తస్య బిందుమతీ భార్యా శశబిందోః సుతాఽభవత్
ఆయన భార్య బిందుమతీ, శశబిందువు కుమార్తె.
తస్యాముత్పాదయామాస మాంధాతా ద్వౌ సుతౌ నృప
ఆమె ద్వారా మాంధాతకు ఇద్దరు కుమారులు పుట్టారు, ఓ రాజా.
పురుకుత్సాత్తతోఽరణ్యః పుత్రః పరమధార్మికః
పురుకుత్సునికి పరమధార్మికుడైన అరణ్యుడు కుమారుడిగా జన్మించాడు.
హర్యశ్వస్తస్య పుత్రోఽభూద్ధార్మికః పరమార్థవిత్
హర్యశ్వుడు అరణ్యుని కుమారుడు; అతడు ధార్మికుడు, పరమార్థాన్ని తెలిసినవాడు.
అరుణస్య సుతః శ్రీమాన్సత్యవ్రత ఇతి శ్రుతః
అరుణునికి శ్రేష్ఠుడైన సత్యవ్రతుడు కుమారుడిగా పుట్టాడు.
స పాపాత్మా విప్రభార్యాం హృతవాన్కామమోహితః
అతడు కామమునకు లోనై, పాపకార్యంగా ఒక బ్రాహ్మణుని భార్యను తీసుకున్నాడు.
మిలితా బ్రాహ్మణాస్తత్ర రాజానమరుణం నృప
అక్కడ బ్రాహ్మణులు చేరి, రాజైన అరుణుని వద్దకు వెళ్లారు.
పప్రచ్ఛ రాజా తాన్విప్రాన్దుఃఖితాన్పురవాసినః 7.10.
ఆ బ్రాహ్మణులు బాధతో ఉన్నారు, రాజా. రాజు వారిని అడిగాడు.
తన్నిశమ్య ద్విజా వాక్యం రాజ్ఞో వినయపూర్వకమ్
రాజు మాటలు వినగానే, బ్రాహ్మణులు వినయంతో సమాధానం ఇచ్చారు.
బ్రాహ్మణా ఊచుః వివాహితా విప్రకన్యా బలేన బలినాం వర
బ్రాహ్మణులు చెప్పారు: 'ఓ బలవంతులలో శ్రేష్ఠుడా, ఒక బ్రాహ్మణ యువతిని బలవంతంగా పెళ్లి చేసుకున్నారు.'
వ్యాస ఉవాచ పుత్రమాహ వృథా నామ కృతం తే దుష్టకర్మణా
వ్యాసుడు చెప్పాడు: తండ్రి తన కుమారునితో, 'నీ దుష్టకార్యంతో నీ పేరు వృథా అయింది' అన్నాడు.
గచ్ఛ దూరం సుమందాత్మన్దురాచార గృహాన్మమ
'ఓ మాందభాగ్యుడా, చెడు ప్రవర్తన కలవాడా, నా ఇంటి నుండి దూరంగా వెళ్లిపో' అన్నాడు.
కుపితం పితరం ప్రాహ క్వ గచ్ఛామితి వై ముహుః
కోపంతో ఉన్న తండ్రిని అతడు మళ్లీ మళ్లీ, 'నేను ఎక్కడికి వెళ్లాలి?' అని అడిగాడు.
శ్వపచస్య కృతం కర్మ ద్విజదారాపహారణమ్
'బ్రాహ్మణుని భార్యను తీసుకోవడం, శ్వపాకుని పని.'
నహి పుత్రేణ పుత్రార్థీ త్వయా చ కులపాంసనా
'కుటుంబానికి అపకీర్తి తెచ్చిన నీవు, లేదా కుమారుని కోరికతో పుట్టిన కుమారుడు, ఎవ్వరూ నిజమైన కుమారుడవు కారు.'
స నిశమ్య పితుర్వాక్యం కుపితస్య మహాత్మనః
తండ్రి కోపంగా చెప్పిన మాటలు సత్యవ్రతుడు వినాడు.
సత్యవ్రతస్తదా తత్ర శ్వపాకైః సహ వర్తతే
అప్పుడు సత్యవ్రతుడు అక్కడ శ్వపాకులతో కలిసి ఉండసాగాడు.
యదా నిష్కాసితః పిత్రా కుపితేన మహాత్మనా 7.10.
తన గొప్ప తండ్రి కోపంతో అతన్ని ఇంటి నుండి వెళ్లగొట్టినప్పుడు,
తస్మాత్సత్యవ్రతస్తస్మిన్బభూవ క్రోధసంయుతః
అందువల్ల ఆ సమయంలో సత్యవ్రతుడు కోపంతో నిండిపోయాడు.
కేనచిత్కారణేనాథ పితా తస్య మహీపతిః
అప్పుడు ఏదో కారణంతో అతని తండ్రి, ఆ రాజు,
న వవర్ష తదా తస్మిన్విషయే పాకశాసనః
ఆ సమయంలో ఆ ప్రాంతంలో ఇంద్రుడు వర్షం కురిపించలేదు.
విశ్వామిత్రస్తదా దారాంస్తస్మింస్తు విషయే నృప
అప్పుడు రాజా, ఆ ప్రాంతంలో విశ్వామిత్రుని భార్యలు
కాతరా తత్ర సంజాతా భార్యా కౌశికస్య హ
కౌశికుని భార్యలు అక్కడ భయంతో నిండిపోయారు.
బాలకాన్క్షుధయాఽఽక్రాంతాన్రుదతః పశ్యతీ భృశమ్
తమ పిల్లలు ఆకలితో బాధపడి, బాగా ఏడుస్తున్నదాన్ని చూసి
చింతయామాస దుఃఖార్తా తోకాన్వీక్ష్య క్షుధాఽఽతురాన్
ఆమె బాధతో, ఆకలితో పీడితులైన తన పిల్లలను చూసి ఆలోచించసాగింది.
న మే త్రాతాఽస్తి పుత్రాణాం పతిర్మే నాస్తి సన్నిధౌ
"నా కుమారులకు ఎవరూ రక్షకులు లేరు, నా భర్త కూడా దగ్గరలో లేడు."
ధనహీనా చ మాం త్యక్త్వా తపస్తప్తం గతః పతిః
"ధనం లేకుండా నా భర్త నన్ను వదిలేసి తపస్సు చేయడానికి వెళ్లిపోయాడు."
బాలానాం భరణం కేన కరోమి పతినా వినా 7.10.
"నా భర్త లేకుండా పిల్లలను ఎలా పోషించగలను?"
ఏకం సుతం తు విక్రీయ ద్రవ్యేణ కియతా పునః
"ఒక కుమారుణ్ని కొంత ధనానికి అమ్మితే మళ్లీ—"
సర్వేషాం మారణం నాద్ధా యుక్తం మమ విపర్యయే
"నా దురదృష్టంలో అందరినీ చంపడం నాకు అసలు సమంజసం కాదు."