सर्वे देवाः दिव्यं शयनं दृष्टवन्तः, यत्र विविधैः सूक्ष्मवस्त्रैः संवृतं, इन्द्रधनुषः प्रभया भूषितं, तत्र उत्तमशयने एका परमसुन्दरी देवी विराजमानाः। सा रक्तमाल्यवस्त्रधारिणी, रक्तगन्धानुलेपिता, गम्भीररक्तनेत्रा, विद्युत्प्रभासमानसुन्दरी, रक्तोष्ठदन्तदीप्तमुखा, लक्ष्मीकोटिसौन्दर्यवर्धिता, सर्वाङ्गे सूर्यबिम्बसदृशा बभूव। सा देवी वरदण्डपाशधारिणी, श्रीभुवनेश्वरी नाम्ना, पूर्वं कदापि न दृष्टा, मृदुस्मितवदना, परमसुन्दरी आसीत्। तस्याः समीपे पक्षिसंघाः ह्रींमन्त्रजपपरायणा, रक्तवर्णा, करुणारूपा, यौवनसंपन्नकन्या विराजिताः। सर्वाभरणसौन्दर्यसम्पन्ना, मृदुस्मितवदनपद्मा, स्तनयुग्मं पद्मकोषादपि उत्तमं, विविधरत्नमणिभूषिता, सुवर्णकंकणकटकमुकुटसंपन्ना, श्रीचक्राकृतसुवर्णकुण्डलभूषितवदना, हृल्लेखा भुवनेशी नाम्ना, स्वनामजपपरायणा आसीत्। सदा स्वसखीमण्डलैः स्तूयमाना, भुवनेशी महादेवी, हृल्लेखादिसुरांगनाभिः परिवृता, अनङ्गकुसुमादिदेव्या सहिताः, षट्कोणमध्यस्थिता, यन्त्रराजे स्थित्वा विराजमानाः। तां दृष्ट्वा सर्वे विस्मयाकुलाः स्थिता, "काऽयं सुन्दरी? किं नाम तस्याः? न ज्ञायते," इति चिन्तयन्तः। सा देवी सहस्रनेत्रा, सहस्रहस्ता, सहस्रमुखा, दूरात् प्रकाशमानाः। "नैषा अप्सरा, न गन्धर्वी, न दिव्यकन्या," इति नारद, सर्वे सन्देहपूर्णाः स्थिता। तदा श्रीविष्णुः तां मृदुस्मितवदनां दृष्ट्वा, मनसि निश्चित्य, मातरं स्वबुद्ध्या सम्बोधितवान्। "एषा भगवती सर्वस्य कारणं, महाज्ञानं, महामायां, पूर्णं अक्षरं आद्यं प्रकृतिं। सा देवी अल्पधियः दुराविष्या, योगेन साध्या, तु दुर्लभा; सा परमात्मनः परा इच्छा, नित्येऽनित्ये रूपे स्थिताः।" "देवी विश्वेश्वरी, शुभा, अल्पभाग्यैः दुष्प्राप्या, वेदगर्भा, विशालनेत्रा, सर्वस्य आदिराज्ञी। सा सर्वं विश्वं संहरति, लीलया प्रलयं क्रीडति, सर्वजीवान् चिह्नानि स्वदेहे स्थापयति। सर्वबीजारूपा देवी अद्य प्रकाशमाना, अनन्तशक्तयः तस्याः पार्श्वे क्रमशः दृश्यन्ते। दिव्याभरणभूषिता, दिव्यगन्धानुलेपिता, सर्वे तस्याः सेवायां रता, ब्रह्मा-शिवौ च तां पश्यन्ति।" "स्मयन्तः, वयं धन्याः, महाभाग्यवन्तः, पूर्णाः, भगवत्याः दर्शनं प्राप्तवन्तः। पूर्वं तपः कृतं यत्नेन, तस्य परमफलम् इदं; अन्यथा, कथं भगवत्याः दर्शनं सश्रद्धं प्राप्तम्? पुण्यनिधयः, दानशीलतपस्विनः, शुभां भगवतीं पश्यन्ति; रागिणः न पश्यन्ति।" "एषा मूलप्रकृतिः, सदा पुरुषसंयुक्ता, विश्वं प्रकाशयति, परमात्मनः हेतुना सृष्ट्वा। स दृष्टा, विश्वं दृश्यं, देवी तस्य कारणं, माया, राज्ञी, शुभा। अहं, सर्वे देवाः, रम्भादिविद्याधर्यः, तस्याः तुल्यं न, दशांशेनापि। एषा सा महादेवी, या समुद्रे दृष्टा, बालरूपे, हर्षपूर्णा मां दोलयन्ती।" "वटपत्रे स्थित्वा, दृढशय्यायां, पादाङ्गुष्ठं हस्ते स्थाप्य, पद्ममुखे न्यस्य, बालक्रीडया चुम्बन्ती, विविधबालविलासैः क्रीडन्ती, कोमलाङ्गी वटपत्रविवरे शयाना। गीतैः दोलायमानाः, बालरूपे मया सह स्थित्वा; इदानीं निश्चितं दृष्ट्वा ज्ञातम्।" "सैव अस्माकं माता; शृणु, पूर्वं यदनुभूतं, तद् अहं कथयामि, स्मृतिरुत्पन्ना।" इति श्रीविष्णुस्तु भगवत्याः स्तोत्रं रचयितुम् उद्युक्तः। ब्रह्मा उवाच— एवं उक्त्वा श्रीविष्णुः जनार्दनः पुनः उक्तवान्—"तस्याः समीपं गच्छामः, पुनः पुनः प्रणम्य। एषा महामाया वरदायिनी, नूनं वरं दास्यति; तस्याः समीपं गत्वा स्तुवामः, निर्भयाः चरणयोरुपस्थित्य। यदि द्वारस्थाः सेवकाः वारणं कुर्वन्ति, तत्र स्थित्वा भगवत्याः स्तोत्रं मनसा जपामः।" हरिणा एवं उक्ते, वयम् उभौ सन्तुष्टौ, दृढनिश्चयेन समीपं गन्तुम् उद्युक्तौ। "ॐ" इति उच्चार्य, त्रयः शीघ्रं दिव्यरथात् अवतीर्य, द्वारं प्राप्ताः, चित्ते सशङ्काः। तदा भगवती द्वारस्थान् दृष्ट्वा, स्मितं कृत्वा, त्रयः स्त्रीरूपं धारयितुम् अकारयत्। वयं युवतिरूपाः, सुन्दरीणि, रम्याभरणभूषिताः, आश्चर्यपूर्णाः, पुनः भगवत्याः समीपं प्राप्ताः। सा भगवती स्त्रीरूपेण चरणयोरुपस्थितान् दृष्ट्वा, प्रेमपूर्णनेत्राभिः, तेजस्विना तनुना, पश्यन्ती स्थिता। तां महादेवीं प्रणम्य, वयं तस्याः पुरतः, परस्परं निरीक्ष्य, रम्याभरणभूषितस्त्रीरूपेण स्थिताः।