన్తి సరితః సర్వాస్తథామృతవహాః పరాః । ద్రాక్షారసవహాః కాశ్చిజ్జమ్బూరసవహాః పరాః
అక్కడ అన్ని నదులు అమృతంతో పాటు ద్రాక్షరసం, జంబూ ఫలరసం వంటి రసాలతో ప్రవహిస్తుంటాయి.
ఆమ్రేక్షురసవాహిన్యో నద్యస్తాస్తు సహస్రశః । మనోరథఫలా వృక్షా వాప్యః కూపాస్తథైవ చ
అక్కడ వేలాది నదులు మామిడికాయ రసంతో పొంగిపొర్లుతుంటాయి. మనసులో కోరుకున్న ఫలితాలు ఇచ్చే చెట్లు, చెరువులు, బావులు కూడా ఉన్నాయి.
యథేష్టపానఫలదా న న్యూనం కిఞ్చిదస్తి హి । న రోగపలితం వాపి జరా వాపి కదాచన
అక్కడ కోరుకున్న పానీయాలు, ఫలాలు అన్నీ లభిస్తాయి. ఏదీ కొరత ఉండదు. అక్కడ వ్యాధి, తెల్లజుట్టు, వృద్ధాప్యం ఎప్పుడూ ఉండవు.
న చిన్తా న చ మాత్సర్యం కామక్రోధాదికం తథా । సర్వే యువానః సస్త్రీకా సహస్రాదిత్యవర్చసః
అక్కడ చింత, అసూయ, కోరిక, కోపం వంటివి లేవు. అందరూ తమ భార్యలతో కలిసి, వెయ్యి సూర్యుల్లా కాంతివంతంగా, యవ్వనంతో ఉంటారు.