నిన్దన్తి పితరో దేవా బాన్ధవాః స్త్రీజితం నరమ్ । స్త్రీజితం మనసా మాతా పితా భ్రాతా చ నిన్దతి
స్త్రీ చేత ఓడిన పురుషుడిని తండ్రులు, దేవతలు, బంధువులు నిందిస్తారు. తల్లి, తండ్రి, అన్న కూడా మనసులో అతన్ని నిందిస్తారు.
శుద్ధో విప్రో దశాహేన జాతకే మృతకే యథా । భూమిపో ద్వాదశాహేన వైశ్యః పఞ్చదశాహతః
బ్రాహ్మణుడు జననం లేదా మరణం జరిగిన పది రోజులకు పవిత్రుడవుతాడు. రాజు పన్నెండు రోజులకు, వాణిజ్యవాడు పదిహేను రోజులకు పవిత్రుడవుతాడు.
శూద్రో మాసేన వేదేషు మాతృవద్ధీనసఙ్కరః । అశుచిః స్త్రీజితః శుద్ధ్యేచ్చితాదహనకాలతః
శూద్రుడు నెల రోజుల తర్వాత పవిత్రుడవుతాడు. కానీ స్త్రీ చేత ఓడినవాడు తల్లి నుండి వేరుపడిన పిల్లవాడిలా, అంత్యక్రియ సమయంలో మాత్రమే పవిత్రుడవుతాడు.
న గహ్ణన్తీచ్ఛయా తస్య పితరః పిణ్డతర్పణమ్ । న గహ్ణన్త్యేవ దేవాశ్చ తస్య పుష్పజలాదికమ్
అతని పితృదేవతలు ఇష్టపూర్వకంగా పిండప్రదానం స్వీకరించరు. దేవతలు కూడా అతని పుష్పజలాది నైవేద్యాలను అంగీకరించరు.
కిం వా జ్ఞానేన తపసా జపహోమప్రపూజనైః । కిం విద్యయా చ యశసా స్త్రీభిర్యస్య మనో హృతమ్
స్త్రీలు మనస్సు దోచుకున్నవాడికి జ్ఞానం, తపస్సు, జపం, హోమం, పూజలు ఏమి ఉపయోగపడవు? విద్య, కీర్తి కూడా వ్యర్థమే.
విద్యాప్రభావజ్ఞానార్థం మయా త్వం చ పరీక్షితః । కృత్వా పరీక్షాం కాన్తస్య వృణోతి కామినీ వరమ్
విద్యా ప్రభావాన్ని తెలుసుకోవడానికి నేను నిన్ను పరీక్షించాను. ఇలాంటిపరీక్ష తర్వాత ప్రియురాలు తన ప్రియుడిని ఎంచుకుంటుంది.
వరాయ గుణహీనాయ వృద్ధాయాజ్ఞానినే తథా । దరిద్రాయ చ మూర్ఖాయ రోగిణే కుత్సితాయ చ
స్త్రీ తన భర్తగా గుణాలు లేని వాడిని, వృద్ధుడిని, అజ్ఞానిని, పేదవాడిని, మూర్ఖుడిని, రోగిని, వికలాంగుడిని కూడా ఎంచుకోవచ్చు.
అత్యన్తకోపయుక్తాయ వాత్యన్తదుర్ముఖాయ చ । పఙ్గవే చాఙ్గహీనాయ చాన్ధాయ బధిరాయ చ
లేకపోతే అత్యంత కోపిష్టుడిని, చాలా మోసగాడిని, లంగడవాడిని, అవయవాలు లేనివాడిని, అంధుడిని, చెవిటివాడిని కూడా ఎంచుకోవచ్చు.
జడాయ చైవ మూకాయ క్లీబతుల్యాయ పాపినే । బ్రహ్మహత్యాం లభేత్సోఽపి స్వకన్యాం ప్రదదాతి యః
లేదా మూర్ఖుడిని, మూగవాడిని, శక్తిలేనివాడిని, పాపిష్టుడిని కూడా ఎంచుకోవచ్చు. కానీ తన కుమార్తెను ఇలాంటి వాడికి ఇచ్చినవాడు బ్రాహ్మణ హత్య పాపాన్ని పొందుతాడు.
శాన్తాయ గుణినే చైవ యూనే చ విదుషేఽపి చ । సాధవే చ సుతాం దత్త్వా దశయజ్ఞఫలం లభేత్
శాంతుడైన, గుణవంతుడైన, యువకుడైన, విద్యావంతుడైన, ధర్మవంతుడైన వాడికి కుమార్తెను ఇచ్చినవాడు పది యజ్ఞాల ఫలితాన్ని పొందుతాడు.
యః కన్యాపాలనం కృత్వా కరోతి యది విక్రయమ్ । విక్రేతా ధనలోభేన కుమ్భీపాకం స గచ్ఛతి
ఎవరైనా కన్యను రక్షించి, ధనలోభంతో అమ్మితే, అలాంటి అమ్మినవాడు కుంభీపాక నరకానికి పోతాడు.
కన్యామూత్రం పురీషం చ తత్ర భక్షతి పాతకీ । కృమిభిర్దంశితః కాకైర్యావదిన్ద్రాశ్చతుర్దశ
అక్కడ ఆ పాపి, కన్య మూత్రం, మలాన్ని తింటూ, పురుగులు, కాకులు కొరికే బాధను, పద్నాలుగు ఇంద్రులంత కాలం అనుభవిస్తాడు.
తదన్తే వ్యాధిసంయుక్తః స లభేజ్జన్మ నిశ్చితమ్ । విక్రీణాతి మాంసభారం వహత్యేవ దివానిశమ్
ఆ తర్వాత, అతడు నిస్సందేహంగా వ్యాధులతో పుట్టి, మాంసపు భారాలు మోస్తూ, పగలు రాత్రి శ్రమిస్తూ జీవిస్తాడు.
ఇత్యేవముక్త్వా తులసీ విరరామ తపోనిధే । బ్రహ్మోవాచ కిం కరోషి శఙ్ఖచూడ సంవాదమనయా సహ
ఇలా చెప్పి తులసి, తపస్సులో నిమగ్నమై మౌనంగా నిలిచింది. బ్రహ్మా ఇలా అన్నాడు: శంఖచూడా! నీవు ఆమెతో ఏం మాట్లాడుతున్నావు?
గాన్ధర్వేణ వివాహేన త్వం చాస్యా గ్రహణం కురు । పురుషేష్వసి రత్నం త్వం స్త్రీషు రత్నం త్వియం సతీ
గాంధర్వ వివాహంతో ఈమెను భార్యగా స్వీకరించు. నీవు పురుషులలో మణివంటి వాడవు, ఈమె సతీస్వరూపమైనవారు, స్త్రీలలో మణివంటిది.
విదగ్ధాయా విదగ్ధేన సఙ్గమో గుణవాన్భవేత్ । నిర్విరోధసుఖం రాజన్ కో వా త్యజతి దుర్లభమ్
తెలివైన పురుషుడు, తెలివైన స్త్రీతో కలిసినప్పుడు ఆ అనుబంధం ఎంతో మేలైనది. రాజా! ఇంత అరుదైన, కలహం లేని సుఖాన్ని ఎవరు వదులుకుంటారు?
యోఽవిరోధసుఖత్యాగీ స పశుర్నాత్ర సంశయః । కిం పరీక్షసి త్వం కాన్తమీదృశం గుణినం సతి
ఇలాంటి కలహం లేని సుఖాన్ని వదిలిపెట్టే వాడు పశువుతో సమానం — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు. సతీ! ఇంత మంచి గుణాలున్న ప్రియుడిని నీవెందుకు పరీక్షిస్తున్నావు?
దేవానామసురాణాం చ దానవానాం విమర్దకమ్ । యథా లక్ష్మీశ్చ లక్ష్మీశే యథా కృష్ణే చ రాధికా
దేవతలు, అసురులు, దానవులను జయించేవాడు — లక్ష్మీ, ధనాధిపతికి ఎలా ఉంటే, రాధికా, కృష్ణునికి ఎలా ఉంటే —
యథా మయి చ సావిత్రీ భవానీ చ భవే యథా । యథా ధరా వరాహే చ దక్షిణా చ యథాధ్వరే
సావిత్రి నాకు ఎలా ఉంటే, భవానీ భవుడికి ఎలా ఉంటే, ధరా వరాహునికి ఎలా ఉంటే, దక్షిణా యజ్ఞంలో ఎలా ఉంటే —
ద్యథాత్రేరనసూయా చ దమయన్తీ యథా నలే । రోహిణీ చ యథా చన్ద్రే యథా కామే రతిః సతీ
అత్రికి అనసూయ ఎలా ఉంటే, నళునికి దమయంతి ఎలా ఉంటే, చంద్రునికి రోహిణి ఎలా ఉంటే, కామునికి రతి సతీ ఎలా ఉంటే —
యథాదితిః కశ్యపే చ వసిష్ఠేఽరున్ధతీ సఖీ । యథాహల్యా గౌతమే చ దేవహూతిశ్చ కర్దమే
అదితి కశ్యపునికి ఎలా ఉంటే, వశిష్ఠునికి అరుంధతి సఖిగా ఎలా ఉంటే, గౌతమునికి అహల్యా ఎలా ఉంటే, కర్దమునికి దేవహూతి ఎలా ఉంటే —
యథా బృహస్పతౌ తారా శతరూపా మనౌ యథా । యథా చ దక్షిణా యజ్ఞే యథా స్వాహా హుతాశనే
బృహస్పతికి తారా ఎలా ఉంటే, మనువుకి శతరూపా ఎలా ఉంటే, యజ్ఞంలో దక్షిణా ఎలా ఉంటే, హోత్రునికి స్వాహా ఎలా ఉంటే —
యథా శచీ మహేన్ద్రే చ యథా పుష్టిర్గణేశ్వరే । దేవసేనా యథా స్కన్దే ధర్మే భూర్తిర్యథా సతీ
ఇంద్రునికి శచీ ఎలా ఉంటే, గణేశ్వరునికి పుష్టి ఎలా ఉంటే, స్కందునికి దేవసేనా ఎలా ఉంటే, ధర్మునికి భూతి సతీ ఎలా ఉంటే —
సౌభాగ్యా సుప్రియా త్వం చ శఙ్ఖచూడే తథా భవ । అనేన సార్ధం సుచిరం సున్దరేణ చ సున్దరి
అలాగే నీవు, అందమైనవాడా శంఖచూడునికి, సౌభాగ్యవంతురాలిగా, ప్రియమైనవాడిగా ఉండి, ఈ సుందరునితో చాలా కాలం ఆనందంగా జీవించు.
స్థానే స్థానే విహారం చ యథేచ్ఛం కురు సన్తతమ్ । పశ్చాత్ప్రాప్యసి గోలోకే శ్రీకృష్ణం పునరేవ చ । చతుర్భుజం చ వైకుణ్ఠే శఙ్ఖచూడే మృతే సతి
ప్రతి చోటా, నీవు ఇష్టమైనట్లు విహరించు. తర్వాత శంఖచూడుడు మరణించిన తరువాత, నీవు మళ్లీ గోలోకంలో శ్రీకృష్ణునిని, వైకుంఠంలో నాలుగు చేతులవాడిని పొందుతావు.
శఙ్ఖచూడేన సహ తులసీసఙ్గమవర్ణనమ్ నారద ఉవాచ విచిత్రమిదమాఖ్యానం భవతా సముదాహృతమ్ । శ్రుతేన యేన మే తృప్తిర్న కదాపి హి జాయతే
తులసి, శంఖచూడునితో కలిసిన కధను వివరించారు. నారదుడు ఇలా అన్నాడు: భగవంతుడా! మీరు చెప్పిన ఈ అద్భుతమైన కథను నేను ఎన్ని సార్లు వినినా తృప్తి కలగదు.
తతః పరం తు యజ్జాతం తత్త్వం వద మహామతే । శ్రీనారాయణ ఉవాచ ఇత్యేవమాశిషం దత్త్వా స్వాలయం చ యయౌ విధిః
ఇంకా తర్వాత ఏమి జరిగిందో నిజంగా చెప్పండి మహాత్మా! శ్రీనారాయణుడు ఇలా అన్నాడు: ఇలా ఆశీర్వాదం ఇచ్చి, బ్రహ్మా తన లోకానికి వెళ్లిపోయాడు.
గాన్ధర్వేణ వివాహేన జగృహే తాం చ దానవః । స్వర్గే దున్దుభివాద్యం చ పుష్పవృష్టిర్బభూవ హ
దానవుడు గాంధర్వ వివాహంతో ఆమెను భార్యగా చేసుకున్నాడు. ఆ సమయంలో స్వర్గంలో దుండుభి మేళాలు మోగి, పుష్పవృష్టి కురిసింది.
స రేమే రామయా సార్ధం వాసగేహే మనోరమే । మూర్చ్ఛాం సా ప్రాప తులసీ నవసఙ్గమసఙ్గతా
ఆ రాముడు రమ్యమైన ఇంట్లో రామయతో కలిసి ఆనందంగా గడిపాడు. తులసి కొత్తగా కలిసిన ఆనందంలో మూర్చ పోయింది.
నిమగ్నా నిర్జలే సాధ్వీ సమ్భోగసుఖసాగరే । చతుఃషష్టికలామానం చతుఃషష్టివిధం సుఖమ్
ఆ సతీ స్వచ్ఛమైన ఆనందసముద్రంలో మునిగి, నలభై నాలుగు కళలతో కూడిన అనేక రకాల సుఖాలను అనుభవించింది.