న తారయన్త్యుభౌ పక్షౌ పితౄనేకోత్తరం శతమ్ । సగర్భో జపసంయుక్తస్త్వగర్భో ధ్యానమాత్రకః
రెండు రెక్కలు కూడి, పితృదేవతలను వంద తరాలు దాటి తీసుకెళ్లలేవు. బీజంతో జపం ఫలిస్తుంది, బీజం లేకుండా ధ్యానం మాత్రమే అవుతుంది.
స్నానాఙ్గతర్పణం కృత్వా దేవర్షిపితృతోషకమ్ । శుద్ధే వస్త్రే పరీధాయ జలాద్బహిరుపాగతః
స్నానంలో దేవతలు, ఋషులు, పితృదేవతలకు తర్పణం చేసి, శుద్ధమైన వస్త్రాలు ధరించి, నీటిలోంచి బయటకు రావాలి.
విభూతిధారణం కార్యం రుద్రాక్షాణాం చ ధారణమ్ । క్రమయోగేన కర్తవ్యం సర్వదా జపసాధకైః
ఆధ్యాత్మిక శక్తికి గుర్తుగా రుద్రాక్షలను ధరించాలి. జపానికి, సాధనకు నిశ్చయంగా నిబద్ధులైన వారు వాటిని క్రమంగా ధరించాలి.
రుద్రాక్షాన్కణ్ఠదేశే దశనపరిమితా- న్మస్తకే వింశతీ ద్వే షట్ షట్ కర్ణప్రదేశే కరయుగలకృతే ద్వాదశ ద్వాదశైవ । బాహ్వోరిన్దోః కలాభిర్నయనయుగకృతే త్వేకమేకం శిఖాయాం వక్షస్యష్టాధికం యః కలయతి శతకం స స్వయం నీలకణ్ఠః
రుద్రాక్షలను మెడలో పది, తలపై ఇరవై, రెండు చెవులలో ఆరు చొప్పున, రెండు చేతులకు పన్నెండు చొప్పున, రెండు కళ్లపై ఒక్కొక్కటి, శిఖపై ఒక్కటి, ఛాతీపై వంద ఎనిమిది ధరించినవాడు, స్వయంగా నీలకంఠుడిలా అవుతాడు.
బద్ధ్వా స్వర్ణేన రుద్రాక్షం రజతేనాథవా మునే । శిఖాయాం ధారయేన్నిత్యం కర్ణయోర్వా సమాహితః
మహర్షీ, రుద్రాక్షను బంగారం లేదా వెండితో కట్టి, శిఖపై లేదా చెవులలో నిశ్చలంగా ధరించాలి.
యజ్ఞోపవీతే హస్తే వా కణ్ఠే తున్దేఽథవా నరః । శ్రీమత్పఞ్చాక్షరేణైవ ప్రణవేన తథాపి వా
రుద్రాక్షను యజ్ఞోపవీతంలో, చేతిలో, మెడలో లేదా వక్షస్థలంపై ధరించవచ్చు. ఆ సమయంలో పవిత్రమైన పంచాక్షరీ మంత్రాన్ని లేదా ఓంకారాన్ని జపించాలి.
నిర్వ్యాజభక్త్యా మేధావీ రుద్రాక్షం ధారయేన్ముదా । రుద్రాక్షధారణం సాక్షాచ్ఛివజ్ఞానస్య సాధనమ్
మేధావి, కలుషరహితమైన భక్తితో, ఆనందంగా రుద్రాక్షను ధరించాలి. రుద్రాక్ష ధరించడం ద్వారా శివజ్ఞానం నేరుగా సిద్ధిస్తుంది.
రుద్రాక్షం యచ్ఛిఖాయాం తత్తారతత్త్వమితి స్మరేత్ । కర్ణయోరుభయోర్బ్రహ్మన్ దేవం దేవీం చ భావయేత్
శిఖపై రుద్రాక్షను ధరించినప్పుడు పరమసత్యాన్ని స్మరించాలి. రెండు చెవులలో ధరించినప్పుడు దేవుడిని, దేవిని మనస్సులో భావించాలి.
యజ్ఞోపవీతే వేదాంశ్చ తథా హస్తే దిశః స్మరేత్ । కణ్ఠే సరస్వతీం దేవీం పావకం చాపి భావయేత్
యజ్ఞోపవీతంలో ధరించినప్పుడు వేదాలను స్మరించాలి. చేతిలో ధరించినప్పుడు దిక్కులను, మెడలో ధరించినప్పుడు సరస్వతీదేవిని, అగ్నిని కూడా మనస్సులో భావించాలి.
సర్వాశ్రమాణాం వర్ణానాం రుద్రాక్షాణాం చ ధారణమ్ । కర్తవ్యం మన్త్రతః ప్రోక్తం ద్విజానాం నాన్యవర్ణినామ్
రుద్రాక్ష ధరించడం అన్ని ఆశ్రమాలకు, అన్ని వర్ణాలకు మంత్రప్రకారం చెప్పబడింది. కానీ ఇది ద్విజులకు మాత్రమే, ఇతరులకు కాదు.
రుద్రాక్షధారణాద్రుద్రో భవత్యేవ న సంశయః । పశ్యన్నపి నిషిద్ధాంశ్చ తథా శృణ్వన్నపి స్మరన్
రుద్రాక్ష ధరించినవాడు నిజంగా రుద్రుడవుతాడు, ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు. నిషిద్ధమైన వాటిని చూసినా, వినినా, స్మరించినా కూడా అతనికి అపవాదం ఉండదు.
జిఘ్రన్నపి తథా చాశ్నన్ ప్రలపన్నపి సన్తతమ్ । కుర్వన్నపి సదా గచ్ఛన్విసృజన్నపి మానవః
ఒకవాడు వాసన పీల్చుతూ, తింటూ, మాట్లాడుతూ, ఎప్పుడూ ఏదైనా చేస్తూ, నడుచుతూ, విడిచిపెడుతూ ఉన్నా—
రుద్రాక్షధారణాదేవ సర్వపాపైర్న లిప్యతే । అనేన భుక్తం దేవేన భుక్తం యత్తు తథా భవేత్
రుద్రాక్ష ధరించడమే వల్ల అతనికి ఎలాంటి పాపాలు అంటవు. అతను ఏది తిన్నా, అది దేవుడు తిన్నట్లే అవుతుంది.
పీతం రుద్రేణ తత్పీతం ఘ్రాతం ఘ్రాతం శివేన తత్ । రుద్రాక్షధారణే లజ్జా యేషామస్తి మహామునే
ఏదైనా రుద్రుడు తాగినట్లే తాగబడుతుంది, శివుడు వాసన పీల్చినట్లే వాసన పీల్చబడుతుంది. మహామునీ, రుద్రాక్ష ధరించడంలో ఎవరికైనా సిగ్గు ఉంటే—
తేషాం నాస్తి వినిర్మోక్షః సంసారాజ్జన్మకోటిభిః । రుద్రాక్షధారిణం దృష్ట్వా పరివాదం కరోతి యః
వారికి కోట్ల జన్మలు అయినా సంసార బంధనాల నుంచి విముక్తి ఉండదు. రుద్రాక్ష ధరించినవారిని ఎవరైనా నిందిస్తే—
ఉత్పత్తౌ తస్య సాఙ్కర్యమస్త్వేవేతి వినిశ్చయః । రుద్రాక్షధారణాదేవ రుద్రో రుద్రత్వమాప్నుయాత్
వారికి పుట్టుకలోనే కలవరం కలుగుతుంది. రుద్రాక్ష ధరించడమే వల్ల రుద్రుడు రుద్రత్వాన్ని పొందుతాడు.
మునయః సత్యసఙ్కల్పా బ్రహ్మా బ్రహ్మత్వమాగతః । రుద్రాక్షధారణాచ్ఛ్రేష్ఠం న కిఞ్చిదపి విద్యతే
సత్యనిష్ఠులైన మునులు, బ్రహ్మ తన బ్రహ్మత్వాన్ని పొందిన బ్రహ్మ కూడా, రుద్రాక్ష ధరించడానికంటే గొప్పది మరొకటి లేదని ప్రకటించారు.
రుద్రాక్షధారిణే భక్త్యా వస్త్రం ధాన్యం దదాతి యః । సర్వపాపవినిర్ముక్తః శివలోకం స గచ్ఛతి
రుద్రాక్ష ధరించినవారికి భక్తితో వస్త్రం లేదా ధాన్యం ఇచ్చినవాడు అన్ని పాపాల నుంచి విముక్తి పొంది, శివలోకానికి చేరుతాడు.
రుద్రాక్షధారిణం శ్రాద్ధే భోజయేత విమోదతః । పితృలోకమవాప్నోతి నాత్ర కార్యా విచారణా
రుద్రాక్ష ధరించినవారిని శ్రాద్ధంలో సంతోషంగా భోజనం పెట్టాలి. అలా చేసినవాడు పితృలోకాన్ని పొందుతాడు—ఇందులో సందేహం లేదు.
రుద్రాక్షధారిణః పాదౌ ప్రక్షాల్యాద్భిః పిబేన్నరః । సర్వపాపవినిర్ముక్తః శివలోకే మహీయతే
రుద్రాక్ష ధరించినవారి పాదాలను కడిగి ఆ నీటిని తాగినవాడు అన్ని పాపాల నుంచి విముక్తి పొంది, శివలోకంలో ఘనత పొందుతాడు.
హారం వా కటకం వాపి సువర్ణం వా ద్విజోత్తమః । రుద్రాక్షసహితం భక్త్యా ధారయన్ రుద్రతామియాత్
ఒక ఉత్తమ బ్రాహ్మణుడు భక్తితో హారం లేదా కటకం లేదా బంగారు ఆభరణాన్ని రుద్రాక్షతో కలిపి ధరిస్తే, అతడు రుద్రుని స్థితిని పొందుతాడు.
రుద్రాక్షం కేవలం వాపి యత్ర కుత్ర మహామతే । సమన్త్రకం వా మన్త్రేణ రహితం భావవర్జితమ్
ఓ మహామతి! ఎక్కడైనా, మంత్రంతో గానీ లేకుండా గానీ, భావం లేకపోయినా గానీ, ఎవరు రుద్రాక్షను మాత్రమే ధరించినా,
యో వా కో వా నరో భక్త్యా ధారయేల్లజ్జయాపి వా । సర్వపాపవినిర్ముక్తః సమ్యగ్జ్ఞానమవాప్నుయాత్
ఎవరైనా భక్తితో గానీ, సిగ్గుతో గానీ రుద్రాక్షను ధరిస్తే, వారు అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతారు, సరిగ్గా జ్ఞానం కూడా పొందుతారు.
అహో రుద్రాక్షమాహాత్మ్యం మయా వక్తుం న శక్యతే । తస్మాత్సర్వప్రయత్నేన కుర్యాద్రుద్రాక్షధారణమ్
రుద్రాక్ష మహిమను నేను పూర్తిగా చెప్పలేను. అందువల్ల, ప్రతి ఒక్కరూ అన్ని విధాలా ప్రయత్నించి రుద్రాక్షను ధరించాలి.
రుద్రాక్షమాహాత్మ్యవర్ణనమ్ నారద ఉవాచ ఏవంభూతానుభావోఽయం రుద్రాక్షో భవతానఘ । వర్ణితో మహతాం పూజ్యః కారణం తత్ర కిం వద
నారదుడు ఇలా అడిగాడు: రుద్రాక్షకు ఇంత శక్తి ఉందని మీరు వివరించారు, మహానుభావులు దీనిని పూజిస్తారు. దీని కారణం ఏమిటో చెప్పండి.
శ్రీనారాయణ ఉవాచ ఏవమేవ పురా పృష్టో భగవాన్ గిరిశః ప్రభుః । షణ్ముఖేన చ రుద్రస్తం యదువాచ శృణుష్వ తత్
శ్రీనారాయణుడు ఇలా అన్నాడు: ఇదే విధంగా, పుర్వకాలంలో శణ్ముఖుడు భగవంతుడైన గిరీశుడిని అడిగాడు. అప్పుడాయన చెప్పినదాన్ని విను.
ఈశ్వర ఉవాచ శృణు షణ్ముఖ తత్త్వేన కథయామి సమాసతః । త్రిపురో నామ దైత్యస్తు పురాఽఽసీత్సర్వదుర్జయః
ఈశ్వరుడు ఇలా అన్నాడు: శణ్ముఖా! నిజంగా చెప్పబోతున్నాను, విను. ఒకప్పుడు త్రిపురుడు అనే అసురుడు ఉండేవాడు, అతడిని ఎవరూ జయించలేకపోయారు.
జితాస్తేన సురాః సర్వే బహ్మవిష్ణ్వాదిదేవతాః । సర్వైస్తు కథితే తస్మింస్తదాహం త్రిపురం ప్రతి
అతడు బ్రహ్మ, విష్ణు మొదలైన దేవతలందరినీ జయించాడు. అందరూ అతని గురించి చెప్పినప్పుడు, నేను త్రిపురుని ఉద్దేశించి మాట్లాడాను.
అచిన్తయం మహాశస్త్రమఘోరాఖ్యం మనోహరమ్ । సర్వదేవమయం దివ్యం జ్వలన్తం ఘోరరూపి యత్
నేను అద్భుతమైన, అందమైన, అన్ని దేవతల శక్తులతో కూడిన, భయంకరమైన రూపంలో ఉన్న అఘోర అనే మహాశస్త్రాన్ని ఆలోచించాను.
త్రిపురస్య వధార్థాయ దేవానాం తారణాయ చ । సర్వవిఘ్నోపశమనమఘోరాస్త్రమచిన్తయమ్
త్రిపురుని సంహారం కోసం, దేవతలకు రక్షణ కల్పించేందుకు, అన్ని విఘ్నాలను తొలగించే అఘోరాస్త్రాన్ని నేను ఆలోచించాను.