నమో విరాట్స్వరూపిణ్యై నమః సూత్రాత్మమూర్తయే । నమోఽవ్యాకృతరూపిణ్యై నమః శ్రీబ్రహ్మమూర్తయే
విరాట్స్వరూపిణికి నమస్కారం, సూత్రాత్మ రూపమైనదానికి నమస్కారం, అవ్యాకృత రూపమైనదానికి నమస్కారం, బ్రహ్మస్వరూపిణికి నమస్కారం.
యదజ్ఞానాజ్జగద్భాతి రజ్జుసర్పస్రగాదివత్ । యజ్జ్ఞానాల్లయమాప్నోతి నుమస్తాం భువనేశ్వరీమ్
అజ్ఞానంతో ఈ జగత్తు, పాము లేదా హారమని తప్పుడు భావన కలిగిన దారిలా కనిపిస్తుంది. జ్ఞానంతో అది లయమవుతుంది. అటువంటి భువనేశ్వరికి నమస్కారం.
నుమస్తత్పదలక్ష్యార్థాం చిదేకరసరూపిణీమ్ । అఖణ్డానన్దరూపాం తాం వేదతాత్పర్యభూమికామ్
‘తత్’ పదార్థంగా సూచించబడే, చైతన్య స్వరూపిణిగా, అఖండ ఆనంద రూపంగా, వేదార్థ స్వరూపిణిగా ఉన్న అమ్మవారికి నమస్కారం.
పఞ్చకోశాతిరిక్తాం తామవస్థాత్రయసాక్షిణీమ్ । నుమస్త్వంపదలక్ష్యార్థాం ప్రత్యగాత్మస్వరూపిణీమ్
ఐదు కొషాలకంటే అతీతమైన, మూడవస్థలకు సాక్షిగా ఉన్న, 'త్వం' పదార్థంగా సూచించబడే, అంతరాత్మ స్వరూపమైన అమ్మవారికి నమస్కారం.
నమః ప్రణవరూపాయై నమో హ్రీఙ్కారమూర్తయే । నానామన్త్రాత్మికాయై తే కరుణాయై నమో నమః
ఓంకార స్వరూపిణికి నమస్కారం, హ్రీంకార మూర్తికి నమస్కారం, అనేక మంత్రాల సారమైనదానికి, ఆ కరుణామూర్తికి పునఃపునః నమస్కారం.
ఇతి స్తుతా తదా దేవైర్మణిద్వీపాధివాసినీ । ప్రాహ వాచా మధురయా మత్తకోకిలనిఃస్వనా
దేవతలు ఇలా స్తుతించినప్పుడు, మణిద్వీపంలో నివసించే అమ్మవారు, మత్తయిన కోయిల గానం లాంటి మధురమైన స్వరంతో పలికారు.
శ్రీదేవ్యువాచ వదన్తు విబుధాః కార్యం యదర్థమిహ సఙ్గతాః । వరదాహం సదా భక్తకామకల్పద్రుమాస్మి చ
శ్రీదేవి పలికింది — మీరు ఇక్కడ ఏ కారణంతో కూడి వచ్చారో చెప్పండి. నేను వరాలిచ్చే వాడిని, నా భక్తులకు ఎప్పుడూ కోరికలు తీరే కల్పవృక్షంలా ఉంటాను.
తిష్ఠన్త్యాం మయి కా చిన్తా యుష్మాకం భక్తిశాలినామ్ । సముద్ధరామి మద్భక్తాన్దుఃఖసంసారసాగరాత్
నేను మీ మధ్య ఉన్నప్పుడు, భక్తులైన మీకు ఏమి ఆందోళన? నా భక్తులను నేను దుఃఖమయమైన సంసారసాగరంలో నుంచి రక్షిస్తాను.
ఇతి ప్రతిజ్ఞాం మే సత్యాం జానీథ విబుధోత్తమాః । ఇతి ప్రేమాకులాం వాణీం శ్రుత్వా సన్తుష్టమానసాః
దేవతలారా, నా వాగ్దానం నిజమేనని మీరు తెలుసుకోండి. ఇలా ప్రేమతో నిండిన మాటలు విని, వారి హృదయాలు సంతోషంతో నిండిపోయాయి.
నిర్భయా నిర్జరా రాజన్నూచుర్దుఃఖం స్వకీయకమ్ । దేవా ఊచుః నాజ్ఞాతం కిఞ్చిదప్యత్ర భవత్యాస్తి జగత్త్రయే
ఓ రాజా, అమరులు భయమేమీ లేకుండా తమ బాధను చెప్పారు. దేవతలు ఇలా అన్నారు — మూడు లోకాలలో మీకు తెలియనిది ఏదీ లేదు.
సర్వజ్ఞయా సర్వసాక్షిరూపిణ్యా పరమేశ్వరి । తారకేణాసురేన్ద్రేణ పీడితాః స్మో దివానిశమ్
పరమేశ్వరి, మీరు అన్నీ తెలిసినవారు, అన్నిటికీ సాక్షిగా ఉన్నవారు. తారకుడు అనే రాక్షసాధిపతి వల్ల మేము రాత్రింబవళ్ళు బాధపడుతున్నాము.
శివాఙ్గజాద్వధస్తస్య నిర్మితో బ్రహ్మణా శివే । శివాఙ్గనా తు నైవాస్తి జానాసి త్వం మహేశ్వరి
శివుని శరీరంలో పుట్టినవారే అతని మరణానికి కారణమని బ్రహ్మా, శివుడు నిర్ణయించారు. కానీ శివుని శరీరంలో పుట్టిన స్త్రీ ఎవ్వరూ లేరు, మీరు ఈ విషయం తెలుసు పరమేశ్వరి.
సర్వజ్ఞపురతః కిం వా వక్తవ్యం పామరైర్జనైః । ఏతదుద్దేశతః ప్రోక్తమపరం తర్కయామ్బికే
అన్నీ తెలిసిన మీ ముందు మామూలు మనుషులు ఏమి చెప్పగలరు? ఈ విషయాన్ని మీకు తెలియజేయడానికే మేము చెప్పాము, మిగతా విషయాలు మీరు ఆలోచించండి అమ్మా.
సర్వదా చరణామ్భోజే భక్తిః స్యాత్తవ నిశ్చలా । ప్రార్థనీయమిదం ముఖ్యమపరం దేహహేతవే
మీ పాదపద్మాలపై ఎప్పుడూ స్థిరమైన భక్తి ఉండాలని మేము కోరుకుంటున్నాము. ఇదే మా ప్రధాన కోరిక, మిగతా కోరికలు శరీరానికి సంబంధించినవే.
ఇతి తేషాం వచః శ్రుత్వా ప్రోవాచ పరమేశ్వరీ । మమ శక్తిస్తు యా గౌరీ భవిష్యతి హిమాలయే
వారి మాటలు విని పరమేశ్వరి ఇలా అన్నారు — నా శక్తి అయిన గౌరీ, హిమాలయ పర్వతంలో జన్మిస్తుంది.
శివాయ సా ప్రదేయా స్యాత్సా వః కార్యం విధాస్యతి । భక్తిర్యచ్చరణామ్భోజే భూయాద్యుష్మాకమాదరాత్
ఆమెను శివునికి ఇచ్చుతాను, ఆమె మీ పని నెరవేర్చుతుంది. మీ అందరి భక్తి నా పాదపద్మాలపై మరింత గాఢంగా పెరగాలని కోరుకుంటున్నాను.
హిమాలయో హి మనసా మాముపాస్తేఽతిభక్తితః । తతస్తస్య గృహే జన్మ మమ ప్రియకరం మతమ్
హిమాలయుడు ఎంతో భక్తితో మనసులో నన్ను ఆరాధిస్తున్నాడు. అందుకే అతని ఇంట్లో నా అవతారం కలిగినదిగా నిర్ణయించాను.
వ్యాస ఉవాచ హిమాలయోఽపి తచ్ఛ్రుత్వాత్యనుగ్రహకరం వచః । బాష్పైః సంరుద్ధకణ్ఠాక్షో మహారాజ్ఞీం వచోఽబ్రవీత్
వ్యాసుడు చెప్పాడు — అలా అనుగ్రహభరితమైన మాటలు విని, హిమాలయుడు కన్నీళ్లతో గొంతు, కళ్ళు నిండిపోయి, మహారాణికి ఇలా అన్నాడు.
మహత్తరం తం కురుషే యస్యానుగ్రహమిచ్ఛసి । నోచేత్క్వాహం జడః స్థాణుః క్వ త్వం సచ్చిత్స్వరూపిణీ
మీరు ఎవరిని అనుగ్రహించాలనుకుంటే వారికి గొప్పదైన దయను చూపుతారు. లేనిపక్షంలో, నేను ఈ స్థిరమైన, జడమైన వాడిని, మీరు సత్యచైతన్య స్వరూపిణిని — ఎలా పోల్చగలం?
అసమ్భావ్యం జన్మశతైస్త్వత్పితృత్వం మమానఘే । అశ్వమేధాదిపుణ్యైర్వా పుణ్యైర్వా తత్సమాధిజైః
ఓ నిష్కళంకినీ, వంద జన్మలు పుట్టినా, అశ్వమేధాది యజ్ఞాల పుణ్యంతోనో, ధ్యానఫలంతోనో, మీ తండ్రిగా అవడం సాధ్యం కాదు.
అద్య ప్రపఞ్చే కీర్తిః స్యాజ్జగన్మాతా సుతాభవత్ । అహో హిమాలయస్యాస్య ధన్యోఽసౌ భాగ్యవానితి
ఈ రోజు జగతికి తల్లి అయినవారు నా కుమార్తె అయ్యారు కనుక, లోకంలో నా కీర్తి విస్తరించనుంది. ఓహో, హిమాలయుడైన నేను ఎంత భాగ్యవంతుడినో!
యస్యాస్తు జఠరే సన్తి బ్రహ్మాణ్డానాం చ కోటయః । సైవ యస్య సుతా జాతా కో వా స్యాత్తత్సమో భువి
యువరి గర్భంలో కోట్ల బ్రహ్మాండాలు ఉన్నాయంటే, అలాంటి అమ్మ తన కుమార్తె అయినవారికి భూమిపై సమానుడు ఎవరు ఉంటారు?
న జానేఽస్మత్పితౄణాం కిం స్థానం స్యాన్నిర్మితం పరమ్ । ఏతాదృశానాం వాసాయ యేషాం వంశేఽస్తి మాదృశః
నా పూర్వికులకు ఇలాంటి గొప్పతనం ఉన్న వంశంలో నేను పుట్టినందుకు, వారికి ఏ స్థానం కల్పించబడిందో నాకు తెలియదు.
ఇదం యథా చ దత్తం మే కృపయా ప్రేమపూర్ణయా । సర్వవేదాన్తసిద్ధం చ త్వద్రూపం బ్రూహి మే తథా
మీ ప్రేమతో నిండిన కృప వల్ల ఇది నాకు లభించింది. అలాగే, అన్ని వేదాంతాలలో స్థిరమైన మీ స్వరూపాన్ని కూడా నాకు వివరించండి.
యోగం చ భక్తిసహితం జ్ఞానం చ శ్రుతిసమ్మతమ్ । వదస్వ పరమేశాని త్వమేవాహం యతో భవేః
భక్తితో కూడిన యోగాన్ని, శాస్త్రాలలో సమ్మతమైన జ్ఞానాన్ని వివరించండి పరమేశ్వరీ. ఎందుకంటే, మీరు అన్నిటికీ మూలకారణం.
వ్యాస ఉవాచ ఇతి తస్య వచః శ్రుత్వా ప్రసన్నముఖపఙ్కజా । వక్తుమారభతామ్బా సా రహస్యం శ్రుతిగూహితమ్
వ్యాసుడు చెప్పాడు — అతని మాటలు విని, తన ముఖం పద్మంలా ప్రకాశిస్తూ, అమ్మ ఆ రహస్యాన్ని, వేదాలలో దాగిన విషయాన్ని చెప్పడం ప్రారంభించింది.
దేవ్యా వ్యష్టిసమష్టిర్పవర్ణనమ్ శ్రీదేవ్యువాచ శృణ్వన్తు నిర్జరాః సర్వే వ్యాహరన్త్యా వచో మమ । యస్య శ్రవణమాత్రేణ మద్రూపత్వం ప్రపద్యతే
శ్రీదేవి ఇలా పలికింది — అమరులందరూ నా మాటలు వినండి. ఇవి వినగానే, నా స్వరూపాన్ని పొందుతారు.
అహమేవాస పూర్వం తు నాన్యత్కిఞ్చిన్నగాధిప । తదాత్మరూపం చిత్సంవిత్పరబ్రహ్మైకనామకమ్
పర్వతాధిపతీ! మొదట నేను మాత్రమే ఉన్నాను, వేరే ఏదీ లేదు. ఆ స్వరూపమే శుద్ధమైన చైతన్యం, పరబ్రహ్మమనే పేరుతో ప్రసిద్ధి.
అప్రతర్క్యమనిర్దేశ్యమనౌపమ్యమనామయమ్ । తస్య కాచిత్స్వతః సిద్ధా శక్తిర్మాయేతి విశ్రుతా
అది మనసుతో ఊహించలేనిది, వర్ణించలేనిది, పోలికలేనిది, దుఃఖం లేనిది. దానికి సహజంగా ఉన్న శక్తిని మాయ అని అంటారు.
న సతీ సా నాసతీ సా నోభయాత్మా విరోధతః । ఏతద్విలక్షణా కాచిద్వస్తుభూతాస్తి సర్వదా
ఆమె ఉన్నదీ కాదు, లేనిదీ కాదు, రెండింటి స్వరూపమూ కాదు — ఎందుకంటే అవి పరస్పర విరుద్ధాలు. కానీ ఒక ప్రత్యేకమైన, నిజమైన వస్తువు ఎప్పుడూ ఉంది.