మూర్ఛా ప్రణేముస్తే గత్వా తుష్టువుశ్చ పునః పునః । సర్వం నివేదనం చక్రుర్భయస్య కారణం హరౌ
వారు అక్కడికి చేరుకుని, మూర్ఛతో నమస్కరించి, పునఃపునః స్తుతించారు. తమ భయానికి కారణాన్ని హరివైపు పూర్తిగా వివరించారు.
నారాయణశ్చ కృపయా తేభ్యశ్చ హ్యభయం దదౌ । స్థిరా భవత హే భీతా భయం కిఞ్చ మయి స్థితే
నారాయణుడు కరుణతో వారికి అభయం ఇచ్చాడు: 'భయపడే వారు, ధైర్యంగా ఉండండి. నేను ఉన్నప్పుడు మీకు భయం ఏముంది?' అని అన్నాడు.
స్మరన్తి యే యత్ర తత్ర మాం విపత్తౌ భయాన్వితాః । తాంస్తత్ర గత్వా రక్షామి చక్రహస్తస్త్వరాన్వితః
ఎక్కడ నా భక్తులు కష్టంలో, భయంతో నన్ను స్మరిస్తారో, అక్కడ నేను చక్రాన్ని చేతబట్టి వెంటనే వెళ్లి వారిని కాపాడుతాను.
పాతాహం జగతాం దేవాః కర్తా చ సతతం సదా । స్రష్టా చ బ్రహ్మరూపేణ సంహర్తా శివరూపతః
దేవతలారా! నేను ప్రపంచాల రక్షకుడిని, ఎప్పుడూ సృష్టికర్తను. బ్రహ్మరూపంలో సృష్టించేవాడిని, శివరూపంలో లయంచేసేవాడిని.
శివోఽహం త్వమహం చాపి సూర్యోఽహం త్రిగుణాత్మకః । విధాయ నానారూపం చ కరోమి సృష్టిపాలనమ్
నేనే శివుడిని, నేనే నీవు, నేనే సూర్యుడిని, మూడు గుణాల స్వరూపుడిని. అనేక రూపాలు ధరించి సృష్టి, స్థితి పనులు చేస్తాను.
యూయం గచ్ఛత భద్రం వో భవిష్యతి భయం కుతః । అద్యప్రభృతి మద్వరేణ భయం వో నాస్తి శఙ్కరాత్
మీరు వెళ్ళండి, మేలే జరుగుతుంది. ఇక మీకు భయం లేదు. ఈ రోజు నుండి నా వరంతో శంకరుని వల్ల మీకు భయం ఉండదు.
సర్వేశో వై స భగవాచ్ఛఙ్కరశ్చ సతాం పతిః । భక్తాధీనశ్చ భక్తానాం భక్తాత్మా భక్తవత్సలః
అందరికీ అధిపతియైన ఆ శంకరుడు సజ్జనులకు నాయకుడు. భక్తులకు వశుడవాడు, భక్తుల హృదయమైనవాడు, భక్తులను ఎంతో ప్రేమించేవాడు.
సుదర్శనః శివశ్చైవ మమ ప్రాణాధికః ప్రియః । బ్రహ్మాణ్డేషు న తేజస్వీ హే బ్రహ్మన్ననయోః పరః
సుదర్శనుడు, శివుడు నాకు ప్రాణాలకన్నా ప్రియమైనవారు. బ్రహ్మా! ఈ బ్రహ్మాండాలలో వీరిద్దరిలో ఎవ్వరూ ఎవరికీ తక్కువ కాదు.
శక్తః స్రష్టుం మహాదేవః సూర్యకోటిం చ లీలయా । కోటిం చ బ్రహ్మణామేవం నాసాధ్యం శూలినః ప్రభోః
మహాదేవుడు సునాయాసంగా కోట్లాది సూర్యులను, కోట్లాది బ్రహ్మలను సృష్టించగలడు. త్రిశూలధారి ప్రభువుకు సాధ్యం కానిది ఏదీ లేదు.
బాహ్యజ్ఞానం నైవ కిఞ్చిద్ధ్యాయతే మాం దివానిశమ్ । మన్మన్త్రాన్మద్గుణాన్భక్త్యా పఞ్చవక్త్రేణ గాయతి
ఆయన బాహ్యజ్ఞానాన్ని ఎప్పుడూ ఆలోచించడు. రాత్రింబవళ్ళు తన ఐదు ముఖాలతో నా మంత్రాలు, నా గుణాలను భక్తితో పాడుతుంటాడు.
అహమేవం చిన్తయామి తత్కల్యాణం దివానిశమ్ । యే యథా మాం ప్రపద్యన్తే తాంస్తథైవ భజామ్యహమ్
వారి మేలుకోసం నేను రాత్రింబవళ్ళు ఇలా ఆలోచిస్తాను. ఎవరు నన్ను ఎలా ఆశ్రయిస్తారో, వారికి నేను అలాగే ప్రతిఫలం ఇస్తాను.
శివస్వరూపో భగవాఞ్ఛివాధిష్ఠాతృదేవతా । శివం భవతి తస్మాచ్చ శివం తేన విదుర్బుధాః
ఆ భగవంతుడు శివస్వరూపుడై, శివుడే అధిష్ఠానదేవతగా ఉన్నాడు. అందుకే ఆయన శివుడవుతాడు. అందుకే పండితులు ఆయనను శివుడని తెలుసుకుంటారు.
ఏతస్మిన్నన్తరే తత్ర జగామ శఙ్కరః స్థితః । శూలహస్తో వృషారూఢో రక్తపఙ్కజలోచనః
అంతలో అక్కడ శంకరుడు వచ్చాడు. త్రిశూలం చేతబట్టి, వృషభంపై కూర్చుని, రక్తవర్ణపు కమలంలాంటి కళ్లతో నిలబడ్డాడు.
అవరుహ్య వృషాత్తూర్ణం భక్తినమ్రాత్మకన్ధరః । ననామ భక్త్యా తం శాన్తం లక్ష్మీకాన్తం పరాత్పరమ్
వృషభం నుంచి త్వరగా దిగి, భక్తితో మెడ వంచి, శాంతుడైన లక్ష్మీకాంతుడిని గంభీరంగా నమస్కరించాడు.
రత్నసింహాసనస్థం చ రత్నాలఙ్కారభూషితమ్ । కిరీటినం కుణ్డలినం చక్రిణం వనమాలినమ్
రత్నాలతో అలంకరించబడిన సింహాసనంపై కూర్చున్నవాడు, మణుల ఆభరణాలతో అలంకృతుడు, ముకుటం ధరించినవాడు, కుండలాలు వేసుకున్నవాడు, చక్రాన్ని పట్టుకున్నవాడు, అడవి పూలతో చేసిన హారాన్ని ధరించినవాడు.
నవీననీరదశ్యామం సున్దరం చ చతుర్భుజమ్ । చతుర్భుజైః సేవితం చ శ్వేతచామరవాయునా
కొత్త మేఘంలా నలుపు వర్ణంతో, అందంగా, నాలుగు చేతులతో, నలుగురు సేవకులు తెల్ల చామరాలతో సేవ చేస్తున్నవాడు.
చన్దనోక్షితసర్వాఙ్గం భూషితం పీతవాససమ్ । లక్ష్మీప్రదత్తతామ్బూలం భుక్తవన్తం చ నారద
అంతటా గంధపు పూతతో పూసినవాడు, అలంకరించబడినవాడు, పసుపు వస్త్రాలు ధరించినవాడు, లక్ష్మి ఇచ్చిన తాంబూలాన్ని భుజించినవాడు, నారదా.
విద్యాధరీనృత్యగీతం పశ్యన్తం సస్మితం సదా । ఈశ్వరం పరమాత్మానం భక్తానుగ్రహవిగ్రహమ్
విద్యాధరులు నృత్యం చేసి పాటలు పాడుతున్న దృశ్యాన్ని చూస్తూ, ఎప్పుడూ ముసురుగా నవ్వుతూ, భక్తులకు అనుగ్రహరూపుడైన పరమాత్ముడు, పరమేశ్వరుడు.
తం ననామ మహాదేవో బ్రహ్మణా నమితశ్చ సః । ననామ సూర్యో భక్త్యా చ సన్త్రస్తశ్చన్ద్రశేఖరమ్
ఆయనకు మహాదేవుడు నమస్కరించాడు, బ్రహ్మ కూడా నమస్కరించాడు; సూర్యుడు భక్తితో నమస్కరించాడు, భయంతో చంద్రశేఖరునికి నమస్కరించాడు.
కశ్యపశ్చ మహాభక్త్యా తుష్టావ చ ననామ చ । శివః సంస్తూయ సర్వేశం సమువాస సుఖాసనే
కశ్యపుడు గొప్ప భక్తితో స్తుతించి నమస్కరించాడు; శివుడు సర్వేశ్వరుని స్తుతించి, సుఖాసీనుడై కూర్చున్నాడు.
సుఖాసనే సుఖాసీనం విశ్రాన్తం చన్ద్రశేఖరమ్ । శ్వేతచామరవాతేన సేవితం విష్ణుపార్షదైః
సుఖాసనంలో సుఖంగా విశ్రాంతిగా కూర్చున్న చంద్రశేఖరునికి, విష్ణువు సేవకులు తెల్ల చామరాలతో సేవ చేస్తున్నారు.
పీయూషతుల్యమధురం వచనం సుమనోహరమ్ । విష్ణురువాచ ఆగతోఽసి కథం చాత్ర వద కోపస్య కారణమ్
పేయసంతో పోలిన మధురమైన, హృదయాన్ని ఆకట్టుకునే మాటలతో, విష్ణువు ఇలా అన్నాడు: "నీవు ఇక్కడ ఎలా వచ్చావు? నీ కోపానికి కారణం చెప్పు."
మహాదేవ ఉవాచ వృషధ్వజం చ మద్భక్తం మమ ప్రాణాధికం ప్రియమ్ । సూర్యః శశాప ఇతి మే ప్రకోపస్య తు కారణమ్
మహాదేవుడు ఇలా అన్నాడు: "వృషధ్వజుడు నా భక్తుడు, నాకు ప్రాణాలకన్నా ప్రియమైనవాడు, అతడిని సూర్యుడు శపించాడు — ఇదే నా కోపానికి కారణం."
పుత్రవత్సలశోకేన సూర్యం హన్తుం సముద్యతః । స బ్రహ్మాణం ప్రపన్నశ్చ సూర్యశ్చ స విధిస్త్వయి
తన కుమారుని లా ప్రేమతో కలిగిన దుఃఖంతో, సూర్యుణ్ని సంహరించడానికి సిద్ధపడ్డాడు; అతడు బ్రహ్మను ఆశ్రయించాడు, సూర్యుడు నిన్ను, సృష్టికర్తవైన నిన్ను ఆశ్రయించాడు.
త్వయి యే శరణాపన్నా ధ్యానేన వచసాపి వా । నిరాపదో విశఙ్కాస్తే జరా మృత్యుశ్చ తైర్జితః
నీను ధ్యానంతో గానీ, మాటతో గానీ ఆశ్రయించినవారు ఎవరైనా, వారికి ఎలాంటి భయం లేదు; వారు ముసలితనం, మరణాన్ని జయించారు.
ప్రత్యక్షం శరణాపన్నాస్తత్ఫలం కిం వదామి భోః । హరిస్మృతిశ్చాభయదా సర్వమఙ్గలదా సదా
ప్రత్యక్షంగా ఆశ్రయించినవారికి ఫలితాలు చెప్పడం అవసరమా? హరిస్మరణం ఎప్పుడూ భయాన్ని తొలగిస్తుంది, అన్ని శుభాలను ఇస్తుంది.
కిం మే భక్తస్య భవితా తన్మే బ్రూహి జగత్ప్రభో । శ్రీహతస్యాస్య మూఢస్య సూర్యశాపేన హేతునా
నా భక్తుడికి ఏమి జరుగుతుంది? ఈ విషయాన్ని నాకు చెప్పు, జగత్ప్రభూ; సూర్యుని శాపంతో ధనాన్ని కోల్పోయి, మూర్ఖుడైపోయిన వాడికి.
విష్ణురువాచ కాలోఽతియాతో దైవేన యుగానామేకవింశతిః । వైకుణ్ఠం ఘటికార్ధేన శీఘ్రం గచ్ఛ త్వమాలయమ్
విష్ణువు ఇలా అన్నాడు: "దైవకృపతో గొప్ప కాలం గడిచిపోయింది — ఇరవై ఒక యుగాలు; వెంటనే వైకుంఠానికి, నీ ఇంటికి అర ఘడియలో చేరిపో."
వృషధ్వజో మృతః కాలాద్దుర్నివార్యాత్సుదారుణాత్ । రథధ్వజశ్చ తత్పుత్రో మృతః సోఽపి శ్రియా హతః
వృషధ్వజుడు కాలబలంతో, ఆపలేని భయంకరమైన కారణంతో మరణించాడు; అతని కుమారుడు రథధ్వజుడు కూడా ధనాన్ని కోల్పోయి మరణించాడు.
తత్పుత్రౌ చ మహాభాగౌ ధర్మధ్వజకుశధ్వజౌ । హృతశ్రియౌ సూర్యశాపాత్స్మృతౌ పరమవైష్ణవౌ
అతని ఇద్దరు గొప్ప కుమారులు ధర్మధ్వజుడు, కుశధ్వజుడు, సూర్యుని శాపంతో ఐశ్వర్యాన్ని కోల్పోయినా, పరమ వైష్ణవులుగా గుర్తించబడ్డారు.