गरुडः मातरं विनतां सान्त्वयन्नुवाच—"कारणं मे कथय, मातः। यथा ते दुःखं विनश्येत्, तथा अहं करिष्यामि।" विनता दुःखार्ता सुतं प्रत्युवाच—"सुत, अहं स्वसपत्न्या दासी भूता; किं बहु वदामि, व्यथिता सन्ती?" सा पुनरुवाच—"अद्य मां 'मां वह' इति सापि वदति; तस्मात् दुःखिता अहम्।" तदा गरुडः प्रत्यवदत्—"मातरं यत्र यत्र सा गन्तुमिच्छति, तत्र तत्र अहं वहिष्यामि। मा शुचः, शुभे, त्वां चिन्तारहितां करिष्यामि।" एवं विनता गरुडेन सान्त्विता कद्रूः समीपं ययौ। मातुः दास्यं निवारयितुं बलवान् गरुडः तां च मातरं च समुद्रस्य पारं प्रति अनयत्। तत्र गत्वा गरुडः कद्रूं प्रणम्य पप्रच्छ—"मातरं दास्यबन्धनात् कथं निःसंशयं मोचयामि?" कद्रूः उवाच—"स्वर्गलोकात् अमृतं बलात् आनय, तत् मम सर्पेभ्यः ददाति चेत्, त्वदीया माता शीघ्रं विमुच्यते।" ततः व्यासः कथयति—एवं उक्तः स बलवान् गरुडः शीघ्रं देवलोकं गतवान्। तत्र युद्धं कृत्वा स पक्षिराजः क्षिप्रं अमृतकलशं जग्राह। ततः स अमृतं मातरं विनतां प्रायच्छत्, येन सा नूनं दास्यबन्धनात् विमुक्ता अभवत्। इन्द्रः तु, सर्पेषु स्नानाय गतेषु, अमृतं हरित्वा अगच्छत्; तथा अपि विनता सुतबलात् विमुक्ता अभवत्। तत्र कुशा उपवेष्टिता आसन्, तेषां शिखाग्रं सर्पैः लिढम्। तेन ते द्विजिह्वाः अभवन्। सर्पाः अपि, वासुकिप्रमुखाः, मातुः शापेन संतप्ताः, ब्रह्माणं शरणं गत्वा शापजनितं भयम् अवोचन्। ब्रह्मा तान् उवाच—"स्वनाम्नि कन्यां जरत्कारवे महर्षये भार्यां दत्त्वा, तस्य संतानात् तु भवतः कुलस्य त्राता भविष्यति, तस्य नाम आस्तिकः भविष्यति।" एवं ब्रह्मवचनं श्रुत्वा वासुकिः वनं गत्वा सस्नेहम् आत्मनः भगिनीं तस्मै महर्षये दत्तवान्। तदा स महर्षिः तस्याः नाम ज्ञात्वा वासुकिं प्राह—"यदि सा किञ्चित् मम अप्रियम् आचरिष्यति, तदा अहं तां परित्यजामि।" एवं संमते स महर्षिः तां स्वीकृत्य, वासुकिः स्वगृहं प्रतिनिवृत्तः। महद्वने निर्मलपत्रशालां निर्माय, जरत्कारुः स भगिनीया सुखेन निवसन् आसीत्। कदाचित्, स महर्षिः भोजनानन्तरं सुप्तः, तत्र वासुकेः सुन्दरी भगिनी सन्निहिता आसीत्। "प्रिये, मां कदापि न बोधय," इति स सुषुप्तिं प्राप्य तां सस्मितं उक्तवान्। सूर्ये पश्चिमगिरौ स्थिते, सायंतनसमये सा चिन्तयामास—"किं करिष्यामि? चेत् बोधयामि, पतिः मां त्यक्ष्यति; यदि न बोधयामि, धर्मः नश्यति। धर्मनाशात् नरकगतिः, तस्मात् त्यागोऽपि श्रेयः।" इति विचार्य सा कन्या महर्षिं बोधयित्वा अवदत्—"सायंतनकालः प्राप्तः, उत्तिष्ठ, उत्तिष्ठ, धर्मात्मन्!" स जागृत्य क्रुद्धः प्राह—"त्वं मम निद्रां बाधिता, अतः अहं त्वां त्यजामि; त्वं भ्रातुः गृहं गच्छ।" सा कम्पमाना वदति—"अनन्तवीर्य, भ्राता येन हेतोः मां दत्तवान्, तदर्थं कथं सिद्धिं यास्यति?" स मुनिः शान्तया वाचा प्राह—"एवमस्तु।" ततोऽपि स महर्षिः तां परित्यज्य निर्गतः, सा भ्रातुः गृहम् अगच्छत्। भ्रात्रा पृष्टा, सा स्वपतेः वचनानि अवदत्—"एवमस्तु" इति उक्त्वा स मुनिः मां परित्यज्य गतः। वासुकिः तद् श्रुत्वा, मुनिः सत्यवादी इति निश्चित्य, भगिनीं विश्वसनीयां मन्यमानः तां संरक्षितवान्। कालेन तस्याः महर्षेः च पुत्रः जातः, आस्तिकः इति ख्यातिम् आप्तवान्। स आस्तिकः, राजन्, तव यज्ञं मातुः कुलरक्षायै पावनात्मना मुनिना रक्षितवान्। पुण्यं कर्म कृतमस्ति, राजन्; त्वं व्रात्यकुले जातं मुनिं, वासुकिस्वसुः पुत्रं, सत्कृतवान्। भवतु ते कल्याणम्, महाबाहो; त्वं भारतवृत्तान्तं शुष्राव, बहुदानानि दत्तानि, मुनयश्च पूजिताः। पितरः बहुकृत्यैः अपि स्वर्गं न प्राप्ताः, न च वंशः पूर्णतः शुद्धः, राजन्। देवीमन्दिरं महद् स्थापय भक्त्या, येन, जनमेजय, सर्वसिद्धिः अवश्यं भविष्यति। शिवा या भक्त्या पूज्यते, सा सदा सर्वसिद्धिदा, वंशवृद्धिकरी, राज्यं स्थिरं करोति। राजन्, देवीयागं यथाविधि कृत्वा, श्रीमद्भागवताख्यं परमं पुराणं शृणु। अहं तव श्रावयिष्यामि पावनं चरितं, संसारमोचनं, दिव्यं, बहुरससंयुक्तम्। अन्यत् पुराणं नास्ति भूमौ श्रोतव्यतरं, न च अन्यं पूजनं विना देवीपादाम्बुजयोः। ये जनाः, राजन्, येषां हृदि देवी सदा प्रेम्णा वसति, ते धन्याः, बुधाः, भाग्यवन्तः। ये तु महतीं मायां, मातरं दयार्द्रां, न सदा पूजयन्ति, ते लोके बहु क्लेशं प्रपश्यन्ति, भारत।