వజ్రనిర్ఘోషముఖరశ్చేన్ద్రధన్వా సమన్తతః । సహస్రశో వారిధారా ముఞ్చన్నాస్తే గణావృతః
వజ్రం మోగినట్టు గంభీరమైన స్వరం ఉన్న అతను, చుట్టూ ఇంద్రధనస్సులతో, తన గణాలతో కలిసి వేలాది నీటి ధారలు కురిపిస్తూ ఉంటాడు.
నభఃశ్రీశ్చ నభస్యశ్రీః స్వరస్యా రస్యమాలినీ । అమ్బా దులా నిరత్నిశ్చాభ్రమన్తీ మేఘయన్తికా
నభఃశ్రీ, నభస్యశ్రీ, స్వరస్య, రస్యమాలిని, అంబా, దులా, నిరత్నిశ్చ, అభ్రమంతి, మేఘయంతికా అనే వారు అతని భార్యలు.
వర్షయన్తీ చిపుణికా వారిధారా చ సమ్మతాః । వర్షర్తోర్ద్వాదశ ప్రోక్తాః శక్తయో మదవిహ్వలాః
వర్షయంతీ, చిపుణికా, వారిధారా కూడా గౌరవనీయులు. వర్షాకాలంలో ఉన్న పన్నెండు శక్తులు ఆనందంతో మత్తులో ఉంటాయని చెప్పారు.
నవపల్లవవృక్షాశ్చ నవీనలతికాన్వితాః । హరితాని తృణాన్యేవ వేష్టితా యైర్ధరాఖిలా
కొత్త మొగ్గలతో ఉన్న చెట్లు, తాజా లతలతో చుట్టబడి ఉంటాయి. ఆహ్లాదకరమైన ఆకుపచ్చ గడ్డి భూమంతా కప్పేసింది.
నదీనదప్రవాహాశ్చ ప్రవహన్తి చ వేగతః । సరాంసి కలుషామ్బూని రాగిచిత్తసమాని చ
నదులు, వాగులు వేగంగా ప్రవహిస్తున్నాయి. సరస్సులు మురికిగా ఉండి, కోరికలతో నిండిన మనసుల్లా కనిపిస్తున్నాయి.
వసన్తి దేవాః సిద్ధాశ్చ యే దేవీకర్మకారిణః । వాపీకూపతడాగాశ్చ యే దేవ్యర్థం సమర్పితాః
దేవీ సేవలో ఉన్న దేవతలు, సిద్ధులు అక్కడ నివసిస్తున్నారు. దేవికి అర్పించిన బావులు, కుంటలు, చెరువులు కూడా అక్కడ ఉన్నాయి.
తే గణా నివసన్త్యత్ర సవిలాసాశ్చ సాఙ్గనాః । ఆరకూటమయాదగ్రే సప్తయోజనదైర్ఘ్యవాన్
ఆ గణాలు తమ స్నేహితులతో ఆనందంగా అక్కడ నివసిస్తారు. ముందు వైపు ఆరకూట వృక్షంతో తయారైన, ఏడు యోజనాల పొడవున్న ఒక మందిరం ఉంది.
పఞ్చలోహాత్మకః సాలో మధ్యే మన్దారవాటికా । నానాపుష్పలతాకీర్ణా నానాపల్లవశోభితా
ఆ మందిరం ఐదు లోహాలతో నిర్మించబడింది. దాని మధ్యలో మందార వృక్షాల తోట ఉంది, అక్కడ色色 పూలతాడులు చుట్టూ పడి, ఎన్నో కొత్త ఆకులతో అందంగా ఉంటుంది.
అధిష్ఠాతాత్ర సమ్ప్రోక్తః శరద్ఋతురనామయః । ఇషులక్ష్మీరూర్జలక్ష్మీర్ద్వే భార్యే తస్య సమ్మతే
అక్కడ అధిపతిగా పాడబడే ఋతువు శరదృతువు, అతడు దోషరహితుడు. అతనికి ఇషులక్ష్మీ, ఊర్జలక్ష్మీ అనే ఇద్దరు ప్రియ భార్యలు ఉన్నారు.
నానాసిద్ధా వసన్త్యత్ర సాఙ్గనాః సపరిచ్ఛదాః । పఞ్చలోహమయాదగ్రే సప్తయోజనదైర్ఘ్యవాన్
వివిధ సిద్ధులు తమ స్నేహితులు, సేవకులతో కలిసి అక్కడ నివసిస్తున్నారు. ముందు వైపు ఐదు లోహాలతో తయారైన, ఏడు యోజనాల పొడవున్న మందిరం ఉంది.
దీప్యమానో మహాశృఙ్గైర్వర్తతే రౌప్యసాలకః । పారిజాతాటవీమధ్యే ప్రసూనస్తబకాన్వితా
అక్కడ గొప్ప శిఖరాలతో మెరిసే వెండి మందిరం ఉంది. అది పారిజాత వనమధ్యంలో నిలిచి, పుష్పగుచ్ఛాలతో నిండిపోయి ఉంటుంది.
దశయోజనగన్ధీని కుసుమాని సమన్తతః । మోదయన్తి గణాన్సర్వాన్యే దేవీకర్మకారిణః
పది యోజనాల దూరం వరకు పరిమళించే పువ్వులు చుట్టూ విస్తరించి, దేవీ సేవలో నిమగ్నమైన గణాలందరినీ సంతోషపరుస్తున్నాయి.
తత్రాధినాథః సమ్ప్రోక్తో హేమన్తర్తుర్మహోజ్జ్వలః । సగణః సాయుధః సర్వాన్ రాగిణో రఞ్జయన్నృప
అక్కడ అధిపతిగా ప్రకాశవంతమైన హేమంత ఋతువు ఉన్నాడు. అతడు తన గణాలతో, ఆయుధాలతో కలిసి, రాగభరితులందరినీ రంగులలో ముంచెత్తుతున్నాడు, ఓ రాజా!
సహశ్రీశ్చ సహస్యశ్రీర్ద్వే భార్యే తస్య సమ్మతే । వసన్తి తత్ర సిద్ధాశ్చ యే దేవీవ్రతకారిణః
అతనికి సహశ్రీ, సహస్యశ్రీ అనే ఇద్దరు ప్రియ భార్యలు ఉన్నారు. అక్కడ దేవీ వ్రతాలు ఆచరించే సిద్ధులు కూడా నివసిస్తున్నారు.
రౌప్యసాలమయాదగ్రే సప్తయోజనదైర్ఘ్యవాన్ । సౌవర్ణసాలః సమ్ప్రోక్తస్తప్తహాటకకల్పితః
వెండి మందిరానికి ముందు, ఏడు యోజనాల పొడవుతో, తాపిన బంగారంతో తయారైన బంగారు మందిరం ఉంది.
మధ్యే కదమ్బవాటీ తు పుష్పపల్లవశోభితా । కదమ్బమదిరాధారాః ప్రవర్తన్తే సహస్రశః
ఆ మందిరం మధ్యలో పుష్పాలతో, కొత్త ఆకులతో అలంకరించబడిన కదంబవృక్షాల తోట ఉంది. అక్కడ వేలాది కదంబ మధురస ప్రవాహాలు ప్రవహిస్తున్నాయి.
యాభిర్నిపీతపీతాభిర్నిజానన్దోఽనుభూయతే । తత్రాధినాథః సమ్ప్రోక్తః శైశిరర్తుర్మహోదయః
ఆ బంగారు ప్రవాహాలను తాగినవారు తమ అంతరానందాన్ని అనుభవిస్తారు. అక్కడ అధిపతిగా మహోన్నతమైన శిశిర ఋతువు ఉన్నాడు.
తపఃశ్రీశ్చ తపస్యశ్రీర్ద్వే భార్యే తస్య సమ్మతే । మోదమానః సహైతాభ్యాం వర్తతే శిశిరాకృతిః
అతనికి తపశ్రీ, తపస్యశ్రీ అనే ఇద్దరు ప్రియ భార్యలు ఉన్నారు. వారితో కలిసి ఆనందంగా శిశిర రూపంలో అక్కడ ఉంటాడు.
నానావిలాససంయుక్తో నానాగణసమావృతః । నివసన్తి మహాసిద్ధా యే దేవీదానకారిణః
అతడు ఎన్నో వినోదాలతో, అనేక గణాలతో చుట్టుముట్టబడి ఉంటాడు. అక్కడ దేవికి దానం చేసే మహాసిద్ధులు నివసిస్తున్నారు.
నానాభోగసముత్పన్నమహానన్దసమన్వితాః । సాఙ్గనాః పరివారైస్తు సఙ్ఘశః పరివారితాః
వివిధ భోగాల వల్ల కలిగే పరమానందంతో, తమ స్నేహితులు, కుటుంబాలతో కలిసి, వారు సమూహాలుగా చుట్టుముట్టబడి ఉంటారు.
స్వర్ణసాలమయాదగ్రే మునియోజనదైర్ఘ్యవాన్ । పుష్పరాగమయః సాలః కుఙ్కుమారుణవిగ్రహః
బంగారు మందిరానికి ముందు, ముని యోజన పొడవుతో, పుష్పరాగ మణితో నిర్మించబడిన, కుంకుమ రంగులో మెరిసే మందిరం ఉంది.
పుష్పరాగమయీ భూమిర్వనాన్యుపవనాని చ । రత్నవృక్షాలవాలాశ్చ పుష్పరాగమయాః స్మృతాః
అక్కడ భూమి, అరణ్యాలు, తోటలు అన్నీ పుష్పరాగ మణితో తయారయ్యాయి. రత్నవృక్షాల వరుసలు కూడా పుష్పరాగ మణితోనే ఏర్పడినవిగా చెప్పబడతాయి.
ప్రాకారో యస్య రత్నస్య తద్రత్నరచితా ద్రుమాః । వనభూః పక్షిణశ్చైవ రత్నవర్ణజలాని చ
ఆ మందిరానికి ప్రాకారం కూడా ఆ రత్నంతోనే నిర్మించబడింది. అక్కడ వృక్షాలు, అరణ్యభూమి, పక్షులు, నీళ్ళు అన్నీ రత్నవర్ణంతో మెరిసిపోతున్నాయి.
మణ్డపా మణ్డపస్తమ్భాః సరాంసి కమలాని చ । ప్రాకారే తత్ర యద్యత్స్యాత్తత్సర్వం తత్సమం భవేత్
మండపాలు, వాటి స్తంభాలు, సరస్సులు, కమలాలు — ప్రాకారంలో ఉన్న ప్రతిదీ అదే రకంగా, ఆ రత్నంతోనే తయారై ఉంటుంది.
పరిభాషేయముద్దిష్టా రత్నసాలాదిషు ప్రభో । తేజసా స్యాల్లక్షగుణః పూర్వసాలాత్పరో నృప
రత్నాల మందిరాలు మొదలైన వాటి గురించి ఈ వివరణ చెప్పబడింది, ప్రభూ. ఈ మందిరపు ప్రకాశం, ముందు ఉన్న మందిరంతో పోలిస్తే లక్ష రెట్లు ఎక్కువగా మెరిసిపోతుంది, రాజా.
దిక్పాలా నివసన్త్యత్ర ప్రతిబ్రహ్మాణ్డవర్తినామ్ । దిక్పాలానాం సమష్ట్యాత్మరూపాః స్ఫూర్జద్వరాయుధాః
ప్రతి బ్రహ్మాండానికి పాలకులైన దిక్పాలకులు ఇక్కడ నివసిస్తున్నారు. వారు తమ తమ ఆయుధాలతో, ఉజ్వలమైన రూపంలో, సమూహంగా కనిపిస్తున్నారు.
పూర్వాశాయాం సముత్తుఙ్గశృఙ్గా పూరమరావతీ । నానోపవనసంయుక్తో మహేన్ద్రస్తత్ర రాజతే
తూర్పు దిశలో, ఎత్తైన శిఖరంపై, అనేక ఉద్యానవనాలతో అలంకరించబడిన అమరావతి నగరం ఉంది. అక్కడ మహేంద్రుడు మహిమాన్వితుడై ప్రకాశిస్తున్నాడు.
స్వర్గశోభా చ యా స్వర్గే యావతీ స్యాత్తతోఽధికా । సమష్టిశతనేత్రస్య సహస్రగుణతః స్మృతా
స్వర్గంలో ఉన్న అందం కన్నా ఇక్కడి అందం మరింత గొప్పది. శతనేత్రుడైన ఇంద్రుని సమష్టి మహిమ కన్నా వెయ్యిరెట్లు ఎక్కువగా ఇక్కడ ఉంది అని చెప్పబడింది.
ఐరావతసమారూఢో వజ్రహస్తః ప్రతాపవాన్ । దేవసేనాపరివృతో రాజతేఽత్ర శతక్రతుః
ఎర్రావతం మీద కూర్చొని, వజ్రాయుధాన్ని పట్టుకుని, దేవతల సమూహంతో చుట్టుముట్టబడి, శతక్రతువు ఇక్కడ ప్రకాశిస్తున్నాడు.
దేవాఙ్గనాగణయుతా శచీ తత్ర విరాజతే । వహ్నికోణే వహ్నిపురీ వహ్నిపూఃసదృశీ నృప
దేవాంగనల సమూహంతో కూడిన శచీ అక్కడ వెలుగొందుతోంది. అగ్నికోణంలో అగ్ని నగరం ఉంది, అది అగ్నిదేవుని నివాసానికి సమానంగా ఉంది, రాజా.