తాలవృన్తధరాః కాశ్చిచ్చషకాఢ్యకరామ్బుజాః । కాశ్చిత్తామ్బూలపాత్రాణి ధారయన్త్యోఽతిగర్వితాః
కొంతమంది తాళపత్రాల వంటివి పట్టుకొని, తమ పద్మాకార హస్తాలలో పాత్రలు ధరించి ఉంటారు; మరికొంతమంది తాంబూలపు తట్టలు మోసుకుంటూ, ఎంతో గర్వంగా ఉంటారు.
కాశ్చిత్తచ్ఛత్రధారిణ్యశ్చామరాణాం విధారికాః । నానావస్త్రధరాః కాశ్చిత్కాశ్చిత్పుష్పకరామ్బుజాః
కొంతమంది గొడుగులు పట్టుకుని, మరికొందరు చామరాలు ఊపుతూ ఉంటారు; కొందరు వివిధ వస్త్రాలు ధరించి, మరికొందరు తమ పద్మహస్తాలలో పువ్వులు పట్టుకుని ఉంటారు.
నానాదర్శకరాః కాశ్చిత్కాశ్చిత్కుఙ్కుమలేపనమ్ । ధారయన్త్యః కజ్జలం చ సిన్దూరచషకం పరాః
కొంతమంది రకరకాల అద్దాలు పట్టుకుని, మరికొందరు కుంకుమను తీసుకెళ్తారు; ఇంకొందరు కాజలు, మరికొందరు సింధూర పాత్రలు మోసుకుంటారు.
కాశ్చిచ్చిత్రకనిర్మాత్ర్యః పాదసంవాహనే రతాః । కాశ్చిత్తు భూషాకారిణ్యో నానాభూషాధరాః పరాః
కొంతమంది చిత్రలేఖనంలో నిపుణులు, పాదమసాజ్ చేయడంలో ఆనందిస్తారు; మరికొందరు ఆభరణాలు తయారు చేస్తూ, అనేక రకాల అలంకారాలు ధరించి ఉంటారు.
పుష్పభూషణనిర్మాత్ర్యః పుష్పశృఙ్గారకారికాః । నానావిలాసచతురా బహ్వ్య ఏవంవిధాః పరాః
కొంతమంది పుష్పాలతో అలంకారాలు తయారు చేస్తారు, మరికొందరు పూలతో శృంగారం అలంకరిస్తారు; ఇంకా చాలామంది వివిధ వినోదాలలో నైపుణ్యం కలవారు.
నిబద్ధపరిధానీయా యువత్యః సకలా అపి । దేవీకృపాలేశవశాత్తుచ్ఛీకృతజగత్త్రయాః
అందరు యువతులు బాగుగా వస్త్రాలు ధరించి ఉంటారు; దేవి కృప కణంతో, ఈ మూడు లోకాలను తక్కువగా భావిస్తారు.
ఏతా దూత్యః స్మృతా దేవ్యః శృఙ్గారమదగర్వితాః । తాసాం నామాని వక్ష్యామి శృణు మే నృపసత్తమ
ఈవారు దేవికి దూతలు, ప్రేమలో మునిగిపోయి గర్వంగా ఉంటారు. వీరి పేర్లు నేను చెప్పబోతున్నాను, రాజశ్రేష్ఠా! నా మాట విను.
అనఙ్గరూపా ప్రథమాప్యనఙ్గమదనా పరా । తృతీయా తు తతః ప్రోక్తా సున్దరీ మదనాతురా
మొదటిది అనంగరూపా, రెండవది అనంగమదనా. మూడవది అందమైన సుందరీ, నాలుగవది మదనాతురా.
తతో భువనవేగా స్యాత్తథా భువనపాలికా । స్యాత్సర్వశిశిరానఙ్గవదనానఙ్గమేఖలా
తరువాత భువనవేగా, ఆ తర్వాత భువనపాలికా. తరువాత సర్వశిశిరా, అనంగవదనా, అనంగమేఖలా.
విద్యుద్దామసమానాఙ్గ్యః క్వణత్కాఞ్చీగుణాన్వితాః । రణన్మఞ్జీరచరణా బహిరన్తరితస్తతః
వీరి శరీరాలు మెరుపులా ప్రకాశిస్తాయి, మణిపూసలతో అలంకరించబడి, కాళ్లకు మణిపాదుకలు మోగుతూ, లోపల బయట వేగంగా సంచరిస్తారు.
ధావమానాస్తు శోభన్తే సర్వా విద్యుల్లతోపమాః । కుశలాః సర్వకార్యేషు వేత్రహస్తాః సమన్తతః
వీరు పరుగెత్తుతున్నప్పుడు అందరూ మెరుపుల్లాంటి కాంతితో కనిపిస్తారు. ప్రతీ పనిలో నిపుణులు, చేతుల్లో దండలు పట్టుకుని చుట్టూ ఉన్నారు.
అష్టదిక్షు తథైతాసాం ప్రాకారాద్బహిరేవ చ । సదనాని విరాజన్తే నానావాహనహేతిభిః
ఎనిమిది దిక్కుల్లో, ప్రాకారాల బయట కూడా వీరి భవనాలు రకరకాల వాహనాలు, ఆయుధాలతో ప్రకాశిస్తున్నాయి.
వజ్రసాలాదగ్రభాగే సాలో వైదూర్యనిర్మితః । దశయోజనతుఙ్గోఽసౌ గోపురద్వారభూషితః
వజ్రమండపానికి ముందుభాగంలో, వైడూర్యరత్నాలతో చేసిన పందిరి ఉంది. అది పది యోజనాల ఎత్తులో, గోపుర ద్వారాలతో అలంకరించబడి ఉంది.
వైదూర్యభూమిః సర్వాపి గృహాణి వివిధాని చ । వీథ్యో రథ్యా మహామార్గాః సర్వే వైదూర్యనిర్మితాః
అక్కడ నేల అంతా వైడూర్యరత్నమే, వివిధ ఇళ్ళు కూడా అలాగే. వీధులు, చిన్న దారులు, పెద్ద రహదారులు అన్నీ వైడూర్యంతో నిర్మించబడ్డాయి.
వాపీకూపతడాగాశ్చ స్రవన్తీనాం తటాని చ । బాలుకా చైవ సర్వాపి వైదూర్యమణినిర్మితా
అక్కడ చెరువులు, బావులు, కుంటలు, వాగుల ఒడ్డులు, ఇసుక కూడా అంతా వైడూర్యరత్నాలతో తయారయ్యాయి.
తత్రాష్టదిక్షు పరితో బ్రాహ్మ్యాదీనాం చ మణ్డలమ్ । నిజైర్గణైః పరివృతం భ్రాజతే నృపసత్తమ
అక్కడ ఎనిమిది దిక్కుల్లో బ్రాహ్మీ మొదలైన దేవతల వలయాలు, తమ అనుచరులతో కలిసి ప్రకాశిస్తున్నాయి, రాజశ్రేష్ఠా!
ప్రతిబ్రహ్మాణ్డమాతౄణాం తాః సమష్టయ ఈరితాః । బ్రాహ్మీ మాహేశ్వరీ చైవ కౌమారీ వైష్ణవీ తథా
ప్రతి బ్రహ్మాండానికి తల్లుల సమష్టిరూపాలు ఇవే: బ్రాహ్మీ, మాహేశ్వరీ, కౌమారీ, వైష్ణవీ.
వారాహీ చ తథేన్ద్రాణీ చాముణ్డా సప్త మాతరః । అష్టమీ తు మహాలక్ష్మీర్నామ్నా ప్రోక్తాస్తు మాతరః
వారాహీ, ఇంద్రాణీ, చాముండా—ఇవి ఏడు తల్లులు; ఎనిమిదవది మహాలక్ష్మి, తల్లి అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి.
బ్రహ్మరుద్రాదిదేవానాం సమాకారాస్తు తాః స్మృతాః । జగత్కల్యాణకారిణ్యః స్వస్వసేనాసమావృతాః
వీరు బ్రహ్మ, రుద్రుడు మొదలైన దేవతల రూపాలుగా భావించబడతారు. జగత్తుకు మంగళాన్ని కలిగించేవారు, తమ సేనలతో చుట్టూ ఉంటారు.
తత్సాలస్య చతుర్ద్వార్షు వాహనాని మహేశితుః । సజ్జాని నృపతే సన్తి సాలఙ్కారాణి నిత్యశః
ఆ మండపానికి నాలుగు ద్వారాల వద్ద, రాజా! మహేశ్వరుని వాహనాలు ఎప్పుడూ అలంకారాలతో సిద్ధంగా ఉంటాయి.
దన్తినః కోటిశో వాహాః కోటిశః శిబికాస్తథా । హంసాః సింహాశ్చ గరుడా మయూరా వృషభాస్తథా
అక్కడ కోటికోటల ఏనుగులు వాహనాలుగా, అంతే సంఖ్యలో పలకీలు, అలాగే హంసలు, సింహాలు, గరుడులు, నెమళ్లు, ఎద్దులు ఉన్నాయి.
తైర్యుక్తాః స్యన్దనాస్తద్వత్కోటిశో నృపనన్దన । పార్ష్ణిగ్రాహసమాయుక్తా ధ్వజైరాకాశచుమ్బినః
వాటితో కూడిన రథాలు కూడా కోటికోటల సంఖ్యలో ఉన్నాయి, రాజకుమార! అవి పరశ్వగాలతో, ఆకాశాన్ని తాకే పతాకాలతో అలంకరించబడ్డాయి.
కోటిశస్తు విమానాని నానాచిహ్నాన్వితాని చ । నానావాదిత్రయుక్తాని మహాధ్వజయుతాని చ
అక్కడ కోటికోటల విమానాలు, రకరకాల గుర్తులతో, అనేక వాద్యాలతో, గొప్ప పతాకాలతో ఉన్నాయి.
వైదూర్యమణిసాలస్యాప్యగ్రే సాలః పరః స్మృతః । దశయోజనతుఙ్గోఽసావిన్ద్రనీలాశ్మనిర్మితః
వైదూర్యమణుల మండపానికి ముందుగా మరో గొప్ప పందిరి ఉంది. అది పది యోజనాల ఎత్తులో, ఇంద్రనీల రత్నాలతో నిర్మించబడింది.
తన్మధ్యభూస్తథా వీథ్యో మహామార్గా గృహాణి చ । వాపీకూపతడాగాశ్చ సర్వే తన్మణినిర్మితాః
ఆ మధ్యలో వీధులు, విశాలమైన మార్గాలు, ఇళ్ళు, అలాగే బావులు, కుళాయిలు, చెరువులు అన్నీ ఆ రత్నాలతో నిర్మించబడ్డాయి.
తత్ర పద్మం తు సమ్ప్రోక్తం బహుయోజనవిస్తృతమ్ । షోడశారం దీప్యమానం సుదర్శనమివాపరమ్
అక్కడ అనేక యోజనాల విస్తీర్ణంతో, పదహారు దళాలతో, ప్రకాశంగా మెరిసే ఒక పెద్ద కమలం ఉందని చెబుతారు. అది మరొక అద్భుత దృశ్యంలా కనిపించింది.
తత్ర షోడశశక్తీనాం స్థానాని వివిధాని చ । సర్వోపస్కరయుక్తాని సమృద్ధాని వసన్తి హి
అక్కడ పదహారు శక్తుల నివాసాలు వివిధ రకాలుగా ఉండి, అన్నిరకాల సౌకర్యాలతో, సంపదతో నిండి వెలుగొందుతున్నాయి.
తాసాం నామాని వక్ష్యామి శృణు మే నృపసత్తమ । కరాలీ వికరాలీ చ తథోమా చ సరస్వతీ
ఆ శక్తుల పేర్లను నేను చెబుతాను, నరేశ్వరా! విను: కరాళీ, వికరాళీ, ఉమా, సరస్వతి.
శ్రీదుర్గోషా తథా లక్ష్మీః శ్రుతిశ్చైవ స్మృతిర్ధృతిః । శ్రద్ధా మేధా మతిః కాన్తిరార్యా షోడశ శక్తయః
శ్రీ, దుర్గోషా, లక్ష్మీ, శృతి, స్మృతి, ధృతి, శ్రద్ధ, మేధ, మతి, కాంతి, ఆర్యా — ఇవే పదహారు శక్తులు.
నీలజీమూతసంకాశాః కరవాలకరామ్బుజాః । సమాః ఖేటకధారిణ్యో యుద్ధోపక్రాన్తమానసాః
వాటి రూపాలు నీలి మేఘాల్లా మెరిసి, పద్మాకారమైన చేతుల్లో ఖడ్గాలు పట్టుకొని, సమానంగా కనిపిస్తూ, కవచాలు ధరించి, యుద్ధానికి సిద్ధంగా మనస్సు పెట్టుకున్నవిగా ఉన్నారు.