यत्र देवीभागवते पुराणे कथनं प्रवर्तते, तत्र श्रोतृणां आचारस्य महत्त्वं वर्ण्यते। ये जनाः कथायाः पठनकाले क्रूरवचनानि उच्चरन्ति, ते इह गधाः भवन्ति, पश्चात् गृध्राः। ये च पापबुद्धयः पुराणविदां वा पापनाशिनीं कथां निन्दन्ति, शतजन्मानि श्वानाः सञ्जायन्ते, न संशयः। यः वक्तारं समासीनः कथां शृणोति, गुरुपत्नीगमनस्य तुल्यं पापं लभते, नरकं च गच्छति। ये नमस्कृत्य न शृण्वन्ति, विषवृक्षाः भवन्ति; शयानः शृण्वन् अजगरः भवति। ये पुरुषाः कथां न शृण्वन्ति, घोरं नरकं अनुभूय ग्रामसूकराः जायन्ते। ये च अनुकूल्यं न कुर्वन्ति, विघ्नं वा कुर्युः, कोटिकल्पं नरकं भुक्त्वा ग्रामसूकरत्वं प्राप्नुवन्ति। यः पुराणविदे आसनं, पात्रं, धनं, फलं, वस्त्रं, चादरं वा ददाति, स हरिसदनं प्राप्नोति। यः पुराणपुस्तकाय नूतनं पाटं शुभसूत्रं वा ददाति, स सुखानां भोक्ता भवति। यद् फलं अन्यपुराणश्रवणात् लभ्यते, तद् फलं देवीभागवते शतगुणं भवति। यथा नदीनां गङ्गा श्रेष्ठा, देवेषु शङ्करः, काव्येषु रामायणम्, ज्योतिषां सूर्यः—एवं यथा चन्द्रः हर्षदायकः, कीर्तिः धनदायिनी, धैर्यवतां पृथ्वी स्थिरा, समुद्रः गम्भीरः—एवं मन्त्रेषु सावित्री श्रेष्ठा, पापनाशाय हरिस्मरणं प्रधानम्, अष्टादशपुराणेषु देवीभागवतं एव। येन केन प्रकारेण नववारं शृण्वन्, तस्य फलं वर्णनातीतम्; स जीवन्मुक्तः एव। भूतप्रेतनाशाय, शत्रुसाम्राज्यलाभाय, पुत्रलाभाय च, द्विजश्रेष्ठ, देवीभागवते शृणीयात्। यः श्रीमद्भागवतं पाठयति वा शृणोति, अर्धश्लोकं वा चतुर्थांशं श्लोकस्य, स परमं पदं प्राप्नोति। देवी स्वयं अर्धश्लोकं प्रकाशितवती, शिष्यैः शिष्यशिष्यैः तत् उपदेशः विस्तारितः। गायत्र्याः धर्मः सर्वोच्चः, तपः गायत्र्याः महान्, देवता गायत्र्याः तुल्या नास्ति, नियमः तस्मात् श्रेष्ठः नास्ति। जपकस्य रक्षायाः कारणं गायत्रीति नाम्ना प्रसिद्धा; भागवते अस्याः रहस्यदेवी प्रतिष्ठिता। अतः महापुराणानि अपि भागवते षोडशांशं न समं, देवीप्रसादजनकं। श्रीमद्भागवतपुराणं शुद्धं निर्मलम्, ब्राह्मणानां धनम्; यत्र नारायणः शुद्धधर्मं भाषते, गायत्रीरहस्यं तत्र, मणिद्वीपवर्णनं च; देवी स्वयं हिमवते गीतवती। तस्मात् अस्य पुराणस्य तुल्यं वा श्रेष्ठं किञ्चिद् नास्ति; अतः द्विजश्रेष्ठ, देवीभागवतं सदा सेवनीयम्। यस्य शक्तिं न ब्रह्मा, न हरिः, न शिवः, न अनन्तः जानन्ति; अंशांशाः अपि न वेदुः—अन्यदेवाः किं वक्तुं शक्यन्ते? तस्याः जगदम्बायाः नित्यं नमः। यस्याः चरणकमलरजः प्राप्त्वा, ब्रह्मा प्रतिदिनं सृष्टिं करोति, विष्णुः पालनं, रुद्रः संहारं; अन्यः कश्चन न समर्थः। तस्याः जगदम्बायाः नित्यं नमः। मणिद्वीपे, अमृतकूपैः दिव्यवृक्षवनैः शोभिते, चिन्तामणिगृहेषु, अद्भुतरम्यतेजसा युक्ते, देवी परमशिवहृदयस्थिता स्मितानना विराजते; यः तां ध्यानयति, स भोगं मोक्षं च लभते। ब्रह्मा, ईशः, अच्युतः, शक्रः, अन्ये ऋषयः, यया पूजिताः, सा मणिद्वीपाधिष्ठात्री जगद् भद्रं कुर्यात्। ओम्। तां आद्यविद्यां सर्वचैतन्यरूपां ध्यायामः, या नः बुद्धिं प्रेरयेत्। ततः शौनकः सुतं प्रार्थयति—"हे सुत, सौभाग्यशाली, नरश्रेष्ठ, त्वं धन्यः, यत् शुभपुराणसंग्रहम् सम्यक् अधीतवान्। अष्टादशपुराणानि कृष्णद्वैपायनमुनिना कथितानि; त्वं तानि दिव्यानि, अधीतवान्। हे मानद, पञ्चलक्षणयुक्तानि, रहस्यपूर्णानि सर्वाणि पुराणानि व्यासात् शुद्धानि अधीतवान्। अस्माकं पुण्येन त्वं अस्मिन् उत्तमे, पवित्रे, दिव्ये, विश्वसनीयस्मिन् स्थानं प्राप्तः, यत्र कलिदोषरहितं।" "एषा ऋषिसभा, श्रवणोत्सुकाः, अत्र उपस्थिता; अतः सुत, एकाग्रचित्तः पुराणसंग्रहम् कथय। दीर्घायुष्मान् भव, सर्वज्ञः, त्रिविधतापरहितः; आज्य दिव्यं पुराणं वेदसमं कथय। ये जनाः श्रवणेन्द्रियाद्युपेताः, सुखास्वादनविवेकिनः, पुराणानि न शृण्वन्ति, ते भाग्यभ्रान्ताः।" "यथा रसज्ञानं षड्रसैः तुष्टिम् अनुभवति, तथा श्रवणेन्द्रियं वचनैः हर्षं प्राप्नोति, इति विद्वद्भिः अभिहितम्। नागाः श्रवणरहिताः अपि शब्दगुणैः मोहिताः; ये श्रवणयुक्ताः अपि न शृण्वन्ति, ते श्रवणरहिताः एव। अतः सर्वे द्विजाः, सौम्य, नैमिषारण्ये समागताः, कलिभयात् श्रवणोत्सुकाः।" "कालः विविधः—मूढानां दुःखैः, धीराणां शास्त्रचिन्तनैः गण्यते। शास्त्राणि अपि विविधानि, विवादैः, युक्तिभिः, गर्वैः, क्रोधैः, तर्कैः, विस्तारैः, मतभेदैः युक्तानि। तत्र वेदान्तः सात्त्विकः, मीमांसा राजसः, न्यायः तामसः, विवादपूर्णः। एवं पुराणानि अपि गुणानुसारं त्रिविधानि; तानि पञ्चलक्षणयुक्तानि त्वया वर्णितानि।" इत्येवं देवीभागवतपुराणस्य माहात्म्यं, श्रवणस्य, दानस्य, गायत्र्याः रहस्यस्य, मणिद्वीपस्य, तथा पुराणशास्त्रस्य श्रवणोत्सुकता, सुतस्य विद्वत्ता, शौनकस्य प्रार्थना च एकस्मिन् कथा-संप्रेषणे विस्तारपूर्वकं सुन्दरं च प्रकाश्यते।