सत्यव्रतस्तु भक्त्या च कृपया च परिप्लुतः
वने स्थितान्मृगान्हत्वा वराहान्महिषांस्तथा
ऋषिपत्नी गृहीत्वा तन्मांसं पुत्रानदा त्ततः
अयोध्यां चैव राज्यं च तथैवांतः पुरं मुनिः
सत्यव्रतोऽपि धर्मात्मा ह्यतिष्ठन्नगराद्बहिः
सत्यव्रतो ह्यकस्माच्च कस्यचित्कारणान्नृपः
त्याज्यमानं वने पित्रा धर्मिष्ठं च प्रियं सुतम्
पाणिग्रहणमंत्राणां निष्ठा स्यात्सप्तमे पदे 7.10.
कस्मिंश्चिद्दिवसेऽरण्ये मृगाभावं महीपतिः
तां जघान क्षुधार्तस्य क्रोधान्मोहाच्च दस्युवत्
ऋषिषत्नी सुतान्सर्वान्भोजयामास तत्तदा
वसिष्ठस्तु हतां दोग्ध्रीं ज्ञात्वा कुद्धस्तमब्रवीत्
एवं ते शंकवः क्रूरा पतंतु त्वरितास्त्रयः
त्रिशंकुरिति नाम्ना वै भुवि ख्यातो भविष्यसि
व्यास उवाच चचार च तपस्तीव्रं तस्मिन्नेवाऽऽश्रमे थितः
कस्माच्चिन्मुनिपुत्रात्तु प्राप्य मंत्रमनुत्तमम्
सत्यव्रताय राजनीत्युपदेशवर्णनम् जनमेजय उवाच - वसिष्ठेन च शप्तोऽसौ त्रिशङ्कुर्नृपतेः सुतः । कथं शापाद्विनिर्मुक्तस्तन्मे ब्रूहि महामते
व्यास उवाच - सत्यव्रतस्तथा शप्तः पिशाचत्वमवाप्तवान् । तस्मिन्नेवाश्रमे तस्थौ देवीभक्तिपरायणः
कदाचिन्नृपतिस्तत्र जप्त्वा मन्त्रं नवाक्षरम् । होमार्थं ब्राह्मणान्गत्वा प्रणम्योवाच भक्तितः
भूमिदेवाः शृणुध्वं वै वचनं प्रणतस्य मे । ऋत्विजो मम सर्वेऽत्र भवन्तः प्रभवन्तु ह
जपस्य च दशांशेन होमः कार्यो विधानतः । भवद्भिः कार्यसिद्ध्यर्थं वेदविद्भिः कृपापरैः
सत्यव्रतोऽहं नृपतेः पुत्रो ब्रह्मविदांवराः । कार्यं मम विधातव्यं सर्वथा सुखहेतवे
तच्छ्रुत्वा ब्राह्मणास्तत्र तमूचुर्नृपतेः सुतम् । शप्तस्त्वं गुरुणा प्राप्तं पिशाचत्वं त्वयाधुना
न यागार्होऽसि तस्मात्त्वं वेदेष्वनधिकारतः । पिशाचत्वमनुप्राप्तं सर्वलोकेषु गर्हितम्
व्यास उवाच - तन्निशम्य वचस्तेषां राजा दुःखमवाप ह । धिग्जीवितमिदं मेऽद्य किं करोमि वने स्थितः
पित्रा चाहं परित्यक्तः शप्तश्च गुरुणा भृशम् । राज्याद्भ्रष्टः पिशाचत्वमनुप्राप्तः करोमि किम्
तदा पृथुतरां कृत्वा चितां काष्ठैर्नृपात्मजः । सस्मार चण्डिकां देवीं प्रवेशमनुचिन्तयन्
स्मृता देवीं महामायां चितां प्रज्वलितां पुरः । कृत्वा स्नात्वा प्रवेशार्थं स्थितः प्राञ्जलिरग्रतः
ज्ञात्वा भगवती तं तु मर्तुकामं महीपतिम् । आजगाम तदाऽऽकाशं प्रत्यक्षं तस्य चाग्रतः
दत्त्वाथ दर्शनं देवी तमुवाच नृपात्मजम् । सिंहारूढा महाराज मेघगम्भीरया गिरा