భూమిని పాలించే రాజు, మహాదృష్టిని ప్రసాదించే దేవిని మట్టి రూపంలో తయారు చేసి, ఆమెను శ్రద్ధతో పూజించాడు. రహస్యంగా వాగ్భవ మంత్రాన్ని జపిస్తూ, ఉపవాసం చేస్తూ, శ్వాస నియంత్రణతో, కఠిన నియమాలు పాటిస్తూ, ఆయన కృశతను పొందాడు. భూమిపై ఒక కాలిపై నిలబడి, రాత్రి పగలు తేడా లేకుండా, నూరు సంవత్సరాలు తన కోరికలను, కోపాన్ని జయించాడు. మహాత్ముడు తన హృదయంలో దేవి పాదాలను ధ్యానిస్తూ, తన తపస్సుతో విశ్వరూపిణి దేవిని దర్శించాడు. ఆ దేవి, దివ్యమైన మాటలతో, ‘‘రాజా, నీవు కోరిన వరాన్ని కోరుకో’’ అని అనుగ్రహించగా, భూమిపై పాలకుడు ఆనందంతో, తన హృదయంలో ఉన్న, అమరులకు కూడా అరుదైన వరాలను కోరాడు. మనువు దేవిని అభ్యర్థిస్తూ, ‘‘జయము నీకే, విశాల నేత్రాల దేవి, సమస్త లోకాల్లో నివసించే దేవి, నీకు జయము’’ అని నమస్కరించాడు. ‘‘ఓ శ్రేష్ట దేవి! పూజ్యమైనది, లోకాన్ని పోషించేది, శుభాలలో శుభమైనది, నీ కళ్ల చూపుతో కమల జన్ముడు సృష్టిని సృష్టిస్తాడు. వైకుంఠుడు రక్షిస్తాడు, హరుడు క్షణంలో నాశనం చేస్తాడు, శచీ పతి నీ ఆజ్ఞతో మూడు లోకాలను పాలిస్తాడు. పితృదేవతల అధిపతి జీవులను శిక్షతో బోధిస్తాడు, జలజాతి అధిపతి పాశాన్ని ధరించి నాకు వంటి వారికి కూడా రక్షణ ఇస్తాడు. కుబేరుడు, నైరృతుడు, వాయువు, ఈశానుడు, శేషుడు కూడా నీ శక్తితో పనిచేస్తారు. వారు నీ అంసం నుండి జన్మించారు, నీ శక్తితో శక్తివంతులయ్యారు. కానీ, ఇప్పుడు నాకు వరం ఇవ్వాలనుకుంటే, నా సృష్టి కార్యంలో అడ్డంకులు తొలగించు; వాగ్భవ మంత్రాన్ని పూజించే వారికి, వారి కార్యాలు త్వరగా విజయవంతం అవ్వాలి; ఈ సంభాషణను జపించే లేదా ఇతరులకు వినిపించే వారికి, లోకంలో భోగము, మోక్షము సులభంగా లభించాలి; గత జన్మ స్మరణ, వాక్పటుత్వం, శ్రేష్ఠత కూడా లభించాలి. జ్ఞానం, కర్మ మార్గంలో విజయము, సంతాన సంపద — ఇవన్నీ నా మాటల ప్రకారం జరగాలి’’ అని కోరాడు. ఇంతట దేవి రాజుని చూచి, ‘‘ఓ మహాబలశాలి రాజా, నీవు కోరిన వరాలు అన్నీ నెరవేరుతాయి; నీవు కోరినది నీకు ఇస్తాను. నేను సంతోషంగా ఉన్నాను, దానవులను నాశనం చేసే శక్తివంతుడా! నీ వాగ్భవ మంత్ర జపం, తపస్సుతో ఇది ఖచ్చితంగా సాధ్యమైంది. నీ రాజ్యం అడ్డంకులు లేకుండా ఉండాలి, నీ సంతానం వంశాన్ని కొనసాగించాలి; నాకు భక్తితో, జీవితాంతంలో నీవు పరమ పదాన్ని పొందుతావు’’ అని అనుగ్రహించింది. ఈ విధంగా, మహాత్ముడు మనువు కోరిన వరాలను ఇచ్చిన అనంతరం, మహాదేవి మనువు చూస్తుండగా, విన్ధ్య పర్వతానికి వెళ్లింది. ఆ విన్ధ్య పర్వతం, జలకలశంలో జన్మించిన ఋషి ద్వారా నియంత్రించబడినది, ఆకాశాన్ని తాకేందుకు ఎదుగుతూ, సూర్యుని మార్గాన్ని అడ్డుకోదలచింది. విన్ధ్యలో నివసించే, వరప్రదాయిని, విష్ణు సోదరి అయిన దేవి, సమస్త లోకాలచే పూజించబడే దైవంగా మారింది. ఇంతట సతులు అడిగారు: ‘‘సూతా! ఈ విన్ధ్య పర్వతం ఎవరు? ఎందుకు ఆకాశాన్ని తాకేందుకు ఎదిగాడు? ఎందుకు సూర్యుని మార్గాన్ని అడ్డుకోవాలనుకున్నాడు? మిత్ర, వరుణుల కుమారుడు ఆ పర్వతాన్ని ఎలా స్థిరంగా నిలిపాడు? అన్నీ వివరంగా చెప్పు. నీ మాటల అమృతాన్ని త్రాగుతూ మేము తృప్తి చెందము; దేవి కథలు, రూపాలు వినాలనే తపన మరింత పెరుగుతుంది.’’ సూతుడు చెప్పాడు: ‘‘భూమిని మోసే పర్వతాలలో విన్ధ్య అనే పర్వతం, గొప్ప అరణ్యాలతో, మహా వృక్షాలతో, ఎంతో గౌరవించబడింది. పుష్పించే లతలు, బుష్పాలతో అలంకరించబడింది; చిత్తడులు, అడవి పందులు, మేకలు, పులులు, చిరుతలు విస్తృతంగా ఉన్నాయి. కోతులు, మెల్లు, ఎలుగుబంటి, నక్కలు ఎక్కడికక్కడ ఆనందంగా, ఆరోగ్యంగా, ఉత్సాహంగా సంచరిస్తాయి. నదులు, వాగులు, దేవతలు, గంధర్వులు, కిన్నరులు, అప్సరసులు, కింపురుషులు, వాంఛా వృక్షాలు అక్కడ ఉన్నాయి. ఒకసారి, భూమిని సంచరిస్తూ, దివ్య ఋషి, ఆ విన్ధ్య పర్వతానికి స్వయంగా వచ్చాడు. అతన్ని చూసిన పర్వతం, వెంటనే వేగంగా ఎదిగి, భక్తితో పాద్యాన్ని, అర్ఘ్యాన్ని, అద్భుతమైన ఆసనాన్ని సమర్పించింది. ఋషి సుఖంగా కూర్చుని, సంతోషంగా ఉన్నప్పుడు, పర్వతం ఇలా అడిగింది: ‘‘ఓ దివ్య ఋషీ! మీరు ఎక్కడినుంచి వచ్చారు? ఏ శుభ ప్రయోజనంతో వచ్చారు? మీ రాకతో నా నివాసం అమూల్యంగా మారింది; దేవతలకు సూర్యుని నుండి రక్షణ కోసం మీరు దాటి వచ్చారు. నారదా! ఆ అపూర్వమైన మనస్థితిని గురించి చెప్పండి.’’ నారదుడు చెప్పాడు: ‘‘ఇంద్రుని శత్రువా! నా రాక అప్పట్లో మేరు పర్వతంపై జరిగింది. అక్కడ నేను ఇంద్ర, అగ్ని, యమ, వరుణుల లోకాలను చూశాను; లోకపాలుల నివాసాలను చుట్టూ చూశాను. విన్ధ్య పర్వతాలను, వివిధ భోగాలను ప్రసాదించే పర్వతాలను చూశాను.’’ అని చెప్పి, బ్రహ్మ కుమారుడు మళ్ళీ లోతైన ఆలోచనలోకి వెళ్లాడు. ఋషి ఆహ్వానిస్తూ, ‘‘ఓ పర్వతాధిపతీ! మీ ఊపిరి ఎందుకు ఆందోళనగా ఉంది?’’ అని అడిగాడు. పర్వతం మాటలు విని, ఋషి, ప్రకాశవంతంగా, మృదువుగా, ‘‘బాలా! నా ఊపిరి కారణాన్ని విను’’ అని చెప్పాడు. ‘‘హిమవత్, గౌరీ గురువు, శివుని మామ; సృష్టికర్తతో సంబంధం వల్ల, పర్వతాలలో గౌరవించబడతాడు. అలాగే, శివుని నివాసమైన కైలాస పర్వతం, భూమిపై పర్వతాలలో పూజ్యంగా, పాపాలను నాశనం చేస్తుంది. నిషధ, నీల, గంధమాదన పర్వతాలు కూడా తమ తమ ప్రాంతాల్లో గౌరవించబడతాయి.