చన్ద్రబిమ్బవినిన్ద్యైకనితమ్బయుగలాం పరామ్ । సుచారుకదలీస్తమ్భనిన్దితశ్రోణిసున్దరీమ్
ఆమె నితంబాలు చంద్రబింబాన్ని మించిపోయాయి; ఆమె నడుము కదలీల కాండాలను కూడా మిగిల్చే అందంతో మెరిసింది.
శ్రీయుక్తశ్రీఫలాకారస్తనయుగ్మమనోరమామ్ । పుష్పజుష్టాం సువలితాం మధ్యక్షీణాం మనోహరామ్
ఆమెకు శ్రీఫలాకారమైన, మంగళకరమైన, ఆకర్షణీయమైన వక్షోజాలు ఉండి, పుష్పాలతో అలంకరించబడింది. నడుము సన్నగా, రూపం మనోహరంగా ఉంది.
అతీవ సున్దరీం శాన్తాం సస్మితాం వక్రలోచనామ్ । వహ్నిశుద్ధాంశుకాధారాం రత్నభూషణభూషితామ్
ఆమె అత్యంత అందంగా, ప్రశాంతంగా, చిరునవ్వుతో, వంకర చూపులతో మెరిసింది. అగ్నిలా పవిత్రమైన వస్త్రాలు ధరించి, రత్నాల అలంకరణతో అలంకరించబడింది.
శశ్వచ్చక్షుశ్చకోరాభ్యాం పిబన్తీం సతతం ముదా । కృష్ణస్య ముఖచన్ద్రం చ చన్ద్రకోటివినిన్దితమ్
ఆమె కన్నులు చంద్రుడు, చకోరపక్షుల్లా మెరిసి, ఆనందంతో ఎప్పుడూ కృష్ణుని ముఖచంద్రాన్ని చూస్తూ ఉండేవి. ఆ ముఖం కోట్ల చంద్రుల కాంతిని మించిపోయేది.
కస్తూరీబిన్దునా సార్ధమధశ్చన్దనబిన్దునా । సమం సిన్దూరబిన్దుం చ భాలమధ్యే చ బిభ్రతీమ్
ఆమె నుదుట మధ్యలో సింధూరపు బొట్టు, పైన కస్తూరి బొట్టు, క్రింద చందనపు బొట్టు ధరించి మెరిసింది.
వక్రిమం కబరీభారం మాలతీమాల్యభూషితమ్ । రత్నేన్ద్రసారహారం చ దధతీం కాన్తకాముకీమ్
ఆమె వంకరగా వాలిన కేశరాశి మల్లెపూల మాలలతో అలంకరించబడి, అత్యుత్తమ రత్నాల హారం ధరించి, తన ప్రియుడిని ఆకర్షించింది.
కోటిచన్ద్రప్రభామృష్టపుష్టశోభాసమన్వితామ్ । గమనేన రాజహంసగజగర్వవినాశినీమ్
ఆమె కాంతి కోట్ల చంద్రుల కాంతితో సమానంగా, సంపూర్ణంగా మెరిసింది. ఆమె నడక రాజహంసలు, ఏనుగుల గర్వాన్ని కూడా తుడిచిపెట్టేదిగా ఉంది.
దృష్ట్వా తాం తు తయా సార్ధం రాసేశో రాసమణ్డలే । రాసోల్లాసే సురసికో రాసక్రీడాఞ్చకార హ
ఆమెను చూసిన రాసలీలాధిపతి, ఆమెతో కలిసి రాసమండలంలో ఆనందంగా రాసక్రీడలో పాల్గొన్నాడు.
నానాప్రకారశృఙ్గారం శృఙ్గారో మూర్తిమానివ । చకార సుఖసమ్భోగం యావద్వై బ్రహ్మణో దినమ్
వివిధ రకాల ప్రేమలీలలు ఆడి, ప్రేమ స్వరూపుడిలా, బ్రహ్మదినంతకాలం సుఖభోగంలో మునిగిపోయాడు.
తతః స చ పరిశ్రాన్తస్తస్యా యోనౌ జగత్పితా । చకార వీర్యాధానం చ నిత్యానన్దే శుభక్షణే
తర్వాత, అలసిపోయిన జగత్పిత, శాశ్వతానందమైన, మంగళమైన క్షణంలో తన వీర్యాన్ని ఆమె గర్భంలో ఉంచాడు.
గాత్రతో యోషితస్తస్యాః సురతాన్తే చ సువ్రత । నిఃససార శ్రమజలం శ్రాన్తాయాస్తేజసా హరేః
ఆ స్త్రీ శరీరం నుండి, వారి సంయోగాంతంలో, ఓ సత్ప్రవర్తకా, హరిదేవుని తేజస్సుతో అలసిపోయి, చెమట బయటకు వచ్చింది.
మహాక్రమణక్లిష్టాయా నిఃశ్వాసశ్చ బభూవ హ । తదా వవ్రే శ్రమజలం తత్సర్వం విశ్వగోలకమ్
మహా శ్రమతో అలసిపోయిన ఆమె, ఊపిరిని విడిచింది. అప్పుడా చెమట అంతా విశ్వాండమయింది.
స చ నిఃశ్వాసవాయుశ్చ సర్వాధారో బభూవ హ । నిఃశ్వాసవాయుః సర్వేషాం జీవినాం చ భవేషు చ
ఆ ఊపిరి అన్నిటికీ ఆధారంగా మారింది. ఆ ఊపిరే అన్ని జీవులకూ, జన్మలకూ ప్రాణబలం.
బభూవ మూర్తిమద్వాయోర్వామాఙ్గాత్ప్రాణవల్లభా । తత్పత్నీ సా చ తత్పుత్రాః ప్రాణాః పఞ్చ చ జీవినామ్
ఆమె ఎడమ భాగం నుండి రూపం దాల్చిన వాయువు ప్రकटమయ్యాడు. ఆమె అతని భార్యగా, వారి కుమారులు జీవుల ఐదు ప్రాణాలు.
ప్రాణోఽపానః సమానశ్చోదానవ్యానౌ చ వాయవః । బభూవురేవ తత్పుత్రా అధః ప్రాణాశ్చ పఞ్చ చ
ప్రాణం, అపానం, సమానం, ఉదానం, వ్యానం అనే ఐదు వాయువులు అతని కుమారులుగా జన్మించాయి. అలాగే, ఐదు క్రింది దిశలో కదిలే ప్రాణాలు కూడా ఏర్పడ్డాయి.
ఘర్మతోయాధిదేవశ్చ బభూవ వరుణో మహాన్ । తద్వామాఙ్గాచ్చ తత్పత్నీ వరుణానీ బభూవ సా
చమటతో పాటు నీటిలోంచి మహా దేవుడు వరుణుడు పుట్టాడు. అతని ఎడమ భాగం నుండి వరుణానీ అనే భార్య కూడా జన్మించింది.
అథ సా కృష్ణచిచ్ఛక్తిః కృష్ణగర్భం దధార హ । శతమన్వన్తరం యావజ్జ్వలన్తీ బ్రహ్మతేజసా
ఆ కృష్ణవర్ణమైన చైతన్యశక్తి, బ్రహ్మ తేజస్సుతో ప్రకాశించే కృష్ణగర్భాన్ని వంద మన్వంతరాల పాటు గర్భంలో ధరించింది.
కృష్ణప్రాణాధిదేవీ సా కృష్ణప్రాణాధికప్రియా । కృష్ణస్య సఙ్గినీ శశ్వత్కృష్ణవక్షఃస్థలస్థితా
కృష్ణుని ప్రాణాధిదేవత అయిన ఆమె, కృష్ణుని ప్రాణాలకన్నా ఎక్కువ ప్రియమైనది. ఆమె ఎప్పుడూ కృష్ణుని వక్షస్థలంపై స్థిరంగా ఉండే సహచరిణి.
శతమన్వన్తరాన్తే చ కాలేఽతీతే తు సున్దరీ । సుషావ డిమ్భం స్వర్ణాభం విశ్వాధారాలయం పరమ్
వంద మన్వంతరాలు పూర్తయ్యాక, ఆ సుందరి ఒక బంగారు వర్ణపు శిశువును ప్రసవించింది. ఆ శిశువు జగత్తుకు ఆధారంగా, పరమమైన నివాసంగా ఉన్నాడు.
దృష్ట్వా డిమ్భం చ సా దేవీ హృదయేన వ్యదూయత । ఉత్ససర్జ చ కోపేన బ్రహ్మాణ్డగోలకే జలే
ఆ శిశువును చూసి ఆ దేవికి హృదయం బాధతో నిండిపోయింది. కోపంతో, ఆ శిశువును బ్రహ్మాండంలో ఉన్న నీటిలో పారేసింది.
దృష్ట్వా కృష్ణశ్చ తత్త్యాగం హాహాకారం చకార హ । శశాప దేవీం దేవేశస్తత్క్షణం చ యథోచితమ్
ఆ త్యాగాన్ని చూసి కృష్ణుడు బాధతో అరవాడు. వెంటనే దేవతల అధిపతి ఆ దేవిని తగిన విధంగా శపించాడు.
యతోఽపత్యం త్వయా త్యక్తం కోపశీలే చ నిష్ఠురే । భవ త్వమనపత్యాపి చాద్యప్రభృతి నిశ్చితమ్
నీకు కోపం ఎక్కువగా ఉండి, హృదయం కఠినంగా ఉండి, నీవు నీ బిడ్డను వదిలిపెట్టినందువల్ల, ఈ రోజు నుండి నీవు సంతానరహితురాలిగా మారిపోతావు.
యా యాస్త్వదంశరూపాశ్చ భవిష్యన్తి సురస్త్రియః । అనపత్యాశ్చ తాః సర్వాస్త్వత్సమా నిత్యయౌవనాః
నీ భాగంగా పుట్టే దేవకన్యలు కూడా నీవల్లా సంతానరహితురాల్లుగా, ఎప్పుడూ యౌవనంగా ఉంటారు.
ఏతస్మిన్నన్తరే దేవీ జిహ్వాగ్రాత్సహసా తతః । ఆవిర్బభూవ కన్యైకా శుక్లవర్ణా మనోహరా
అంతలో ఆ దేవికి నాలుక చివర నుండి ఒక్క తెల్లని, ఆకర్షణీయమైన కన్యక ఆకస్మాత్తుగా ప్రकटించింది.
శ్వేతవస్త్రపరీధానా వీణాపుస్తకధారిణీ । రత్నభూషణభూషాఢ్యా సర్వశాస్త్రాధిదేవతా
ఆమె తెల్ల వస్త్రాలు ధరించి, వీణా పుస్తకాలను పట్టుకొని, రత్నాభరణాలతో అలంకరించబడి, సమస్త విద్యలకు అధిపతిగా నిలిచింది.
అథ కాలాన్తరే సా చ ద్విధారూపో బభూవ హ । వామార్ధాఙ్గాచ్చ కమలా దక్షిణార్ధాచ్చ రాధికా
కొంతకాలం తర్వాత, ఆమె రెండు రూపాలలో విడిపోయింది. ఎడమ భాగం నుండి కమలా, కుడి భాగం నుండి రాధికా పుట్టారు.
ఏతస్మిన్నన్తరే కృష్ణో ద్విధారూపో బభూవ సః । దక్షిణార్ధశ్చ ద్విభుజో వామార్ధశ్చ చతుర్భుజః
అదే సమయంలో కృష్ణుడు కూడా రెండు రూపాలలో కనిపించాడు. కుడి భాగంలో రెండు చేతులు, ఎడమ భాగంలో నాలుగు చేతులు కలిగి ఉన్నాడు.
ఉవాచ వాణీం కృష్ణస్తాం త్వమస్య కామినీ భవ । అత్రైవ మానినీ రాధా తవ భద్రం భవిష్యతి
కృష్ణుడు వాణిని ఇలా అన్నాడు: 'నీవు ఇతనికి ప్రియురాలిగా అవు. ఇక్కడ గర్వంగా ఉన్న రాధకు శుభం కలుగుతుంది.'
ఏవం లక్ష్మీం చ ప్రదదౌ తుష్టో నారాయణాయ చ । స జగామ చ వైకుణ్ఠం తాభ్యాం సార్ధం జగత్పతిః
అలా సంతోషంతో, కృష్ణుడు లక్ష్మిని నారాయణునికి ఇచ్చాడు. ఆ జగన్నాధుడు వారిద్దరితో కలిసి వైకుంఠానికి వెళ్లాడు.
అనపత్యే చ తే ద్వే చ జాతే రాధాంశసమ్భవే । భూతా నారాయణాఙ్గాచ్చ పార్షదాశ్చ చతుర్భుజాః
ఆ ఇద్దరూ సంతానరహితురాల్లుగా మారినప్పుడు, రాధా భాగం పుట్టినప్పుడు, నారాయణుని శరీరం నుండి నాలుగు చేతులున్న పార్షదులు జన్మించారు.