నాడీ చ త్వం శరీరస్థా గీయసే ప్రాక్తనైర్బుధైః । హృత్పద్మస్థా ప్రాణశక్తిః కణ్ఠస్థా స్వప్ననాయికా
నీకు శరీరంలో ప్రవహించే నాడిగా పురాతన మునులు ప్రశంసించారు. హృదయ పద్మంలో ప్రాణశక్తిగా, గొంతులో స్వప్నాల అధిపతిగా నీవు నివసిస్తున్నావు.
తాలుస్థా త్వం సదాధారా బిన్దుస్థా బిన్దుమాలినీ । మూలే తు కుణ్డలీశక్తిర్వ్యాపినీ కేశమూలగా
నీవు ఎప్పుడూ నోటి పైభాగంలో ఆధారంగా ఉంటావు, బిందువులో బిందుమాలినిగా వెలుగుతావు. మూలంలో కుండలినీ శక్తిగా ఉంటూ, జుట్టు మూలాల వరకు వ్యాపించి ఉంటావు.
శిఖామధ్యాసనా త్వం హి శిఖాగ్రే తు మనోన్మనీ । కిమన్యద్బహునోక్తేన యత్కిఞ్చిజ్జగతీత్రయే
నీవు శిఖ మధ్యంలో కూర్చుంటావు, శిఖ అగ్రభాగంలో మనస్సుకు అతీతురాలవుతావు. ఇంకా ఎన్నో మాటలు చెప్పాల్సిన అవసరం లేదు — ఈ మూడు లోకాలలో ఉన్నదంతా,
తత్సర్వం త్వం మహాదేవి శ్రియే సన్ధ్యే నమోఽస్తు తే । ఇతీదం కీర్తితం స్తోత్రం సన్ధ్యాయాం బహుపుణ్యదమ్
అది అంతా నీవే మహాదేవి. శుభమయురాలైన సంధ్యా, నీకు నమస్కారం. ఈ విధంగా సంధ్యాదేవికి ఈ స్తోత్రం చెప్పబడింది, ఇది ఎంతో పుణ్యాన్ని ఇస్తుంది.
మహాపాపప్రశమనం మహాసిద్ధివిధాయకమ్ । య ఇదం కీర్తయేత్స్తోత్రం సన్ధ్యాకాలే సమాహితః
ఇది మహాపాపాలను తొలగిస్తుంది, గొప్ప సిద్ధులను ప్రసాదిస్తుంది. ఎవరు సంధ్యాకాలంలో ఏకాగ్రతతో ఈ స్తోత్రాన్ని పఠిస్తారో,
అపుత్రః ప్రాప్నుయాత్యుత్రం ధనార్థీ ధనమాప్నుయాత్ । సర్వతీర్థతపోదానయజ్ఞయోగఫలం లభేత్
పిల్లలు లేని వారికి సంతానం కలుగుతుంది, ధనం కోరేవారికి సంపద లభిస్తుంది. అన్ని తీర్థయాత్రలు, తపస్సులు, దానాలు, యజ్ఞాలు, యోగసాధనలకు సమానమైన ఫలితం లభిస్తుంది.
భోగాన్భుక్త్వా చిరం కాలమన్తే మోక్షమవాప్నుయాత్ । తపస్విభిః కృతం స్తోత్రం స్నానకాలే తు యః పఠేత్
చిరకాలం భోగాలు అనుభవించిన తర్వాత చివరికి మోక్షం పొందుతారు. తపస్వులు రచించిన ఈ స్తోత్రాన్ని స్నాన సమయంలో ఎవరు పఠిస్తారో,
యత్ర కుత్ర జలే మగ్నః సన్ధ్యామజ్జనజం ఫలమ్ । లభతే నాత్ర సన్దేహః సత్యం సత్యం చ నారద
ఎక్కడైనా నీటిలో మునిగినప్పుడు సంధ్యా స్నానానికి సమానమైన ఫలితం లభిస్తుంది. దీనిలో ఎలాంటి సందేహం లేదు, ఇది నిజం, నిజమే నారదా.
శృణుయాద్యోఽపి తద్భక్త్యా స తు పాపాత్ప్రముచ్యతే । పీయూషసదృశం వాక్యం సన్ధ్యోక్తం నారదేరితమ్
దీనిని భక్తితో వినేవారికీ పాపాలు తొలగిపోతాయి. సంధ్యాదేవి చెప్పిన, నారదుడు ప్రకటించిన ఈ వాక్యాలు అమృతంతో సమానం.
గాయత్రీసహస్రనామస్తోత్రవర్ణనమ్ నారద ఉవాచ భగవన్సర్వధర్మజ్ఞ సర్వశాస్త్రవిశారద । శ్రుతిస్మృతిపురాణానాం రహస్యం త్వన్ముఖాచ్ఛ్రుతమ్
గాయత్రీ సహస్రనామ స్తోత్ర వివరణ.
సర్వపాపహరం దేవ యేన విద్యా ప్రవర్తతే । కేన వా బ్రహ్మవిజ్ఞానం కిం ను వా మోక్షసాధనమ్
నారదుడు పలికాడు: భగవంతుడా, అన్ని ధర్మాలను తెలిసినవాడా, అన్ని శాస్త్రాల్లో నిపుణుడా, వేదాలు, స్మృతులు, పురాణాల రహస్యాన్ని నీ వచనాల ద్వారా నేను విన్నాను.
బ్రాహ్మణానాం గతిః కేన కేన వా మృత్యునాశనమ్ । ఐహికాముష్మికఫలం కేన వా పద్మలోచన
ఏద్వారా అన్ని పాపాలు తొలగిపోతాయో దేవా, ఏద్వారా జ్ఞానం కలుగుతుందో, లేదా ఏద్వారా మోక్షం సిద్ధిస్తుందో చెప్పు.
వక్తుమర్హస్యశేషేణ సర్వం నిఖిలమాదితః । శ్రీనారాయణ ఉవాచ సాధు సాధు మహాప్రాజ్ఞ సమ్యక్ పృష్టం త్వయానఘ
బ్రాహ్మణులకు గమ్యం ఏద్వారా లభిస్తుందో, మరణం ఏద్వారా నశించిపోతుందో, ఈ లోకంలోను పరలోకంలోను ఫలం ఏద్వారా లభిస్తుందో పద్మనాభుడా చెప్పు.
శృణు వక్ష్యామి యత్నేన గాయత్ర్యష్టసహస్రకమ్ । నామ్నాం శుభానాం దివ్యానాం సర్వపాపవినాశనమ్
ప్రారంభం నుండి అన్నీ పూర్తిగా చెప్పాలి. శ్రీనారాయణుడు పలికాడు: మహాపండితుడా, నీవు చాలా బాగా అడిగావు, పాపరహితుడా, చాలా మంచిది.
సృష్ట్యాదౌ యద్భగవతా పూర్వం ప్రోక్తం బ్రవీమి తే । అష్టోత్తరసహస్రస్య ఋషిర్బ్రహ్మా ప్రకీర్తితః
శ్రద్ధతో విను, నేను గాయత్రీ దేవికి సంబంధించిన ఎనిమిది వేల శుభమైన, దివ్యమైన, అన్ని పాపాలను నశింపజేసే నామాలను చెబుతాను.
ఛన్దోఽనుష్టుప్ తథా దేవీ గాయత్రీ దేవతా స్మృతా । హలో బీజాని తస్యైవ స్వరాః శక్తయ ఈరితాః
సృష్టి ప్రారంభంలో భగవంతుడు చెప్పినదాన్ని నేను నీకు వివరిస్తాను. ఈ ఎనిమిది వేల ఎనిమిది నామాలకు ఋషిగా బ్రహ్మను పేర్కొన్నారు.
అఙ్గన్యాసకరన్యాసావుచ్యేతే మాతృకాక్షరైః । అథ ధ్యానం ప్రవక్ష్యామి సాధకానాం హితాయ వై
ఈ మంత్రానికి ఛందస్సు అనుష్టుప్, దేవతగా గాయత్రీని స్మరిస్తారు. హల్లులు వీటి బీజాలు, స్వరాలు శక్తులుగా చెప్పబడ్డాయి.
రక్తశ్వేతహిరణ్యనీలధవలైర్యుక్తాం త్రినేత్రోజ్జ్వలాం రక్తాం రక్తనవస్రజం మణిగణైర్యుక్తాం కుమారీమిమామ్ । గాయత్రీం కమలాసనాం కరతలవ్యానద్ధకుణ్డామ్బుజాం పద్మాక్షీం చ వరస్రజం చ దధతీం హంసాధిరూఢాం భజే
అక్షరమాలతో అంగన్యాసం, కరణన్యాసం చేయాలని చెప్పబడింది. ఇప్పుడు సాధకుల శ్రేయస్సు కోసం ధ్యానం వివరించబోతున్నాను.
అచిన్త్యలక్షణావ్యక్తాప్యర్థమాతృమహేశ్వరీ । అమృతార్ణవమధ్యస్థాప్యజితా చాపరాజితా
నానా రంగులతో ప్రకాశించే, మూడు కళ్లతో, తేజోమయంగా, ఎర్రని వర్ణంతో, తాజా ఎర్ర పూలమాలలు, రత్నాలతో అలంకరించబడిన, కమలంపై కూర్చొని, ఒక చేతిలో కమలాన్ని, మరొక చేతిలో కుంభాన్ని పట్టుకుని, కమలపు కన్నులతో, అందమైన మాల ధరించి, హంసపై విహరిస్తున్న ఈ బాలికా గాయత్రీ దేవిని నేను భక్తితో ధ్యానిస్తాను.
అణిమాదిగుణాధారాప్యర్కమణ్డలసంస్థితా । అజరాజాపరాధర్మా అక్షసూత్రధరాధరా
అణిమాదులాంటి మహిమలకు ఆధారంగా, సూర్య మండలంలో స్థితిగా, వృద్ధాప్యములేని, పరిపూర్ణ అధికారిణిగా, ధర్మబద్ధంగా, జపమాలను, పర్వతాన్ని ధరించినవారిగా ఉన్న ఆమెను నేను నమస్కరిస్తాను.
అకారాదిక్షకారాన్తాప్యరిషడ్వర్గభేదినీ । అఞ్జనాద్రిప్రతీకాశాప్యఞ్జనాద్రినివాసినీ
'అ' నుండి 'క్ష' వరకు వ్యాపించి, ఆరు లోపాలను నశింపజేసే, అంజనాచల పర్వతంలా ప్రకాశించే, అంజనాచలంలో నివసించే ఆమెకు నా వందనం.
అదితిశ్చాజపావిద్యాప్యరవిన్దనిభేక్షణా । అన్తర్బహిఃస్థితావిద్యాధ్వంసినీ చాన్తరాత్మికా
ఆమె ఆదితి, అజపా విద్య, కమలంలాంటి కన్నులతో, లోపల బయట ఉండి, అజ్ఞానాన్ని తొలగించే, అంతరాత్మగా వెలుగుతున్న దేవిని నేను స్మరిస్తాను.
అజా చాజముఖావాసాప్యరవిన్దనిభాననా । అర్ధమాత్రార్థదానజ్ఞాప్యరిమణ్డలమర్దినీ
పుట్టుక లేని, పుట్టుక లేనివారి నోటిలో నివసించే, కమలంలా ప్రకాశించే ముఖంతో, అర్ధమాత్ర యొక్క అర్థాన్ని తెలిసిన, శత్రు వలయాన్ని నశింపజేసే ఆమెను నేను ధ్యానిస్తాను.
అసురఘ్నీహ్యమావాస్యాప్యలక్ష్మీఘ్న్యన్త్యజార్చితా । ఆదిలక్ష్మీశ్చాదిశక్తిరాకృతిశ్చాయతాననా
దానవులను సంహరించే, అమావాస్యను అధిష్ఠించు, దురదృష్టాన్ని తొలగించే, అంత్యజులచే పూజించబడే, ఆదిలక్ష్మిగా, ఆదిశక్తిగా, సృష్టిరూపిణిగా, విశాలమైన ముఖంతో ఉన్న దేవిని నేను పూజిస్తాను.
ఆదిత్యపదవీచారాప్యాదిత్యపరిసేవితా । ఆచార్యావర్తనాచారాప్యాదిమూర్తినివాసినీ
ఆమె సూర్యుని మార్గంలో సంచరిస్తూ, సూర్యుని సేవను పొందుతూ, గురువు ప్రదక్షిణను ఆచరిస్తూ, ఆదిమూర్తిలో నివసించే దేవిని నేను ధ్యానిస్తాను.
ఆగ్నేయీ చామరీ చాద్యా చారాధ్యా చాసనస్థితా । ఆధారనిలయాధారా చాకాశాన్తనివాసినీ
ఆమె అగ్ని తత్వంతో, ఆద్యురాలిగా, ఆరాధించదగినవారిగా, తన ఆసనంపై కూర్చొని, అన్నిటికీ ఆధారంగా, ఆకాశ విస్తారంలో నివసించే దేవిని నేను పూజిస్తాను.
ఆద్యాక్షరసమాయుక్తా చాన్తరాకాశరూపిణీ । ఆదిత్యమణ్డలగతా చాన్తరధ్వాన్తనాశినీ
ఆమె ఆద్యాక్షరంతో ఏకమై, అంతరాకాశ రూపిణిగా, సూర్య మండలంలో నివసిస్తూ, అంతరంధకారాన్ని తొలగించే దేవిని నేను ధ్యానిస్తాను.
ఇన్దిరా చేష్టదా చేష్టా చేన్దీవరనిభేక్షణా । ఇరావతీ చేన్ద్రపదా చేన్ద్రాణీ చేన్దురూపిణీ
ఆమె ఇంద్రిరా, క్రియను ప్రసాదించే, క్రియ స్వరూపిణి, నీలకమల కన్నులతో, ఇరావతిగా, చంద్రమార్గంలో నడిచే, దేవతల రాణిగా, చంద్ర స్వరూపిణిగా వెలుగుతున్న దేవిని నేను పూజిస్తాను.
ఇక్షుకోదణ్డసంయుక్తా చేషుసన్ధానకారిణీ । ఇన్ద్రనీలసమాకారా చేడాపిఙ్గలరూపిణీ
ఆమె చెక్కరకర్ర విల్లు ధరించి, బాణాన్ని సిద్ధం చేసే, ఇంద్రనీల మణిలా నీలవర్ణంతో, పింగళ వర్ణంతో ఉన్న దేవిని నేను ధ్యానిస్తాను.
ఇన్ద్రాక్షీ చేశ్వరీ దేవీ చేహాత్రయవివర్జితా । ఉమా చోషా హ్యుడునిభా ఉర్వారుకఫలాననా
ఆమె ఇంద్రాక్షి, ఈశ్వరీ, దేవతలలో శ్రేష్ఠురాలు, మూడు లోకాలకూ అతీతురాలు, ఉమా, ఉదయం, చంద్రునిలా ప్రకాశించే, దోసకాయ ఫలంలాంటి ముఖంతో ఉన్న దేవిని నేను పూజిస్తాను.