కాలస్య మహిమా రాజన్ వక్తుం కేన హి శక్యతే । గౌర్నిర్మితా మాయయైకా ముమూర్షుర్జరతీ నృప
ఓ రాజా, కాల మహిమను ఎవరు వివరించగలరు? మాయతో ఏర్పడిన ఆ పాడి ఆవు, వృద్ధాప్యంతో మరణించాలనుకుంది.
జగామ సా చ శాలాయాం హోమకాలే మునేస్తదా । హుంహుంశబ్దైర్వారితా సా ప్రాణాంస్తత్యాజ తత్క్షణే
ఆమె హోమ సమయానికి శాలలోకి వెళ్లింది. అక్కడ 'హుం హుం' అని అరవడంతో, వెంటనే ప్రాణాలు విడిచింది.
గౌర్హతానేన దుష్టేనేత్యేవం తే చుక్రుశుర్ద్విజాః । హోమం సమాప్య మునిరాఙ్ విస్మయం పరమం గతః
ఈ దుష్టుడు ఆవును చంపాడని ద్విజులు అరవసాగారు. హోమం పూర్తయిన తరువాత, ఆ ముని అత్యంత ఆశ్చర్యానికి లోనయ్యాడు.
సమాధిమీలితాక్షః సంశ్చిన్తయామాస కారణమ్ । కృతం సర్వం ద్విజైరేతదితి జ్ఞాత్వా తదైవ సః
ఆ ముని కళ్లను మూసుకుని ధ్యానంలో కారణాన్ని ఆలోచించాడు. ఇది అంతా ద్విజుల చేత జరిగిందని వెంటనే గ్రహించాడు.
దధార కోపం పరమం ప్రలయే రుద్రకోపవత్ । శశాప చ ఋషీన్సర్వాన్కోపసంరక్తలోచనః
అతడు ప్రళయ సమయంలో రుద్రుడు కోపించినట్టు తీవ్రమైన కోపాన్ని పట్టుకున్నాడు. కోపంతో కళ్లెర్రగా మారి, అన్ని ఋషులను శపించాడు.
వేదమాతరి గాయత్ర్యాం తద్ధ్యానే తన్మనోర్జపే । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వథా బ్రాహ్మణాధమాః
వేదమాత అయిన గాయత్రీలో, దాని ధ్యానంలో, మనసులో జపంలో, మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
వేదే వేదోక్తయజ్ఞేషు తద్వార్తాసు తథైవ చ । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
వేదాలలో, వేదోక్త యజ్ఞాలలో, వాటి విషయాల్లో కూడా మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
శివే శివస్య మన్త్రే చ శివశాస్త్రే తథైవ చ । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
శివునిలో, శివుని మంత్రంలో, శివుని శాస్త్రాల్లో కూడా మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
మూలప్రకృత్యాః శ్రీదేవ్యాస్తద్ధ్యానే తత్కథాసు చ । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
శ్రీదేవి యొక్క మూలప్రకృతిలో, దాని ధ్యానంలో, దాని కథనాల్లో కూడా మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
దేవీమన్త్రే తథా దేవ్యాః స్థానేఽనుష్ఠానకర్మణి । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
దేవి మంత్రంలో, అలాగే దేవి స్థలంలో జరిగే కర్మల్లో కూడా మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
దేవ్యుత్సవదిదృక్షాయాం దేవీనామానుకీర్తనే । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
దేవి ఉత్సవాన్ని చూడాలనే కోరికలో, దేవి నామాలను జపించడంలో కూడా మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
దేవీభక్తస్య సాన్నిధ్యే దేవీభక్తార్చనే తథా । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
దేవి భక్తుని సమక్షంలో, దేవి భక్తులను పూజించడంలో కూడా మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
శివోత్సవదిదృక్షాయాం శివభక్తస్య పూజనే । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
శివ ఉత్సవాన్ని చూడాలనే కోరికలో, శివ భక్తుని పూజలో కూడా మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
రుద్రాక్షం బిల్వపత్రే చ తథా శుద్ధే చ భస్మని । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
రుద్రాక్షలో, బిల్వపత్రంలో, పవిత్ర బస్మలో కూడా మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
శ్రౌతస్మార్తసదాచారే జ్ఞానమార్గే తథైవ చ । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
శ్రౌత, స్మార్త ఆచారాలలో, జ్ఞాన మార్గంలో కూడా మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
అద్వైతజ్ఞాననిష్ఠాయాం శాన్తిదాన్త్యాదిసాధనే । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
అద్వైత జ్ఞాన నిష్ఠలో, శాంతి, దమాది సాధనల్లో కూడా మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, ఓ బ్రాహ్మణాధములారా.
నిత్యకర్మాద్యనుష్ఠానేఽప్యగ్నిహోత్రాదిసాధనే । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
ప్రతిరోజూ చేయాల్సిన పనుల్లోనూ, అగ్నిహోత్రాది యాగాల్లోనూ, మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, బ్రాహ్మణులలో అత్యంత నీచులారా.
స్వాధ్యాయాధ్యయనే చైవ తథా ప్రవచనేఽపి చ । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
వేదాలను చదవడంలోనూ, పఠించడంలోనూ, బోధించడంలోనూ మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, బ్రాహ్మణులలో అత్యంత నీచులారా.
గోదానాదిషు దానేషు పితృశ్రాద్ధేషు చైవ హి । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
గోవు దానాల వంటి దానాల్లోనూ, పితృదేవతలకు శ్రాద్ధాల్లోనూ మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, బ్రాహ్మణులలో అత్యంత నీచులారా.
కృచ్ఛ్రచాన్ద్రాయణే చైవ ప్రాయశ్చిత్తే తథైవ చ । భవతానున్ముఖా యూయం సర్వదా బ్రాహ్మణాధమాః
కృచ్ఛ్ర, చాంద్రాయణ వ్రతాల్లోనూ, పాపపరిహార కర్మల్లోనూ మీరు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంటారు, బ్రాహ్మణులలో అత్యంత నీచులారా.
శ్రీదేవీభిన్నదేవేషు శ్రద్ధాభక్తిసమన్వితాః । శఙ్ఖచక్రాద్యఙ్కితాశ్చ భవత బ్రాహ్మణాధమాః
శ్రీదేవి కాకుండా ఇతర దేవతల పూజలో మీరు విశ్వాసంతో, భక్తితో నిండిపోయి, శంఖం, చక్రం వంటి గుర్తులతో కనిపిస్తారు, బ్రాహ్మణులలో అత్యంత నీచులారా.
కాపాలికమతాసక్తా బౌద్ధశాస్త్రరతాః సదా । పాఖణ్డాచారనిరతా భవత బ్రాహ్మణాధమాః
కపాలిక మతాన్ని ఆశ్రయించి, బౌద్ధ గ్రంథాల్లో ఆనందం పొందుతూ, అపవిత్రమైన ఆచారాల్లో నిమగ్నమై ఉంటారు, బ్రాహ్మణులలో అత్యంత నీచులారా.
పితృమాతృసుతాభ్రాతృకన్యావిక్రయిణస్తథా । భార్యావికయిణస్తద్వద్భవత బ్రాహ్మణాధమాః
మీరు తండ్రి, తల్లి, కుమారుడు, అన్న, కుమార్తెను అమ్ముతారు. అలాగే భార్యను కూడా అమ్ముతారు. అందుకే మీరు బ్రాహ్మణులలో అత్యంత నీచులు అవుతారు.
వేదవిక్రయిణస్తద్వత్తీర్థవిక్రయిణస్తథా । ధర్మవిక్రయిణస్తద్వద్భవత బ్రాహ్మణాధమాః
వేదాలను అమ్ముతారు, తీర్థాలను అమ్ముతారు, ధర్మాన్ని కూడా అమ్ముతారు. అందుకే మీరు బ్రాహ్మణులలో అత్యంత నీచులు అవుతారు.
పాఞ్చరాత్రే కామశాస్త్రే తథా కాపాలికే మతే । బౌద్ధే శ్రద్ధాయుతా యూయం భవత బ్రాహ్మణాధమాః
పాంచరాత్ర, కామశాస్త్ర, కపాలిక మతాల్లో, అలాగే బౌద్ధ మతంలో విశ్వాసంతో మీరు బ్రాహ్మణులలో అత్యంత నీచులు అవుతారు.
మాతృకన్యాగామినశ్చ భగినీగామినస్తథా । పరస్త్రీలమ్పటాః సర్వే భవత బ్రాహ్మణాధమాః
తల్లిని, కుమార్తెను, అక్కాచెల్లెను కూడా ఆశ్రయిస్తారు. అంతే కాకుండా పరస్త్రీల పట్ల ఆకర్షణతో ఉంటారు, బ్రాహ్మణులలో అత్యంత నీచులారా.
యుష్మాకం వంశజాతాశ్చ స్త్రియశ్చ పురుషాస్తథా । మద్దత్తశాపదగ్ధాస్తే భవిష్యన్తి భవత్సమాః
మీ వంశంలో పుట్టిన స్త్రీలు, పురుషులు నా శాపంతో కాలిపోయి, మీలాంటి వారే అవుతారు.
కిం మయా బహునోక్తేన మూలప్రకృతిరీశ్వరీ । గాయత్రీ పరమా భూయాద్యుష్మాసు ఖలు కోపితా
ఇంకా ఎంత చెప్పాలి? మూల ప్రకృతి అయిన గాయత్రి దేవి, పరమాత్మగా ఉన్న ఆమె మీ మీద నిజంగా కోపించుకుంది.
అన్ధకూపాదికుణ్డేషు యుష్మాకం స్యాత్సదా స్థితిః । వ్యాస ఉవాచ వాగ్దణ్డమీదృశం కృత్వాప్యుపస్పృశ్య జలం తతః
మీరు ఎప్పుడూ అంధకూపాలు, లోతైన గుంతల్లో నివసించాలి. వ్యాసుడు ఇలా చెప్పాడు: ఇలాంటి దుశ్శబ్దాలు పలికాక, ఆయన నీటితో శుద్ధి చేసుకున్నాడు.
జగామ దర్శనార్థం చ గాయత్ర్యాః పరమోస్తుకః । ప్రణనామ మహాదేవీం సాపి దేవీ పరాత్పరా
ఆయన గాయత్రి దేవిని దర్శించడానికి వెళ్లి, పరమమైన మహాదేవిని నమస్కరించాడు. ఆమె పరాత్పర దేవత.